Bha ar x’rặ 1: Ắt mamông đhị vàng, zr’nắh k’đháp tu vàng

 # Pleng k’tiếc ơy cher đoọng ha tỉnh Quảng Nam bấc pa bhlâng vàng. Râu cr’van chr’nắp n’nâu nắc ắt cóh cr’loọng k’tiếc nắc cr’van âng k’conh pa bhướp đớc đoọng. Ha dợ, nắc cóh bơr pêê zệt c’moo n’nâu, tơợ bêl cr’van n’nâu vêy ta pazao đoọng ooy Công ty Vàng Phước Sơn lâng Công ty Vàng Bồng Miêu pếch pay, k’zệt tấn vàng lấh ta pếch pay, đơơng âng ooy lơơng. đhanuôr ắt mamông đăn zr’lụ hầm bhrợ vàng cóh zập c’moo nắc ắt lâng đhr’năng nha nhự nha nhiết âng môi trường, hr’lang hr’cấh k’tiếc, đh’rứah lâng bấc râu bh’rợ n’lất n’mốp âng xã hội dưr váih. Cóh píc k’ruung k’ức manuýh đươi dua đác crêê chất độc xy-a-nua, t’bhlâng đương zâl cha groong lâng túh bhlong tu bh’rợ tal crâng cóh tu k’ruung bhrợ têng vàng. Ơy cơnh đêếc, 2 công ty pếch vàng đơơng pa câl nắc dzợ nợ chính quyền lâng đhanuôr vel đông k’ha riêng tỷ đồng, bhrợ râu mốp loom cóh apêê cán bộ lâng đhanuôr cóh vel đông n’nâu? Đợ bha ar x’rặ: pếch pay vàng đơơng pa câl, râu liêm choom cắh vêy râu cắh liêm crêê nắc dưr váih nắc Thanh Hà lâng Hoài Nam, PV Đài p’rá VN bhrợ têng nắc xay moon gít râu cắh liêm crêê tơợ bh’rợ pếch bhrợ vàng cóh zr’lụ k’tiếc n’nâu.

Cóh t’ruíh bêl đâu, đhanuôr lâng pr’zớc đương xâng bha ar x’rặ tr’nơớp lâng pr’đớc: Ắt mamông đhị vàng, zr’nắh k’đháp tu vàng.

# Cắh vêy ngai k’noọ, muy doanh nghiệp ga mắc cơnh Công ty TNHH Vàng Phước Sơn nắc nợ k’ha riêng tỷ đồng. Bấc c’la nợ đương tơợ c’xêê n’nâu tước ooy c’xêê n’tốh nắc công cắh vêy ta chroót đoọng muy đồng hân noo. Đợ zên n’nâu nắc g’léh c’rơ, aham cr’hậu âng đhanuôr đharứt crêê công ty vàng n’nâu pay. Pazêng râu boóp p’rá g’roóh g’peng, toóh moon, xa nul m’bhị âng ga rơơn ooy p’loọng nắc râu xay moon cắh dzợ râu cóh xa nay bh’rợ bhrợ cha bhlưa công ty vàng lâng đhanuôr vel đông.

                                Công ty Vàng Phước Sơn cửa đóng then cài, chỉ có bảo vệ canh giữ

A ngắh Lê Thị Bạch Tuyết, ắt cóh khối 2, thị trấn Khâm Đức, chr’hoong Phước Sơn moóp loom pa bhlâng. K’zệt c’moo n’nâu, ha dum hân đoo díc điêl nhi đoo công dưr tơợ 2 giờ ra diu đoọng bhrợ bún, mì, pa câl pazêng râu pr’đươi, k’rong đợ acoon zên đoọng băn k’coon học. Nắc, đợ manuýh cóh Công ty Vàng Phước Sơn cắh tộ chroót đợ zên nợ 50 ức đồng ooy pr’loọng đông đoo. Pr’loọng đông a ngắh Tuyết dưr váih đhr’năng zr’nắh k’đháp.

Băn k’coon lướt học nắc cắh vêy zên đoọng chroót nợ. xoọc đâu rơơm kiêng công ty chroót nợ ooy cu đoọng acu vêy zên chroót ooy apêê n’lơơng.

