Ngai lơi kung tam gơl mờ bơsir pa: 17/12/2020

VOV4.K’ho- Ală nam rềp ndo, cau lơh broă tàm [òn lơgar neh crơng gơs geh uă tiah mờng tam phan, geh bơta lơh bal niam ngan mờ mpồl lơh sa kă bro phan, bơh sơnrờp gàr niam drà blơi phan ai phan bơna in, lơh geh priă jền sùm ai cau lơh broă sa in.

Là dùl tàm ală hìu bơnhă làng bol bơh sơnrờp tàm xã Sơn Lang, kơnhoàl Kbang khin cha tam gơl bă kơphê ờ huan geh cồng nha nàng ai ù tam tờm kroăc, bi Phạm Tố Hữu pà gi\t, priă cồng lơh geh bơh sươn plai kroăc tu\ do geh mờr 300 tơlak đong dùl lồ tàm dùl nam, uă rlau bơh 2 tus 3 dơ\ pơndrờm mờ tam kơphê. Kuơmàng là tu\ lơh jăt broă tam phan jăt gùng dà hữu cơ, priă lơh geh bơh sươn plai kroăc gơguh tai uă ngan. Broă lơh do ờ go\ kal ke ir: mìng kờ` tam tờm chi long não tàm chi nàng bơtrơh tu, lơh gơlik is sơnơm bơh ală bơta bùm plai chi geh bơta hòi mờ duh bè, tòih, mre\, ca tram mờ ơlak gơ sơ\t rơhài dờng lơh aniai ồm plai. Bal mờ hơ\, bi lơh ồm ka klài bal mờ khuah tương lơh phơng hữu cơ ơn sươn chi in. Kơnờm bè hơ\ mờ priă tă lơh sa ờ kas rlau pơndrờm mờ ngui sơnơm hoá học, mờ bơta niam plai kroăc kung bơkah rlau. Bi Phạm Tố Hữu pà gi\t, ờ hềt tus kàl tơnhàu mờ cau kă phan neh lòt tus tơn tàm hìu ki\ sră hơ blơi gi\t nđờ jơ\t tấn plai kroăc tàm dơ\ sa tềp do.

Bi Phạm Tố Hữu, pà gi\t: Ù den ngai sơlơ ho\ nđiơm gơs ngan, rài ngan, ờ gơtìp klàr kră ù bè ngui sơnơm hoá học. Priă tă bơcri den kung ờ kas rlau, dùl lồ den he tềm pềr geh đah bơh 20 tus 30 tơlak đong dùl nam. Bơta niam plai den gơ geh bơta bơkah mờ lơngồt ngan. He là cau lơh sa pah ngai jăt tờm kroăc, tờm kuết. Dilah mờ ngui sơnơm hoá học, cau gơtìp gơrềng lài ngan là he, tơnơ\ hơ\ là cau pròc mhàm bơh he dê kung gơtìp gơrềng tus pràn kơldang să jan sơl. Dơ\ bàr tai là kơ\p kờ` cau ngui sa geh bơta pràn kơldang să jan niam. He lơh sàng goh den cau kờ` he, drà tăc phan kung geh sùm sơl.

Xã Sơn Lang, kơnhoàl Kbang, càr Gia Lai geh rlau 50 lồ chi sa plai geh sơnề

Tam chi sa plai mờ biăp khuah là gùng dà bơtàu tơnguh lơh sa gam geh uă cau lơh broă sa càr Gia Lai dê lơh jăt nàng gơmù bơta kơldìng tàm ală tờm chi jo\ nam, bè tiêu, kơphê. Nam 2020, tàm càr Gia Lai neh geh rlau 34 rbô lồ biăp mờ pơgăp 10 rbô lồ chi sa plai ală bơta. Nàng tơnguh priă tăc phan lơh geh bơh sươn sre, tu\ do Gia Lai neh geh 22 mpồl lơh sa kă bro lơh gơlik biăp, plai chi, lơh jăt broă lơh bal mờ cau lơh broă sa tàm tu\ lơh gơlik phan mờ kă bro phan bơna. Gah lơh broă sa sươn sre tiah do neh dong kờl uă hợp tác xã lơh jăt ală broă bơto pơlam lơh sa jăt ală jơnau sồr bè VietGap, GlobalGap, lơh sir gơs kơldung ơn prăp, tem QR code, lơh pơlam anih lơh gơlik ai phan bơna in.

