X'ră: JASY

Đhanuôr lâng pr’zợc chắp nhêr! Lâng lấh 2.400 t’nơơm thanh long, zâp c’moo pr’loọng đông t’coóh Thông Sâm, ắt cóh vel Chăm Hiệp Hoà, chr’val Tân Thuận, chr’hoong Hàm Thuận Nam, tỉnh Bình Thuận bơơn pachô k’ha riêng ực đồng. cắh mưy choom bhrợ cha, padưr pr’ắt tr’mung pr’loọng đông nắc t’coóh Sâm dzợ zúp zên, zooi zúp kỹ thuật, m’ma chr’nóh đoọng ha đhanuôr đha’rứt đh’rứah chóh thanh long padưr pa’xớc pr’ắt tr’mung. 

Cóh đhr’nông đông t’mêê liêm zâp pr’đươi chr’nắp, t’coóh Thông Sâm, bhui har prá xay lâng zi. T’coóh moon, manứih Chăm ắt cóh vel bhươl nâu nắc ơy năl cơnh chóh điều, chóh a’rong lâng ha’roo. Hân đhơ cơnh đêếc, tu cắh p’gít lêy bhrợ paliêm đác tưới nắc hân noo bơơn bhrợ bấc, hân noo cắh váih. Buôn cắh zâp cha bêl hân noo đăn chóh bêết. tu đhanuôr cóh đâu bấc pr’loọng đông đha’rứt, pazưm lâng cr’noọ bh’rợ cắh liêm k’rơ nắc cắh pân k’rong bhrợ, xăl chóh tơơm chr’nóh, bh’năn băn liêm glặp lâng đhr’năng bh’rợ âng đông đay nắc râu đha’rứt đha’rắh ting ặt ta’pưn đhanuôr. Chô ooy t’tưn nâu, tu vêy nghị quyết 04 âng tỉnh uỷ Bình Thuận, đhanuôr bơơn zooi zúp đoọng zên, bơơn đoọng k’tiếc đoọng padưr pa’xớc bh’rợ tr’nêng, tơợ đeeecs 2, 3 pr’loọng đông ơy pân xăl bhrợ bhiệc bhrợ anag pr’loọng đông đay.

T’coóh Thông Sâm moon, lâng zên vặ tơợ ngân hàng, t’coóh ơy k’rong câl máy bơm đác đoọng buôn đươi dua ha bhiệc bhrợ ha’roo pr’loọng đông. Váih đác tưới, zâp c’moo t’coóh bhrợ 3 hana noo ha’roo lâng lấh 1 hécta. Hadợ k’tiếc chóh điều nắc t’coóh ơy xăl chóh thanh long. Lâng c’lâng bh’rợ pay đệ băn đenh, xoọc đâu bhiệc bhrợ cha anag pr’loọng đông t’coóh nắc ơy lướt moót têêm ngăn:

Cung tu vêy chính quyền vel bhươl k’rang lêy đoọng ha bhiệc vặ zên padưr pa’xớc băn k’roóc, xang bêl váih k’roóc nắc pa’câl đoọng chóh thanh long. Lấh mơ, nắc dzợ chóh pa’xoọng a’rong, điều, ha’roo..tu cơnh đâu nắc váih râu cha râu đợc. doọ dzợ lướt bhrợ thuê cơnh bêl ahay. Moon zr’nưm cung tu vêy k’rang lêy đoọng âng đảng lâng nhà nước nắc vêy váih cơnh đâu.

Bơơn lêy liêm choom tơợ bhiệc chóh thanh long, t’coóh Thông Sâm t’bhlâng lêy pachoom kinh nghiệm tơợ đhanuôr manứih a’duôn đắh bhiệc choọng đèn bhrợ đoọng ha t’nơơm thanh long đấh dưr chặt váih p’lêê. Dáp lêy tước đâu, pr’loọng đông t’coóh ơy vêy lấh 4.000 t’nơơm thanh long, ooy đâu vêy 2.400 t’nơơm thanh long choọng đèn đoọng dưr váih p’lêê cắh crêê hân noo. Zâp c’moo, mưy bhiệc bơơn bhrợ thanh long nắc pr’loọng đông t’coóh bơơn pachô k’noọ 500 ực đồng.

