ĐBSCL vêy k’noọ 1,3 ức đha nuôr acoon cóh Khmer ặt ma mông. Cha tết ty Chôl Chnăm Thmây c’moo đâu đha nuôr pa bhlâng bhui har tu bh’nơơn ha rêê đhuốch vêy bơơn bấc. pa bhlâng nắc đhị apêê  vel đong âi bơơn xay moon cắh câk k’noọ bhrợ xang đợ cr’noỌ xa nay vel bhươl t’mêê, pr’ặt tr’mông âng đha nuôr bơơn ha dưr dal, bh’rợ cha tết bh’nhăn liêm pr’hay r’rộ r’răm lấh mơ. Sa Oanh, PV Đài PRVN xay trúih bh’rợ cha tết âng đha nuôr đhị apêê chr’val âi lâng xoỌc bhrợ pa dưr vel bhươl t’mêê cóh tỉnh Trà Vinh- muy cóh bấc tỉnh vêy rúp đha nuôr Khmer bhlâng.

Nâu đoo nắc c’moo  g’lúh 6 ta luôn, pa zêng đha nuôr Khmer ặt cóh vel Cầu Tre, chr’val Phú Cần, chr’hoong Tiểu Cần ting pấh bhrợ pa dưr bha lang clung ga mắc. bh’rợ  p’têệt pa zum, đươi dua khoa học kỹ thuật âi zooi đha nuôr bơơn bh’nơơn tơợ 8-10 tấn/hécta. Tu cơnh đêếc, n’đhơ thị trường ha roo ch’nêếh vêy cơnh bhr’lậ, n’đhơ cơnh đêếc đha nuôr cóh đâu công dzợ bơơn pay pa chô lãi tơợ 30% nắc ooy ping. T’coóh Thạch Som- muy đha nuôr t’mêê pa chô lấh 2 hecta ha roo hân noo ha ot ha pruốt xay moon:

Bơơn nắc chr’val vel bhươl t’meê acu lêy nắc bh’nhăn pa dưr yêm têêm. Cóh c’moo 2015 n’nâu đhêêng cơnh ha roo bơơn pa bhlâng bấc, bấc lấh zấp c’moo l’lăm. Tu cơnh đêếc, n’đhơ zên nắc đhêêng ặt đhị mức trung bình n’đhơ cơnh đêếc đươi vêy bh’nơơn bấc nắc công vêy râu coon pa chô. đươi cơnh đêếc nắc cha tết Chôl Chnăm Thmây bhui har lấh, n’đhơ cơnh đêếc công p’zay c’bơớch nắc vêy mặ k’rong đớc.

Chr’val Phú Cần vêy lấh 60 % đha nuôr Khmer lâng nắc muy cóh bấc vel đong dzợ bấc zr’nắh k’đháp âng tỉnh Trà Vinh. N’đhơ cơnh đêếc xang  k’noọ 4 c’moo xay bhrợ bhrợ pa dưr vel bhươl t’mêê, prang chr’val doó dzợ vêy đong zir b’bơơ, ha ruôi. C’nặt c’lâng p’têệt apêê vel âng liêm cra, c’bhúh z’roóh đác bơơn k’rong bhrợ liêm crêê. Pa bhlâng nắc pr’đhang bh’rợ bha lang clung âi ha dưr chr’nắp bh’nơơn bh’rợ zấp c’moo  dzoóc lấh 70 ức đồng/hecta, chroi đoọng ha dưr thu nhập bình quân muy cha nắc c’moo đâu bơơn k’noọ 26 ức đồng, k’noọ tước 2 chu t’ping lâng cr’chăl cắh âi bhrợ pa dưr vel bhươl t’mêê. Muy bêl chủ trương âng Nhà nước chô đơơng râu ca crêê la liêm, đha nuôr nắc đơớh ting pấh chroi c’rơ, cr’van  bêl vel đong k’đươi. T’coóh Thạch Sa Mon, Bí thư vel Cầu Tre- đhị vêy lấh 95 % đh anuôr Khmer ặt ma mông đoọng năl:

Pr’ặt tr’mông zấp pr’loỌng đong công bơơn ha dưr dal, tơợ đêếc vel p’too moon đha nuôr công liêm buôn lấh, đha nuôr xơợng bhrợ liêm đợ chủ trương âng cấp piing cơnh pay đoọng k’tiếc, bhrợ c’lâng, z’roóh đác…

Nắc tu râu mr’cơnh loom âng đha nuôr cóh vel đong lâng râu t’bhlâng âng chính quyền vel đong nắc c’moo 2013 chr’val Phú Cần bơơn xay moon chr’val bơơn cr’noọ xa nay vel bhươl t’mêê lâng nắc vel đong vêy rúp đha nuôr acoon cóh Khmer tr’nơợp cóh DBSCL bơơn xay moon danh hiệu n’nâu.

