# Đhanuôr lâng pr’zớc chắp dadêr!

Đoọng manuýh crêê l’ngặt bơơn ma mông lâng pa xiêr đhr’năng dưr váih cr’ăy cơnh lơơng, cắh cậ dzợ ng’moon cơnh lơơng nắc dưr váih cr’ăy đơớh hân cóh c’lâng aham cóh a bục, lấh ooy bh’rợ đơơng âng ooy bệnh viện đoọng pa dứah, bh’rợ đơớh hân ng’bơơn lêy lâng đơớh ng’năl cơnh pa dứah công râu đơ chr’nắp pa bhlâng. t’ruíh: Manuýh pa dứah đh’réh cr’ăy cóh bhươl cr’noon bêl đâu, đhanuôr lâng pr’zớc đh’rứah chêếc n’năl đoọng choom pa dứah lâng zâl cha groong dưr váih cr’ăy cơnh lơơng đoọng ha manuýh bhúh xoọng cóh pr’loọng đông.

# Đhanuôr vêy n’năl cr’ăy l’ngắt nắc n’hâu?

L’ngắt nắc đhr’năng aham pr’hơợc cắh u hoọi ooy acọ. Bấc bhlâng nắc tu pr’hơớc bhrợ t’váih râu cắh liêm crêê ooy c’lâng aham hooi ooy a bục. Pazêng râu tu cơnh lơơng âng cr’ăy l’ngắt nắc đhr’năng hooi aham bêl c’lâng aham ha voóh ( l’ngắt tu glúh hooi aham).

# Pazêng đhr’năng đoọng bơơn n’năl dưr váih cr’ăy l’ngắt.

Zập ngai công n’năl đhr’năng dưr váih cr’ăy l’ngắt a bục âng manuýh k’ăy nắc cóh  muy bơr phút tơợ muy bơr đhr’năng dưr váih cơnh đâu:

- Pr’hơợc pa pun cắh cậ đhưr muy a chắc a zân, m’pâng bran mặt ( xâng têy dzung ha lêệng, cắh choom, cắh cậ cắh mặ ha dưr, tâm’beo bưr boóp).

- Pr’hơợc gâm móh mặt, cắh choom pa prá, pa prá lất cơnh.

- Cắh choom la lay cóh muy n’đắh mặt, cắh cậ mị n’đắh mắt.

- Lướt chô cắh choom, vir móh mặt…

- Pr’hơợc k’ăy a cọ cắh n’năl hâu tu choom k’ăy.

* Đơớh hân ch’mêết lêy manuýh dưr váih cơnh cr’ăy n’tếh ting cơnh xa nay bh’rợ cơnh đâu:

- Bran mặt ( pr’hơợc xâng liệt muy n’đắh bran mặt): k’dua manuýh crêê k’ăy k’chăng đoọng lêy doọ tâm beo muy n’đắh bran mặt doọ.

- Têy ( pr’hơợc xâng đhưr a chắc a zân cắh cậ xâng liệt muy n’đắh têy cắh cậ dzung): k’dua manuýh n’nắc n’đhâng têy lâng n’đhâng mơ muy bơr phút, lêy n’đoo têy đhưr căh mặ n’đhâng, liệt nắc cắh mặ n’đhâng, cắh cậ têy doọ n’đhâng cắh tíh?

- Pa prá ( pr’hơợc xâng k’đháp ng’pa prá cắh cậ cắh n’năl p’rá âng apêê n’lơơng): Nắc k’dua manuýh n’nắc prá, ba bi cơnh k’dua u moon: t’ngay đâu pleng liêm bhlâng, lêy manuýh n’nắc prá vêy u gít cắh?

- Đơớh ng’bhrợ pazêng râu bh’rợ pa dứah, trông dzấc.

# Nâu cơy nắc pazêng bh’rợ sơ cứu đoọng ha manuýh crêê cr’ăy l’ngắt.

Bêl lêy vêy ngai crêê dưr váih cơnh pazêng đhr’năng n’tếh ky, nắc đơớh hân ng’pa dứah.

- k’đhơợng manuýh crêê k’ăy oó choom c’lâm, váih crêê tân gúh, tâm poọng.

- Đoọng manuýh crêê k’ăy t’bếch đhị l’thai, cắh cậ ha lơớh ooy muy n’đắh ha dang crêê k’tạ, pay pa lứch đợ đác cr’tá cóh boóp âng manuýh cr’ăy, đoọng buôn p’hơơm.

- K’dua xe đơơng âng manuýh k’ăy tước ooy bệnh viện đăn bhlâng.

- Ha dang bệnh viện đăn đông choom pa dứah nắc oó ng’đơơng ooy bệnh viên ch’ngai, đoo bêl bác sĩ k’dua đơơng âng, tu đơơng pa dứah cóh ch’ngai nắc bhrợ ha cr’ăy dưr váih ngân lấh mơ.

- Cắh choom tự đoọng ộm râu z’nươu pa xiêr huyết áp, cắh cậ pazêng râu z’nươu cơnh lơơng.

- Cắh đớc đương lêy vêy u dứah cắh.

- Cắh choom bhrợ bh’rợ bhuốih a bhô dang…

# Bh’rợ zâl cha groong cr’ăy l’ngắt.

Hân đhơ bh’rợ pa dứah đơớh hân cr’ăy l’ngắt nắc pa xiêr đhr’năng manuýh k’ăy choom chêết lâng đhr’năng váih cr’ăy cơnh lơơng, hân đhơ cơnh đêếc ting cơnh p’too moon âng hiệp hội Tim mạch bha lang k’tiếc nắc bh’rợ pa dứah cóh c’lăm lâng cóh t’tun dưr váih cr’ăy l’ngắt nắc ha dợ vêy la lua pa xiêr râu cắh liêm crêê tu l’ngắt bhrợ t’váih.

Ting cơnh apêê chuyên gia, đợ manuýh vêy đhr’năng dưr váih bấc cr’ăy ooy c’lâng aham cóh a bục nắc đợ apêê đhưr t’coóh, manuýh dal huyết áp, tiểu đường, ha voóh c’lâng aham, manuýh ộm hót… nắc đơớh đươi dua râu bh’rợ zâl cha groong. Lấh ooy bh’rợ xăl pr’ắt tr’mông, cơnh lơi ộm hót, oó ộm bấc buáh a lắc, ta luôn tập thể dục, nắc dzợ ch’mêết lêy gít ooy huyết áp, n’xiêng âng aham…

Bh’rợ zâl đhr’năng dưr váih c’cọ aham công nắc bh’rợ chr’nắp, tu nắc đoo nắc muy cóh pazêng râu tu bhrợ t’váih đhr’năng t’đêệng aham cóh a bục.

Tu bh’rợ zâl cha groong đhr’năng dưr váih râu cắh liêm crêê cóh c’lâng aham cóh a bục nắc đanh đươnh, tu cơnh đêếc nắc lêy pay đươi pazêng chr’na đha nắh crêê cơnh, g’đéch đhr’năng dưr váih glúh aham cóh p’luung- tá tràng./.

Hệ PA XUL P'RÁ ACOON CÓH VOV4 ZR'LỤ MIỀN TRUNG
Đông bhrợ bhiệc đhị: 40 Pasteur, thành phố Đà Nẵng
Giám đốc: Phạm Tấn Tư
Phó Giám đốc: Lê Hải Sơn