Pazêng apêê đơn vị bhrợ têng dự án a bóc đác Tả Trạch cóh tu k’ruung Hương, tỉnh TTH xoọc t’bhlâng bhrợ pa đơớh đoọng loon đơớh pa nong đác, zâl đhr’năng túh bhlong đoọng ha píc k’ruung cóh c’moo đâu. Xoọc đâu, đơn vị bhrợ têng xoọc ra lắp pr’đươi 5 p’loọng ch’hooi đác, xay moon đớc nắc tước t’ngay 30/8 nắc bhrợ têng xang bh’rợ ra lắp p’loọng van cung, pr’đươi loọng, k’đọp lâng xilanh thuỷ lực, pr’đươi điện… a bóc đác Tả Trạch vêy đhr’năng pa nong đác lấh 500 ức m3, nắc bh’rợ bha lâng âng Bộ NN lâng PTNT đhị tỉnh TTH lâng cr’noọ nắc zâl, pa xiêr túh đoọng ha zr’lụ píc k’ruung. t’coóh Lê Văn Lương, Phó Giám đốc k’đhơợng xay Ban k’rong bhrợ thuỷ lợi 5, Bộ NN lâng PTNT, c’la bhrợ têng dự án Tả Trạch, tỉnh TTH đoọng năl:

A bóc đác n’nâu vêy bh’rợ bhlâng nắc ting zâl đhr’năng túh bhlong, pa xiêr đhr’năng túh bhlong ha k’ruung Hương, đoọng đác đươi dua, bhrợ t’váih đợ đác tưới nhâm mâng đoọng ha 34.700 hecta k’tiếc pa bhrợ cóh clung toor k’ruung Hương lâng pa ang điện lâng công suất 21 MW. A bóc đác n’nâu vêy đhr’năng pa nong đác 435 ức mét khối t’đui ooy đhr’năng nong, xrêết âng đác lâng đhr’năng zâl đhr’năng đác túh mơ 0,5%.

# Cóh pazêng t’ngay c’xêê ahay, đhanuôr ta bơơn a chông axiu tỉnh Bình Định vêy ta zúp zooi 360 tỷ đồng đoọng lướt ta bơơn achông axiu cóh ch’ngai toor. Tơợ đêếc zúp zooi đhanuôr yêêm têêm ắt ta bơơn a chông axiu cóh biển, n’jứah ta bơơn bấc a chông axiu, n’jứah zư lêy c’la biển đảo âng k’tiếc k’ruung hêê. Pr’căn Nguyễn Thị Xuân Thu, Thứ trưởng Bộ NN lâng PTNT xay moon:

Đhị râu zúp zooi âng quyết định 48 âng Chính phủ ooy bh’rợ ta bơơn a chông axiu cóh pazêng zr’lụ biển ch’ngai toor, pa bhlâng nắc cóh Trường Sa lâng Hoàng Sa nắc tỉnh Bình Đình nắc muy cóh pazêng tỉnh ơy zúp zooi đhanuôr ta bơơn achông axiu, râu liêm choom nắc bấc lấh mơ lâng đợ zên zúp zooi k’noọ 360 tỷ đồng. đươi vêy chính sách zúp zooi n’nâu nắc ơy bhrợ ha đhanuôr bhrợ têng bhuông t’mêê, bhrợ bhr’lậ bhuông k’tứi nắc dưr váih bhuông ga mắc, xang n’nắc câl pazêng râu pr’đươi t’mêê đoọng lướt ta bơơn lâng chô đơơng bấc râu liêm choom.

# K’nặ 2 tuần n’nâu, đhị zr’lụ abóc đác Nước Trong đhị zr’lụ 2 chr’hoong Sơn Hà lâng Sơn Tây, tỉnh Quảng Ngãi dưr váih đhr’năng axiu chêết bấc. ting cơnh đhanuôr ắt mamông cóh đâu, axiu chêết bấc nắc axiu gáy, chêết dzơng đhị a bóc bấc pa bhlâng, bhrợ n’nặ mốp. Đhị đhr’năng cơnh đâu, UBND chr’hoong Sơn Hà, tỉnh Quảng Ngãi ơy p’too moon ooy Phòng Tài Nguyên lâng Môi trường chr’hoong pay đác lâng axiu chêết cóh pazêng c’nắt c’lâng zr’lụ chr’val Sơn Bảo pa gơi xét nghiệm chêếc n’năl hâu tu, ting n’nắc p’too moon đhanuôr cắh choom đắh axiu chêết, ting n’nắc a xúc axiu đơơng tập lơi zâl đhr’năng n’nặ mốp.