Tus tu\ do, tàm Gia Lai neh bơ\t bơtàu geh ală anih lơh gơlik biăp plai chi kơ\ kơl jăp, bè Công ty TNHH MTV Hương Đất An Phú (Pleiku), hợp tác xã An Trường Phát (Đăk Pơ), hợp tác xã An Nhiên (Kong Chro), hợp tác xã tam biăp niam ờdo ờdă Phú Thiện, mpồl lơh broă bal tam tờm kroăc Kon Gang (kơnhoàl Đăk Đoa)… Mò Nguyễn Tuyết Hoa, Kuang ătbồ Mpồl duh broă ătbồ mơkung là Kuang ătbồ Hợp tác xã An Trường Phát pà gi\t, tu\ do Hợp tác xã do neh geh 50 lồ biăp tàm ală xã Hà Tam, Gia Hội, Giang Bắc, Cư An, Tân An bơh kơnhoàl Đăk Pơ dê. Mờ drà blơi phan kung geh đau sùm, tơl nă cau tàm hợp tác xã neh geh priă lơh geh sùm bơh 5 tơlak đong dùl sàu biăp tàm dùl nhai.

Mò Nguyễn Tuyết Hoa pà gi\t, Hợp tác xã gam kơlôi tus broă lơh gơlik phan dùl êt nàng tơnguh priă jền ai phan bơna in: Hợp tác xã geh Anih Tờm Dong kờl bơto pơlam lơh sa mờ măy mok gơ wèt Sở Công thương dong kờl dùl nơm măy pơr. Den tàng phan khà 2, khà 3, hợp tác xã gơtùi lơh gơlik dùl êt, bơsong geh biăp bơta 2, ờ duh pal sang. Kơ\p kờ` bơh hợp tác xã dê là geh dùl hìu măy lơh gơlik phan ngan ngồn tus tàm tê cau ngui sa in den phan bơna gơ là niam ngan mờ hợp tác xã den ờ duh pal kơlôi rơcăng phan gam jơngkah tàm làng bol.

Lòt còp Broă tam biăp niam ờdo ờdă bơh Hợp tác xã Lơh broă sa sươn sre mờ Drơng broă ala An Trường Phát

Bal mờ broă bơtàu tơnguh bă ù tam biăp plai chi jăt gùng dà hữu cơ, broă lơh pràn lơh bal, sền dờng màng lơh gơlik phan tơnơ\ tu\ tơnhàu là jơnau sồr ờ gơtùi plek klàs nàng lơh sa kơ\ kơl jăp gơ ai cồng nha lơh sa uă. Tàm pơrjum “Gùng dà broă lơh tơnguh uă ală anih lơh gơlik biăp, bơkàu, plai chi tàm ală càr tiah đah jum tàm gùl lơgar mờ Tây Nguyên” geh lơh bồ nhai 12 nam 2020 tàm Gia Lai, ồng Hoàng Văn Hồng, Kuang ătbồ Cơldu\ lơh broă Dong kờl bơto pơlam lơh broă sa sươn sre Tam phan mờ Lơh broă brê bơnơm gơ wèt Anih tờm dong kờl bơto pơlam broă lơh sa dà lơgar dê đơs loh: Bol a` dan pal geh ală mpồl lơh sa kă bro, ală viện kơlôi sơnơng lơh jăt kơlôi sơnơng ală broă pơlam ngui măy mok, geh ală măy moh prăp phan, lơh gơlik phan dùl êt dipal, tăc ai làng bol lơh broă sa in nàng tơn hàu, lơh gơlik phan dùl êt, ơn prăp tơnơ\ tu\ tơnhàu. Tam klăc bal geh cau lơh sa, kơlôi sơnơng jak chài mờ mpồl lơh sa kă bro den hơ\ sồng tơnguh uă priă jền, bơta niam phan bơna, gơguh priă lơh geh ai làng bol lơh broă sa in.

Mờ bơta [ươn uă ngan bè ù tiah mờ trồ tiah, lơh pràn lơh bal lơh sa, Gia Lai gơtùi lơm bơtàu tơnguh gah phan biăp mờ plai chi gơ gơs là dùl bơta pràn lơh sa pa, bal mờ ală tờm chi tam jo\ nam tờm ngan bè kơphê, tiêu, kau su.

            Cau cih Nguyễn Thảo- Cau mblàng Lơ Mu K’Yến

GAH PỜ TƠLIK JƠNAU ĐƠS DÀ KÒN CAU VOV4 TÀM TÂY NGUYÊN
Hìu lơh broă : 19A, Lê Duẩn, Buôn Ma Thuột, Daklak.
Kuang atbồ: Vũ Hải Định