Đhanuôr lâng pr’zợc chăp da dêr! Tân Minh nắc chr’val pa bhlầng k’đhap k’ra âng chr’hoong Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn. Nắc vel đong vêy bấc tâm k’ruung, c’lâng lướt zr’năh k’đhap. Zập t’ngay đhanuôr lâng học sinh coh đâu lướt z’lâh coh pazêng k’zệt bệê zung ta bhrợ ba bơơ lâng cram, n’loong cr’pân bhlầng ooy đhr’năng bhrêy tăh mơ chu boo tuh chô, xoọc nắc rau k’rang bhlầng âng zập cấp chính quyền lâng đhanuôr coh đâu.

 

Zập đoo t’ngay cung cơnh đếêc, a đhi Trần Long Hải, học sinh lớp 8A trường Tiểu học lâng Trung học cơ sở chr’val Tân Minh, chr’hoong Tràng Định cung z’lâh 3 acoon tâm tước trường. Pleng p’răng xớơt nắc c’lâng lướt trường liêm buôn, đoo bêl t’ngay boo tuh nắc a pêê a đhi đhêy học tu apêê bệê zung lứch loong: "Tợơ bêl khai giảng, a cu đhêy học 2 t’ngay tu căh choom chang k’ruung tuh. Đhị bêl boo ngân, xa nập dzệêp lứch căh choom tước trường. A cu kiêng vêy zung lướt tệêm ngăn đoọng lướt học”.

Đhơ cơnh đếêc, đhị ruh c’moo âng Hải, z’lâh pazêng bệê zung n’loong m’prang k’ruung đác căh cợ nắc c’lâng lụ laach cung doó lâh k’đhap zr’năh cơnh lâng apêê a đhi học sinh tiểu học. Ha dợ pazêng t’ngay boo tuh ngân, căh muy apêê lơp học căh zập học sinh nắc bấc thầy cô giáo cung căh choom tước trường. Thầy Trương Văn Trà, Hiệu Trưởng trường Tiểu học, THCS chr’val Tân Minh, chr’hoong Tràng Định k’rang:"Căh vêy zung, boo tuh chô nắc học sinh đhêy  học, apêê thầy cô cung căh choom lướt. A zi ơy t’pâh aconh căn học sinh bhrợ zung ba bơơ đoọng lướt z’lâh, ơy bấc ngai tân tộ tu zung k’tiêr bhlầng”.

Xọoc đâu, prang chr’val Tân Minh vêy k’nặ 10 đhị c’lâng z’lâh k’ruung nắc vêy tước 7 đhị căh ơy ta bhrợ têng zung nhâm mâng. Mơ chu tuh chô, pazêng bệê zung ba bơơ âng đhanuôr chroi k‘rong zên lêy bhrợ têng đoọng ha coon đhi choom tước trường nắc lứch đác tuh t’coọng p’loong. Pa căn Chu Thị Luyến, vel 5, chr’val Tân Minh, chr’hoong Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn moon: "Lướt ra véch zr’năh bhlầng, mơ chu boo tuh cơnh đâu nắc học sinh căh choom tước trường, apêê đhêy học lứch. Nâu kêi rơơm kiêng, căh mặ bhrợ têng c’lâng nắc lêy p’loon bhrợ têng zung đoọng lướt ra véch liêm buôn”.

G’luh tuh tợơp c’xêê 8 t’mêê đâu, apêê zung ba bơơ z’lâh apêê k’ruung đhị Tân Minh crêê đác p’loong. Chính quyền vel đong ơy t’pâh đhanuôr chroi k’rong đoọng bhrợ têng cớ 6 bệê zung, chr’năp tợơ 500-1 ức đồng. Ha dợ, pazêng bệê zung lâng n’loong lâng a ngoọn bơơn ta crâng nâu  căh năl mơ đanh, z’lâh mơ g’luh tuh. Anoo Dương Đình Tuyên, Bí thư Đoàn Thanh niên chr’val Tân Minh, chr’hoong Tràng Định đoọng năl:"Zên bạc âng xã hội hoá âng đhanuôr đoọng bhrợ têng zung ba bơơ. Zập bệê zung chr’năp tợơ 500-1 ức đồng. Pazêng zung nâu lưm k’đhap k’ra bhlầng đoọng đhanuôr lướt ra véch tu lalâh ba bơơ căh nhâm mâng, bhrợ đoọng học sinh lướt coh hân noo boo tuh, đoọng đhanuôr lươt chô liêm buôn lâh mơ.

Tân Minh nắc chr’val bhlầng k’đhap zr’năh lâng đợ pr’loọng đong đha rựt lâng đăn đha rựt bấc tước 50%. N’đhơ vêy zên zúp zooi tợơ cr’noọ bh’rợ 135 ha dợ tước nâu kêi nắc vêy 3km c’lâng coh chr’val bơơn ta bhrợ bê tông. Ha dợ đợ zên đoọng bhrợ têng zung nhâm mâng nắc rau k’đhap zr’năh căh năl tợơ bơơn. Lâng cơnh đếêc, acoon c’lâng tước trường âng apêê a đhi k’tứi đhị Tân Minh nắc dzợ lướt c’lâng lụ laach, zr’năh k’đháp lâng ặt lớp bấc rau cr’pân g’hớt./.

 

Mong manh những cây cầu vượt suối trị giá 500 nghìn đồng

PV Hoàng Khánh

Tân Minh là xã đặc biệt khó khăn của huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn. Địa bàn này có nhiều sông suối, giao thông khó khăn. Hàng ngày người dân và học sinh nơi đây phải đi qua những cây cầu tạm bợ bằng tre, gỗ tiềm ẩn nguy cơ tai nạn  mỗi khi mưa lũ về. Phản ánh của phóng viên Hoàng Khánh.

Ngày nào Trần Long Hải, học sinh lớp 8A trường Tiểu học và Trung học cơ sở xã Tân Minh, huyện Tràng Định cũng phải băng qua 3 con suối đến trường. Trời nắng ráo còn dễ đi, mỗi khi trời mưa đi lại rất khó khăn. Lo ngại nhất là những ngày mưa bão, cầu tạm bị lũ cuốn trôi các  em phải nghỉ học: "Từ hôm khai giảng, cháu phải nghỉ học hai ngày vì không qua được suối. Những lúc mưa to qua suối, quần áo ướt hết mà không thể đến trường được. Cháu muốn là có những cây cầu an toàn cho cháu đi học.”

Đối với học sinh THCS như Hải ngày ngày phải vượt qua những cây gỗ bắc chênh vênh qua suối hay con đường lầy lội bùn đất đã khó khăn, với các em học sinh tiểu học con đường đến trường còn khó khăn gấp bội. Thầy Trương Văn Trà, Hiệu Trưởng trường Tiểu học, THCS xã Tân Minh, huyện Tràng Định trăn trở: "Không có cầu mưa lũ học sinh phải nghỉ học, các thầy cô cũng không đi được. Chúng tôi cũng huy động phụ huynh hỗ trợ làm cầu tạm để đi qua nhưng chắc chắn, an toàn, rất nhiều trường hợp bị rơi xuống suối vì cầu trơn lắm"

Xã Tân Minh có 10 ngầm tràn qua sông, suối thì có tới 7 điểm chưa được xây cầu kiên cố. Mỗi khi lũ về, những cây cầu tạm do người dân tự đóng góp, xây dựng cho con em mình đến trường lại bị nước cuốn trôi. Bà Chu Thị Luyến, thôn 5, xã Tân Minh, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn than phiền: "Đi lại khó lắm, mỗi lần trời mưa, nước lũ như thế này đưa trẻ đi học khó lắm, trẻ toàn nghỉ học thôi. Bây giờ chỉ mong nếu không làm được đường thì làm cho cái cầu thôi để đi lại cho nó dễ".

Đợt lũ đầu tháng 8 vừa qua, một số cầu tạm bắc qua các con suối ở Tân Minh bị nước cuốn. Chính quyền địa phương đã vận động người dân góp vật liệu và công lao động làm lại 6 cây cầu, trị giá mỗi cây cầu từ 500 nghìn đồng đến 1 triệu đồng. Thế nhưng, những cây cầu bằng gỗ và dây rừng này chẳng biết sẽ trụ được qua mấy trận lũ. Anh Dương Đình Tuyên, Bí thư Đoàn Thanh niên xã Tân Minh, huyện Tràng Định cho biết:"Kinh phí do nguồn xã hội hóa của bà con nhân dân để làm cầu tạm. Mỗi cây cầu dao động từ 500 đến 1 triệu. Những cái cầu này rất khó khăn cho bà con đi lại vì nó chỉ đơn sơ, làm tạm khắc phục trong mùa mưa lũ để học sinh đi học, bà con nhân dân đi lại dễ dàng hơn thôi.

Tân Minh là xã đặc biệt khó khăn,tỉ lệ hộ nghèo và cận nghèo lên đến gần 50%. Từ nguồn vốn Chương trình 135 đến nay xã mới làm đươc 3km đường trong xã được bê-tông hóa nên không biết đến bao giờ địa phương mới đầu tư xây dựng được những cây cầu kiên cố. Và như thế, con đường đến trường của các em nhỏ ở Tân Minh, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn vẫn gập ghềnh, khó khăn và muôn vàn nguy hiểm./.

 

 

Hệ PA XUL P'RÁ ACOON CÓH VOV4 ZR'LỤ MIỀN TRUNG
Đông bhrợ bhiệc đhị: 40 Pasteur, thành phố Đà Nẵng
Giám đốc: Phạm Tấn Tư
Phó Giám đốc: Lê Hải Sơn