Jaik di ini, di rilo tỉnh, ban gam gam rah tabiak dom bruk taong paoh uranaih, dalam nan hu gam bruk amaik ame taong paoh anek pajeng di drei biak jhak. Bruk njauk biai nan lac rilo urang saneng lac “anek kamuan di drei ye drei hu quyền taong”, tuk oh njauk hatai haong bruk ngak di anek ye taong anek biak khang tangin bo oh thau nan lac bruk ngak pap uranaih, meda njauk ba tabiak kaoh tui gah hình sự. Yau nan adat hukum brei thau yau habar ka dom bruk langyah ngan haong bruk taong paoh uranaih?

Uranaih njauk brei iek glang ka nyu siam 

Tui yaok pataom, yaok thun di Việt Nam hu jaik 4.000 bruk taong paoh uranaih, dalam nan hu jaik 100 uranaih matai. Tuk njauk taong paoh, dom adei oh lac pandik  rup pabhap bo hatai saneng jeng biak pandik harao.

Ong Trịnh Hòa Bình – Akaok pasak duah thau ka hatai saneng di bol bhap rah ra, Viện Xã hội học Việt Nam brei thau, jaik abih makna ba tal dom bruk taong paoh uranaih nan lac kayua rilo urang saneng oh njauk, oh ginup ka adat hukum, ka jalan ngak menuac.

Bộ Luật Hình sự 2015 mong iek uranaih lac mennuac njauk pacang khik. Jaik abih dom dus brei thau pak ini jeng hu paka brei taong phat trak ngan haong urang dus meyah urang njauk taong paoh umo ala 16 thun.

Cambaih laih, tui Paka 134 di Humum ini, urang halei taong paoh urang karei njauk rambuis atau ngak kanjah jak tal pren yava meng 11% tal 30% atau ala 11% min ngan haong urang umo ala 16 thun ye meda taong phat  cải tạo oh cap khik tal 3 thun, atau mek caik guk meng 6 bilan tal 3 thun.

Meyah ong amek, amaik ame bhian taong paoh anek kamuan (umo ala 16 thun) njauk taong phat vi phạm hành chính, meyah daok taong paoh veik, njauk mek caik guk meng 2 thun tal 5 thun.

Daok tui Paka 27 di Sarak 144 thun 2013 kayua Raja-ei patabiak, urang taong paoh, ngak brei kanjah jhak tal pren yava uranaih meda njauk taong phạt meng 5 tal 10 triệu đồng. Tanut phat ini jeng hu pandar ka urang mek bruk taong paoh piah pato uranih, ngak ka uranaih njauk rambuis, pandik harao rup babhap saong hatai sahneng.

Bác sĩ Nguyễn Trọng An- Phaok Yam ndok Pasak Roh duah saong pato megru patagok bhol bhap rahra ndom lac, piah patakik dom bruk taong paoh uranaih, taphia di bruk paglaong pathau khan adat hukum ye njauk pakhang bruk khik caga uranaih tui 3 cấp độ bo Hukum uranaih ba tabiak. Dalam nan, prong abih jeng lac pacang caga dalam bol bhap rah ra ngan haong bruk hu mbaok di kapul nyaom urang pambuak bruk saong urang jakar, piah mboh saong pacang cakak oh brei bruk nan rah tabiak./.

Urang lang: Jasi-23/6

HỆ PAPAR SAP BANGSA VOV4 BHUM BAN RAYA HCM

Labik daok: 7 Nguyễn Thị Minh Khai, Phường Bến Nghé, Quận 1, TP.Hồ Chí Minh
Pho Yam ndok PT : Nguyễn Ngọc Năm
Phaok yam ndok: Cao Thị Thoa, Trần Xuân Thân