Tàm ù tiah lơh broă ờs bè ờs ngan bơh Anih tờm drơng broă sră pơ àr gơnoar ătbồ dà lơgar sàh Trường Xuân, càr Lâm Đồng dê, jơnau bè tam gơl sồ sơnđờm bơh dồ nơm điện thoại tềng tê dùl nă kwang bàng kơnòm să dê. Nguyễn Đức Anh Tuấn, kwang bàng drơng kơnòl măy mŏk yal tơnggĭt jơnau bơh Cơldŭ Niam chài – Mpồl bơtiàn dê, iang ngan lơh broă tàm măt (biài rùp) điện thoại. Deh nam 1999, Tuấn gơ wèt rơnàng kwang bàng kơnòm să dờng bal mờ internet mờ măy mŏk sồ. Mơya bơta pal sền dờng màng ngan là Tuấn ai bơta gĭt wă măy mŏk bơh he dê nàng bơsong jơnau lơh ờs mờng ngan tàm rài kis tàm dùl sàh tiah 3 kal ke ngan ir.

“Oh gam lơh ai sàh Trường Xuân in dùl mini app tàm bơnàng jă zalo nàng lơh tam gơl pa wơl sră pơ àr gơnoar ătbồ. Jăt tàm jơnau kơlôi lơh bè lơi drơng làng bol ƀươn ƀoài ngan rlau jơh. Tài bè hơ̆, tŭ do jơh ală làng bol ndrờm geh điện thoại ngăc ngar rao, mờ zalo ngui uă, tŭ tus sàh Trường Xuân, pờ tàm mini app rơ̆p ƀươn soh ngan, ƀươn ƀoài rlau”.

Bơr yal, tê Tuấn dê pờ dùl mini app pa geh bi lơh is, cih yal tàm bơnàng jă zalo. Rùp mpờl (giao diện) ƀươn soh, mơya ală broă ngui gơ rềp ngan mờ jơnau kờñ ngan ngồn bơh làng bol tiah bơnơm dê. Mìng lơh bàr pe broă lơh, làng bol gơtùi lơh broă tơn tus mpồl drơng broă sa priă dà lơgar ătbồ Dà lơgar dê, pờ sền sră nggal, lơh sră yal deh, lơh sră ơm kis sùm, ơm kis ing.

Ồng Lê Xuân Thuận, Củ tịc Anih duh broă Làng bol sàh Trường Xuân pà gĭt, bơh mini app bơh kwang bàng kơnòm să dê lơh, sàh neh sơnđờm lơh tơrlòng lài ngui tàm lơh broă sră pơ àr gơnoar ătbồ tàm kâp hơđơm. Bal bal mờ hơ̆, sàh lơh tơrlòng lài broă lơh Jơnum tam gơl sồ mpồl bơtiàn tàm 9 ƀòn ngài anih tờm. Tŭ gĭt nền geh cồng nha, sàh rơ̆p lam lơh uă tàm jơh 19 thôn, ƀòn. Tàm bơta ù tiah ƀòn lơgar ơnàng, làng bol ơm kis ờ ơm rềp bal, do geh sền là broă lơh dipal nàng ai tam gơl sồ tus rềp mờ làng bol ngan rlau jơh.

“Tàm sàh geh dùl mpồl kơnòm să ngan, he mìng yal jơnau kơlôi lơh tam gơl sồ mpồl bơtiàn lơh bè lơi mờ làng bol ơm kis bơh yau dồ bă tiah lơh gơtùi ală drơng broă sa priă tàm internet tàm điện thoaị he dê tơn halà tàm măi tíñ, cih yal lơh ală broă ƀươn soh ngan rlau jơh lơm. Tŭ do, làng bol ngui uă ngan rlau jơh là zalo den ngui bơnàng jă zalo nàng lơh app den dipal. Bơh hơ̆, bơyô Tuấn lơh app do mờ he lơh dùl dơ̆ mờ zalo là 20 tơlak đong, ai bơh priă Jơnau lơh nền tàm pơrjum 57”.

 Mho jơla, tàm dùl hìu tăc phan ñô sa tàm thôn 2, sàh Trường Xuân, càr Lâm Đồng geh dùl Jơnum tam gơl sồ mpồl bơtiàn gam lơh broă. Hìu tăc phan ñô sa neh ơm tăc bơh jŏ mơya tàm dơlam kung gam nggồr chờ hờp dờ cau dê ñŏ nhơl tơm bơh bơr. Bàr pe nă làng bol gam sền ngan tềng măt điện thoại, cau geh pơlam broă pờ, cau bơtê ai sră pơ àr, cau bơsram broă pờ sền sră nggal. Mò Dương Thị Yến Thủy, làng bol thôn 2, tus nàng geh pơlam lơh sră nggal sră cih măt cau tàm hìu bơnhă ai kòn ùr he dê in.        

