Nggùl nhai 8 nam 1945, tàm tŭ tơngai srơh dră wơl bol sò tơm Ñờk dong klàs dà lơgar gam geh lơh duh hồl ngan. Củ tịc Hồ Chí Minh neh sồr pal jal mhar hòi tơrgùm Làng bol gùt lơgar Pơrjum dờng Tân Trào nàng tơng gơs Cíñ phủ kac màng ing, đơng lam dơ̆ tam lơh bơh làng bol Việt Nam dê. Tàm hìu duh khoai Tân Trào, rlau 60 nă cau ala mat ala măt ai ală rơnàng làng bol, ală jơi bơtiàn, ală mpồl dong kờl dà lơgar tàm gùt lơgar neh rê tơrgùm wil tơl, ai tơnggŏ nùs nhơm tam klac dờng jơh gùt jơi bơtiàn. Phó Pơgru dờng, Tiến sìh ồng Nguyễn Danh Tiên – Lam bồ Anih kơlôi sơnơng kah yau Đảng, Hìu bơsram kơlôi sơnơng Cíñ trị Dà lơgar Hồ Chí Minh đơs là: “Hồ Chí Minh neh sac rơ wah Tuyên Quang là tiah bơyai lơh Làng bol gùt lơgar Pơrjum dờng Tân Trào, ai tơnggŏ bơta tơrgùm wil tơl bơhiàn kờñ gơboh dà lơgar, bồ tơngoh khin cha jak chài, dùl nùs bal lòt jat Đảng. Làng bol gùt lơgar Pơrjum dờng neh ai tơng gŏ jơh ală bồ tơngoh, bơta kơp kờñ bơh làng bol dê mờ lơh nền ală broă dờng bơh dà lơgar dê”.

Lam lơh jơh gùt làng bol ntàu tam lơh dờng ai wơl gơnoar atbồ bơh tê bol phát xít Ñờk, kơ̆ nùs lơh ngan ai tŭ niam, Pơrjum dờng ai gĭt loh “Broă jal mhar ngan”. Jơh tơl broă ndrờm pal wèt tàm 3 jơnau pal jat, hơ̆ là: Tơrgùm mpồl lơh broă tàm ală broă tờm – Ring bal bè tơl gah ling klàng, cíñ trị, lơh broă mờ đơng lam, di tŭ lơh broă, ờ lời roh tŭ niam”. Tus ngai 18/8/1945, Củ tịc Hồ Chí Minh hòi jà: “Tŭ jơ lơh nền ai bơta chơ̆t kis jơi bơtiàn he dê in neh tus. Gùt lơgar làng bol he ñă ntàu tĕ, cèng bơta pràn he dê nàng dong tă is he… Bol he ờ gơtùi lơyài”. Phŏ Pơgru dờng, Tiến sìh ồng Vũ Quang Đạo, Lam bồ Anih kơlôi sơnơng kah yau Ling klàng Việt Nam lài do đơs nền: “Làng bol gùt lơgar Pơrjum dờng Tân Trào tŭ hơ̆ bulah ờ hềt geh bơta niam nàng tơrgùm jơh ală cau ala mat ală rơnàng làng bol, mơya neh ala mat ai làng bol Việt Nam in, ală cau kờñ gơboh dà lơgar, kờñ gơboh kac màng nàng lơh nền broă dờng màng ngan rlau jơh gơ wèt mờ jơh gùt dà lơgar. Hơ̆ là lơh nền kah yau”.

Pơrjum dờng kung neh ring bal 10 broă lơh dờng bè: Lam lơh phàu crong làng bol; kup ai jơh phan bơna bol sò tơm mờ bol pơrlơ̆ dră dà lơgar dê nàng tơmut tàm kes priă dà lơgar mờ tam pà ai làng bol rƀah in. Is ồn là broă lơh lơh nền cèng wơl gơnoar đùh sră, gơnoar khat gơboh làng bol lơh tờm mờ uă gơnoar ndai geh gơ rềng tơn tus bơta kuơ bơh làng bol tŭ hơ̆ dê. Ồng Hoàng Ngọc, cau geh jơng tàm mpồl kơnòm dềt dong klàs dà lơgar lài do tŭ hơ̆, nam do neh 90 sơnam, kah wơl: “Añ à dùl nă cau tàm mpồl cau ala mat cau klau, cau kra, kơnòm dềt lòt nting bơr gờm chờ Pơrjum dờng. Añ lòt tus den sền gŏ ồng Trần Huy Liệu tus lùp lap mờ yal tơnggit là ồng Kra, ờ git hơ̆ là Wa Hồ. Wa Hồ ưn ngài mờ dong kờl bơh làng bol Kim Long dê tŭ do, wa Hồ sền gŏ añ mờ nđờ nă bơyô ndai soh àu mpha sèt, wa Hồ rơpua bồ bol hi mờ đơs mờ ală cau ala mat là, bol he pal lơh bè lơi nàng ală sau tàm do pal geh piàng sàu, àu soh mờ bơsram sră wil tơl”.

