X'ră: ĐẶNG HOÀNG QUI ( 10 CBC)

                                                                 (Ảnh: Hoàng Qui lâng A Lăng A Cúi)

Đoọng padưr k’rơ bhiệc tr’xăl tr’câl hàng hoá, bhrợ padưr pr’ắt bh’rợ văn hoá chợ đoọng ha đhanuôr 8 chr’val k’coong ch’ngai chr’hoong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam lâng đhanuôr zâp acoon cóh Lào ắt đăn zr’lụ k’noong k’tiếc, c’bhúh kinh tế-quốc phòng 207 bhrợ têng hội chợ phiên 8 chr’val k’coong ch’ngai k’noong k’tiếc chr’hoong Nam Giang tơợ 3h hi’bu t’ngay 21/3 tước 6h hi’bun t’ngay 22/3/2014 lâng xang nặc ta bhrợ t’ngay thứ 7 zâp tuần đhị tang chợ âng vel ABhát, chr’val Chà Val, chr’hoong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam. Hoàng Qui- PV Đài P’rá VN xay moon ahêê đương xâng:

Por pấh phiên chợ nắc zâp cán bộ, đhanuôr âng 8 chr’val k’coong ch’ngai chr’hoong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam pazêng Chà Val, Đắc Tôi, Đắc Pring, Đắc Pre, La Dêê, La Êê, Chơ Chun, Zuốih, lâng zâp pr’loọng đông đương pa’câl, zâp cơ quan, đơn vị đhị vel đông.

Vel Abhát, chr’val Chà Val nắc đhị pa’lêếh 3 c’lâng, liêm buôn đoọng ha zâp chr’val lướt vốch, nắc đhị ta pay bhrợ phiên chợ nâu. Ra’diu tơợp bhrợ, boo ngân hân đhơ cơnh đêếc cung doọ râu rị, đợ apêê lướt ooy chợ cung dzợ bấc. đenh ặ, chr’val Chà Val vêy g’lúh bịng bấc manứih lâng bhui har cơnh đâu.

Pr’đươi đợc pa’câld dhị chợ nắc đợ ta’la m’bhoong, n’đoóh, tri, a’băng, a’tao…âng đhanuôr bơơn bhrợ, lâng bấc ngai đhuôr, nâu đoo nắc g’lúh tr’nơợp câl lâng pa’câl cóh chợ vêybấc chr’val chô pấh cơnh đâu. Lâng vêy bấc pr’đươi pr’dua đắh dứp âng đơơng, pặ đợc ting n’lung laluiêm. Lâng zâp apêê pân’jứih pân’đil Cơtu lướt ooy chợ nâu cắh mưy lướt c’câl, nắc dzợ g’lúh đoọng prá xay, tước pấh zâp bh’rợ chi’ớh pr’hát xa’nưl pr’hay chr’nắp.

Vêy 1 đhị pr’naạch ta đợc đợ pr’đươi chr’nắp cơnh zong, ti’lêếc âng vel ABhát, chr’val Chà Val. T’coóh vel Alăng Ớih bơơn đhanuôr tin đươi k’đươi bhrợ manứih ặt dzoọng prá xay lâng ta’mooi. Đợ zong, ti’lêếc ta taanh dzặc bhrợ liêm choom, rơợc liêm tu vêy ta dông đợc đhị tir ta’pêếh. t’coóh vel Alăng Ớih moon, bhrợ 1 bêệ zong vêy bêl 2 tuần tước 1 c’xêê, tu cơnh đâu chr’nắp âng zong nâu cung tơợ 800 tước 1,2 ực đồng, ting lêy pậ tứi ha mơ. Anoo Arất Blúi, tước tơợ chr’hoong Tây Giang bhui har xay moon bêl bơơn câl mưy bêệ ti’lêếc đhị chợ phiên nâu:

Bấc pr’đươi đợc pa’câl liêm glặp lâng đhr’năng pr’đơợ âng đhanuôr, bấc pr’đươi liêm chr’nắp pr’hoọm văn hoá âng manứih Cơtu, acu pay câl ti’lêếc nâu đoọng lướt ooy crâng lâng bhrợ bhiệc âng apêê pân’jứih, lâng chr’hoong Tây Giang zi nắc cung vêy đợ pr’đươi cơnh đâu, hân đhơ cơnh đêếc, bhiệc dzặc bhrợ âng Nma Giang vêy cơnh lalay liêm nắc acu pay câl đoọng ha y chroo Tây Giang lêy pachoom bhrợ cơnh đợ râu liêm chr’nắp đắh bhiệc bhrợ zong âng Nam Giang.

