Đều đặn mỗi tối, thay vì chờ thương lái đến tận bản thu mua nông sản, chị Lèo Thị Thúy, người dân tộc Thái ở xã Bát Xát, tỉnh Lào Cai lại sử dụng điện thoại thông minh để livestream bán các đặc sản địa phương như thịt lợn sấy, thịt trâu sấy, chẩm chéo...

Không gian số đã mở ra cho người dân vùng cao một phương thức kinh doanh hoàn toàn mới, giúp đặc sản địa phương tiếp cận khách hàng trên cả nước, rút ngắn khoảng cách địa lý và nâng cao giá trị sản phẩm.

Theo chị Thúy, hiện khoảng 80% thu nhập của gia đình đến từ các nền tảng thương mại điện tử. Ngoài việc sản xuất hàng hóa cho các đầu mối kinh doanh trực tuyến trên TikTok, Facebook, gia đình chị còn chủ động livestream bán hàng, giúp tăng giá trị sản phẩm, hạn chế tình trạng nợ đọng và quay vòng vốn nhanh hơn.

Không chỉ thúc đẩy kinh tế số, mô hình "Thôn số" còn tạo chuyển biến rõ nét trong việc tiếp cận các dịch vụ công của người dân.

Tại Trạm Y tế xã Bát Xát, việc sử dụng căn cước công dân gắn chip và tích hợp thẻ bảo hiểm y tế trên ứng dụng VNeID đã dần thay thế các thủ tục giấy tờ truyền thống.

Ông Trần Văn Đoàn, Phó Giám đốc Trạm Y tế xã Bát Xát cho biết, cán bộ y tế phối hợp cùng lực lượng công an thường xuyên hỗ trợ người dân tích hợp thẻ bảo hiểm y tế lên ứng dụng VNeID và hướng dẫn sử dụng các tiện ích số.

Đến nay, khoảng 98% người dân trên địa bàn đã sử dụng căn cước công dân khi khám, chữa bệnh.

Bát Xát là xã mới được sắp xếp đơn vị hành chính, địa bàn rộng, có những thôn cách trung tâm tới hàng chục ki-lô-mét với điều kiện đi lại còn nhiều khó khăn.

Trong bối cảnh mô hình chính quyền địa phương hai cấp được triển khai, việc ứng dụng công nghệ số được xác định là giải pháp quan trọng để chính quyền đến gần hơn với người dân.

Theo ông Vũ Hồng Phương, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Bát Xát, địa phương lựa chọn bắt đầu chuyển đổi số từ những khu vực xa nhất, khó khăn nhất nhằm giảm thời gian và chi phí đi lại cho người dân.

Cùng với đó, đội ngũ bí thư chi bộ, đảng viên và người có uy tín tại các thôn bản được xác định là lực lượng nòng cốt, trực tiếp hướng dẫn, đồng hành để người dân làm quen với các ứng dụng số.

Từ mô hình thí điểm đầu tiên, đến nay xã Bát Xát đã có 8 thôn đạt tiêu chí "Thôn số", tạo nền tảng quan trọng để địa phương tiếp tục mở rộng chuyển đổi số đến từng cộng đồng dân cư.

Trên cơ sở những kết quả đạt được, tỉnh Lào Cai đã chính thức lựa chọn mô hình tại Bát Xát làm điểm để triển khai nhân rộng trên phạm vi toàn tỉnh.

Việc phát triển các "Thôn số" được kỳ vọng sẽ góp phần hiện đại hóa nền hành chính cơ sở, nâng cao hiệu quả phục vụ người dân và từng bước hình thành các "Thôn thông minh" trong tương lai.

Từ những phiên livestream bán nông sản, những thủ tục hành chính được thực hiện ngay trên điện thoại thông minh đến việc người dân chủ động tiếp cận các dịch vụ số, chuyển đổi số ở vùng cao Lào Cai đang dần trở thành một phần của cuộc sống hằng ngày.

Khi mỗi thôn bản trở thành một "tế bào số", những đường truyền internet không chỉ kết nối con người với công nghệ mà còn mở thêm cơ hội phát triển kinh tế, nâng cao chất lượng cuộc sống và rút ngắn khoảng cách giữa vùng cao với các trung tâm phát triển./.