Đhơ cơnh đêêc, cr’chăl đăn đâu, bấc tu bhiệc bhrợ lết bơơn ta lêy đhị bấc vel đong đoọng lêy, chính sách chr’năp liêm nâu năc xoọc ặt coh đhr’năng crêê apêê ca nộ, pa chô ha đay, bhrợ lết cơnh chr’năp bh’rợ zooi crêê ma nưih bơơn đớp. C’lâng bh’rợ n’đoo k’đhơợng pa nhâm bh’rợ pay đươi chính sách đăh đong ặt xã hội lết c’lâng xa nay xoọc năc đâh vêy cơnh t’ơơi pa chô ta nih liêm.

Tơợ bấc ngai đưi dua đong ặt xã hội căh crêê c’bhuh ta đoọng cơnh quy định đhị tỉnh Đồng Nai, c’bhuh chức năng ta luôn bơơn lêy pazêng bh’rợ lết đăh k’đhơợng lêy đong ặt xã hội coh bấc vel đong lơơng.

Đhị tỉnh Bắc Ninh, t’ngay 9/6 t’mêê đâu, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh ơy khởi tố vụ án, khởi tố 5 bị can ooy bh’rợ bhrợ g’lơc bha ar âng cơ quan, tổ chức đoọng bhrợ bha ar zước câl đong ặt xã hội đui cơnh lalua coh vel đong âng tỉnh.

Tu bhiệc đoọng lêy muy đhr’năng lêy k’rang: bêl chr’năp đong ặt xã hội ếp t’piing lâng chr’năp đong thương mại coh muy zr’lụ, rau căh ma mơ zên ơy vaih đhr’năng apêê bhrợ bấc cơnh đoọng g’đech luật, bhrợ g’lơc bha ar đoọng bơơnn câl đong ặt căh crêê quy định.

Căh muy leh đhị c’nặt xét duyệt bha ar, pazêng rau căh liêm dzợ bơơn lêy coh đhr’năng k’đhơợng lêy, đươi dua đong ặt xã hội. Đhị dự án đong ặt xã hội IEC Residences đhị Hà Nội, c’la k’rong bhrợ moo năc vêy tước 89 cha nắc đươi dua đong ăt căh crêê quy định. Xoọc đương cơ quan chức năng bhrợ ghit, bhiệc ký hợp đồng câl đong ặt đoọng ha pêê đhanuôr xoọc dưr vaih pazêng cơnh bọop p’rá lalay.

T’cooh Nguyễn Văn Lăng, Phó Trưởng phòng Kinh tế UBND chr’val Thanh Trì, Hà Nội đoọng năl:“Đăh đong k’rong bhrợ moon, năc ký hợp đồng cớ đh’rưah lâng phụ lục pazêng năc 234 đong, năc căh vêy pr’đơợ. UBND chr’val moon, cơnh lâng pazêng apêê bhrợ  liêm bhiệc vặ đong coh 5 c’moo nắc đăh k’rong bhrợ lêy cha mêệt ghit pazêng đong năc đoo bơơn câl ting luật đong ặt. Đăh k’rong bhrợ căh vêy prá xay mị đăh nắc UBND chr’val xay moon lâng Sở Xây dựng lâng UBND thành phố”.

Pazêng tu bhiệc ta luôn bơơn lêy nắc crêê tước pay đươi chính sách căh muy đhị bhrợ bha ar cha chơơr, năc dzợ leh đhị bấc c’nặt bh’rợ lơơng, tơợ xét pay ma nưih, k’đhơợng lêy đươi dua tước cha mêệt lêy bêl đhanuôr bơơ ra pặ đong ăt.

Coh đhr’năng năc đoo, k’đươi xăl quỹ đong ặt xã hội căh pa câl lưch chô ooy đong ặt thương mại đhị Hà Nội cung bơơn pa căh bấc rau lêy bhrợ pa ghit.

