Đhanuôr lâng pr’zợc nha’nhêr!

T’pấh zên k’rong bhrợ trực tiếp đắh k’tiếc k’ruung lơơng (FDI) âng prang k’tiếc k’ruung ooy c’moo 2013 k’noọ đợc bơơn lấh 21,6 tỷ đôla Mỹ, dưr dzoọc 54,5% t’ping lâng c’moo l’lăm ahay, zi’lấh mơ cr’noọ moon pa’glúh tr’nơợp. ooy c’moo hanua, bấc dự án bhrợ têng padưr bơơn ta bhrợ, bhrợ lieme chr’nắp lâng bhiệc padưr pa’xớc pr’ắt tr’mung âng k’tiếc k’ruung. Lêy cớ mưy c’moo liêm choom âng zên FDI, PV Việt Hà vêy bha ar x’rặ: Paudưr t’bấc zên FDI lâng nền kinh tế. đhanuôr lâng pr’zợc đh’rứah xâng:

T’ngay 23/10 t’mêê đâu, dự án lọc hoá dầu Nghi Sơn, Thanh Hoá bơơn bhrợ padưr. Lâng zên k’rong bhrợ lấh 9 tỷ USD, nâu đoo nắc dự án k’rong bhrợ trực tiếp đắh k’tiếc k’ruung lơơng bấc bhlâng tơợ ahay tước đâu cóh VN. Bêl lướt moót đươi bhrợ thương mại c’moo 2017, đông máy lọc hoá dầu Nghi Sơn đh’rứah lâng đông máy lọc dầu Dung Quất choom ângd dơơng k’dâng 70% cr’noọ pr’đươi xăng dầu cóh cr’loọng k’tiếc k’ruung lâng âng đơơng bh’nơơn hoá dầu đoỌng ha thị trường cóh cr’loọng k’tiếc k’ruung cung cơnh âng đơơng cóh k’tiếc k’ruung lơơng. P’cắh mặt c’la manứih k’rong bhrợ, t’coóh Korumuri Shimmura, tổng GĐ công ty lọc hoá dầu Nghi Sơn moon:

Nâu đoo nắc dự án k’rong bhrợ trực tiếp đắh k’tiếc k’ruung lơơng bấc lấh mơ tơợ ahay tước đâu đhị VN. Râu liêm choom âng dự án nâu năc đoo bh’rợ chr’nắp t’pấh pa’xoọng đông k’rong bhrợ ooy VN. Dự án nâu chrooi pa’xoọng têêm ngăn an ninh năng lượng, bhrợ têng c’lâng bh’rợ padưr pa’xớc đắh bh’rợ hạ nguồn âng công nghiệp bhrợ têng dầu mỏ lâng khí, pazêng zâp đắh bh’rợ ra’lọc lâng hoá dầu, padưr pa’xớc zâp ngành công nghiệp k’tứi.

C’moo 2013 cung xay p’cắh râu bh’rợ chr’nắp t’pấh zên k’rong đoọng đắh k’tiếc k’ruung lơơng âng 2, 3 vel đông. Râu k’rang moon lấh mơ anức zên nâu cắh dzợ âng đơơng bấc ooy đợ vel đông t’pấh bấc zên đắh k’tiếc k’ruung lơơng cơnh ahay, cơnh cóh tp.HCM, Hà Nội, Bình Dương… nắc ơy lướt tước đhị ch’ngai lấh mơ cơnh Thái Nguyên, Bình Định, Bình Thuận… lấh mơ nắc Thái Nguyên, g’lúh tr’nơợp t’pấh t’moót zên đắh k’tiếc k’ruung lơơng bấc bhlâng cóh prang k’tiếc k’ruung lơơng, bơơn k’noọ 3,4 tỉ đô la Mỹ, bơơn lấh 23% pazêng zên chrooi đoọng đắh k’tiếc k’ruung lơơng zước moon đoọng t’mêê cóh VN ooy c’moo đâu. Bh’nơơn nâu cung zúp đoọng Thái Nguyên pa’đệ 24 bậc, tơợ bêl dzoọng 44 nắc dzoọc 20/63 tỉnh thành âng VN đắh t’pấh zên k’rong bhrợ đắh k’tiếc k’ruung lơơng. Hadợ tập đoàn Samsung k’rong bhrợ ooy tỉnh nâu 3 dự án, ooy đâu vêy đông máy ra’lắp điện thoại di động lâng zâp bh’nơơn công nghệ dal chr’nắp lấh 2 tỷ đôla Mỹ. chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên, t’coóh Dương Ngọc Long đoọng năl:

