Boo đhí, túh bhlong lướt zi lấh, zâp tỉnh miền Trung xoọc đấh hân bhrợ pa liêm cớ, pa dưr pa liêm bh’rợ tr’nêng. Xang đợ g’lúh trông dấc l’lăm, bhiệc bhrợ đoọng pr’ắt tr’mung ha đhanuôr xoọc bơơn chính quyền vel đông lâng zâp cấp, zâp ngành xay bhrợ bấc c’lâng bh’rợ, zooi zúp đhanuôr đấh têêm ngăn pr’ắt tr’mung.

  Tơợ xang g’lúh đhí a’muốt số 9 tước đâu, bấc pr’loọng đông cóh tỉnh Quảng Ngãi cắh năl cơnh bhrợ têng đoọng pa dưr tr’mung. Tu vêy râu zooi zúp âng chính quyền vel đông lâng đhanuôr, bấc pr’loọng đhanuôr nắc đấh loon cha tốp pa liêm cớ đông xang, vêy đhị lêy ặt, ha dợ lêy bhrợ n’hâu đoọng t’bơơn râu cha nắc đoo bhiệc dzợ đenh zr’nắh. T’coóh Huỳnh Hữu Tài, cóh vel Xuân Yên Đông, chr’val Bình Hiệp, chr’hoong Bình Sơn đoọng năl, xang g’lúh đhí a’muốt pr’loọng đông t’coóh nắc mưy loon cha tốp đông tưn jấh a’năm, ha dợ bhươn keo k’tứi nhuum 2, 3 hécta nắc zêng đhí pa đăm hư, cắh năl ha bêl vêy mặ choom pa dưr pa liêm cớ: Acu vặ zên ngân hàng 50 ực bhrợ têng k’đươi manứih lêy chóh lấh 1 hécta. Hân đhơ cơnh đêếc, g’lúh đhí a’muốt số 9 bhrợ pa đăm hư lấh 80%. Xoọc đâu vêy cr’noọ lêy vặ zên. ha dang ngân hàng t’đui đoọng cha groong nợ, đoọng vặ cớ zên đoọng pr’loọng đhanuôr vêy pr’đơợ pa dưr bh’rợ tr’nêng.

  Xang bêl boo đhí lướt zi lấh, tỉnh Quảng Ngãi nắc ơy k’đươi moon zâp đơn vị câl pay pr’đươi pr’dua âng đhanuôr cóh vel đông têêm ngăn bhiệc câl pay lứch pr’đươi pr’dua, oó đoọng dưr váih pa ép zên câl, bhrợ zr’nắh ha đhanuôr. T’coóh Trần Văn Sương, Phó Chủ tịch UBND chr’hoong Trà Bồng đoọng năl, đhí a’muốt túh bhlong bhrợ hư zớch k’dâng 25 r’bhâu hécta k’tiếc chóh crâng, k’ha riêng hécta quế lâng tơơm chr’nóh đenh c’moo ma hư zớch. Chr’hoong k’rong pazưm bhrợ pa liêm bh’rợ tr’nêng: Azi nắc k’đươi moon zâp đơn vị câl đoọng ha đhanuôr mơ zên l’lăm đhí a’muốt, oó lêy pa ép zên lâng đhanuôr. lâng k’đươi moon đhanuôr n’đoo zư lêy choom nắc zư, ha dang cắh nắc lêy câl pay đoọng pr’ắt tr’mung đhanuôr doọ lấh zr’nắh.

