G’luh pa prá lâng pr’đơc “ Nhà báo Phan Quang cơnh lâng báo chí cách mạng Việt Nam” t’mêê ta bhrợ đhị Hà Nội. G’luh pa prá âng Hội Nhà báo Việt Nam lâng Đài P’rá Việt Nam pa zum bhrợ têng. Nhà báo Phan Quang, Thứ trưởng Bộ thông tin l’lăm a hay; Phó Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại âng Quốc hội l’lăm a hay; Tổng Giám đốc Đài P’rá Việt Nam l’lăm a hay, âi ting k’đhơợng bhrợ bâc bh’rợ chr’năp n’lơơng, năc ma nưih âi vêy rau chroi đoọng ga măc chr’năp lâng bh’rợ báo chí cách mạng Việt Nam. T’cooh công năc muy coh bâc nhà báo tr’haanh bhlâng âng Hội Nhà báo Việt Nam.

Pa prá đhị g’luh pa prá, PGS-TS Nguyễn Thế Kỷ, Tổng Giám đốc Đài P’rá Việt Nam, Chủ tịch Hội đồng Lý luận, phê bình nghệ thuật Trung ương moon: “ Nhà báo, nhà văn Phan Quang âi k’rong zư đơc lâng pa dưr muy cơnh bhriêl g’lăng bh’rợ  “ tal crâng vooh đhêl” đài phát thanh k’tiêc k’ruung dưr vaih ngành phát thanh Việt Nam. T’bhlâng bhrợ têng lâng pa dưr Đài P’rá Việt Nam cơnh lâng pr’đơợ pr’đươi tr’xin hiện đại.

C’bhuh phóng viên, biên tập viên, kỹ thuật viên bơơn pa choom liêm t nih lâh, vêy trình độ bhrợ têng bhriêl choom t’bach x’răng. Tr’xăl t’mêê apêê hệ, kênh phát thanh âng Đài, bhrợ t’vaih pr’đơợ ha pêê bh’cộ Đài t’tun pa dưr c’bhuh apêê kênh phát thanh k’tiêc k’ruung vêy cơnh la lay.”

Nhà báo Phan Quang âi vêy bâc chu pa prá “ Báo chí lâng văn học năc bơr râu la lay bhlâng, n’đhang ca coon mr’đoo ca căn, bh’rợ báo, bh’rợ văn ta luôn ăt pa zum đh’rưah, coh báo vêy văn lâng coh văn vêy báo…” Coh bh’rợ văn chương, Phan Quang âi vêy bâc truyện đệ, truyện xooc mơ đhêêng, truyện dal. Truyện đệ “Lửa hồng” năc tác phẩm tr’nơơp bơơn t’cooh xră coh muy ha dum đoọng loon pa căh coh báo Cứu Quốc Liên khu IV bêl đhiêp 20 c’moo. Xang n’năc năc apêê tác phẩm “Chiếc khăn tang”, “Vô du khích”, “Đất rừng”… Bh’rợ pa chô p’rá vêy “Nghìn lẻ một đêm” âng Ả rập ( pa gluh tươc 40 chu), “Nghìn lẻ một ngày” âng ba Tư ( pa luh tươc 17 chu), muy bơr truyện lang a hay apêê châu lục….

Nhà thơ Trần Đăng Khoa, Phó Chủ tịch Hội Nhà văn moon tươc Phan Quang năc căh moon tươc bh’rợ xră t’vaih lâng pa chô p’rá năc đoo pa bhlâng căh choom: “Coh bh’rợ pa chô p’rá năc a va Phan Quang pa chô p’rá “Nghìn lẻ một đêm”. Lâng pa tươc nâu câi âi vêy k’zêt cha năc pa chô p’rá âi, n’đhang căh vêy ra la pa chô p’rá n’đoo mă z’lâh mơ Phan Quang. Muy ta la pa chô p’rá cớ năc “Những ngôi sao ban ngày” âng Ôn-ga-bec-gôn. Nâu đoo năc c’bhuh sách lâh 200 ta la bơơn lêy năc đợ áng thơ. Lâng ha dang căh vêy z’hai g’lăng năc căh vêy choom pa chô p’rá. Coh bh’rợ xră t’vaih năc Phan Quang năc ma nưih xră t’vaih pa bhlâng đơơh. Truyện “ Lửa hồng” xră tơợ c’moo 1940. Bêl đêêc t’cooh dâng 20 c’moo. Truyện n’nâu pa bhlâng k’đhap xră, tu cr’liêng xa nay căh râu rí đoọng xră. T’ruih năc muy ooy a noo bộ đội lươt pa bhrợ đơơh lâng booi hang ta pêêh oih âng muy đong đha nuôr, pa đhêy dzung m’xí xang năc dưr lươt. Coh đâu Phan Quang âi bơơn bhrợ pa dưr muy truyện đệ lâng đơơng âng zâp pr’đươi đoọng bhrợ t’vaih muy tác phẩm ga măc. Ha dang căh vêy z’hai năc căh vêy choom xră, đọc xang năc ăt k’đoong coh loom luônh. Tu truyện âi bhrợ pa dưr muy cr’chăl bom cha răh, zr’năh xr’dô âi lâh z’lâh…”

Lang bh’rợ âng Phan Quang choom xay moon lâng apêê chữ “ Nhà” tr’haanh bhlâng: Nhà báo, nhà văn, nhà pa chô p’rá, nhà văn hóa, … Đha nuôr chăp kiêng Phan Quang lâng tác phẩm âng t’cooh ăt coh râu liêm loom, râu đhộ clêch, râu zay bhrợ têng, ta nih đha nâng, bhriêl g’lăng lâng râu pa êp a đay âng muy cha năc bhriêl t’bach./.