Rlau 80 nam neh lòt rlau, mơya bơta kwơ bơh Làng bol gùt lơgar Pơrjum dờng Tân Trào dê kung gam wil tơl, bơh bồ tơngoh kơlôi sơnơng “làng bol là tờm”, “làng bol lơh nền” tus broă lơh ala mat làng bol in, hơ̆ là ală jơnau bơsram bè bơta tam klac dờng jơh gùt jơi bơtiàn, bè làng bol lơh tờm pơgồp bal mờ kơnòl kah yau, bè gơnoar broă bơh ală broă lơh nền dipal dê tàm tŭ tơngai tam gơl pa bơh dà lơgar dê. Phó Giáo sư, Tiến sìh ồng Nguyễn Mạnh Hà, Kwang lam bồ Anih kơlôi sơnơng Kah yau Đảng, Hìu bơsram kơlôi sơnơng Cíñ trị Dà lơgar Hồ Chí Minh đơs sùm: “Làng bol dà lơgar pơrjum dờng là dùl broă lơh sơn rờp, tài tŭ hơ̆ bol he gam lơh broă ndơp ndơr den tàng khà cau mìng geh dồ êt bè hơ̆ lơm, mơya tơnơ̆ do tŭ mờ ai wơl gơnăp gơnoar den Đảng mờ Củ tịc Hồ Chí Minh neh git nền di là anih lơh broă geh gơnap gơnoar ala mat làng bol den pal geh lơh bơh tĕ khà, den tàng hơ̆ sồng geh dơ̆ tĕ khà dờng ngai 06/01/1946 mờ tơnơ̆ do den jơh ală khoă ndrờm tĕ khà, pồ ală cau geh tơl pràn jak, bơngă pin dờn ngan rlau jơh mut tàm anih lơh broă làng bol pồ. Do là anih lơh broă làng bol pồ, anih lơh broă ring bal Sơnua boh lam mờ lơh nền ală Adat boh lam Việt Nam dê. Sơn đờm là Làng bol dà lơgar pơrjum dờng, Quôk hội Việt Nam bơtàu tơnguh gơ gơs dùl mpồl wil tơl rlau tàm mpồl lơh broă, gùng dà, bơta chài lơh broă mờ tus tŭ do bol he sền gŏ dùl Quôk hội geh mờr 500 nă cau ala mat Quôk hội lơh broă sùm”.

Làng bol gùt lơgar Pơrjum dờng Tân Trào ờ mìng là dùl broă lơh kah yau kuơmàng bơh kac màng nhai 8 dê, mờ gam là tềl tơng gơs broă lơh ala mat làng bol lơh tờm sơn rờp, ơn bơnàng jă ai bơta tơlik măt mờ bơtàu tơnguh bơh Quôk hội Việt Nam dê in. Ală broă lơh nền geh ring bal tàm Tân Trào kung gam bè ờs bơta kuơ tŭ tơngai dê, hơ̆ là: ai làng bol lơh tờm, ngui niam bơta pràn tam klac dờng jơh gùt jơi bơtiàn, di tŭ git tŭ niam kah yau nàng lơh nền tus bơta chơ̆t kis dà lơgar dê. Ngan bơh tơngai pa sơn đờm hơ̆, Quôk hội Việt Nam ngai sơlơ lơh sir, tam gơl pa rơndap broă mờ gùng dà lơh broă, ngan ngồn là anih lơh broă ala mat dờng ngan rlau jơh làng bol dê, anih lơh broă gơnăp gơnoar dà lơgar dờng ngan rlau jơh bơh lơgar Kộng hòa sàh hội củ nghĩa Việt Nam dê.