# Tước nâu cơy, tỉnh Thái Bình ơy cha bêệ bhrợ 63 r’bhâu hecta, bơơn bhrợ lấh 80% cr’noọ bh’rợ bêết bhrợ cóh hân noo ha pruốt c’moo 2014, hân đhơ cơnh đêếc tu cha cêết pa bhlâng k’dâng 9 r’bhâu hecta ha roo âng tỉnh nắc cha bêết p’xoọng cớ đhị đhăm ty lâng k’nặ 2 r’bhâu hecta ha roo cha bêết cớ. đhăm ha roo dưr bil hư bấc bhlâng nắc cóh ha roo BT7, BC15… cha bêết lâng mạ dzợ nhuum lâng mạ dược cóh pazêng t’ngay tr’nơớp âng c’xêê 2, crêê bêl g’lúh cha cêết pa bhlâng. t’coóh Đoàn Lăng Dậu, đhanuôr chr’val Thuỵ Dương, chr’hoong Thái Thuỵ, tỉnh Thái Bình đoọng năl:

Tơợ g’lúh cha cêết bêl ahay ha roo vêy ta n’jộ lêy cơnh đâu, vêy đhr’năng tăm riáh lâng lứch ma xeo axậ cơnh đâu nắc ha roo lứch ma răng tước 80%. Rơơm lấh g’lúh cha cêết n’nâu nắc mơ dzợ 20% đhăm ha roo choom chắt váih liêm, ha dang cắh nắc n’jộ cha bêết cớ.

# Đhị Thanh Hoá, g’lúh cha cêết ra ngoÓh đanh đươnh bêl đêếc ahay nắc bhrợ ha 700 hecta ha roo k’nặ 121 r’bhâu hecta ha roo hân noo ha pruốt âng tỉnh crêê răng, bấc bhlâng nắc cóh apêê chr’hoong Yênh Định, Nga Sơn, Hậu Lộc… Sở NN lâng PTNT tỉnh Thanh Hoá ta đang moon pazêng vel đông pay đoọng zập mạ lâng ha roo m’ma, ting n’nắc p’too đhanuôr p’loon bêl pleng p’răng nắc lướt cha bêết đhị đhăm ruộng crêê ha roo lấh răng, t’bhlâng cắh đoọng đhr’năng ruộng ga goóh tu cắh zập mạ. t’coóh Hà Duyên Lục, Phó trưởng phòng NN lâng PTNT chr’hoong Yên Định, Thanh Hoá đoỌng năl:

Đhăm cha bêết cóh cr’chăl cha cêết bấc bhlâng nắc m’ma ha roo Bắc đha hum số 7 m’ma BT7… azi pa choom đhanuôr ch’hooi zập đác đoọng ha roo choom dưr váih liêm. Đoọng zâl cha cêết crêê cơnh râu bh’rợ liêm choom bhlâng nắc ch’hooi zập đác tơợ 3 tước 4 cm đoọng ha roo zập đác, doọ choom răng lâng cắh choom bón phân cóh cr’chăl n’nâu, pa bhlâng nắc phân đạm. Xoọc đâu, chr’hoong ơy pay m’ma đoọng bhrợ mạ lâng cóh muy bơr t’ngay dzợ nắc p’loon đoo bêl pleng p’răng nắc đoọng đhanuôr cha bêết bhrợ cớ.

# Ting cơnh apêê chuyên gia nông nghiệp xay moon đhr’năng pleng k’tiếc cóh hân noo bhrợ ha roo hân noo ha pruốt 2014 nắc dzợ dưr váih bấc cơnh, cha cêết ra ngoóh dưr váih đanh t’ngay bêl ha roo váih pô. Tu cơnh đêếc pazêng apêê vel đông t’bhlâng lướt ch’mêết lêy lâng đơớh vêy xa nay bh’rợ zâl cha groong đoọng t’nơơm ha roo dưr váih liêm.