Ooy c’moo 2013 nâu, 1 dự án 2 tỷ đôla Mỹ bhrợd doọng bhiệc bhrợ ha 20-25 r’bhâu apêê pabhrợ. Padưr pa’xớc pr’ắt tr’mung âng tỉnh vêy bhr’dzang padưr k’rơ. Ooy quý 1 c’moo 2014, đông máy tr’nơợp âng Samsung tơợp vêy bh’nơơn bhrợ kinh tế âng Thái Nguyên padưr pa’xớc k’dâng 15% lâng padưr chr’nắp bh’rợ công nghiệp âng Thái Nguyên 45% t’ping lâng c’moo 2013.

Ting cơnh Bộ kế hoạch lâng đầu tư, zên đắh k’tiếc k’ruung lơơng c’moo đâu k’rong pazưm lấh mơ ooy ngành công nghiệp, bhrợ têng lâng lấh 16% tỷ đôla Mỹ, bơơn k’noọ 77% pazêng zên zước bhrợ. Đợ mơn zên pay đoọng dưr bấc lấh 50% t’ping lâng c’moo n’nắc ahay, chrooi đoọng k’rơ bấc ooy ngân sách, ma mơ ngoại tệ, âng đơơng pa’câl cóh lơơng, palứch đhr’năng zước bhrợ k’rong đoọng pay dự án. Thứ trưởng Bộ kế hoạch lâng đầu tư Nguyễn Văn Trung moon gít, chất lượng dự án FDI cung dzợ nặc c’lâng bh’rợ p chr’nắp ooy cr’chăl nâu a’tốh:

Cóh TW lâng vel bhươl ơy vêy tr’xăl bh’rợ bhrợ têng đoọng đông k’rong bhrợ bơơn pa’đăn đươi. Quốc hội t’mêê xay moon ooy Luật thuế thu nhập doanh nghiệp, bêl ahay anức moon k’đươi doanh nghiệp, hân đhơ cơnh đêếc xoọc đâu moon k’đươi dự án k’rong bhrợ. Râu 2 nắc tơợ t’ngay 1/1/2014 thuế suất xiêr. Bêl ahay mưy t’đui đoọng dự án k’rong bhrợ ooy zr’lụ kinh tế, nâu cơy quốc hội đoọng moon k’đươi dự án ooy zr’lụ công nghiệp, moon k’đươi padưr dự án hàm lượng công nghệ dal, liêm ta’níh lâng môi trường, doọ bấc đươi dua năng lượng k’tiếc k’bunh đoọng têêm liêm padưr pa’xớc.

Đhị pr’đơợ pr’ắt tr’mung zr’nắh k’đhạp, zâp k’tiếc k’ruung cung xoọc padưr paliêm môi trường k’rong bhrợ liêm choom nắc VN cung dzợ t’pấh bấc bh’rợ bhrợ têng pậ chr’nứp. bhiệc nâu moon gít uy tín cung cơnh c’rơ bh’rợ âng zâp đông k’rong bhrợ đắh k’tiếc k’ruung lơơng. Nâu đoo cung nặc mưy ooy đợ bh’rợ lieme tr’ang âng nền kinh tế VN c’moo 2013. Hân đhơ cơnh đêếc cung lêy t’bhlâng lấh mơ đắh bhiệc lêy pay bh’rợ liêm choom, cung cơnh pay bhrợ zâp g’lúh bh’rợ đoọng padưr pa’xớc công nghiệp phụ trợ, ting moót ooy pazêng bh’rợ chr’nắp âng bha’lang k’tiếc. vêy cơnh đâu nắc zên zooi zúp đắh k’tiếc k’ruung lơơng vêy lalua bơơn bh’nơơn liêm dal./.