Ha dợ đhị chr’val Ngọc Biên, chr’hoong Trà Cú nắc chr’val vêy lấh 81% đha nuôr Khmer, n’đhơ cắh bơơn chơớih pay nắc chr’val tơợp bhrợ pa dưr vel bhươl t’mêê n’đhơ cơnh đêếc râu t’bhlâng âng đảng bộ lâng đha nuôr cóh đâu tước nâu câi chr’val âi mặ bơơn 14/19 cr’noọ xa nay vel bhươl t’mêê lâng t’bhlâng bhrợ xang cr’noọ xa nay t’tun moọt x’ría c’moo đâu. Vêy mặ bơơn bh’nơơn n’nâu, cắh muy zên âng tỉnh  zooi đoọng, vel đong dzợ p’loon apêê zên tơợ bh’rợ xa nay âng Tw đoọng pa dưr pr’đơợ c’lâng c’tốch vel bhươl, bha nậ đác, điện lưới… đh’rứah lâng t’đang k’đươi doanh nghiệp p’têệt pa zum lâng đha nuôr vel đong xơợng bhrợ đợ pr’đhang bh’rợ liêm choom bhlâng. Ting n’nắc, pa zêng zr’lụ k’tiếc chuốh chóh ha roo cắh liêm bêl ahay, bơơn xăl lâng pr’đhang chó a bhoo, a tuông t’viêng, ra tá ( tâm phóc), prớ muy hecta bơơn pa chô tơợ 30-40 ức đồng/ hân noo, nắc dal lấh mơ  chóh ha roo tước 2 chu. Pa bhlâng nắc xoọc đâu k’noọ 150 hecta a bhoo m’ma, a tuông t’viêng bơơn công ty zooi đoọng zấp zêng tu cơnh đêếc đha nuôr pa bhlâng bhui har. Bêl pr’ặt tr’mông bơơn  ha dưr pa zum lâng chính sách zư lêy ha âu đớc văn hoá apêê acoon cóh âng Đảng lâng Nàh nước bhrợ ha bh’rợ cha tết âng đha nuôr bh’nhăn bhui har, liêm pr’hay lấh mơ, đợ a pưới a vị, a pưới bha nuốih đơơng âng tước chùa công liêm zấp lấh. t’coóh Thạch Chên- đha nuôr cóh vel Tha La, chr’val Ngọc Biên moon:

Nắc chr’val xoọc bhrợ pa dưr vel bhươl t’mêê, n’đhơ cơnh đêếc xoọc đâu zấp đoo đong công vêy điện, đác, c’lâng c’tốch tước prang bha nụ vel.  Pr’ặt tr’mông bơơn ha dưr, tu cơnh đêếc đha nuôr bh’nhăn tước chùa bấc lấh mơ, a pưới bha nuốih đoọng ha tô gộ nắc liêm zấp láh mơ.

T’coóh Huỳnh Văn Trường Bí thư Đảng uỷ chr’val ngọc Biên đoọng năl: 5 cr’noọ xa nay nắc chr’val cắh âi bơơn bấc nắc cr’noọ x âny k’đháp, cr’đơơng tước zên bạc, lâng nâu câi kế hoạch âi bơơn t’ơơi đoọng. đhêêng cơnh cr’noọ x âny prloọng đong đha rựt, n’đhơ dzợ lậ 14 % n’đhơ cơnh đêếc cơnh lâng apêê pr’đhang bh’rợ liêm choom lâng t’bhlâng z’lấh âng đha nuôr nâu câi, nắc k’dang tước x’ría c’moo đợ pr’loọng n’nâu vêy xiêr n’dúp 7$. T’coóh Huỳnh Văn Trường xay moon:

Chr’val Ngọc Biên zi vêy 2 c’bhúh acoon ma nứih nắc Kinh lâng Khmer, đha nuôr pa bhlâng đoàn kết, cóh 3 t’ngay tết công buôn cr’đươi tước đong cha ớh, tết ty ma nứih Kinh công k’đươi đhi noo zi lâng Chôl Chnăm Thmây đha nuôr  công k’đươi apêê đoo tước giao lưu đh’rứah. Bh’rợ đoàn kết bhlưa 2 c’bhúh acoon ma nứih pa bhlâng liêm, lâng tơợ râu liêm crêê n’nâu công nắc bhrợ pa dưr tr’mông tr’mêếh bhlưa ma nứih âi năl pa choom đoọng ha ma nứih cắh âi năl, r’dợ nắc bhrợ t’váih bh’rợ đh’rứah pa dưr.

Trà Vinh n’đhơ nắc tỉnh đha rựt n’đhơ cơnh đêếc tước nâu câi vel đong vêy 13 chr’val bơơn đợ cr’noọ xa nay bhrợ pa dưr vel bhươl t’mêê, pr’dưr pr’dzoọng vel bhươl t’mêê bấc râu tr’xăl, pr’ặt tr’mông âng đha nuôr bơơn bhrợ bhr’lậ, pa bhlâng nắc đhị zr’lụ vêy rúp đha nuôr Khmer bêl đợ pr’loọng đha rựt đhị zr’lụ n’nâu cóh c’moo ha nua xiêr tước 5,5%, dal lấh 2,5% t’ping lâng mặt bằng za zum âng tỉnh.

Đh’rứah lâng râu k’rang k’rong bhrợ âng Đảng, Nhà nước, đha nuôr acoon cóh Khmer âi t’bhlâng z’lấh bấc râu zr’nắh k’đháp đoọng pa dưr kinh tế, xơợng bhrợ cr’noọ xa nay đha nuôr ca van, k’tiêc sk’ruung k’rơ. Bấc bh’nơơn pa cắh ghít lấh mơ cóh zấp đong, zấp vel bhươl âng đha nuoro đha lum honh déh tết Chôl Chnăm Thmây. Nâu đoo nắc pr’đơợ chr’nắp, bhrợ t’váih râu poọng k’rơ ha đha nuôr Khmer bơơn p’xoọng bấc râu liêm choom t’mêê, bhrợ pa dưr pr’ặt tr;mông ca bhố ngăn./.