Khik caga jalan tapen negar, cột mốc, khik siam mekre ka manuac sia daok jaik labik tapen negar nan lac bruk daok pamaong tal piah peih ngak Chỉ thị 01 di Thủ tướng Raja-ei ka bruk “taong abih bhap bani khik caga chủ quyền taneh ia, an ninh jalan tapen negar dalam tukvak bahrau”. Meng hatai caong khin khik ramik puk palei tuk halei jeng hu sron mbon, ong Phùn Hợp Sềnh, sa taha akaok palei hu angan je daok rik prein daong ngak bruk nan angaok bhum palei di drei pak huyện bhum ceik Hải Hà, tỉnh Quảng Ninh. Dalam kadha “Manuac gheih bruk siam” adit ini, daa mikva saong taong abih guak pang kadha vak di Thu Hằng- urang pambuak bruk haong Đài TNVN daok di bhum Đông Bắc ndom ka ong:

Ong Võ Văn Thưởng - Akaok Ban Tuyên giáo Trung ương pok brei harak meyaom ka dom urang hu angan je naih ghieh 

 

Ong Phùn Hợp Sềnh (xã Quảng Đức, huyện Hải Hà, tỉnh Quảng Ninh) thun ini umo labaih 70 thun. Yau nan min, bruk urang bangsa Dao ini yaok harei ndik angaok sruh radaih patuh klak hu jeng bhian randap haong bhap bani labik ini. Nan lac TUK ong Phùn Hợp Sềnh nao pasang iek jalan tapen negar, khik iek cột mốc. Tuk mboh cột mốc halei dhul mul neriak tachuak kayua langik tasik, ong Sềnh padeih radaih veik piah puk ramik ka nyu hacih. Lac labik mbuan ceik, rilo jalan nao mai kan kandah min ong Sềnh jeng abih hatai ngak bruk ini dom pluh thun ini mai. Ngan haong ong, nao pasang iek jalan tapen negar nan lac kadha bui sambai: “Dahlak nao radaih patuh jeng hu, nao bo mboh hagait karei ye khan brei ka urang pal akaok đồn biên phòng thau piah samar langyah. Dahlak mong bruk nao pasang iek, pambuak bruk haong adei sa-ai nan lac kadha bui sambai ka drei. Nao pasang iek jalan tapen negar dreh yau nao thể dục thể thao, urak ini umo tapa pren trun, padeih hưu paje, sa van nao radaih patuh, sa van  nao kabak jeng ngak ka pren khang tagok. Harei halei oh nao, dahlak mboh oh sahanang hatai”

          Tuk daok ngak bruk, ong Phùn Hợp Sềnh lac công an huyện, urang jakar xã, nan ye ong thau cambaih yaok jalan nao, yaok anek manuac, thau cambaih jang ka bruk jak ba bhap bani. Ong Phùn Hợp Sềnh oh lac abih drei haong bruk khik caga jalan tapen negar bo daok pambuak haong dom taha akaok palei, akaok puk pathau khan jak ba anek kamuan, puk paga iek prong bruk khik iek jalan tapen negar saong cột mốc. Dom thun tapa, bhap bani pak ini tuk halei jeng caik ka ong hatai anit ranam, iek prong ong, mong ong yau “labik pambak tame di puk palei” – sa kareih camin piah manuac sia ngak tui. Sa-ai Phùn Văn Hòa, urang daok di xã Quảng Đức, lac: “Yaok thun Wa Sềnh jeng pathau khan ka anek kamuan dalam  sang  jeng yau mikva dalam xã Quảng Đức ka bruk khik caga jalan tapen negar,khik iek cột mốc. Tapa bruk jak ba, khaol dahlak jeng thau cambaih  jang ka chủ quyền di tapen negar, pambuak pagam haong bruk khik iek jalan tapen negar, hak guak khik iek cột mốc, pambuak haong dom gah chức năng brei thau samar drah dom bruk ngak suan adat hukum pambuak tal jalan tapen negar, tal cột mốc, an ninh jalan tapen negar”

          Meng angan je di drei, ong Sềnh daok bhian pambuak bruk khang kajap haong dom gah chức năng, karja palei padang dom mô hình tự quản. Tal urak ini, labaih 96 baoh sang dalam xã hu tut angan tame khik iek labaih 17km jalan tapen negar saong 22 cột mốc. Ong Sềnh tuk halei jeng thau cambaih dom bruk rah tabiak di jalan tapen negar, hu jeng “meta iek tanyi pang” di gah biên phòng. Trung tá Nguyễn Văn Luyện, Phaok Đồn trưởng Đồn Biên Phòng Quảng Đức khan lac: “Wa Phùn Hợp Sềnh jeng kak japa lavik thun haong labik ini. Wa lac urang hu angan je saong bhian pambuak bruk haong jabat dalam bruk pathau khan jak ba bhap bani daok di labik ini, abih di nyu lac bhap bani bangsa takik hu mbaok tame bruk eng drei khik iek jalan tapen negar, cột mốc, gam haong  bộ đội Biên phòng nao pasang iek jalan tapen negar, samar brei ka bộ đội biên phòng  thau  dom bruk rah tabiak pambuak pagam tal chủ quyền jeng yau an ninh trật tự di labik tapen negar hu siam mekre. Meda ndom lac dom kareih camin yau Wa Sềnh biak njuak iek praong”. 

          Ngan haong mikva bhap bani xã Quảng Đức, ong Phùn Hợp Sềnh nan lac kareih camin ka mikva bac megru, ngak tui. Thun 2018, ong lac sa dalam dom urang hu angan je hu pok meyaom di Danak dak “Labik pambak tame di puk palei” kayua Tạp chí Cộng sản saong Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng pambuak guak peih ngak./.

Urang lang: Jasi - 28/10

 

HỆ PAPAR SAP BANGSA VOV4 BHUM BAN RAYA HCM

Labik daok: 75 Trần Nhân Tôn, Phường 9, Quận 5, TP.Hồ Chí Minh
Yam ndok : Trần Văn Thao
Phaok yam ndok: Cao Thị Thoa, Trần Xuân Thân