# Đhị đhr’năng dưr váih bấc cơnh âng pr’lúh cúm a tứch ađha cúm AH7N9 đhị Trung Quốc, ngành Y tế tỉnh Lạng Sơn t’bhlâng lướt ch’mêết lêy đhị zr’lụ cửa khẩu toong t’ngay ha dum, xoọc đâu ch’mêết lêy manuýh glúh mót lâng máy đăng nhiệt độ tơợ ch’ngai đoọng đơớh loon bơơn lêy đợ manuýh crêê pr’lúh cúm. Cửa khẩu Hữu Nghị nắc ơy bhrợ t’váih zr’lụ pác ắt la lay, ra văng zập pazêng râu pr’đươi, hoá chất, máy móc đoọng đương zâl cha groong bêl bơơn lêy đợ manuýh crêê pr’lúh cúm. T’coóh Nguyễn Xuân Trường, Giám đốc Trung tâm y tế dự phòng tỉnh Lạng Sơn đoọng năl:

Pr’lúh cúm A/H7N9 nắc viện vệ sinh dịch tễ TW ơy đợc mưy đhị lêy cha’mêết zâp apêê k’ay ngân, pay mẫu đhị bệnh viện đa khoa tỉnh Lạng Sơn lâng đợ apêê k’dâng lêy độp crêê cr’ay, nắc trực tiếp pay mẫu đoọng âng đơơng ooy viện dịch tễ TW đoọng vêy cơnh lêy cha’mêết liêm gít. Hadợ zâp đơn vị cóh ngành vêy 4 đắh, đắh zư padứah, zâp viện đhị zâp tuyến nắc lêy pachoom cán bộ, ra’văng đợc máy móc, zanươu, đắh dự phòng ra’văng hoá chất, pr’đươi pr’dua lâng zâp đội cơ động, bêl bơơn lêy pr’lúh nắc moon k’đươi lướt ooy chr’val zêl cha’groong.

# XoỌc đâu, zâp c’bhúh lướt pabhrợ âng sở y tế Hà Giang xoọc lướt ooy zâp chr’val đăn lâng k’noong k’tiếc Trung Quốc đoọng lêy xay moon zâp c’lâng bh’rợ zêl cha’groong pr’lúh, oó đoọng âng đơơng pa’câl a’tứch a’đha lết xa’nay. Ngành y tế bhrợ padưr tổ kiểm dịch k’noong k’tiếc đhị cửa khẩu k’tiếc k’ruung Thanh Thuỷ đoọng lêy cha’mêết liêm gít ta’mooi lướt l’lêy chi’ớh, apêê lướt c’câl, xe cộ lướt moót đắh Trung Quốc chô ooy hêê. T’coóh Nguyễn Đức Quý, GĐ sở y tế tỉnh Hà Giang đoọng năl:

Đoọng zêl cha’groong đấh loon, zêl cha’groong pr’lúh cúm A/H7N9 azi ơy k’rong đợc liêm zâp zanươu, zâp bh’rợ tr’nêng, zư padứah, lâng nắc zêl cha’groong ắt lalay, bhrợ padưr c’bhúh zư padứah ặt đương goon lêy. Lấh mơ azi lêy pazưm, zooi zúp âng bệnh viện xay moon đoọng apêê đắh dứp khám, zư padứah đấh loon.

# Tơợ xang tết tước đâu, đhị vel đông tỉnh TTH taluôn dưr váih bhrêy tắh xe bhrợ 3 cha’nặc chêết, 27 cha’nặc bhrêy tắh. râu tu nâu nắc tu apêê lướt xe lướt moót pay c’lâng bấc lâng zi’lấh cắh liêm crêê. Đhị đhr’năng cơnh đâu, c’bhúh cảnh sát c’lâng c’tốch, công an tỉnh TTH ơy bhrợ g’lúh lướt lêy cha’mêết, bơơn lêy xe âng đơơng ta’mooi zương bệch 74B-00036 lướt c’lâng Đông Hà-tp.HCM t’moÓt t’boọ bịng xiên manứih tước mơ 27 cha’nặc, zi’lấh 27 cha’nặc lâng quy định ta đoọng nắc ơy bhrợ bha ar toom coọp 27 ực đồng. l’lăm đêếc, c’bhúh cảnh sát c’lâng c’tốch công an tỉnh TTH cung bơơn lêy xe âng đơơng ta’mooi zương bệch 42 đhị, lướt tơợ Nghệ An moót ooy tp.HCM, t’moÓt tước 75 cha’nặc lâng nắc ta toom coọp 30 ực đồng…

