Lướt ooy chợ đoọng chấc lêy ch’roonh nắc dưr váih 1 râu văn hoá pabhlâng pr’hay chr’nắp âng apêê ắt cóh k’coong ch’ngai đắh Bắc. cắh vêy nắc chợ bấc manứih nắc vêy bấc pân’đil laliêm, nắc tu chợ bấc nắc vêy bơơn năl ngai zay ta’níh, bhrợ têng choom. Tu cơnh đâu, bấc đha’đhâm c’moor lướt zi’lấh tâm k’ruung, dading k’coong đoọng chô ooy chợ phiên chấc lêy ch’roonh. T’ruíh văn hoá đhi noo hêê acoon cóh bêl đâu, đhanuôr lâng pr’zợc đh’rứah chấc lêy năl ooy râu liêm chr’nắp văn hoá nâu âng đhanuôr Tây Bắc ấ:

Đợ apêê đha’đhâm c’moor ooy đợ xa’nập xập, n’đoóh bấc pr’hoọm, ặt k’chăng liêm cơnh pô, pr’zước moon lướt ooy chợ. Apêê lướt ooy chợ đoọng chấc lêy pr’zợc, chấc lêy ch’roonh. Chấu Seo Lý ắt cóh vel Phố-Bắc Hà bơơn chấc bơơn k’điêl tơợ đợ g’lúh chợ phiên cơnh đâu:

Bêl ahay bơơn năl k’điêl cung đhị chợ nâu. Prá xay liêm choom đh’rứah, lêy bấc râu tr’cơnh, lướt đh’rứah xang nặc kiêng, pa’zước chô ooy đông.

Đhanuôr lâng pr’zợc chắp nhêr! Bêl ahay, zâp phiên chợ tình cóh Khau Vai-Hà Giang, Mộc Châu-Sơn La, Sa Pa-Lào Cai… cắh nặc đhị pa’câl hàng hoá, cắh vêy manứih câl lâng đương pa’câl pr’đươi. Đhanuôr tước ooy đâu đoọng giao lưu liêm ta’níh xang đợ t’ngay cắh tr’lưm. Xoọc đâu, pr’đươi đương pa’câl ooy zâp phiên chợ tình bấc lấh mơ. Vêy pr’đươi đơơng đắh đồng bằng. hân đhơ cơnh đêếc, đợ râu liêm chr’nắp âng chợ tình nắc dzợ bơơn zư đợc.

Chợ tình Khau Vai, chr’hoong Mèo Vạc-Hà Giang zâp c’moo bhrợ 1 chu, tơợ hi’dưm t’ngay 26/3 âm lịch. Chợ ta’lấh 1 hi’dưm, tước ra’diu t’ngay mưy nắc xang. C’moo đâu, Mí Páo cóh chr’val Cán Tỷ, chr’hoong Quản Bạ-Hà Giang lướt tơợ bêl hi’bu t’ngay mưy. Bêl hi’dưm, Mí Páo ploong a’luốt t’đang pr’zợc:

Acu plong cơnh đâu nắc pân’đil kiêng nắc apêê plong ậh. acu lướt ooy chợ Mèo Vạc, nắc lướt tơợ t’ngay l’lăm. Acu chấc lêy pr’zợc, chấc lêy ch’roonh. Pa’đhang moon acu bơơn bhrợ năl tơợ l’lăm ahay nắc xoọc đâu lướt đương. Hadang cắh ơy năl tơợ l’lăm nắc lướt chấc lâng vêy cơnh bhrợ têng lalay âng đay. Acu choom plong a’luốt cắh cậ khèn bưr. Hadang apêÊ kiêng, acu lêy choom nắc lướt prá xay. Prá xay lêy liêm choom nắc xay moon đh’rứah, ta’moóh pr’loọng đông ha cơnh, ch’ngai hay đăn…

Doọ vêy lướt ch’ngai cơnh Mí Páo, hân đhơ cơnh đêếc Giàng Mí Cho ắt cóh chr’val Cán Chu Phìn, Mèo Vạc cung lướt ooy chợ tơợ ta’rựp brương. Anoo Cho k’rang lướt cắh loon, ch’roonh cắh đương:

Bài n’nắc nắc bài ặt tr’đương, 1 c’moo lưm 1 chu. Nâu đoo nắc bài hát tr’kiêng, 4h30 nắc dưr lướt, tu ơy gr’hoót moon lướt đấh. hadang cắh loon nắc apêê chấc lêy lalay ngai cậ. cơnh đêếc nắc lêy chấc ch’roonh lalay.

Đợ apêê đha’đhâm c’moor pay xa’nưl khèn, xa’nưl a’luốt, pr’hát… đoọng chấc pr’zợc. ngai hát pr’hay, plong khèn choom nắc vêy bấc ngai chắp kiêng. Cung cơnh đha’đhâm Mí Páo, manứih plong a’luốt pr’hay bhlâng cóh chr’val Cán Tỷ. ooy phiên chợ tình Khau Vai c’moo đâu, Páo ơy bơơn chấc ha đay 1 pân’đil Mông ting cơnh anoo moon nắc liêm cơnh pô.

Xoọc đâu, đhị zâp phiên chợ tình k’coong ch’ngai đắh Bắc, cắh mưy vêy zâp apêê đha’đhâm c’moor manứih Mông, Dao, Tày nắc dzợ bấc ta’mooi đắh lơơng. Apêê lướt đoọng ặt pazưm chi’ớh đh’rứah ooy pr’hát xa’nưl, lêy cha’mêết đợ apêê chấc lêy ch’roonh…