  Tỉnh Quảng Ngãi nắc dzợ vêy k’ha riêng r’bhâu pr’loọng đha rứt, đăn đha rứt. Bấc pr’loọng t’mêê dưr zi lấh đha rứt tu vêy zên vặ t’đui đoọng tơợ zâp tổ chức tín dụng. Apêê nắc đợ c’bhúh dzợ bấc zr’nắh k’đhạp, lưm boo đhí, túh bhlong ting zr’nắh lấh mơ. Đoọng đấh loon trứah bhlếh đợ râu zr’nắh k’đhạp đoọng ha zâp pr’loọng đha rứt, pr’loọng đông chính sách, Ngân hàng Chính sách Xã hội tỉnh Quảng Ngãi lêy cha groong nợ, đoọng vặ pa xoọng... P’căn Nguyễn Thị Thuỳ Linh, Phó Gíam đốc Chi nhánh Ngân hàng Chính sách Xã hội tỉnh Quảng Ngãi đoọng năl, zâp apêê crêê quy định lêy bhrợ pa liêm nợ ting cơnh Quyết định 50 âng Thủ tướng Chính phủ, đơn vị bhrợ bha ar pa tơ zâp cơ quan crêê tước đấh loon bhrợ pa liêm: Lấh mơ, Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh nắc đoỌng vặ pa xoọng, vặ zên bhrợ pa dưr bh’rợ tr’nêng lâng zâp pr’loọng bil hư hi lêệng. azi nắc k’đươi moon Ngân hàng Chính sách xã hội Trung ương pa xoọng zên đấh loon cơnh cr’noọ đoọng ha zâp apêê đha rứt, đợ apêê chính sách crêê bil hư g’lúh boo túh t’mêê đâu.

  Bộ Nông nghiệp lâng pa dưr pa xớc vel bhươl xoọc xay bhrợ zâp bh’rợ pa dưr pa liêm bh’rợ tr’nêng ha rêê đhuốch, bhrợ pr’ắt tr’mung ha đhanuôr. Ting cơnh lêy cha mêết, zâp tỉnh miền Trung xoọc kiêng zooi zúp m’ma chr’nóh, bhơi r’véh zâp râu, k’ha riêng r’bhâu liều vắc xin, đợ mơ hoá chất khử trùng... T’coóh Phùng Đức Tiến, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp lâng pa dưr pa xớc vel bhươl moon, l’lăm nắc zâp vel đông pazưm lêy zooi zúp đhanuôr pa dưr t’bhứah k’tiếc chóh bhơi r’véh, b’băn r’rơơi, bhrợ têng liêm choom bh’rợ khử trùng, tiêu độc, têêm ngăn đhị b’băn: Bộ nắc ơy k’đươi moon lêy k’rong đoọng m’ma bh’năn, zanươu sát trùng, zanươu thú y, vắc xin đoọng ha zâp tỉnh miền Trung nắc crêê lưm cắh pr’đoọng tu boo đhí túh bhlong. Azi nắc bhrợ têng pa choom, âng đơơng acoon m’ma tước zâp tỉnh, zooi zúp tước zâp pr’loọng đhanuôr./.

Lo sinh kế cho người dân sau thiên tai

                              PV Vinh Thông

  Bão lũ đi qua, các tỉnh miền Trung đang dốc sức khắc phục hậu quả, khôi phục sản xuất. Sau những cứu trợ trước mắt, vấn đề tạo sinh kế cho người dân đang được chính quyền địa phương và các cấp, các ngành triển khai nhiều giải pháp, giúp người dân sớm ổn định cuộc sống.

  Từ sau cơn bão số 9, đến nay, nhiều gia đình ở tỉnh Quảng Ngãi vẫn loay hoay khi nguồn lương thực cứu trợ cạn dần. Nhờ sự giúp sức của chính quyền địa phương và cộng đồng, nhiều hộ chỉ kịp lợp lại nhà cửa, có nơi trú ngụ, còn làm gì để kiếm cái ăn là câu chuyện dài. Ông Huỳnh Hữu Tài, ở thôn Xuân Yên Đông, xã Bình Hiệp huyện Bình Sơn cho biết, sau bão gia đình ông chỉ mới kịp lợp lại ngôi nhà bị tốc mái, còn vườn keo non mấy héc ta bị gió bão quật ngã, không biết đến bao giờ mới khôi phục lại được: Tôi vay tiền ngân hàng 50 triệu khai thác thuê nhân công trồng hơn 1ha. Nhưng cơn bão số 9 ngã đổ hơn 80%. Giờ có nhu cầu vay vốn thêm. Nếu ngân hàng ưu đãi khoanh nợ, cho vay lại vốn để hộ nông dân có điều kiện tái sản xuất.