# C’chăl đăn đâu, bhrêy tắh xe đhị zr’lụ vel bhươl, k’coong ch’ngai đhị vel đông tỉnh Quảng Ngãi dưr k’rơ bấc. 1 ooy đợ râu tu bhrợ bhrêy tắh ooy zr’lụ vel bhươl, k’coong ch’ngai cóh Quảng Ngãi dưr bấc nắc tu apêê lướt xe bấc cắh pưong pr’nơng bảo hiểm, lướt đấh, zi’lấh zâp cơnh. Tơợ tơợp c’moo 2014 tước đâu đhị vel đông tỉnh Quảng Ngãi dưr váih 8 chu bhrêy tắh xe cộ bhrợ 7 cha’nặc chêết. ooy đâu zr’lụ vel bhươl, k’coong ch’ngai nắc 6 chu, bhrợ 5 cha’nặc chêết. nâu đoo nắc râu bhiệc k’rang moon đắh đhr’năng bhrêy tắh c’lâng c’tốch đhị zr’lụ vel bhươl, k’coong ch’ngai cóh Quảng Ngãi. Thiếu tá Trần Văn Bé, đội trưởng đội cảnh sát c’lâng c’tốch Công an chr’hoong Nghĩa Hành, tỉnh Quảng Ngãi đoọng năl:

Pazưm bh’rợ xay moon p’cắh pháp luật đoọng ha zr’lụ đhanuôr, zâp đhị vel đông buôn lưm bhrêy tắh xe, lấh mơ nắc đhị zâp c’nắt c’lâng lướt moót ooy vel bhươl, chr’val đoọng pa’xiêr cắh liêm crêê đắh c’lâng c’tốch zâp đhị vel đông.

# Tu vêy bhrợ liêm choom bh’rợ xay moon, bhiệc đoọng a’ham tình nguyện cóh tỉnh Điện Biên bơơn độp bấc râu zooi zúp âng đhanuôr, đợ mơ a’ham đương pay dưr dzoọc bấc ting c’moo. C’moo 2010, đợ mơ a’ham đương pay đhị vel đông tỉnh bơơn lấh 900 đơn vị nắc tước c’moo 2013 bơơn lấh 3.000 đơn vị. ooy t’ngay Bhiệc bhan ha’pruốt bhrông xang tết nguyên đán t’mêê đâu nắc ơy t’pấh lấh 650 manứih zước moót đoọng a’ham. C’moo đâu, tỉnh Điện Biên t’bhlâng k’rong k’tom 4.000 đơn vị a’ham. Lấh mơ bhiệc moon k’đươi tơợ zâp đắh c’bhúh đha’đhâm c’moor quân đội, tỉnh Điện Biên dzợ bhrợ padưr zâp câu lạc bộ đoọng a’ham đhị zâp chr’hoong, nắc bhrợ crêê cơnh cr’noọ bh’rợ đoọng a’ham ha pêê k’ay. T’coóh Đỗ Công Long, chủ tịch Hội chữ thập đỏ tỉnh Điện Biên đoọng năl:

Azi cung bhrợ padưr pa’xoọng 7 CLB dự bị đoọng a’ham. Lấh mơ nắc đhị Điện Biên Đông nắc chr’hoong k’coong ch’ngai, azi cung ơy vêy 100 manứih đoọng a’ham dự bị ooy nhóm a’ham O, bêl k’đươi moon nắc zâp bêl Điện Biên Đông âng đơơng 100 cha’nặc lướt doldộng a’ham. Nâu đoo năc sbh’rợ chr’nắp lâng hơnh déh bhlâng.

# Đhị bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Ngãi, quỹ bảo trợ p’niên tỉnh Quảng Ngãi t’mêê bhrợ têng bhiệc khám sàng lọc, phẫu thuật doọ pay zên đoọng ha pêê khuých goo, hứch bưr, ha’tụ, têết c’broo têy.

Đhị g’lúh nâu, tổ chức Resurge International âng Hoa Kỳ zooi zúp khám, zư padứah k’goóh đoọng ha k’dâng 200 apêê k’ay hứch bưr, ha’tụ, têết c’broo têy đhị vel đông tỉnh Quảng Ngãi. Zâp c’moo đhị tỉnh Quảng Ngãi vêy 150 p’niên glúh váih crêê hứch bưr lêy zooi zúp ruốch đoọng. t’coóh Bùi Đức Thọ, GĐ quỹ bảo trợ p’niên tỉnh Quảng Ngãi đoọng năl:

G’lúh nâu, azi nắc lêy đợ mơ apêê p’niên hứch bưr dzợ bấc nắc azi k’đươi c’bhúh mưnứih đoọng zúp apêê ađhi ơy lướt khám hadợ cắh ơy ruốch đoọng. k’noọ đợc nắc c’xêê 11 azi vêy mưy c’bhúh manứih cơnh đâu dzợ đoọng zúp apêê ađhi./.