Pơk uănh mông nar djăt: 30/1/2019

VOV4.M’nông: Bi mih nâr rgâl yan, ngăn lah bri n’ik, kon se lah nu\ih nơih geh ăp nau ji mpeh trong so\ n’hâm, tâm nê ngăn lah nau ji geh tât trong so n’hâm. Aơ lah ăp nau rgum mpeh nau ji vay mâp, bol ma mô khuch hô tât n’hâm soan, nau hun hao hao mpeh sakư jăn ndrel nuih n’hâm bah kon se.

Mon Lê Anh Khoa (3 năm) ta Phường Tân An, nkuăl [on têh Buôn Ma Thuột, n’gor Dak Lak săm trong ji sor n’hâm tâm Khoa Nhi Ngih dak si Đa khoa nkuăl Tây Nguyên đah nau ji mpơl ngăn lah siăk, so n’hâm jêr, duh mro. Bol ma ăp nau mpơl aơ mô jâ, yơn yor nau ji ntoh tay âk tơ\ yor ri ma rnăk vâl leo săm. Yuh Nguyễn Thị Bích Huệ (me mon Khoa) ngơi:

Bah a[aơ du pơh ri kon gâp duh, duh săk du nar ri bah, jêh ri siăl. Rnăk hên leo kon hăn khám yơn lah lah ngêt dak si tât 2 tơ\ ma mô saơ bah, lo\ saơ siăk hô ri di\ng leo kon hăn lăp ngih dak si. Du năm kon gâp geh duh kơt nê nklăp 2 tơ\, ngăn lah ăp rnôk bri mih nar rgâl yan”.

Du hê êng đo\ng lah Đinh Gia Khang, ta xã Dak Rô, nkuăl Krông Nô, n’gor Dak Nông. Bol ma ê tat 2 khay yơn oh bê ho\ geh ji trong so\ n’hâm. Yuh Trần Thị Ngọc Đào, me mon Khang ân gi\t, lor ma rnôk lăp tâm ngih dak si ri mon siăk, so\ n’hâm jêr, pu toh mô dăng:

Bar năp nơh saơ kon siăl âk, siăk hô đo\ng, jêr so\ n’hâm, kơt lah geh n’hak tâm nko, tâm ăp tơ\ siăl ri mô geh da luh ma muh măt brâp yor ri ma gâp leo kon tâm ngih dak si”.

Trong so\  n’hâm ba lơ geh: muh, mơr, nko, trôm mlông ko. Aơ lah ăp ntu\k geh mâp đah ba dih, geh nau dơi trih trong so\ n’hâm sial, [ư duh săk gay ma leo lăp tâm klơ soh. Yor ri, ăp ntu\k aơ nơih ngăn geh nau ji yor bah dih tach. Sôt trong so\ n’hâm ba lơ lah rgum ăp nau ji: sott mơr dơ, sôt trong so\ n’hâm, viêm xoang, sôt muh, n’ik săk, ngăn lah kman lơh jêng.

A[aơ ta Dak Lak, bol ma ho\ ntơm tâm yan vai ma hôm geh mih ơm, bri jêng n’ik, bri mih nar mô tâm di đah di\ng nar ndrel măng [ư kon se nơih geh nau ji, ngăn lah nau ji mpeh trong so\ n’hâm. Nai dak si Nguyễn Văn Mỹ-Groi Kruanh khoa Nhi, Ngih dak si Đa khoa nkuăl Tây Nguyên, ngơi:

A[aơ tâm Khoa nNhi tổng hợp geh bơi tât 200 kon se jê| ji, ri geh tât 1/3 lah kon se geh nau ji mpeh trong so\ n’hâm ba lơ, ngăn lah sôtt trong muh, trong tôr, mơr dơ\ ndrel mra jêng rêng tât ji klơm soh, hiăn, đah ăp nau mpơl saơ ji kop duh, si-đeh, luh dak muh, jâk ri mra ji kop duh hô, lêt săk, so\ n’hâm ngăch, so\ n’hâm tâm ntang tơh ndrel aơ lah rnôk jâk hôm. Gâp nkah ăp nu\ih me mbơ\ ân ơm saơ ăp nau ji jru gay leo tât ngih dak si ơm, ngăn lah tâm ăp kon se tâm dâng 6 khay”.

Ji trong so\ n’hâm ba lơ geh năl lah mô jru, âk ngăn lah mra bah êng nklăp 8-10 nar. Yơn geh nu\ih lah mô geh săk tâm di mra khuch tât ntrong so\\ n’hâm, [ư ji klơm soh, ji trong so\ n’hâm. Jâk lơn mra [ư khuch tât bôk rngok, play leh…ngăn lah tâm kon se tâm dâng du năm, kon se deh mô to\ng khay, kon se brêt têh, kon se mô dăng châl nau ji.

A[aơ, kan săm  nau ji trong so\ n’hâm ba lơ geh âk nau, yơn knu\ng dôl nsru\ng tâm nau săm ma ê geh gi\t kloh nkô. Kon se geh nau ji âk tơ ri n’hâm dăng châl nau ji n’huch, brêt têh, khuch ngăn tât nau nti\m nti. Yor ri, ăp me mbơ\ kon se an njrăng nau săm ji ân kon se.

Yor aơ lah nau ji trong so\ n’hâm ba lơ, yor ri ueh ngăn mô ân kon se geh tât dăch ntu\k nơih ntưp ji, [ư ueh nau răk kloh ntu\k ntu săk jăn ân kóne, rao kloh ty đah sa [u. Gay đăp mpăn ân kon se geh dăng n’hâm soan ri ân kon se sa to\ng kah, ân kon se chuh n’gang vacine to\ng, mât săk jăn ân răm, mô ân kon se duh ir mô lah n’ik ir, mât săk jăn ân kon se rnok hăn trong mât ân duh ta-ko ân kon se rnok bi\ch lah nau [ư bol ma nơh yơn kơl an kon se njrăng ji ueh ngăn. Rnôk geh ăp nau tât bah nau ji ri mô dơi rvăt êng dak si săm ma gay leo kon tât ngih dak si gay ma khám, nti\m mât chăm ân ueh ndrel săm ân tâm di./.

Nu\ih rblang: H’Thi

NTU\K RGUM BÔK NTUH NĂU NGƠI RNOI MPÔL ĐÊ| VOV4 NKUAL TÂY NGUYÊN
Mbrô: 19A trong Lê Duẩn, Nkual [on têh Buôn Ma Thuột, n'gor Dak Lak
Giám đốc : Vũ Hải Định
Groi Giám đốc: Kpă Simon - Hoàng Trung Dũng