Bơr pêê bọop p’rá moon, ha dang căh zập cơ chế cha mêệt lêy ghit liêm, bhiệc xăl năc buôn vaih rau căh liêm đoọng ha c’la k’rong bhrợ chấc lêy cơnh bhrợ pa chô ha đay đươi tơợ chính sách t’đui đoọng ha đong ặt xã hội. Pr’căn Nguyễn Thị Dung, Giám đốc Công ty cổ phần Bất động sản VIF Việt Nam moon:“Đong ặt xã hội năc pazêng doanh nghiệp choh bhrợ ha dợ căh ơy pa câl lưch, tu cơnh a cu năc lêy pa câl căh cợ đoọng đhanuôr vặ ặt, ha dợ xăl vaih đong ặt thương mại k’đhap bhlầng, tu đong ặt thương mại chr’năp pa câl dal bhlầng. Xoọc đâu đươi dua âng đhanuôr năc căh bấc, pazêng ma nưih dzợ p’niên, pazêng apêê diic điêl t’mêê tr’bơơn kiêng câl đong ặt thương mại ha dợ k’đhap bhlầng. Tu cơnh đêêc, đong ặt xã hội đoọng ha pazêng ngai vặ ặt đanh đươnh, lalua kiêng vặ ặt”.

Ting cơnh chuyên gia, rau liêm choom đhị k’đhơợng bhrợ thị trường năc rau lalua ta nih, ha dợ rau chr’năp bhlầng nắc lêy bhrợ ghit hau tu bơr pêê dự án đong ặt xã hội căh lâh bấc ngai câl. Ha dang leh vaih tơợ đhr’năng ch’ngai trung tâm, hạ tầng căh ơy ta bhrợ đh’rưah, bh’nơơn căh ơy bhrợ liêm cơnh đươi dua căh cợ năc bh’rợ lêy câl lưm bấc rau k’đhap đăh bha ar bha tơ, năc bhiệc xăl chô ooy đong ặt thương mại muy choom bhlêh lơi đăh tu, căh choom bhlêh lơi tơợ tơơm xa nay. Chuyên gia kinh tế, Tiến sĩ Cấn Văn Lực moon ghit:“Năc lêy bhrợ cơnh liêm choom đoọng t’pâh ma nưih câl đươi đong ặt xã hội. Hau tu choh bhrợ đong ặt xã hội năc căh choom pa câl? Tu apêê lêy căh lâh liêm, crêê tước zr’lụ ặt, bh’nơơn bhrợ têng lâng chr’năp pa câl lâng pr’đơợ đoọng câl lưm bấc rau k’đhap. Năc lêy bhrợ cơnh ooy đoọng ha đong ặt xã hội cung cơnh cr’van t’pâh bấc ngai kiêng câl, năc hêê lêy pa ghit, xay moon đhr’năng đươi dua lâng crêê cưnh lâng quy luật pa câl – câl đươi”.

Đhr’năng lalua đoọng lêy, ting bấc chính sách t’đui đoọng năc ting vêy cơ chế cha mêệt lêy pa ghit. Ha dang quy trình cha mêệt lêy căh ghit, căh ta nih, dữ liệu bhlưa apêê cơ quan căh ơy bơơn pa têệt đh’rưah, trách nhiệm k’đhơợng lêy căh liêm ghit, năc đhr’năng dưr vaih ma nưih bhrợ poong pa têệt ma nưih câl lâng đăh pa câl, bhrợ bha ar cha chơơr, câl-pa câl hun bơơn câl căh cơ đươi dua đong ặt xã hội căh crêê xa nay ta moon nắc dzợ dưr vaih.