 “Añ tus nàng yòng Lam bồ jơnum pơlam lơh sră cih măt cau tàm hìu bơnhă ai kòn añ dê in gam gơtìp bàr nơm sră cih măt cau tàm hìu bơnhă. Sră cih măt cau tàm hìu bơnhă pa mờ sră cih măt cau tàm hìu bơnhă yau gơtìp gơrềng, añ hơ̆ sồng yòng bàr pe nă bi pơlam jùt tĕ dùl sră cih măt cau tàm hìu bơnhă. Bơh chờm den ờ hềt gĭt bơta lơi, yòng bàr pe nă bi pơlam dàr dàr den tŭ do lơh kung gơtùi sơl”.

Cau să tờm pơlam làng bol tơn là bi Thân Thanh Chương, Phó Lam bồ thôn, Lam bồ Jơnum tam gơl sồ mpồl bơtiàn thôn 2. Bi ià điện thoại tàm tê lơh lài, bi kơ̆ nùs ngan mblàng lơh loh, pơlam tơl broă ai làng bol in. Bơta niam ngan là broă lơh do gam lơh gơlik geh dùl broă bơsram gơ is ngan tàm mpồl bơtiàn.         

 “Jơnum iăt kơno hơ̆ sồng rê yal wơl, pơlam wơl ai ală mpồl in bè mpồl ơruh pơnu, mpồl mặt trận, ală mpồl cau, tơnơ̆ hơ̆ rơhời tus làng bol geh jơnau kờñ. Cau gĭt bơto cau ờ hềt gĭt in, gơrề rơhời, hơ̆ là he pơlam ờ gŏ di là he lơh mơ, lời làng bol in lơh is hơ̆ sồng rơhời cau lơi kung gĭt lơh jơh lơm, gơrề măy mŏk sồ mờ ƀươn kwơ măy mŏk dê”.

Bi Lê Anh Tiến, kwang bàng jak chài măy mŏk Cơldŭ Niam chài- Mpồl bơtiàn sàh Trường Xuân pà gĭt, bơnah broă kwang bàng sàh dê tŭ do uă ngan, tàm tŭ cau lơh broă gam ờ hềt tơl. Tài bè hơ̆, ală Jơnum tam gơl sồ mpồl bơtiàn gam gơgơs “dang tê tàm tò jòng” dong bơsong uă broă bơh kâp hơđơm tơn. Jăt bi Tiến, tŭ làng bol gĭt lơh is, gĭt dong kờl is gơ̆p, den tam gơl sồ hơ̆ sồng mùl màl lòt mŭt tàm rài kis.      

“Ală Jơnum măy mŏk sồ jơh nùs ngan tŭ dong kờl làng bol. Bơh chờm den gŏ cồng nha niam ngan. Mìng rlau 1 poh den 9 thôn, ƀòn geh rlau 118 dơ̆ làng bol tus nàng dan dong kờl, pơlam lơh ală sră nggal tàm internet drơng broă sa priă dà lơgar dê ătbồ. Neh geh uă ngan cau geh dong kờl gơtùi”.

Bulah gam uă ngan kal ke bè phan bơna bơ̆t bơtàu, bơta pràn mờ kòn bơnus, mơya ƀươn ƀoài ngan rlau jơh bơh sàh Trường Xuân, càr Lâm Đồng dê là geh mpồl kwang bàng kơnòm să, jơh nùs jơh tồr, crăp rơcăng tam gơl pa. Lam lơh jăt Jơnau lơh nền tàm pơrjum 57 Ƀộ Cíñ trị dê rơ̆p gam là gùng lòt jòng. Mơya bơta kwơmàng ngan là kâp sàh neh sơnđờm tam gơl bồ tơngoh, khin kơlôi, khin lơh mờ khin lơh tơrlòng lài ală broă lơh pa. Tŭ Dà lơgar mờ càr pơn jăt tai geh tai kơrnoăt boh lam, gùng dà broă lơh dipal bè bơta pràn, priă jền mờ cau lơh broă, den kâp sàh rơ̆p mùl màl là tiah rềp làng bol, bơsong niam ngan rlau jơh ală jơnau kờñ bơh làng bol dê.