  Ngay sau khi bão, lũ đi qua, tỉnh Quảng Ngãi đã chỉ đạo các đơn vị thu mua nông, lâm sản trên địa bàn đảm bảo việc thu mua hết sản lượng, không để xảy ra tình trạng ép giá, gây khó cho nông dân. Ông Trần Văn Sương, Phó Chủ tịch UBND huyện Trà Bồng cho biết: bão lũ đã làm đổ ngã khoảng 25.000ha diện tích rừng trồng, hàng trăm héc ta quế và cây trồng lâu năm bị thiệt hại. Huyện tập trung khôi phục sản xuất: Chúng tôi chỉ đạo các đơn vị thu mua cho dân bằng giá trước bão, không được lợi dụng mua ép giá của dân. Đồng thời, chỉ đạo người dân diện tích nào con chăm sóc được thì giữ lại chăm sóc, nếu không thì tận thu, thu hoạch để giải quyết đời sống thời điểm khó khăn trước mắt.

  Tỉnh Quảng Ngãi vẫn còn hàng nghìn hộ nghèo, cận nghèo. Nhiều hộ mới thoát nghèo nhờ nguồn vốn vay ưu đãi từ các tổ chức tín dụng. Họ là những đối tượng yếu thế, dễ bị tổn thương trước những biến cố của thiên tai. Để kịp thời tháo gỡ khó khăn cho các hộ nghèo, gia đình chính sách, Ngân hàng Chính sách Xã hội tỉnh Quảng Ngãi gia hạn, khoanh nợ, cho vay bổ sung.… Bà Nguyễn Thị Thùy Linh, Phó Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Chính sách Xã hội tỉnh Quảng Ngãi cho biết: Các đối tượng thuộc quy định xử lý nợ rủi ro theo Quyết định 50 của Thủ tướng Chính phủ, đơn vị  lập hồ sơ trình các cơ quan liên quan kịp thời xử lý: Ngoài ra, Ngân hàng Chính sách Xã hội tỉnh sẽ cho vay bổ sung, vay khôi phục sản xuất đối với các hộ thiệt hại. Chúng tôi sẽ đề nghị Ngân hàng Chính sách Xã hội Trung ương bổ sung nguồn vốn kịp thời nhu cầu vốn cho các đối tượng hộ nghèo,  đối tượng chính sách bị thiệt hại trong đợt mưa lũ vừa qua.

  Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đang triển khai các giải pháp khôi phục sản xuất nông nghiệp, tạo sinh kế cho bà con. Theo thống kê, các tỉnh miền Trung đang cần hỗ trợ hàng ngàn tấn hạt giống lương thực, rau màu các loại, hàng trăm ngàn liều vắc xin, lượng lớn hóa chất khử trùng… Ông Phùng Đức Tiến, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cho rằng: Trước mắt, các địa phương tập trung hỗ trợ người dân tăng nhanh diện tích sản xuất rau màu, chăn nuôi gia cầm, thực hiện tốt công tác khử trùng, tiêu độc, đảm bảo môi trường chăn nuôi an toàn: Bộ đã huy động lượng lớn con giống gia cầm, thuốc sát trùng, thuốc thú y, vắc xin cho các tỉnh miền Trung bị ảnh hưởng bão lũ. Chúng tôi sẽ tổ chức tập huấn, đưa con giống đến các tỉnh, hỗ trợ đến từng hộ dân./.

 

Hệ PA XUL P'RÁ ACOON CÓH VOV4 ZR'LỤ MIỀN TRUNG
Đông bhrợ bhiệc đhị: 40 Pasteur, thành phố Đà Nẵng
Giám đốc: Phạm Tấn Tư
Phó Giám đốc: Lê Hải Sơn