X'ră: TRINH SƯƠNG

Zư đớc lâng pa dưr đợ râu chr’nắp liêm văn hoá truyền thống âng đha nuôr cóh ca coong da ding bơơn tỉnh Quảng Nam pa bhlâng k’rang tước cóh bấc c’moo ha nua. Đhị đêếc, bấc pr’đhang bh’rợ, bấc đề an, hội thảo âng tỉnh âi lâng xoọc bơơn bhrợ têng đoọng đơơng âng c’lâng lướt crêê ha chính quyền vel đong cóh bh’rợ bhrợ pa dưr pr’ặt tr’mông t’mêê ha đha nuôr, n’đhang công bơơn zư đớc đợ văn hoá chr’nắp liêm. Trinh Sương- CTV Đài PRVN t’mêê pấh “ Hội thảo zư đớc lâng pa dưr nghệ thuật kiến trúc âng acoon cóh Cơtu” ta bhrợ đhị chr’hoong Tây Giang lâng vêy  râu xay trúih cơnh đâu. Đha nuor lâng pr’zớc đh’rứah xơợng!

# Cóh pa zêng đha nuôr zấp acoon cóh tỉnh Quảng Nam, ma nứih Cơtu vêy đơ bấc a bhlâng. Công cơnh apêê acoon cóh n’lơơng, văn hoá Cơtu moon za zum lâng nghệ thuật kiến trúc, coóch boóc Cơtu moon la lay xoọc vêy râu tr’clai tr;lúc tu bấc râu văn hoá tơợ lơơng.

Hội thảo “ zư đớc lâng pa dưr nghệ thuật kiến trúc âng ma nứih Cơtu tỉnh Quảng Nam” âng Phân Viện Văn hoá Nghệ thuật Việt Nam đhị Huế, Sở văn hoá Thể thao lâng du lịch tỉnh Quảng Nam lâng phòng VHTT uỷ ban chr’hoong Tây Giang pa zum bhrợ têng âi t’pấh râu k’rang tước âng bấc ngai k’đhơợng bhrợ, pa chắp ch’mêệt lêy văn hoá.

Azi âi t’moóh t’coóh Lê Anh Tuấn- Phó Phân viện trưởng, Viện Văn hoá Nghệ thuật VN:

PV: nhăn t’moóh t’coóh Lê Anh Tuấn, hội thảo “ zư đớc lâng padưr nghệ thuật kiến trúc ma nứih Cơtu” ta bhrợ đhị Tây Giang g’lúh n’nâu vêy chr’nắp ng’cơnh ooy?

T’coÓh Lê Anh Tuấn: Nhà nước công cơnh apêê ban ngành vel đong nắc ta luôn kiêng đợ râu t’bhlâng đoọng zư đớc đợ chr’nắp truyền thống. Đhị hội thảo n’nâu nắc azi công rơơm kiêng chroi đoọng m’bứi ooy kiến trúc. Cơnh lâng ma nứih Cơtu nắc kiến trúc nắc văn hoá ty đanh âi bơơn xay moon ghít, đhị đêếc choom bơơn năl apêê vel truyền thống Cơtu, ha dang lấh bil ahêê k’đháp bơơn năl ma nứih Cơtu nắc ngai cóh pa zêng apêê acoon cóh đhị Quảng Nam công cơnh đhị Việt Nam.

PV: cơnh đêếc, hội thảo âi đơơng âng bấc râu xa nay nắc nghệ thuật kiến trúc Cơtu xoọc ặt zâng đoọng ng’cơnh choom doó choom bil pật râu liêm pr’hay. T’coóh vêy choom xay moon nắc đoo đợ hâu nêêh?

T’coóh L.A.T: Crêê tước râu tr’xăl n’đắh kiến trúc Cơtu nắc cóh hội thảo âi vêy bấc ngai xay moon. Râu tr’xăl ooy chất liệu, râu tr’xăl ooy pr’đhang lâng bấc j’niêng cr’bưn đhị bêl xay bhrợ kiến trúc n’nâu. N’đhơ cơnh đêếc, nắc đoo râu tr’xăl ooy c’léh cóh ngoài ahêê bơơn lêy, râu azi kiêng t’mêếh cóh đâu nắc đoo râu tr’xăl ooy râu pr’chắp âng ma nứih Cơtu lâng crêê tước râu tr’xăl cóh pr’ặt tr’mông a bhô dang âng apêê đoo. Ting a zi nắc pr’ặt tr’mông a bhô dang nắc muy cóh râu chr’nắp truyền thống p’cắh ghít bhlâng râu liêm pr’hay âng muy c’bhúh ma nứih. Tu cơnh đêếc nắc đhị apêê n’nâu ahêê choom moon ghít ooy z’hai g’lăng. Râu chr’nắp bhlâng nắc ahêê choom zư đớc chr’nắp ma bhuy crêê tước bh;rợ kiến trúc n’nắc.

Pv: ĐHị pa zêng boóp p’rá đhị hội thảo nắc râu n’đắh kiên trúc văn hoá cóh apêê vel đhăm ặt t’mêê thuỷ điện nắc râu bơơn bấc ta xay moon tước lâng bơơn bấc ngai xay prá. Cơnh đêếc t’coóh  vêy cơnh pa chắp ooy râu đâu cắh?