Liêm chr’nắp aláh mơ nắc đhị zr’lụ đợc pa’câl n’đoóh a’doóh. N’đoóh a’doóh Cơtu vêy pr’hoọm liêm, t’boọ a’rạc, bhrợ p’cắh râu taanh bhrợ liêm choom âng pân’đil Cơtu. Mưy c’la đương pa’câl n’đoo a’doóh âng pân’đil vel Zơra, chr’val TaBhing moon:

Acu nắc Hốih Cúc, tước tơợ vel bhươl taanh n’đoóh a’doóh Zơra, Nam Giang. Cr’noọ cr’niêng âng cu tước pấh đhị phiên chợ nâu nắc đoọng p’cắh bh’nơơn pr’đươi n’đoóh a’doóh âng manứih Cơtu tự taanh bhrợ, lấh mơ nắc đoọng pa’xoọng t’bơơn zên ha pêê ađhi amoó Cơtu, lấh mơ nắc dzợ kiêng bhrợ padưr cớ râu văn hoá liêm chr’nắp nâu. Đhanuôr câl đươi đợ pr’đươi nâu bấc bhlâng, acu yêm loom lâng haanh déh.

Zr’lụ chợ dzợ vêy đợ đhị zr’lụ đợc pa’câl cha’nêếh ch’na, bhơi r’véh, p’lêê p’coo… bấc đhị n’lung đợc pa’câl xa’nập xập bơơn bấc ngai câl. Bhiệc câl bhrợ, prá xay pr’hay chr’nắp cắh dzợ cơnh. Bịng bấc manứih lấh mơ nắc đhị đợc pa’câl xa’nập xập. hân noo nâu cóh k’coong ch’ngai dzợ cha’cêết, apêê đắh k’coong ch’ngai xiêr chấc lêy câl pay đợ xa’nập xập nga’ngăn n’jứah liêm, n’jứah glặp lâng zên âng đhanuôr.

G’lúh tr’nơợp bơơn ta bhrợ têng, chợ phiên cóh k’coong ch’ngai Nam Giang liêm choom lấh mơ cr’noọ tr’nơợp. c’bhúh apêê bhrợ têng nâu nắc vêy pa’chô bấc kinh nghiệm đoọng đợ phiên chợ t’tưn ting t’ngay ting pr’hay chr’nắp, bịng bấc lấh mơ manứih lâng đương pa’câl đợ râu pr’đươi âng đhanuôr buôn đươi cóh k’coong ch’ngai. K’noọ đợc vêy pa’xoọng tước pấh âng đhanuôr k’noong k’tiếc pr’zợc Lào. Bêl đêếc, bhiệc prá xay, câl đươi âng đhuôr 2 đắh nắc liêm buôn lấh mơ. Chợ phiên k’coong ch’ngai Nam Giang bơơn ta bhrợ bêl thứ 7 zâp tuần đhị vel ABhát, chr’val Chà Val, âng đơơng pr’ắt tr’mung t’mêê đoọng ha đhanuôr cóh k’coong ch’ngai. T’coóh Ch’rum Nhiên-bí thư huyện uỷ Nam Giang prá:

C’bhúh kinh tế 207 ơy pazưm đh’rứah lâng chr’hoong Nam Giang đoọng bhrợ phiên chợ nâu. Cr’noọ bh’rợ âng phiên chợ nâu nắc zúp đoọng ha đhanuôr ting năl gít lấh mơ lâng bh’rợ tr’câl tr’bhlêy cóh thị trường, bhrợ têng đợ pr’đươi pr’dua, cắh dzợ tự bhrợ tự cha. Chính quyền nắc t’bhlâng gr’hoót moon, k’đươi đhanôr t’bhlâng bhrợ têng, vêy bấc bh’nơơn pr’đươi chr’nắp t’mêê đoọng t’bhlâng padưr bh’rợ pa’câl đoọng ha đhanuôr, bhrợ cha liêm choom, t’bil ha ul pa’xiêr đha’rứt đoọng ha đhanuôr cóh k’coong ch’ngai ooy cr’chăl nâu a’tốh.