Pơk uănh mông nar djăt: 27/1/2020

VOV4.M’nông: Xã Nâm Nung janh dăng tâm nkuăl Krông Nô, n’gor Dak Nông mô êng lah ntu\k ơm cách mạng tâm rnôk tâm lơh, ma ntu\k aơ hôm mât ăp nau khlay mpeh nau vay ơm bah rnoi Bunong. Tâm rơh tâm lơh, kônh wa anh ndơ da, anh ndrak gay ma kơl an tahen lơh phung rlăng, a[aơ rnoi Bunong ta aơ lo\ mât ăp nau vay ơm, nsôih hun hao nau pâl n’aih nsum tâm nau nkra jêng yôk u\nh Krông Nô-Công viên địa chất Dak Nông.

            Bri ho\ ntơm tât năm mhe, tâm dâng bri duh nar, jâng yôk Jer Bri (tâm xã Nâm Nung, nkuăl Krông Nô n’gor Dak Nông lơn ma jêng ndrih ueh. Lo\ tâm [on Ja Ráh ho\ jêng n’ir rnơm geh dak to\ tă bah nglau dak Dak Mhang. Cà phê ho\ lôch klih, tâl tâm [ao, prăp tâm ngih.

            Bah năp ngih bu rabnh Y Xuyên dol rlu rlau djăt Radio nkra ma gu\ kôh ngăn nam gay ma nchrăp nau nkra n’gâng njuh gay ma vơt năm mhe. Êp ngih geh ngih dak pă ân nê lah ngih kđar ơm bah kăl e, rnăk wa Y Xuyên geh mât ơm gay ma nkah, đah âk ntil ndơ khlay tâm nau rêh bah rnoi Bunong. Ko\ ta aơ,. Lah ntu\k nti\m nti nau tanh dông, tanh sah, nti\m nti tur chi\ng, mprơ, nkoch ndrong yau bah rnoi Buong:

             Êng tâm [on Ja Rah gâp hôm mât ơm nau ueh ơm bah nau ơm yau. Chi\ng gong hôm geh mât ntơm bah rơh bah năp ân tât rơh kon sau. Ăp nau vay ơm ko\ mô nchlơi

            Ndri druh ndăm rnoi Bunong he ta aơ hôm blau đo\ng nau tanh dông, tanh sah ndrel mprơ nau nơm bu ranh?

            ‘Tâm [on ko\ vay pơk jrâu nti tanh dông, tanh sah, nkra ndâk tơm n’gâng nuh, mprơ nau mprơ ơm yau ân ăp mom sau bah ma bah nau roh rui. Gâp lah nu\ih hăn nti ân ăp mom sau, ăp mom sau ko\ djăt ti\ng ndrel ma râng gi\t ueh ngăn”.

             Êng nau tanh dônh, tanh sah, nkra tơm n’gâng njuh, Bu ranh hôm blau n’ăp ma tur chi\ng ndrle ma mprơ đo\ng lah?

            ‘Mpeh nau vay ơm bah rnoi nơm, gâp blau da dê. Ntơm bah nau tanh sah, tanh dông, [ư n’gâng njuh, mprơ nau nơm, tur chi\ng, ăp nau vay ơm bah rnoi nơm ri gâp gi\t da dê. Gâp lah bu ranh [on ri ân geh leo lor tâm nau mât nau vay ơm bah nroi nơm gay [on lan kon sau kơt ti\ng”.

            Lah du hê byu ranh [on geh âk nau blau tâm nau rêh ko\ kơt lah nau vay ơm bah rnoi Bunong, yơn bu ranh Y Xuyên hôm geh gơih, mbơh nau ân tâm xã Nâm Nung, nkuăl Krông Nô n’gor Dak Nông hôm geh âk nu\ih gi\t blau êng êng đo\ng, nê lah wa Y Tiêng, bu ranh [on R’Cập. Le\ bar hê ur sai Y Tiêng-H’Nhớ ko\ lah rnoi Bunong geh n’hâm soan đah cách mạng, geh ngih dak pă ân ngih gu\. Ndrel nau kan đah nau kan bu ranh [on geh kônh wa rnê ryơk, wa Y Tiêng hom ntoh lư tâm nau blau ôp brah. Nar aơ, bu ranh Y Tiêng râng nau ôp brah ba mhe:

            ‘ Nar aơ, gâp jă brah yang tât. Ơi brah ba, brah bri, brah dak me, brah yôk sâm tât ta aơ gay ma sa rpu di\ng nar, sa puăch sur kêng măng, tât măng ngêt ndrănh yăng, rhơn ma săk grăp, ndrel sa ba mhe đah puăch djăr, dăn bah yang kơl mât ân mir ba [on lan hên geh ueh, geh săk play lay mbôn, mô ân mpu mpa bri lơh khuch, dăn brah yang mât ân [on lan săk dăng lăng ngăch, rêh ueh lăng”.

