# Đhanuôr lâng pr’zớc chắp dadêr!

K’nặ 40 c’moo tơợ t’ngay k’tiếc k’ruung bơơn ta pa chô, chính quyền lâng đhanuôr chr’hoong da ding k’coong Đông Giang, tỉnh Quảng Nam ta luôn t’bhlâng bhrợ pa dưr kinh tế- văn hoá- xã hội đoọng ting t’ngay t’bil ha ul pa xiêr đharứt. Chr’nắp bhlâng tơợ bêl xay moon bhrợ têng cr’noọ bh’rợ âng k’tiếc k’ruung ooy bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê, pr’ắt tr’mông âng bhươl cr’noon da ding k’coong Đông Giang tr’xăl bấc pa bhlâng. Hân đhơ cơnh đêếc, đh’rứah lâng râu bh’nơơn bh’rợ ơy choom bơơn bhrợ, Đông Giang nắ dzợ lum bấc râu zr’nắh k’đháp cóh bh’rợ t’bhlâng bhrợ liêm xang pazêng râu cr’noọ bh’rợ cóh bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê. Kim Cương, PV Đài p’rá VN vêy bha ar x’rắ: bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê cóh zr’lụ da ding k’coong Quảng Nam lêy tơợ chr’hoong Đông Giang. Đhanuôr lâng pr’zớc đh’rứah đương xâng.

Cóh 9 chr’hoong da ding k’coong âng tỉnh Quảng Nam, nắc Đông Giang ắt cóh c’bhúh 6 chr’hoong da ding k’coong lum bấc râu zr’nắh k’đháp bhlâng âng tỉnh. K’nặ 70% đhanuôr âng chr’hoong Đông Giang nắc manuýh acoon cóh, pr’ắt tr’mông đươi dua bấc bhlâng nắc ơy bh’rợ bhrợ ha rêê đhuốch, dzợ đươi dua bấc râu j’niêng cr’bưn cắh liêm crêê, tu cơnh đêếc đhr’năng đharứt dzợ bấc.

Đh’rưáh lâng apêê chr’hoong chr’val n’lơơng cóh tỉnh, chr’hoong Đông Giang bhrợ têng cr’noọ bh’rợ âng k’tiếc k’ruung ooy bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê tơợ c’moo 2011. Xang 3 c’moo bhrợ têng bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê, pr’ắt tr’mông cóh chr’hoong Đông Giang vêy bấc râu tr’xăl la liêm pr’hay. Đh’rứah lâng đợ zên zúp zooi tơợ xa nay bh’rợ n’nâu, chr’hoong Đông Giang nắc dzợ đươi dua đợ zên bhrợ têng tợơ xa nay bh’rợ cơnh xa nay bh’rợ 135, 134 lâng pazêng râu c’rơ n’lơơng đh’rứah lâng râu zúp zooi chrooi đoọng âng đhanuôr… đoọng bhrợ têng liêm xang 7 km c’lâng lướt âng chr’hoong tơợ Za Hung- A Rooi, xoọc bhrợ têng c’lâng lướt Za Hung- Jơ Ngây, c’lâng Kà Dăng- A Sờ, bhrợ têng 10 km c’lâng bê tông cóh bhươl cr’noon, bhrợ têng 10 bêệ bha nậ đác… lâng bấc râu bh’rợ tr’nêng n’lơơng, xay moon đớc đợ zên bhrợ têng lấh 505 tỷ đồng. t’coóh Lê Văn Luyến, Phó Chủ tịch UBND lâng k’đhơợng bhrợ Phó Ban p’too moon bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê chr’hoong Đông Giang tỉnh Quảng Nam đoọng năl:

Bhrợ têng xa nay bh’rợ bhươl cr’noon t’mêê nắc chr’hoong Đông Giang ơy bhrợ têng prang cóh 10 chr’val. Tỉnh công ơy lêy pay 2 chr’val đoọng bhrợ têng lêy bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê nắc chr’val Ba lâng chr’val A Rooi. Chr’hoong công lêy xa nay bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê nắc chr’nắp pr’hay bhlâng, tu cơnh đêếc nắc t’bhlâng lêy pay chr’val Jơ Ngây xay moon zr’lụ bhrợ têng lêy. Prang chr’hoong nắc vêy 3/10 chr’val vêy ta lêy pay zr’lụ bhrợ têng lêy bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê. Tước nâu cơy, vêy chr’val Ba nắc bhrợ têng xang 9 cr’noọ bh’rợ, chr’val Ma Coói ooy râu chr’val bha lâng ting bhrợ têng nắc công bhrợ têng xang 5 râu cr’noọ bh’rợ, pazêng apêê chr’val n’lơơng nắc bhrợ têng xang 4 râu cr’noọ bh’rợ. Pazêng râu cr’noọ bh’rợ âng chr’hoong ơy choom bhrợ têng cóh xa nay bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon nắc chr’nắp pa bhlâng, hân đhơ cơnh đêếc nắc êếh râu xa nay bh’rợ bha lâng, tu cr’noọ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê nắc pa dưr dal pr’ắt tr’mông tinh thần, vật chất đoọng ha đhanuôr.

Đhị râu bh’rợ ơy choom bơơn bhrợ liêm choom, xa nay bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê cóh chr’hoong Đông Giang công lum bấc râu zr’nắh k’đháp. Pazêng râu cr’noọ xa nay bhrợ têng, cơnh bhrợ têng đông bhrợ bhiệc âng chr’val, chợ, c’lâng lướt cóh pazêng bhươl cr’noon… nắc đươi dua vêy k’tiếc clung đoọng bhrợ têng, vêy zr’lụ đhanuôr tộ đoọng k’tiếc đoọng bhrợ têng, vêy zr’lụ nắc k’dua chroót pa chô. Tu cơnh đêếc, bh’rợ bhrợ têng pazêng râu pr’đươi ting cơnh cr’noọ xa nay nắc k’zíh pa bhlâng, tu zên đoọng bhrợ têng ta đoọng m’bứi. Pr’căn Zơ Râm Thị Nép, Chủ tịch UBND chr’val Jơ Ngây, chr’hoong Đông Giang xay moon đhr’năng bhrợ têng đhị chr’val đay:

Tước nâu cơy nắc công 3 c’moo chr’val Jơ Ngây bhrợ têng bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê. Cóh tr’nơớp tơớp bhrợ têng nắc cán bộ lâng đhanuôr zập ngai xay moon bhrợ têng. Hân đhơ cơnh đêếc bêl bhrợ têng bh’rợ n’nâu công lum bấc râu zr’nắh k’đháp, tr’nơớp nâu đoo nắc xa nay bh’rợ t’mêê, ha dợ râu zr’nắh k’đháp bhlâng nắc bêl ahay ng’bhrợ têng n’hâu nắc vêy chroót pa chô ha đhanuôr,  nắc nâu cơy bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê k’dua đhanuôr cher đoọng k’tiếc, tu cơnh đêếc bêl bhrợ têng nắc chr’val tước p’too pa choom lum bấc râu zr’nắh k’đháp.

Bh’rợ bhrợ têng muy bơr râu cr’noọ bh’rợ cơnh bhrợ têng đông sinh hoạt cộng đồng cóh muy bơr bhươl cr’noon xoọc bhrợ ta uáh pa bhlâng. Tu pazêng apêê vel đông cóh da ding k’coong tỉnh Quảng Nam nắc đhanuôr acoon cóh ắt mamông, bh’rợ cắh bhrợ têng Gươl, moong xăl ooy đêếc nắc bhrợ têng đông cộng đồng nắc đhanuôr căh kiêng. Hân đhơ cơnh đêếc, ha dang bhrợ têng Gươl, moong xăl đông cộng đồng nắc cắh crêê lâng cr’noọ xa nay bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê, ha dợ ng’bhrợ mị đông n’nâu nắc đhanuôr đươi dua đông hân đoo, zên tơợ ooy đoọng ng’bhrợ têng? T’coóh Y Công ắt cóh cr’noon Coói, chr’val Ba, chr’hoong Đông Giang xay moon:

C’la cu lêy liêm choom bhlâng nắc choom bhrợ têng Gươl. Bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê nắc bh’rợ chr’nắp pr’hay. Hân đhơ cơnh đêếc râu chr’nắp liêm ooy văn hoá acoon cóh tơợ bh’rợ họp, bhrợ têng văn hoá tước ooy bh’rợ lơi a bhuy công vêy xa nul âng ch’gâr, chiing… tu cơnh đêếc bhrợ têng Gươl nắc crêê bhlâng. hân đhơ bêl bhrợ têng đươi dua bấc zên nắc Nhà nước công đoọng zên bhrợ têng, đhanuôr nắc pr’zước lướt ooy crâng, da ding k’coong đoọng bơơn pazêng râu pr’đươi chô bhrợ. Hân đhơ cơnh đêếc, ha dang zúp zooi zên m’bứi pa bhlâng nắc công zr’nắh k’đháp ha bh’rợ bhrợ têng tu pr’ắt tr’mông âng đhanuôr lum bấc râu zr’nắh k’đháp.

Ooy xa nay bh’rợ văn hoá acoon cóh đhị chr’hoong lâng muy bơr râu cr’noọ xa nay âng bhươl cr’noon t’mêê đhị Đông Giang công xoọc t’váih râu k’rang lâng apêê chính quyền chr’hoong. T’coóh Lê Văn Luyến, Phó Chủ tịch UBND lâng k’đhơợng bhrợ Phó Ban p’too pa choom bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê chr’hoong Đông Giang, tỉnh Quảng Nam xay moon ooy đhr’năng n’nâu:

Bh’rợ bhrợ têng xa nay bh’rợ văn hoá đoọng zư lêy văn hoá Cơ Tu cóh zr’lụ chr’hoong. Bh’rợ bhrợ têng Gươl nắc đươi dua pazêng râu pr’đươi tơợ crâng k’coong, cơnh plăng, a xậ m’poo. Ha dang ng’xay moon ting cơnh cr’noọ xa nay bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê, Gươl nắc đông cắh nhâm mâng, tu z’đâr âng Gươl ta bhrợ lâng cr’đe, xr’pợ lâng plăng, ha dợ ng’bhrợ têng đông văn hoá đoọng nhâm mâng nắc êếh dzợ râu văn hoá. Cơnh đêếc nắc cắh n’năl pay đông sinh hoạt cộng đồng cắh cậ Gươl đoọng bhrợ têng? Nắc tu cơnh đêếc, chr’hoong xay moon bhrợ têng ting cơnh xa nay bh’rợ za zum âng Chính phủ. Nhà nước xay moon bhrợ têng hân đoo nắc bhrợ têng râu đêếc đoọng vêy ta chroót pa chô zên, ha dang bhrợ têng lất nắc apêê đoo cắh tộ chroót zên, êếh râu Nhà nước ơy đoọng ha dợ kiêng bhrợ n’hâu nắc bhrợ.

Bh’rợ t’pun bhrợ têng ting cơnh xa nay bh’rợ chroót pa chô ngân sách nắc đhr’năng bhrợ têng za zum cóh xoọc đâu âng pazêng apêê chr’hoong da ding k’coong. Muy bơr râu cr’noọ xa nay bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê xoọc bhrợ ta uáh zên bạc âng Nhà nước tu cắh crêê lâng pr’ắt tr’mông âng đhanuôr. đh’rứah lâng n’nắc, tu tơợp bhrợ têng pa bhlâng ếp, zr’lụ bhrợ têng zr’nắh k’đháp, c’năl âng đhanuôr cắh lấh liêm choom, ting n’nắc bh’rợ đoọng zên bhrợ têng tr’bứi nắc xoọc bhrợ t’váih râu zr’nắh k’đháp cóh bh’rợ t’bhlâng bhrợ têng liêm xang pazêng râu cr’noọ bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê cóh zr’lụ da ding k’coong Quảng Nam./.