Đhanuôr lâng pr’zợc chắp da
dêr! Đảo Cồn Cỏ, muy đảo plóh cóh mặt biển đhị zr’lụ miền Trung, ch’ngai tợơ
toor dâng 20 hải lý.Z’lấh râu cắh liêm âng chiến tranh, đảo Cồn Cỏ nâu kêi ơy
tr’ló n’căr tr’xăl n’hang. T’ngay z’lấh t’ngay, quân lâng đhanuôr cóh đảo xoọc
bhrợ pa dưr đảo, chroi k’rong đoọng ha
tr’mung tr’méh k’rơ liêm đhị m’pâng biển pậ ga mắc. lâng đhăm k’tiếc bhứah 220
hecta, zêng vêy n’loong t’viêng pluum g’lọp Cồn Cỏ nắc bơơn lêy đhị bhrợ du
lịch laliêm pr’hay âng tỉnh Quảng Trị. Cóh c’nắtt’ruíh” Lướt l’lêy đhị song
phát thanh” t’ngay đâu, đhanuôr lâng pr’zợc nắc đh’rứah tước ooy đảo Cồn Cỏ,đhị bơơn ta moon nắc cr’liêng Ngọc
chr’nắp bơơn ta pa dưr.
Nền nhạc ko lời
#
Đảo Cồn Cỏ ắt cóh đắh mắtt’ngay plóh âng chr’hoong Vĩnh Linh ( Quảng Trị) ta
cắt đhị vĩ tuyến 17, ch’ngai tợơ toor dâng 25km. Tu cơnh đếêc đảo Cồn Cỏ bơơn
lêy nắc đhị chr’nắp bhlầng.
Bêl
tr’zêl tr’pănh lâng a rập Mỹ, Cồn Cỏ nắc đhị k’đháp k’ra bhlầng âng tỉnh Quảng
Trị váih nắc muy đhị chủ nghĩa anh hùng cách mạng.
Đh’rứah
lâng truyền thống lịch sử grơơ k’rơ, Cồn Cỏ dzợ nắc muy hệ thống sinh thái zập
cơnh laliêm pr’hay. Cóh đếêc, crâng nắc pay lấh 70% âng đảo, lâng zr’lụ sinh
thái pr’hắt bhlầng nắc đảo da ding óih ( a đhuốc moon nắc núi lửa). ting cơnh
xay moon âng t’coóh Lê Quang Lanh, Cồn Cỏ nắc đhị áih liêm, doó crêê acoon ma
nuýh padưr. Đảo vêy đác ngam, đác biển, pleng k’tiếc doó lấh mốp. crâng cóh đảo
vêy pazêng râu t’nơơm n’loong cha chríh ha dợ cóh k’tiếc bhlầng cắh vêy. C’xêê
4/2010, zr;lụ zư lêy biển đảo Cồn Cỏ nắc ơy ta bhrợ têng bhứah k’nặ 4.400 hecta
mặt đác, pazêng: zr’lụ zư lêy rợơng nhâm dzợ ta đớc nắc zr’lụ bha lầng bhứah
534 hecta, zr’lụ pa liêm sinh thái bhứah
k’nặ 1.400 hecta lâng zr’lụ ha dưr k’nặ 2.400 hecta. Lấh mơ dzợ vêy zr’lụ
đhanuôr ha dưr lâng zr’lụ zư lêy.
Zr’lụ
biển đảo Cồn Cỏ cung nắc đhị k’rong âng bấc râu sinh thái âng zr’ơlụ biênt
nhiệt đới, cóh đếêc vêy hệ sinh thái rạn san hô, dâng 113 râu san hô bơơn ta moon
nắc liêm choom bhlầng. vêy đhị san hô bấc cợơng bhlầng, đhang liêm. Đh’rứah
lâng san hô nắc bhơi r’véh, n’loong n’kuông cơnh rong biển, sao xanh,, hải sâm,
dư chuột biển lâng bấc râu a xiu mực vêy chr’nắp lơơng… lâng pr’đợơ liêm ga mắc,
Cồn Cỏ nắc đhị zr’lụ bhrợ du lịch đhêy ắt, lướt l’lêy liêm bhlầng lâng t’mooi
cóh k’tiếc k’ruung hêê lâng tợơ k’tiếc k’ruung lơơng, chroi k’rong bhiệc pa dưr
tr’mung tr’méh đhanuôr âng tỉnh Quảng Trị.
Đh’rứah
lâng hệ sinh thái bấc râu, Cồn Cỏ nắc xoọc k’rong pa dưr bấc cơ sở hạ tầng
đoọng ha đhanuôr ắt mamông cóh đâu đươi dua, nắc cơnh ch’nang đoọng pa đhêy
bhuông lâng bh’rợ a xiu. Apêê c’lâng p’rang cóh đảo bơơn ta bhrợ pa liêm, bhrợ
váih móh mắt liêm chr’nắp đoọng ha đảo Cồn Cỏ.
Bơơn
năl Cồn Cỏ nắc ơy lâng xoọc cóh đhr’năng quy hoạch đoọng pa dưr zr’lụ du lịch
sinh thái ting cơnh c’lâng pa gít zư lêy râu laliêm pr’hay âng đảo. Ha dang
bơơn k’rong bhrợ nắc “ cr’liêng ngọc t’viêng” lâng pr’đợơ laliêm bhlầng nâu nắc đhị tước l’lêy âng bấc t’mooi
cóh k’tiếc k’ruung hêê lâng tợơ lơơng.
Tước
lưm lêy đảo Cồn Cỏ, t’mooi nắc bơơn lêy râu laliêm pr’hay âng crâng gmrâng,lâng
bấc râu n’loong ơy chắt váih tợơ k’ha riêng c’moo, dứp crâng nắc vêy bấc m’puôr
a prí crâng lâng bấc râu m’hu cuôr, boọ, cóh đếêc vêy t’nơơm za nươu, bhrợ váih
râu laliêm zập cơnh cị đắh hệ sinh thái. Truíh toor biển nắc pazêng n’loong
phong ba dưr chắt liêm mâng đh’rứah đhí hít./.
Viết bình luận