Bêl pân đil Cơ Tu pa liêm ađay
Thứ sáu, 00:00, 06/03/2015


Tơợ đanh, pa liêm nắc ng’lêy muy cóh pazêng râu bh’rợ âng apêê pân đil. Lâng pân đil Cơ Tu cóh zr’lụ da ding k’coong Quảng Nam, lấh ooy bh’rợ bhrợ ha rêê đhuốch, zêệ bhrợ chr’na đha nắh, apêê nắc dzợ vêy bh’rợ pa liêm la lay âng đay. Cóh đêếc, đh’rứah lâng n’đoóh a doóh, pazêng râu cha năm cơnh: pa nâng têy, xơ noon, cr’nuúc a rác, cr’nuúc mã não… công nắc vêy apêê ađhi a moó Cơ Tu đươi dua. Bấc bhlâng nắc cóh pazêng t’ngay bhiệc bhan, nắc apêê ađhi a moó bhrợ pa liêm bấc lấh mơ. Tấn Sỹ, CTV Đài p’rá Vn vêy bha ar xrặ prá xay ooy bh’rợ pa liêm âng pân đil Cơ Tu. Đhanuôr lâng pr’zớc đh’rứah đương xơợng.

Cắh ngai n’năl git bh’rợ taanh n’đoóh a doóh âng pân đil Cơ Tu nắc đoo bêl u vaíh. Nắc đoo bêl mót ooy pazêng pr’loọng đông manuýh Cơ Tu hân đoo, ahêê buôn pa bhlâng bơơn lêy pân đil Cơ Tu ắt t’taanh. Đh’rứah lâng pazêng râu pr’đươi, cha năm, đươi dua pr’họm tăm bhrông … bh’rợ t’boọ a rác cóh pazêng bêệ a doóh, n’đoóh âng pân đil nắc vêy ta lêy cơnh râu la lay bhlâng cóh bh’rợ taanh n’đoóh a doóh âng pân đil Cơ Tu. Bh’rợ t’boọ a rác bêl taanh n’đoóh a doóh nắc đanh pa bhlâng cóh bh’rợ t’taanh. Hân đhơ cơnh đêếc, đoọng vêy đợ n’đoóh a doóh la liêm lâng vêy bấc ngai kiêng nắc pazêng pân đil Cơ Tu hân đoo công t’bhlâng taanh bhrợ lâng t’boọ a rác ooy n’đoóh a doóh âng đay. A moó Bh’nướch Thị Tâm- ắt cóh cr’noon Z’ra, chr’val Ta Bhing, chr’hoong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam prá:

Lâng pân đil Cơ Tu cơnh azi nắc bh’rợ t’boóh a rác k’đháp pa bhlâng lâng đanh ng’bhrợ, hân đhơ cơnh đêếc nắc acu công t’bhlâng bhrợ, tu râu đêếc nắc bh’rợ đhiệp ng’đoọng ha pêê pân đil a năm. Bêl bhrợ xang muy cr’nuúc a rác cơnh đâu nắc acu cuúc, acu cuúc đoo bêl vêy bhiệc bhan lâng azi zư râu la liêm pr’hay văn hoá ty đanh âng manuýh Cơ Tu, đoo bêl ting pấh bhiệc bhan nắc acu bhui har tu râu la liêm âng manuýh Cơ Tu vêy ta haanh déh.

Cóh pazêng t’ngay bhươl cr’noon vêy bhiệc bhan, a dếch Riáh Tâm ắt cóh cr’noon Z’ra, chr’val Ta Bhing, chr’hoong Nam Giang buôn xấp n’đoóh đợ n’đoóh a doóh liêm bhlâng âng đay. Đh’rứah lâng râu n’đoóh a doóh, cha năm cơnh: a rác, cr’nuúc, x’noonh… lâng c’têêng công nắc vêy ta đươi. Cóh đêếc, c’têêng bhai âng a dếch vêy bấc cha năm la liêm, xay p’cắh râu t’béch âng manuýh pân đil.

Xoọc đâu, cóh cr’noon Z’ra vêy bấc apêê ađhi a moó dzợ zư đớc k’nặ cơnh ty đanh ahay pazêng râu pr’đươi cha năm âng acoon cóh đay. A dếch Riáh Tâm- ắt cóh cr’noon Z’ra, chr’val Ta Bhing, chr’hoong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam prá:

Pr’loọng đông cu vêy bấc cr’nuúc a rác, cr’nuúc mã náo nắc tu da dếch pa bhướp bêl ahay đớc đoọng, đoo bêl vêy bhiệc bhan nắc acu cuúc, bhrợ cơnh đâu nắc acu liêm lấh mơ cóh t’ngay bhiệc bhan n’nâuy, công cơnh đoọng k’coon ch’chau n’năl đợ râu c’cir la liêm pr’hay âng k’conh pa bhướp, đoọng zư đớc tước ooy lang t’tun.

A moó Nguyễn Thị Thu Lan, manuýh k’đhơợng xay HTX taanh n’đoóh a doó Z’ra, chr’val Ta Bhling, chr’hoong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam prá:

Đoo bêl vêy bhiệc bhan cóh đâu ađhi a moÓ nắc buôn xấp n’đoóh râu a doóh n’đoóh la liêm, đợ cha năm ty đanh âng ahay âng k’conh pa bhướp đớc đoọng, lâng đoo bêl pazêng apêê ađhi a moó đươi dua râu cha năm n’nắc lâng đươi n’đoóh a doóh nắc bhui har pa bhlâng, tu râu đêếc nắc zư đớc râu la liêm pr’hay âng manuýh pân đil Cơ Tu.

Cóh pazêng bêl bhươl cr’noon Cơ Tu tước ooy hân noo bhiệc bhan haanh déh ha roo t’mêê, bhrợ Gươl, bhrợ pa dưr bhươl cr’noon… pazêng apêê pân juýh pân đil Cơ Tu nắc đươi dua pazêng râu pr’đươi cha năm la liêm pr’hay âng acoon cóh đay./.

Tags:

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC