01. Rơcăng bơta ƀươn mờ bơta pràn ai dà lơgar mŭt tàm rài brồ să
Ală broă lơh geh tơnơ̆ 40 nam tam gơl pa bơh bơta đơng lam bơh Đảng dê dong Việt Nam ai geh bơta ƀươn mờ bơta pràn ai bơta bơtàu tơnguh mhar tàm tŭ tơngai pơn jăt tai. Tổng Ƀí thư ồng Tô Lâm đơs nền do là tơngai “bơtòm tơrgùm” ring bal ală bơta ƀươn mờ bơta pràn nàng dà lơgar mŭt tàm rài pa, rài brồ să bơh jơi bơtiàn dê pơn jăt tơnơ̆ rài lơngăp lơngai is, khăt gơboh is, bơ̆t bơtàu củ nghĩa xã hội mờ rài tam gơl pa. Pơrjum dơ̆ 10, Mpồl Duh broă Đảng Dà lơgar khoă XIII gĭt nền rài brồ să bơh jơi bơtiàn Việt Nam dê rơ̆p sơnđờm bơh Pơrjum dờng dơ̆ XIV bơh Đảng dê. Nàng lơh geh jơnau kờñ do, bơh tŭ do tơn, jơh gùt Đảng, jơh gùt làng bol pal tơrgùm 3 bơta tam gơl mhar kwơmàng là tam gơl pa adăt boh lam, tơrmù mpồl lơh broă, mờ tơngguh uă cồng nha mpồl cau lơh broă, mơkung ătbồ kràñ, mơkung bơ̆t bơtàu gơs bơta bơtàu tơngguh, mơkung lơh kah wơl pràn kơldang nùs nhơm khin cha jak chài jơi bơtiàn dê, nùs nhơm rơcăng lài is, pin dờn, kơnòm tàm bơta pràn, lơh pràn is, pơgồp bal kơ̆ kơl jăp bơta pràn jơi bơtiàn mờ bơta pràn tŭ tơngai dê, ai dà lơgar bơtàu tơngguh tơl làm, pràn kơldang, sơrbac mar mờ bơtàu tơngguh.
02. Tổng Ƀí thư ồng Nguyễn Phú sang rài
Ngai 19/07/2024, Tổng Ƀí thư ồng Nguyễn Phú Trọng sang rài tơnơ̆ tơngai gơbàn kòp lời wơl bơta pơlai soh uă ngan ai jơh gùt Đảng, jơh gùt làng bol mờ gơ̆p bơyô ală lơgar in. Jơnau sền kah kơlôi rài kis ồng dê tàm dơ̆ pơrjum kah pơlai Tổng Bí thư ồng Nguyễn Phú Trọng đơs loh: “Sùm sùm tàm bồ tơngoh bơh ƀồc ồng Nguyễn Phú Trọng dê là Làng bol, là kòn bơnus, là jơh nùs jơh tồr, jơh bơta pràn drơng Làng bol in, bơt bơtàu kòn bơnus pa xã hội củ nghĩa mờ sùm lơh kơ̆ kơl jăp tam klăc tơrgùm dùl, lài ngan là tam klăc tơrgùm dùl tàm Đảng, tam klăc jơh gùt jơi bơtiàn mờ tam klăc ală lơgar niam bơnĕ”. Rài kis mờ broă lơh bơh Tổng Ƀí thư ƀồc ồng Nguyễn Phú Trọng dê tơngŏ bơta kơ̆ dơn nùs nhơm tam dră sùm ờ ơm rlô bơh cau kộng sản jơh nùs dòn song, jơh dồ rài kis tơryăng tơryồng tềm pềr sàng goh dòn song, bồ tơngoh tài bơta kwơ bal, dùl krơh niam ngan bè bơsram mờ lơh jat bồ tơngoh, nùs nhơm, broă lơh rài kis Củ tịc Hồ Chí Minh dê. Ală bơta kwơ mờ Tổng Ƀí thư ƀồc ồng Nguyễn Phú Trọng dê lời wơl bè ală broă lơh cíñ trị kơnhăp, bơta pin dờn kơ̆ tàm bơta pràn jơi bơtiàn rơ̆p sùm sùm là phan lời wơl kwơ màng ngan ai Đảng, Dà lơgar mờ Làng bol he dê in.
03. Dơ̆ tam gơl bơta yau gơs bơta pa tơrmù mpồl lơh broă- bơta tam gơl pràn tàm ătbồ broă dà lơgar dê
Bơh 07 nam lơh jăt Jơnau lơh nền tàm pơrjum sồ 18 ngai 25/10/2017 bơh Mpồl Duh broă Đảng Dà lơgar khoă XII dê bè tam gơl pa, rơndăp tăp sèng rơndăp mpồl lơh broă bơh ală anih lơh broă cíñ trị dê, tus tŭ do, bol he neh lơh geh bàr pe cồng nha kwơmàng. Bulah bè hơ̆, rơndăp mpồl lơh broă kung gam dờng kơn jơ̆, uă cờn uă kai, uă anih tàm tơrbŏ; gơtùi, cồng nha lơh broă ờ hềt lơh geh jơnau sồr, kơnòl broă. Ngai 25/11, tàm Pơrjum Mpồl Duh broă Đảng Dà lơgar khoă XIII dê, Tổng Ƀí thư ồng Tô Lâm sồr ală kâp ủy, mpồl đảng, anih lơh broă, mpồl lơh broă, ală kâp, ală gah, lài ngan là kwang bàng đơng lam bồ, cau lam bồ pal lơh krơh, rơcăng lài, kràñ cê jơh nùs tàm lơh jăt kơnòl broă geh jàu jăt nùs nhơm “ntoăt ndang săp sèng ndang”; “Dà lơgar ờ kơ̆p kâp càr, càr ờ kơ̆p kâp kơnhoàl, kơnhoàl ờ kơ̆p kâp xã”; jơh nùs lơh ngan lơh sir broă tơn jơh lơh jăt Jơnau lơh nền tàm pơrjum sồ 18 bơh Dà lơgar dê mờ yal Mpồl Duh broă Dà lơgar in bè broă rơndăp lơh rơndăp tăp sèng, pồ tơl mpồl lơh broă ală anih lơh broă cíñ trị tàm qúy I nam 2025.
Broă rơndăp tăp sèng, tơrmù mpồl lơh broă là dồ dơ̆ tam gơl bơta yau gơs bơta pa gơ sồr bơta khin cha, kong lài bơh kwang bàng, kông cưk, viên cưk, sồr pal lơh jăt dồ bă dipal, ring bal, jak chài nàng rơcăng ai dà lơgar mŭt tàm rài pa.
04. Lơh sa Việt Nam gơguh kơ̆ kơl jăp, GDP gơguh pơgăp 7%
Lơh sa Việt Nam kung gàr niam khà bơtàu tơnguh wơl niam ngan tàm nam 2024. Gơguh GDP kờp dŭ lơh geh pơgăp 7%, roh giă priă geh gròi sền hơđơm 4%, lơh geh jơnau kờñ geh ai. Kờp jơh priă lơh geh bơh tăc phan mờ lơgar ndai mờr ngan lơh geh tus khà gơguh jơnhoa 800 tơmàn dolar Mỹ, tăc uă mờ lơgar ndai mờr 23 tơmàn dolar Mỹ, khà jơnhoa ngan rlau jơh bơh lài tus tŭ do. Gơ hòi gơ jà priă bơcri FDI geh rlau 31 tơmàn dolar Mỹ, gơwèt mpồl 15 lơgar gam bơtàu tơnguh gơ hòi gơ jà priă bơcri FDI dờng ngan rlau jơh tàm dunia. Tàm tơngai lơh sa tàm dunia uă bơta tam gơl, bơta gơguh do ờ mìng là bơnàng jă ai bơta bơtàu tơnguh tàm nam 2025 in lơm mờ gam pà gŏ gùng dà bơtàu tơnguh mhar bơh rài lơh sa Việt Nam dê.
05. Pồ tơl ală gơnoar broă đơng lam Đảng mờ Dà lơgar, pơn jăt tai “ờ geh tiah kơryan” tàm lơh glài kwang bàng lơh tìs
Nam 2024, broă lơh pồ tơl kwang bàng kâp dờng Đảng mờ Dà lơgar dê geh lơh bal mờ bơta ring bal uă, wèt tus jơnau kờñ tơngguh uă cồng nha đơng lam mờ ătbồ dà lơgar, gàr bơta bơtàu tơngguh kơ̆ kơl jăp. Pơrjum Mpồl Duh broă Đảng Kộng sản Dà lơgar Việt Nam khoă XIII neh ki ngàm yờ tơngguh, bal mờ khà sră pồ jơh lơm, pồ ồng Tô Lâm, Kwang bàng Ƀộ Cíñ trị, Củ tịc lơgar ăt gơnoar broă Tổng Ƀí thư. Quôk hội khoă XV neh pồ Củ tịc Quôk hội ồng Trần Thanh Mẫn mờ Củ tịc lơgar ồng Lương Cường, bal mờ hơ̆ là broă pồ tơl ală gơnoar broă lam bồ tàm Quôk hội, Cíñ phủ mờ ală anih lơh broă sền gàr adăt boh lam. Broă lơh bơ̆t bơtàu, lơh niam wơl Đảng mờ tam dră rơcăng dră wơl sa kwề sa kwà, bơta ờ niam pơn jăt tai là broă tờm tàm nam 2024. Uă kwang bàng kâp dờng Đảng, Dà lơgar dê neh gơtìp lơh glài, lơh glài kŭp jàm, pà gŏ jơnau sồr “ờ geh tiah kơryan, ờ geh ơm bơdìh”, tơnggŏ bơta jơh nùs lơh ngan bơ̆t bơtàu dồ ròt ală anih lơh broă cíñ trị sàng goh, kơnhăp pràn.
06. Mìu càl rơbut dờng sồ 3 lơh gơbàn jơnau gơ lời wơl kơn jơ̆ kơn jŭt ngan bè cau mờ jơtài phan bơna tàm tiah đah Tô Dà lơgar dê
Mìu càl rơbŭt dờng sồ 3 lơh aniai (mìu càl rơbŭt dờng ngan Yagi) là mìu càl rơbŭt dờng pràn ngan rlau jơh tàm pơgăp 30 nam do tàm tiah Dà lềng đah Mat tơngai lik, mut tàm tiah đah Tô Dà lơgar he dê ngai 07/09/2024 mờ bơta pràn càl pồt rlau kấp 17, lơh jơnau gơ lời wơl kơn jơ̆ kơn jŭt uă ngan. Mìu càl rơbŭt dờng mờ mìu dờng tơnơ̆ mìu càl rbŭt dờng neh lơh mìu dờng, dà kŏ dà cò mờ tơrlah ù tàm uă tiah, lơh 323 nă cau chơ̆t, 22 nă cau roh thĭt mờ 1 rơbô 978 nă cau sồt să, hoàc huơr lơh sa kờp dŭ rlau 81 tơmàn 700 tơlak đong. Cíñ phủ neh rcang sồr lơh, drơng bơh gờñ, bơh ngài, di tŭ, kràñ cê jơh nùs rcang lài pleh mờ mìu càl rơbŭt dờng; ai lơh jat ală Jơnau lơh nền tàm pơrjum jal mhar nàng kờñ bơsong jơnau gơ lời wơl, gàr niam lơh niam wơl phan bơna bơt bơtàu mờ kơ̆ kơl jăp rài kis ai làng bol in tơnơ̆ mìu càl rơbŭt dờng. Tàm trồ tiah lơh aniai, nùs nhơm “Nha ngan glòm nha sèt” bơh jơi bơtiàn Việt Nam dê geh lơh kah wơl uă ngan. Ală broă lơh dong kờl bơh cau geh nùs nhơm niam neh lơh gơ rề uă tàm jơh gùt lơgar, di tŭ dong làng bol tiah gơtìp trồ tiah lơh aniai sơr lèt gan kal ke, bè ờs wơl rài kis.
07. Tam gơl pràn bè phan bơna gùng lòt mờ năng lượng bơh ală rơndăp broă lơh kwơmàng
Nam 2024, ală rơndăp broă lơh kwơmàng bè gùng lòt mờ năng lượng neh mờ gam lơh gơlik geh bơta gơn kơnờm bơtàu tơngguh lơh sa, gàr tơl năng lượng kơ̆ kơl jăp, đơs nền bơta wèt sền jŏ jòng ai bơta bơtàu tơngguh kơ̆ kơl jăp bơh dà lơgar dê in. Tus tŭ do, rlau 2 rbô kơi sồ gùng rơndeh lòt mhar neh geh ai ngui mờ pơnđơl lơh sir 3 rbô kơi sồ gùng rơndeh lòt mhar tàm nam 2025. Rơndăp broă lơh gùng che 500kV dang 3 Quảng Trạch- Phố Nối neh ai ngui. Tàm dơ̆ pơrjum dơ̆ 8, Quôk hội khoă XV ring bal jơnau lơh nền tàm pơrjum bè lơh nền gùng dà bơcri priă rơndăp broă lơh gùng rơndeh ồs lòt mhar đah Tô- đah Jum, lơh sir jơnau kờñ tờm tàm nam 2035. Quôk hội kung lơh nền tàm pơrjum sơnđờm lơh wơl rơndăp broă lơh ồs đèng hạt ñân Ninh Thuận, nàng kờñ gàr tơl năng lượng mờ wèt tus jơnau kờñ ờ gam tơlik nhơm lơh ƀơ̆ ƀơl tiah ơm kis (hơ̆ là tơlik bơdìh ndrờm mờ zero) tàm nam 2050. Mờ rơndăp broă lơh ƀlàng rơndeh par ală lơgar Long Thành, Quôk hội ring bal tơngai dơ̆ dùl bơcri priă lơh 2 nơm gùng rơndeh par mù tàm tiah đah Tô mờ dùl nơm hìu ga ai năc in ơm bal mờ ală phan ndai ndrờm bal mờ bơta pràn drơng 25 tơlak nă năc pah nam, 1 tơlak 200 rbô tấn phan bơna pah nam.
08. Tam gơl pa bồ tơngoh kơlôi sơnơng lơh adat boh lam mờ lơh nền broă lơh bơtàu tơnguh mhar
Quôk hội khŏa XV neh lời wơl tềl lời wơl uă ngan tàm nam 2024 mờ dồ ròt lơh nền broă lơh tam gơl pa bồ tơngoh kơlôi sơnơng lơh adat boh lam mờ bơsong ală broă kwơ màng Dà lơgar dê. Mờ 2 dơ̆ pơrjum ờs mờng mờ 2 dơ̆ pơrjum nisơna tàm nam 2024, Quôk hội khoă XV sền sơwì mờ lơh nền broă lơh dồ ròt broă kwơ màng ngan gơrềng tus broă lơh adat boh lam, jat sền dờng ngan rlau jơh mờ lơh nền ală broă kwơ màng bơh Dà lơgar dê. 18 adat mờ 21 Jơnau lơh nền tàm pơrjum neh geh ring bal, geh bal ală jơnau lơh nền bơtàu tơnguh mhar bè ai gơnoar Adat Ù tiah, Adat Hìu ơm mờ Adat Kă bro ù tiah hìu đam geh lơh jat ngan ngồn gờñ rlau 5 nhai, bơh ngai 01/08/2024. Ală adat tam gơl kwơ màng bè Adat Bơcri priă, Adat bơcri priă Dà lơgar mờ Adat Rơndăp ù tiah geh ring bal nàng kờñ tă bơsong bơta gơkòl bè kơrnoat boh lam, sơlơ tơnguh tam pà kấp mờ lơh geh bơta pràn lơh broă sa. Mờ nùs nhơm tam gơl pa, tơn jơh lời tĕ bồ tơngoh kơlôi sơnơng “ơ jai atbồ den kơryan”, Quôk hội lơh adat boh lam geh gơrềng ai ală gah pa, pơn jờng bơceh lơh mờ ai geh priă jền, lơh geh bơnàng jă ai bơta bơtàu tơnguh kơ̆ kơl jăp bơh Dà lơgar dê tàm rài pa.