Zập đong ặt xã hội bơơn ra pặ căh crêê ma nưih cần câl, năc căh muy cha năc bhrợ lết xa nay pháp luật, ha dợ bh’rợ năc đoo pay pr’đoọng bơơn đong ặt âng muy pr’loọng k’đhap đha rựt. Tu cơnh đêêc, jưah lâng bhiệc pa đâh vêy đong ặt xã hội, k’đươi pr’hân lâh mơ xoọc đâu năc pa ghit đhị xét duyệt, k’đhơợng  lêy lâng đươi dua; t’bhlầng đươi dua dữ liệu số coh bhiệc đoọng năl: pa căh đoọng ha zập ngai năl đhr’năng xét duyệt lâng tọom bhrơợng cơnh lâng bh’rợ bhrợ lết.

Căh muy chính sách tước crêê ma nưih bơơn đươi, đong ặt xã hội t’mêê lalua pa dưr chr’năp liêm lâng vaih năc đhị za nươr đoọng k’ức cha năc pa bhrợ têệm ngăn pr’ặt tr’mông./.

ĐỂ CHÍNH SÁCH VỀ NHÀ Ở XÃ HỘI KHÔNG BỊ TRỤC LỢI

 Nhà ở xã hội là một chính sách an sinh quan trọng của Nhà nước, nhằm giúp người thu nhập thấp, công nhân lao động và các đối tượng khó khăn có cơ hội an cư, ổn định cuộc sống. Tuy nhiên, thời gian gần đây, liên tiếp các vụ việc sai phạm bị phát hiện tại nhiều địa phương cho thấy, chính sách nhân văn này đang đứng trước nguy cơ bị lợi dụng, trục lợi, làm méo mó mục tiêu hỗ trợ đúng đối tượng thụ hưởng. Giải pháp nào ngăn chặn hành vi trục lợi chính sách về nhà ở xã hội đang cần sớm có câu trả lời.

Sau nhiều trường hợp sử dụng nhà ở xã hội không đúng đối tượng quy định tại tỉnh Đồng Nai, lực lượng chức năng liên tục phát hiện những sai phạm trong lĩnh vực nhà ở xã hội ở nhiều địa phương khác.

Tại tỉnh Bắc Ninh, ngày 9/6 vừa qua, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh đã khởi tố vụ án, khởi tố 5 bị can về hành vi làm giả tài liệu của cơ quan, tổ chức để hợp thức hóa hồ sơ đăng ký mua nhà ở xã hội trên địa bàn tỉnh.

Vụ việc cho thấy một thực tế đáng lo ngại: khi giá nhà ở xã hội thấp hơn đáng kể so với giá nhà thương mại cùng khu vực, chênh lệch giá trị đã trở thành động cơ để một số cá nhân tìm cách lách luật, hợp thức hóa hồ sơ nhằm giành suất mua nhà không đúng quy định.

Không chỉ xuất hiện ở khâu xét duyệt hồ sơ, những bất cập còn được phát hiện trong quá trình quản lý, sử dụng nhà ở xã hội. Tại dự án nhà ở xã hội IEC Residences ở Hà Nội, chủ đầu tư cho rằng có tới 89 trường hợp sử dụng căn hộ chưa đúng quy định. Trong khi chờ cơ quan chức năng làm rõ, việc ký hợp đồng mua bán cho các hộ dân đang tiếp tục phát sinh những ý kiến khác nhau.

Ông Nguyễn Văn Lăng, Phó Trưởng phòng Kinh tế UBND xã Thanh Trì, Hà Nội cho biết:“Phía chủ đầu tư cho rằng, phải ký hợp đồng lại kèm theo phụ lục với tổng số 234 căn là không có cơ sở. UBND xã cho rằng, đối với những trường hợp người ta thực hiện tốt việc thuê trong vòng 5 năm thì phía chủ đầu tư phải xem xét ưu tiên đối với những căn hộ đó được mua theo luật nhà ở. Phía chủ đầu tư không đối thoại thì UBND xã sẽ báo cáo Sở Xây dựng và UBND thành phố”.

Những vụ việc liên tiếp bị phát hiện cho thấy nguy cơ trục lợi chính sách không chỉ nằm ở hành vi làm giả hồ sơ, mà còn có thể xuất hiện ở nhiều khâu khác nhau, từ xét duyệt đối tượng, quản lý sử dụng đến giám sát sau khi người dân được bố trí nhà ở.

