Pơk uănh mông nar djăt: 23/1/2019

 VOV4.M'nông - Amidan lah du ntil geh tâm trôm mlông ko, lah ntu\k tâm nklang bah trong sa ndrel trong so\ n’hâm, mra dơi mât, n’hao nau rdâng bah mơr dơ\ đah kman lơh khuch nau ji. Ko\ yor lah ntu\k gay nau mra lơh khuch ăp nar bah kman, tă bah trong sa ndrel trong so\ n’hâm yor ri ma Amidan nơih ngăn geh sôt, khuch ngăn tât n’hâm soan. Sôt Amidan nơh geh plơ\ si\t plơ\ hăn [ư geh nau mô ueh tâm nau rêh a\p nar, yor ri, âk nu\ih ho\ săch nau siăl lơi Amidan. Yơn lah, nau siăl đo\ng lah mô ri ân geh nau mbơh ngăn bah nai dak si chuyên khoa gay der nau khuch tât ba kơi.

Nău kop ji way mâp ngăn lah viêm amidan. Kon se way mâp nău ji aơ âk lơn nu\ih têh. Viêm amidan way geh rnôk rgâl trôk nar, ntu\k ntô gu\ âm. Trôk nar rgâl ndal bah duh jêng nđik mô lah yor ngêt âk dak nđik, gu\ jo\ măy điều hoà… mpơl bah viêm amidan duh, ji mlông dơ\, siăk, loăn ji, khar nko… ji [ư nu\ih ji o\k r’ah, [lao sa. Lơn lah, ta kon se jêt, lah amidan môr têh [ư khuch tât trong nsôr, geh rlu nsôr rnôk b^ch.

Rnôk geh nău ji viêm amidan, nu\ih ji an tât nai dak si but uănh muh tôr mlong ndơ\ gay but uănh n’anh t^ng rnoh ji, nai dak si mbra geh trong săm tâm di. Rnoh đêt, nu\ih ji dơi nt^m do\ng dak si. Yơn lah le\ săm du\t n’hâm, di trong n’hanh di dak si kháng sinh to\ng dak si ma nu nău môr mô bah ri dơi nt^m koh Amidan.

A[aơ, âk me bơ\ hôm e geh nău m^n ndơ\ kon se koh amidan gay njrăng n’gang nu nău ji amidan. Yơn lah, n’hêl na nê| aơ lah ndơ njrăng n’gang tam ngăn tâm trong miễn dịch bah săk nu\ih. Yor r^, lah săk kon se hun hao na nao, amidan nglang, mbir n’hanh mô geh môr ji ri mô an koh amidan. Knu\ng koh amidan  rnôk dơi nai dak si nt^m đă koh.

Rnoh năm dơi nt^m koh amidan lah 5-45 năm deh. Yor, đah kon se bah dâng 5 năm deh lah koh mbra khuch tât nău miễn dịch, nău êng, ta rnoh năm aơ, amidan mô ho\ gun hao le\ jêng dơi plơ\ tay. Hôm ăp nu\ih ji rlău 45 năm an njrăng rnôk koh amidan, yor aơ lah nu\ih dơh ntưp ăp nău ji jêr bah kơt play nuih, hao huyết áp, mô kơp ta rnoh năm aơ amidan way geh têh dăng, lah [ư koh jêng [ư nu\ih ji roh âk mham, [ư khuch tât nău rêh kon nu\ih.

A[aơ geh âk trong koh amidan geh: trong plôk koh amidan đah thòng lọng, koh amidan đah Sluder điện mô lah Sluder dơm, koh amidan đah pêh điện, pêh lưỡng cực, đah pêh siêu âm mô lah đah sóng radio điện từ. A[aơ 2 trong kon amidan ueh ngăn lah plôk nkhah koh amidan đah thòng lọng n’hanh koh đah sóng radio điện từ. yơn lah, trong koh đah sóng radio điện tưg prăk âk. Hôm ăp trong mkra êng geh nău jo\ bah, dơh hoch mham plơ\ ji tay n’hanh nu\ih ji jo\ bah.

Gay kônh wa n’hanh băl mpôl g^t kloh lơn mpeh ăp nău njrăng rnôk koh amidan, nu\ih nchih nkô| trăch geh rơh tâm nchră đah nai dak si Đinh Quang Biên kruanh khoa Tai-mũi-họng, ngih dak si nkual Tây Nguyên jă kônh wa kâp djăt.

Moh rnôk an koh lơi amidan ơi nai dak si ?

Nai dak si Đinh Quang Biên: Bôk năp, amidan môr bih plơ\ tay âk tơ\ tâm năm ma rnôk săm đah dak si mô geh tam. Way lah rlău 3 tơ\ tâm du năm ri an koh lơi.

Tal 2, amidan môr têh, khuch tât trong n’hâm kơt jêr nsôr, khuch tât trong sa kơt jêr loăn.

Tal 3 lah ji amidan [ư âk nău ji kơt viêm xoang, ji tôr, ji rpăk nting, ji leh, ji trong n’hâm bah lơ.

Ndr^ moh nu\ih mô dơi koh amidan ơi nai dak si

Nai dak si Đinh Quang Biên: Ăp nu\ih mô dơi nt^m koh amidan lah ăp nu\ih geh nău ji mpeh mham. Nu\ih ntưp ji klơm, ji leh, chrach njung, hiăn, basedow mô lah nu\ih ji dông di khay.

Lor rnôk koh amidan, nu\ih ji moh nău njrăng mêh ?

Nai dak si Đinh Quang Biên: Bôk năp an uănh đôi geh hoch mham đo\ng lah mô. u\ch g^t ri nu\ih ji an soh dak dui gay uănh nđôi. Tâm nău geh hoch mham ri an soh mô dơi loăn tâm ndul, jêh ne\ an tât ngih dak si gay nai dak si săm.

Tal 2, jêh rnôk koh amidan an uănh tât nău ngêt sa. An sam ndơ nđơch, nđik. Nar bôknăp an ngêt dak toh ndrôk. Ăp nar bah kơi sa por, bún, phở, mô sa ăp ndơ sa dăng, duh, srat, hăng. Mô dơi siăk khak âk, mô pah kan jâk mô lah pâl jâk. Du nău tay lah jêh rnôk koh amidan nu\ih ji an ngơi ơm, mô dơi ât ngơi.

M’hâm [ư gay n’hu\ch an koh amidan hơi nai dak si ?

Nai dak si Đinh Quang Biên: Gay njrăng dêr nău koh amidan ri an n’hu\ch nău amidan geh môr. Bôk năp an [a [ư mât duh răm nko. Tal 2, n’hu\ch do\ng dak nđik, ndrănh bia. Tal 3, dêr rêh ta ăp nkual nđ^t mô lah nsu\k âk. Du nău tay rnôk ji amidan an hăn but uănh n’hanh săm ơm, dêr [ư rgâl nău ji.

Lah ueh nai dak si ?

Nu\ih rblang: Y Sưng Phê Ja

NTU\K RGUM BÔK NTUH NĂU NGƠI RNOI MPÔL ĐÊ| VOV4 NKUAL TÂY NGUYÊN
Mbrô: 19A trong Lê Duẩn, Nkual [on têh Buôn Ma Thuột, n'gor Dak Lak
Giám đốc : Vũ Hải Định
Groi Giám đốc: Kpă Simon - Hoàng Trung Dũng