T’coóh L.A.T: râu bhrợ ha zi xay moon pr’đhang n’nâu nắc ch’mêệt lêy đhr’năng đhị apêê zr’lụ đhăm ặt t’mêê. Râu tr’xăl cóh zr’lụ đhăm ặt t’mêê ắnc muy râu pa bhlâng p’rơớt. azi kiêng moon đợ râu tr’xăl n’nâu ahêê choom bơơn rơớt, ha dang vêy đợ quy trình liêm glặp. cóh cr’chăl bhrợ t’váih apêê zr’lụ đhăm ặt t’mêê nắc ahêê nhăn boóp p’rá âng apêê đong pa chắp ch’mêệt lêy, xay moon dal boóp p’rá âng đha nuôr tu đha nuôr năc sma nứih đương đươi dua đợ pr’đhang n’nâu, ahêê vêy bơơn rơớt n’đhang đhr’năng cơnh xoọc đâu đha nuôr xoọc r’dợ lơi jợ zr’lụ đhăm ặt t’mêê đoọng tước đhị đhăm ặt ma mông liêm crêê lấh.

Pv: Cơnh đêếc hội thảo bơơn xay moon bấc c’lâng bh’rợ ng’cơnh ooy đhị bh’rợ zư đớc lâng pa dưr nghệ thuật kiến trúc Cơtu:

T’coóh L.A.T: cóh hội thảo n’nâu, cóh góc độ apêê đông ch’mêệt lêy lâng k’đhơợng lêy nắc azi âi xay môn c’lâng bh’rợ, đhị đêếc xay moon dal bh’rợ moon ghít văn hoá Cơtu nắc n’hâu? Tơợ đêếc bhrợ pr’đợ đoọng zư đớc. tu ha dang cắh năl kiến trúc Cơtu nắc n’hâu, nắc bêl bhrợ padưr, zư đớc, ahêê buôn cắh năl zư đơc n’hâu cóh kiến trúc Cơtu n’nắc. râu 2 cớ azi kiêng moon nắc râu zooi đoọng âng chính quyền, tu đhị apêê vel bhươl pr’ặt tr’mông Cơtu pa bhlâng dzợ zr’nắh k’đháp.

Pv: ớ, cảm ơn t’coóh.

Bấc ngai xay moon đhị hội thảo âng apêê hoạc sĩ kiến trúc, đong ch’mêệt lêy acoon cóh âi xay moon muy cơnh liêm ghít lâng tíh bhlâng đợ râu âng văn hoá kiến trúc Cơtu xoọc lum, đoọng tơợ đêếc bấc c’lâng đoọng bhrợ pa dưr lâng zư đớc.  xay moon” đhr’năng lâng pa dưr đong vel truyền thống tỉnh Quảng Nam” âng t’coóh Lê Bác Vương, xay moon “ râu p’tốc t’váih muy râu la liêm pr’hay muy c’bhúh ma nứih cóh kiến trúc đong ặt âng ma nứih Cơtu” âng t’coóh Nguyễn tri Hùng- Ban acoon cóh Quảng Nam. Đhị râu xay moon âi đay, t’coóh Nguyễn tri Hùng âi xay moon đợ râu la liêm pr’hay đhị kiến trúc chóh bhrợ đong ặt âng đha nuôr Cơtu, đh’rứah lâng n’nắc, t’coóh công xay moon dal bh’rợ chr’nắp âng hội thảo. t’coóh Nguyễn Tri Hùng moon:

Cóh văn hoá vêy kiến trúc lâng kiến trúc nắc văn hoá. Ma nứih Cơtu vêy muy kiến trúc vel bhươl đong xang pa bhlâng la lay, bơơn pa cắh râu la liêm pr’hay âng ma nứih acoon cóh đay. Râu kiến trúc n’nắc nắc đoo pr’đơợ la lay âng văn hoá c’bhúh ma nứih. Đhị hội thảo, acu lêy  đoọng cr’noọ cr’liêng pa bhlâng pr’hay, nâu đoo cắh muy bêl đoọng apêê đong pa chắp ch’mêệt lêy, apêê đong k’đhơợng lêy, apêê đong bhrợ têng la lua ha lỵ lêy, xay moon cớ râu đhr’năng la lua, nắc râu xay moon n’nắc đoọng k’đươi moon zư đớc. đhị cơnh xoọc đâu, bhrợ bê tông, nhâm mâng cóh kiến trúc cơnh ooy nắc vêy bơơn zư đớc. Đha nuôr ma năl zư đớc cắh vêy ahêê zư đớc. nàh nước cắh choom zư đớc, nhà nước nắc muy bhrợ t’váih đợ cơ chế chính sách đoọng đha nuôr bơơn lêy chr’nắp âng văn hoá acoon cóh đay lâng apêê đoo năl zư đớc.

Bơơn zư đớc đợ chr’nắp liêm âng nghệ thuật coóch boóc, kiến trúc ty đanh âi k’đháp, bơơn pa dưr đợ râu đêê nắc bh;nhăn k’đháp lấh. âi, xoọc lâng vêy bấc c’lâng bh’rợ bơơn xay moon đoọng bh’nơơn kiến trúc, c’coóch b’boóc Cơtu chroi đoọng ha bh’rợ pa dưr du lịch. N’đhơ cơnh đêếc, kiêng bơơn bhrợ râu đêếc, nắc choom vêy râu k’rang lêy âng chính quyền vel đong lâng ma loom lâng t’bhlâng âng đha nuôr./.