Trong bối cảnh đó, đề xuất chuyển đổi quỹ nhà ở xã hội không bán hết sang nhà ở thương mại tại Hà Nội cũng đặt ra nhiều vấn đề cần được cân nhắc thận trọng.

Một số ý kiến cho rằng, nếu thiếu cơ chế kiểm tra, giám sát minh bạch, việc chuyển đổi có thể vô tình tạo ra những kẽ hở để một số chủ đầu tư tìm cách hưởng lợi từ chính các chính sách ưu đãi dành cho nhà ở xã hội. Bà Nguyễn Thị Dung, Giám đốc Công ty cổ phần Bất động sản VIF Việt Nam cho rằng:“Nhà ở xã hội do những doanh nghiệp xây mà chưa bán được thì theo tôi vẫn nên để bán hoặc cho người dân thuê, chứ chuyển sang nhà thương mại rất khó, vì nhà ở thương mại giá rất cao. Hiện nay nhu cầu của người thu nhập thấp, những người trẻ, những vợ chồng mới cưới muốn mua được nhà ở thương mại là rất khó khăn. Vì vậy nên để nhà ở xã hội cho những người thuê dài hạn, có nhu cầu ở thực”.

Theo các chuyên gia, sự linh hoạt trong điều hành thị trường là cần thiết, nhưng điều quan trọng hơn là phải làm rõ nguyên nhân vì sao một số dự án nhà ở xã hội không thu hút được người mua. Nếu nguyên nhân xuất phát từ vị trí xa trung tâm, hạ tầng thiếu đồng bộ, chất lượng chưa đáp ứng nhu cầu hoặc thủ tục tiếp cận còn phức tạp, thì việc chuyển đổi sang nhà ở thương mại chỉ giải quyết phần ngọn của vấn đề. Chuyên gia kinh tế, Tiến sĩ Cấn Văn Lực nhận định:“Cần phải tăng tính hấp dẫn, tính thị trường đối với nhà ở xã hội. Vì sao xây nhà ở xã hội lại không bán được? Vì người ta không thấy hấp dẫn, liên quan đến vị trí, chất lượng và giá cả và điều kiệm để mua rất phức tạp. Vậy thì làm thế nào để nhà ở xã hội cũng như tài sản có tính hấp dẫn, thì phải khảo sát, đánh giá được thực trạng đúng và trúng với quy luật cung-cầu”.

Thực tế cho thấy, càng nhiều chính sách ưu đãi thì càng cần cơ chế kiểm soát chặt chẽ. Nếu quy trình xét duyệt thiếu minh bạch, dữ liệu giữa các cơ quan chưa được kết nối đồng bộ, trách nhiệm quản lý chưa rõ ràng, thì nguy cơ phát sinh môi giới trung gian, làm giả hồ sơ, mua bán suất hoặc sử dụng nhà ở xã hội sai mục đích sẽ còn tiếp diễn.

Mỗi căn hộ nhà ở xã hội được phân bổ sai đối tượng không chỉ là một trường hợp vi phạm pháp luật, mà còn đồng nghĩa với việc một gia đình thực sự khó khăn mất đi cơ hội an cư. Vì vậy, cùng với việc đẩy nhanh nguồn cung nhà ở xã hội, yêu cầu cấp thiết hiện nay là phải bịt kín các kẽ hở trong xét duyệt, quản lý và sử dụng; tăng cường ứng dụng dữ liệu số trong xác minh đối tượng; công khai, minh bạch toàn bộ quá trình xét duyệt và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.

Chỉ khi chính sách đến đúng người cần được thụ hưởng, nhà ở xã hội mới thực sự phát huy ý nghĩa nhân văn và trở thành điểm tựa cho hàng triệu người lao động trên hành trình ổn định cuộc sống./.