Ngai lơi kung tam gơl mờ bơsir pa: 27/12/2020

VV4.K’ho- Tàm nùs nhơm bơh kòn cau K’ho dê, bơta lơngàm, [ô thồm bơh kơnàp dê tu\ gơm bal mờ bia\p nse kung gam sơl tàm tiah lơi hơ\. ~ô dùl bơr tơrnờm, kwă dùl nơm kơnàp chàng gơ lơh ram tàm rơ nồng dờ, tơnơ\ hơ\ là bơta [ô thồm, lơ ngồt mờ lơ ngàm bơh kơnàp dê. Tus di tu\ mờr bơ`ul, jơlu\ pòr kơnàp geh là bơta sac rwah bơkah ngan rlau jơh.

Ồng K’Broh, ơm tàm thôn K’Ming, thị trấn Di Linh, càr Lâm Đồng yal, lài do kơnàp ua\ ngan, pah dơ\ tus nhai 9 halà jơla rlau là nhai 10 halà nhai 11, là ală bơtul konàp ua\ ngan. Kòn lơi kung lơmă, lơngàm, ơm tàm pơn jeh pơn jềt tàm bơtul. Tu\ hơ\, cau K’ho geh lòt ku\p kơnàp. Mơya mờ ală cau geh bơta mờng chài bè ồng K’ Bró, den pal g^t loh kơ nàp gơtùi sa mờ kơnàp ờ gơ tùi sa.

Cau K’ho lòt ku\p kơnàp

Phan ngui nàng lòt ku\p kơnàp bơh làng bol dê bal hia\ ngan, mìng geh dùl nơm kơmung, dùl nơm gai mờ dùl nơm jràu. Tu\ sền go\ bơtul kơnàp, khi lơh jrong sơndră mờ glòm kơ mung gùt dar bơtul. Chu jràu rơhềp dùl dơ\ hơ\ sồng khồm nhu\ jràu mut tàm trồm bơtul kơnàp dê. Ală kòn kơnàp bơ`ul nhu\ jràu tàm pơn jeh pơn jềt jòi gùng lik bơdìh. Pah dơ\ lòt ku\p kơnàp bè hơ\, digơlan geh bơh 3 tus 4 ki\ pah ngai. Kơnàp, tơnơ\ tu\ cèng re, broă sơn rờp ngan là pal puh jơh nđar den hơ\ sồng lơh ală phan sa, geh tu\ gơtùi sa ris sơl. Bơta kuơ màng là cau K’ho ờ ku\p bơtau kơnàp dê, bulah bơtau kơ nàp sa bơkah ngan mờ lơngàm ngàn. Mơya dilah bơtàu kơnàp roh te\ den ờ gam gơtùi deh dùh tai.

Kơnàp geh u\a ir sa ờ thàn jơh, den làng bol geh ơn tàm ală ding đơr den hơ\ sồng pơr tềng hơ đăng bơnhă ồs. Kơnàp do gơtùi lời g^t nđờ nam kung gơtùi sơl mờ kung gam geh bơta bơkah bè ờs lơm. Tu\ gơm bia\p, mìng [o\ dùl ết kơnàp halà lời bè ờs kung geh ală jơlu\ bia\p bô thồm, lơngàm ngan. Kơnàp là phan sa gơtùi sơn đan là phan pơn rơ bơkah tiah Kơh bơ nơm dê.

Bia\p nse, phan sa bơh yau bơh làng bol kòn cau K’ho dê

Ai ồng K’Bung, ơm tàm xã Đinh Trang Hòa, kơnhòal Di Linh, càr Lâm Đồng den pà g^t, rài kis kòn cau K’ho dê ua\ ngan là kơnờm tàm brê bơ nơm halà kơnờm tàm sre mìr. Den tàng bè hơ\, tàm bơta niam chài phan sa bơh kòn cau K’ho dê geh ua\ phan sa geh tru\ gơm bơh ală phan geh bơh tàm brê. Bơdìh mờ kơnàp bơkah ngan den gam geh ală phan sa ndai bè là bia\p nse gơm bal mờ poăc rơpu. Bia\p nse tơrlir di mơ, nha gam mơda pơr hê phồng den gơm lơngồt ngan. Nha mơda gơtùi sa ris halà gơm biap\. Bia\p nse  gơm mờ poăc rơpu halà poăc sur den ndrờm bơkah ngan. Mơya bơkah ngan rlau jơh kung gam là phan sa bia\p nse gơm mờ ka chềng. Bia\p nse tu\ gơm mờ poăc sur, poăc rơpu ndrờm bơkah lơm mờ mrềt tàm să jan. Nàng tơnguh tai bơta bơkah ai jơlu\ bia\p in, cau K’ho [o\ dùl bơta nha brê geh sơn đan mat là “bơ`ao” te\ tàm glah bia\p. Do gơtùi sơn đan là “bòk ngòk tờm” geh is bơh cau K’ho dê. Bè  ală bơta [a`, den kòn cau K’ho geh [a` men (pieng mah), [a` tơngời [o\ klơm tàm nha prìt buh… mờ pòr sràt geh gơm bơh phe mìr. Gơm pòr sràt do, pal ơn lài bơh nhai 10 tus nhai 3 nam tơnơ\. Tu\ sa mơ kung geh bơta sràt bơh ka` phe dê mờ kung geh bơta lơ ngồt bơh gar phe mìr dê sơl.

Tu\ do, cau K’ho gam ết ngan cau ^t sa kơnàp tai tài bơh bơh broă tam kơ phê, làng bol sùm [ồm sơ nơm nhơ\t sền gàr phan tam. Mơya tàm nùs nhơm bơh ală kòn cau K’ho dê, bơta lơngàm, [ô thồm bơh kơnàp dê tu\ gơm bal mờ bia\p nse kung gam sơl tàm tiah lơi hơ\. ~ô dùl bơr tơr nờm, kwa\ dùl nơm kơnàp chàng gơ lơh ram tàm rơ nồng dờ, tơnơ\ hơ\ là bơta [ô thồm, lơngồt, lơngàm bơh kơnàp dê. Tus di tu\ mờr bơ`ul, jơlu\ pòr kơnàp geh là bơta sac rơ wah bơkah ngan.

Quốc Học jat VOV4- Cau mblàng K’ Hạnh

GAH PỜ TƠLIK JƠNAU ĐƠS DÀ KÒN CAU VOV4 TÀM TÂY NGUYÊN
Hìu lơh broă : 19A, Lê Duẩn, Buôn Ma Thuột, Daklak.
Kuang atbồ: Vũ Hải Định