Nhà báo, nhà văn Phan Quang- Tấm gương lao động, sáng tạo không ngừng nghỉ

                                                                                                   Dương Hà

           Nhà báo Phan Quang, sinh năm Mậu Thìn (1928), là một tên tuổi lớn của nền báo chí cách mạng Việt Nam. Ông còn là một nhà văn, một dịch giả tài năng. 92 năm qua, dù ở cương vị nào, ông cũng luôn miệt mài lao động, sáng tạo, cống hiến bền bỉ. Ông đã viết hàng ngàn phóng sự điều tra, bút ký, tùy bút, truyện ngắn, truyện vừa, tản văn, chuyên luận, nghiên cứu, dịch thuật…

Tọa đàm với chủ đề “Nhà báo Phan Quang với báo chí cách mạng Việt Nam” vừa diễn ra tại Hà Nội. Cuộc Tọa đàm do Hội Nhà báo Việt Nam và Đài Tiếng nói Việt Nam phối hợp tổ chức. Nhà báo Phan Quang, nguyên Thứ trưởng Bộ Thông tin; nguyên Phó chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội; nguyên Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam, từng nắm giữ nhiều trọng trách khác, là người đã có đóng góp to lớn đối với sự nhiệp báo chí cách mạng Việt Nam. Ông cũng là một trong những nhà báo tiêu biểu hàng đầu của Hội Nhà báo Việt Nam. 

Phát biểu tại buổi tọa đàm, PGS - TS Nguyễn Thế Kỷ- Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam, Chủ tịch Hội đồng Lý luận- phê bình nghệ thuật Trung ương cho rằng: Nhà báo, nhà văn Phan Quang đã kế thừa một cách sáng tạo sự nghiệp “khai sơn phá thạch” đài phát thanh quốc gia thành ngành phát thanh Việt Nam. Tiếp tục xây dựng và phát triển Đài Tiếng nói Việt Nam với cơ sở hạ tầng từng bước hiện đại. Đội ngũ phóng viên, biên tập viên, kỹ thuật viên được đào tạo bài bản hơn, có trình độ tác nghiệp khá, giỏi và rất năng động. Đổi mới các hệ, kênh phát thanh của Đài, tạo đà cho các lãnh đạo Đài kế tiếp củng cố, phát triển hệ thống các kênh phát thanh quốc gia có tính chuyên biệt.”

Nhà báo Phan Quang đã có lần tâm sự “Báo chí và văn học là hai thể loại rạch ròi, nhưng là con cùng một mẹ, nghề báo, nghiệp văn luôn gắn bó với nhau, trong báo có văn và trong văn có báo…” Trong lĩnh vực văn chương, Phan Quang đã có không ít truyện ngắn, truyện vừa, truyện dài. Truyện ngắn “Lửa hồng” là tác phẩm đầu tiên được ông viết trong một đêm để kịp đăng trên báo Cứu Quốc Liên khi IV khi tròn 20 tuổi. Tiếp đó là các tác phẩm: “Chiếc khăn tang”, “Vô du khích”, “Đất rừng”… Mảng dịch thuật có “Nghìn lẻ một đêm” của Ả Rập (tái bản đến 40 lần), “Nghìn lẻ một ngày” của Ba Tư (tái bản 17 lần), một số truyện dân gian các châu lục …

Nhà thơ Trần Đăng Khoa- Phó chủ tịch Hội Nhà văn cho rằng nói tới Phan Quang mà không nhắc tới mảng sáng tác và dịch thuật thì sẽ là thiếu sót: "Ở mảng dịch thuật thì bác Phan Quang dịch “Nghìn lẻ một đêm”. Và cho tới tận bây giờ đã có mấy chục người dịch rồi, nhưng chưa có bản dịch nào vượt qua được Phan Quang. Một bản dịch nữa là “Những ngôi sao ban ngày” của Ôn-ga-béc-gôn. Đây là tập sách hơn 200 trang được xem là những áng thơ. Và nếu không có tài văn thì không thể nào chuyển ngữ được. Ở mảng sáng tác thì Phan Quang là người sáng tác rất sớm. Truyện “Lửa hồng” viết từ năm 1940. Khi ấy ông khoảng 20 tuổi. Truyện này rất khó viết, bởi nội dung không có gì để viết. Câu chuyện chỉ về một anh bộ đội đi công tác sớm và ghé qua bếp lửa của một nhà dân, nghỉ chân chốc lát rồi lại ra đi. Ở đây Phan Quang đã dựng được thành một truyện ngắn và mang đầy đủ những chất liệu để tạo thành một tác phẩm lớn. Nếu không có tài văn thì không thể viết nổi, đọc xong cứ bâng khuâng mãi. Bởi truyện đã làm sống dậy một thời kỳ lửa đạn đã đi qua…"   

Cuộc đời làm nghề của Phan Quang có thể khái quát bằng mấy chữ “Nhà” tiêu biểu: nhà báo, nhà văn, nhà dịch giả, nhà văn hóa, nhà chính khách… Công chúng yêu mến Phan Quang và tác phẩm của ông ở cái tâm, cái tầm, cái tài, sự lao động bền bỉ, nghiêm túc, sáng tạo và cả sự khiêm nhường của một cây bút tài hoa./.

 

 

Hệ PA XUL P'RÁ ACOON CÓH VOV4 ZR'LỤ MIỀN TRUNG
Đông bhrợ bhiệc đhị: 40 Pasteur, thành phố Đà Nẵng
Giám đốc: Phạm Tấn Tư
Phó Giám đốc: Lê Hải Sơn