Cóh pazêng t’ngay n’nâu, văl chô cớ ooy thị trấn Khâm Đức, chr’hoong Phước Sơn- zr’lụ nắc ta xay moon zr’lụ vàng ắt cóh zr’lụ da ding k’coong n’đắh Tây tỉnh Quảng Nam, buôn ng’lêy pr’ắt tr’mông âng đhanuôr cóh đâu cắh dzợ r’rộ r’răm cơnh ahay. Pazêng c’lâng lướt ooy pazêng bhươl cr’noon nắc la nguáh lang bang. Bấc doanh nghiệp cắh dzợ pa bhrợ. Lâng đợ manuýh buôn chêếc đương pa câl công bil lứch cr’van tu Công ty vàng Phước Sơn cắh tộ chroót zên nợ.

                         Thất nghiệp, công nhân Công ty Vàng Phước Sơn tụ tập rượu chè

C’xêê 7 c’moo 2014, Công ty Besra VN k’đóp 2 zr’lụ pếch pay vàng Phước Sơn lâng Bồng Miêu. Tơợ đêếc tước nâu cơy, pr’ắt tr’mông âng k’ha riêng pr’loọng đông đhanuôr acoon cóh Bh’noong cóh chr’hoong da ding k’coong Phước Sơn ắt lâng đhr’năng zr’nắh k’đháp. Bơr n’đắh c’lâng lướt ooy cr’noon 4, chr’val Phước Đức, zr’lụ Công ty đông máy lâng hâm bhrợ têng vàng, vêy bêl nắc bơơn lêy muy bơr cha nắc ta đhâm xấp xa nập rằn ri, xróp kính tăm lướt xe máy đoọng zư lêy rơơng griing, cắh đoọng manuýh hân đoo mót ooy đông máy. Công ty cliêng nhâm c’riing cóph ngoài g’roong, bấc apêê công nhân ta bơơn ta moóh lâng manuýh k’đhơợng lêy đoọng chêếc n’năl ooy bh’rợ âng apêê đoo.

A noo Hồ Văn Chân, ắt cóh chr’val Phước Đức, chr’hoong Phước Sơn, tỉnh Quảng Nam đoọng năl, cóh muy bơr t’ngay n’nâu, a đhi a noo cắh vêy bh’rợ nắc ha bu hân đoo công pr’zước ộm a lắc.

T’mêê tước pa bhrợ ooy đâu, nắc k’đóp p’loọng cắh dzợ pa bhrợ nắc azi cắh dzợ vêy bh’rợ, cắh chêếc n’năl bhrợ bh’rợ n’hâu. Nâu cơy rơơm kiêng vêy bh’rợ nhâm mâng đoọng pa liêm pa crêê pr’ắt tr’mông.

K’r’bhâu manuýh pa bhrợ đhị Công ty Vàng Phước Sơn cắh ta đoỌng pa bhrợ. Pazêng apêê ngành chức năng cóh vel đông ch’mêết lêy nắc ha dợ bơơn n’năl, công ty n’nâu cắh bhrợ têng crêê cơnh pazêng chế độ đoọng ha manuýh pa bhrợ. Công ty nợ zên bảo hiểm lấh 4 tỷ đồng. LĐLĐ chr’hoong Phước Sơn pa gơi bha ar ooy Toà kiện Công ty Vàng Phước Sơn bhrợ lất cơnh xa nay Luật Công đoàn. T’coÓh Đặng Văn Chương, Chủ tịch LĐLĐ tỉnh, đại biểu HĐND tỉnh Quảng Nam mốp loom lâng đhr’năng bhrợ cha cắh chắp xa nay pháp luật VN âng doanh nghiệp n’nâu:

Ooy bh’rợ xâng bhrợ xa nay Bộ luật pa bhrợ nắc tơợ bh’rợ ch’mêết lêy nắc bơơn lêy, chế độ đoọng ha manuýh pa bhrợ, pa bhlâng nắc bảo hiểm xã hội, Công ty vàng cắh bhrợ têng crêê cơnh. Nợ zên bảo hiểm xã hội cóh bấc c’moo n’nâu, chính sách pa bhrợ nắc ton k’dua bhrợ t’bấc lâng cắh bhrợ têng chính sách lâng manuýh pa bhrợ. azi công ơy xay moon ooy UBND tỉnh bhrợ bhr’lậ đhr’năng cắh liêm crâng âng Công ty vàng. Xoọc đâu công ty ton xay moon tu lất âng chính quyền ooy bh’rợ cắh dzợ đoọng pa bhrợ, bhrợ t’váih đhr’năng manuýh pa bhrợ cắh vêy bh’rợ tr’nêng.