09. Jơh gùt lơgar sơm băt tê bal tơn jơh hìu ing, hìu ồm sèt ñhăt dà mìu
Ngai 05/10/2024, Cíñ phủ mờ Mpồl Củ tịc Anih duh broă Mặt trận Dà lơgar Việt Nam neh lam lơh Broă lơh lam lơh dong kờl tơn jơh hìu ing, hìu ồm sèt ñhăt dà mìu tàm làm gùt lơgar mờ tơnggume “Hìu ram ai làng bol añ in”. Thủ tướng Cíñ phủ ồng Phạm Minh Chính hòi jà “Cau lơi geh phan lơi tă pơgồp phan hơ̆, cau geh tơngai tă pơgồp tơngai, cau geh phan tă pơgồp phan, cau geh uă tă pơgồp uă, cau geh êt tă pơgồp êt” bal mờ jơnau kờñ lơh sir broă tơn jơh 153 rbô nơm hìu ing, hìu ồm sèt ñhăt dà mìu tàm làm jơh gùt lơgar lài mờ ngai 31/12/2025. Thủ tướng Cíñ phủ sồr ală Ƀộ, gah, Anih duh broă Làng bol ală càr, ƀòn dờng gơ wèt Dà lơgar tơrgùm đơng lam, sồr lơh, lơh jăt gơnoar broă mờ bơrkuăt bal kơnòl bơh cau lam bồ dê tàm broă tơngguh uă bơta niam, cồng nha ală priă jền nàng lơh jăt broă lơh dong kờl hìu ơm ai cau geh màng mờ kăc màng in, hìu rƀah, hìu pa jơh rƀah, geh broă rơndăp lơh loh làng nàng bơyai lơh, lam lơh gơtùi, pơgồp bơnah lơh geh cồng nha jơnau kờñ tơn jơh hìu ing, hìu ồm sèt ñhăt dà mìu tàm làm jơh gùt lơgar.
10. Drà ù tiah hìu đam mờ biàng tam gơl dờng
Nam 2024 là dùl nam bềng bơta tam gơl mờ drà tăc blơi ù tiah hìu đam mờ biàng tàm lơgar Việt Nam. Giă hìu neh gơguh jơnhoa tus khà sơrlèt rlau ir mờ priă lơh geh bơh làng bol dê, lơh gơlik bơta roh bơta ring bal loh làng đah giă jơtài mờ bơta tơl pràn tă tơm bơh làng bol dê. Drà biàng kung gŏ bơta gơguh giă tài gơrềng bơh drà tăc blơi biàng dunia dê. Ală tam gơl do gơ sồr pal geh broă lơh gròi sền geh cồng nha rlau tai, wèt tus broă tơrmù ƀà prăp phan gơn gơguh giă priă, pơn jờng bơcri priă jŏ tơngai mờ gàr niam drà tăc blơi bơtàu tơnguh bơnĕ bơnài bal mờ bơta kwơ bơh làng bol mờ rài lơh sa dê.
Viết bình luận