            Mhe nơh lah nau ôp brah tâm rnôk sa ba mhe. Di rnôk năm mhe, bu ranh Y Tiêng u\ch ân săk play lay mbôn, nau rêh kônh wa [on lan ăp ntu\k hơm răm. Wa ân gi\t, aơ lah ngoai tâm ăp nau ôp brah khlay ngăn geh rnoi Bunong tâm xã Nâm Nung, nkuăl Krông Nô mât:

            ‘Rnoi Bunong geh âk ngăn nau vay ơm, tâm bôk năm mhe ri vay [ư ôp brah rhơn n’hâm soan, sa ba mhe, ôp brah ndrâm dak…[ư tâm [on mô lah [ư êng tâm rnăk vâl. Tâm rnăk vâl năm mhe vay [ư rhơn n’hâm soan ueh ngăn, kon sau ân me mbơ\ mô lah me mbơ\ rhơn ân kon sau”.

            Wa H’Thương, Groi Kruanh UBND xã Nâm Nung, nkuăl Krông Nô n’gor Dak Nông ân gi\t, UBND n’gor Dak Nông tâm ban nau săch 10 thôn, [on ndrel 7 ntu\k mât rong tâm lam n’gor gay ma rlong [ư lor nau kan pâl n’aih nsum, [ư nau pâl n’aih mpeh tuch tăm, tâm ne egeh [on Ja Ráh, xã Nâm Nung:

           ‘Nam Nung ri geh âk nau vay ơm ngăn bah kônh wa rnoi mpôl tâm ntu\k, âk bu ranh geh nau gi\t tât nau ơm yan…yor ri ma bu u\ch ntoh kơl nau pâl n’aih geh nsum ma nau kan ơm yau rgum nsum gay ma mbơh tât bu năch mpeh nau vay ơm bah nơm”.

            Ti\ng nau kơp bah xã Nâm Nung geh âk ngăn nu\ih blau tur chi\ng, mprơ nau rnoi nơm, nkoch ndrong. Lam xã hôm geh 10 blah chi\ng tâm 4 [on, nê lah: Ja Rah, Yôk Ju, [on Rung ndrel [on R’Cập. Wa H’Thương ko\ ân gi\t, xã Nâm Nung hôm geh 24 nu\ih rnoi Bunong geh blau nau tanh njuh, tanh dông, tanh sah, ot ndrong, mpât mprơ nau nơm ndrel tur chi\ng, tâm nê geh 6 nu\\ih ho\ geh ngih dak pă săm [u\t kơp dơn nghệ nhân dân gian:

        ‘Êp nê phung hên hôm geh du rmôt tur chi\ng, mprơ nau nơm lah druh ndăm geh 12 oh, kon se jê| ngăn deh ngăn 2000, hôm têh ngăn ri năm 1997. Ăp oh kon se mhe lôch jêh jrâu bu nti tanh dông, tanh sah, tanh njuh yor rmôt bu ur n’gor ndrel ntu\k nti\m nti nau kan nkuăl Krông Nô pơk. Hôm mprơ nau ơm dnrel tur chi\ng ri ăp kon se ko\ blau ngăn hôm. Ăp rnôk geh [ư tâm n’ur tâm nkuăl ri ăp bu ranh ndrel ma kon se tât râng âk ngăn, ndrel geh nau bu nkôm đo\ng”.

            Nâm Nung tâm nkuăl tâm nklang bah Công viên địa chất Dak Nông, ntu\k geh rgum nsum ăp yôk u\nh Krông Nô têh ngăn tâm Đông Nam Á. Tâm 3 trong pâl n’aih ueh ngăn gay ma tât uănh công viên địa chất Dak Nông ri Nâm Nung tâm ntrong “Nau geh nsum bah dak ndrel u\nh”. Rơh tết aơ, ndrel nau kan geh 14 ntu\k pala n’aih ơm kơt lah: Ntu\k nkah ơm neh dak Nâm Nung, yôk u\nh Nam Kar, ntrong ntu  lu\, leng Dray Sáp…ri ăp bu năch hôm dơi hăn uănh tâm ăp ntu\k geh âk nau ơm yau bah nroi Bunong tâm xã Nâm Nung, đah âk nau ueh êng êng./.

                        Nu\ih rblang: H’Thi

NTU\K RGUM BÔK NTUH NĂU NGƠI RNOI MPÔL ĐÊ| VOV4 NKUAL TÂY NGUYÊN
Mbrô: 19A trong Lê Duẩn, Nkual [on têh Buôn Ma Thuột, n'gor Dak Lak
Giám đốc : Vũ Hải Định
Groi Giám đốc: Hoàng Trung Dũng