Xang bấc c’moo bhrợ cha đhị tỉnh Quảng Nam, 2 Công ty Vàng Phước Sơn lâng Bồng Miêu âng Công ty Besra VN đớc lơi đợ zên nợ pa bhlâng bấc, k’đháp ng’pay pa chô, đh’rứah lâng bấc râu cắh liêm crêê ha vel đông. pazêng zr’lụ n’tọ đớc chất xi-a-nua nắc ngoọ cơnh ta dông cóh a cọ âng đhanuôr nắc râu pa bhlâng cắh liêm crêê cóh hân noo đhí boo. T’coóh Đinh Văn Đông, Chủ tịch UBND chr’val Phước Đức, chr’hoong Phước Sơn k’rang:

Công ty pa bhrợ nắc cóh tu k’ruung, đhanuôr cóh chr’val k’rang pa bhlâng. Tu cóh đêếc nắc apêê đoo pếch bhrợ a bóc đớc đác nha nhự. Hân đhơ n’đắh công ty xay moon a bóc n’nâu choom tr’clai doọ nha nhự nắc đhanuôr công k’rang. Hân noo boo công k’nặ tước ạ, nắc a bóc đác nha nhự ga mắc pa bhlâng, ha dang cắh vêy bh’rợ bhr’lậ hân đoo, vêy boo đác a bóc n’nắc nong hooi nắc râu cắh liêm crêê lứch crêê ooy đhanuôr.

Ắt mamông đhị vàng, ha dợ nắc zr’nắh k’đháp tu vàng. Râu đêếc nắc râu la lua xoọc dưr váih cóh zr’lụ k’tiếc vàng Quảng Nam. Bêl ahay, đhanuôr mốp loom lâng đhr’năng tông pếch pay vàng lất xa nay, bhrợ bấc râu cắh liêm crêê. Nắc tơợ bêl Nhà nước đoọng doanh nghiệp k’tiếc k’ruung n’lơơng bhrợ têng vàng lâng pr’đươi t’mêê, bấc tấn vàng nắc ta đơơng âng ooy k’tiếc k’ruung n’lơơng, mắc đhanuôr ắt mamông đăn cóh zr’lụ vàng cắh vêy muy t’ngay hân đoo têêm ngăn. t’coóh Nguyễn Cảnh, Bí thư Huyện uỷ Phú Ninh, tỉnh Quảng Nam, zr’lụ bhrợ têng vàng Bồng Miêu ta đang moon ch’mêết lêy cớ râu liêm choom âng dự án n’nâu.

Lãi g’lớc lỗ la lua cắh cậ lãi la lua lỗ g’lớc nắc azi cắh n’năl. Nắc acu k’noọ cóh đâu, Bộ Tài nguyên lâng môi trường nắc vêy trách nhiệm, ngai đoọng bha ar đoỌng phép bhrợ têng ha dợ đớc đoọng dưr váih đhr’năng n’nâu, êếh râu tu lợi ích âng c’bhúh nắc đớc lơi cơnh đêếc, đhanuôr pa bhlâng mốp loom. Đhanuôr nợ m’mơ bơr pêê ức nắc tước toom coóp rơơng griing, ha dợ doanh nghiệp nợ tước k’ha riêng ức đồng nắc ahêê dzợ t’đui đoọng, pa đanh t’ngay c’xêê. Acu ta đang moon Trung ương bhrợ têng, ha dợ êếh râu tu lợi ích c’bhúh nắc đớc lơi k’tiếc k’ruung n’nâu bil bal cr’van.