Ting lêy bhrợ cha cơnh k’conh âng đay, 8 cha’nặc apêê k’coon âng t’coóh xoọc đâu ngai cung váih bhươn thanh long đoọng zư lêy, bấc bhlâng nắc 1.000 t’nơơm, m’bứi bhlanag nắc 500 t’nơơm. Cắh mưy p’gít lêy bhrợ têng cha, bêl doọ râu trơ vâng nắc t’coóh Thông Sâm dzợ ting por moót bhrợ đh’rứah lâng cán bộ vel bhươl, chr’val moon k’đươi đhanuôr bhrợ têng zâp c’lâng bh’rợ âng đảng lâng nhà nước đắh pr’ắt tr’mung văn hoá zr’lụ k’tiếc đhanuôr ắt, padưr dal tinh thần đoàn kết acoon cóh, ting por pấh bhrợ zâp bh’rợ xã hội âng vel đông. A’ngắh Lâm Cúc, mưy đhanuôr cóh vel Hiệp Hoà, chr’val Tân Thuận moon:

T’coóh Thông Sâm moon k’đươi đhanuôr bhrợ cha liêm choom đoọng k’van cơnh apêê a’duôn. Cóh vel nắc hadang ngai lưm zr’nắh k’đhạp nắc t’coóh zooi zúp zên bhrợ cha. T’coóh nắc manứih k’đơơng a’cọ âng vel bhươl nâu. Ngai lưm zr’nắh k’đhạp bhiệc nâu nắc cung lướt chấc tước ooy t’coóh.

Cắh mưy bơơn bấc ngai năl đắh bhiệc bhrợ cha, nắc zâp đắh vel bhươl cóh chr’val Tân Thuận nâu, ngai cung năl tước t’coóh Thông Sâm. Anoo Nguyễn Duy Ninh-phó phòng dân tộc chr’hoong Hàm Thuận Nam, tỉnh Bình Thuận moon:

T’coóh Thông Sâm nắc mưy ooy đợ manứih bơơn UBND tỉnh pay nắc manứih uy tín óh zr’lụ đhanuôr Chăm cóh Tân Thuận, lấh mơ t’coóh dzợ nặc manứih bhrợ cha choom, t’coóh k’đơơng a’cọ đắh bhiệc chóh thanh long, t’coóh chóh 2 hécta lâng lấh 2 r’bhâu 4 ha’riêng t’nơơm. Cr’chăl nâu t’coóh dzợ zúp đoọng zên ha đhanuôr đha’rứt đắh bhiệc padưr pa’xớc t’nơơm thanh long đoọng đhanuôr dưr zi’lấh đha’rứt. t’coóh nắc manứih váih uy tín, t’coóh moon đhanuôr cóh vel nắc zâp ngai cung xâng đươi.

Hân đhơ u’xưa râu cha râu đợc, nắc t’coóh Thông Sâm cung cắh ơy yêm loom lâng c’la đay. Zâp t’ngay t’coóh dzợ đh’rứah lâng zâp apêê a’châu lướt ooy ruộng chóh zư ha’roo, lướt ooy bhươn zư lêy thanh long, cung dzợ t’bhlanag lướt ooy vel ping, vel dứp đoọng lêy pachoom đắh m’ma chr’nóh. T’coóh moon, moót c’moo 2014, pr’loọng đông t’coóh nắc zước moót ooy tổ chóh bhrợ thanh long VietGap lâng t’bhlâng k’rong bhrợ thanh long âng đơơng bh’nơơn liêm dal./.