VOV4.Mnông:  Wa Hnhơt, [on Plei piơm, nkuăl têh Đak Đoa, n’gor Gia Lai, năm aơ le\ rlău 80 năm deh lah nu^h du\t gơih, du\t blău tâm nău rjaih nău jêng geh [on lan knơm u\ch, săch [ư bu ranh [on le\ bar pe jât năm aơ. Blău mbơh blău ngơi, tâm di tâm rjaih nău, ngăch prăl tâm nău rgo\ jă [on lan n’hanh g^t vât âk nău ngơi rnoi đê| Tây Nguyên, nu^h bu ranh [on ntoh lư aơ le\ ntop âk săk soan bun dăp nău tâm rnglăp n’hanh geh [on lan knơm, u\ch ro\ng.

 

Tâm bar pe jât năm geh nu^h [on lan knơm săch [ư bu ranh [on, wa Hnhơt ta [on Plei Piơm, nkuăl têh Đăk Đoa le\ tât râng rjaih nău an rhiăng rơh tâm rkeh têh jê| tâm [on, [on êng, tâm nkuăl bâh nău tâm rkeh ta rnăk vâl, tât tâm pit neh ntu, nkh^t nu^h tâm ntôn geh ndơm gu\n, chiăk lơh…bu ranh [on [ư lôch nău kan đah du hê nu^h mât ua\nh [on.

Ntoh lư kơt rơh bu ndăm nu^h Bah nar n’hanh Jarai ta [on Plei Piơm n’hanh [on Plei Thung Dôr, xã An Phú, nkuăl [on têh Pleiku, n’gor Gia Lai yor nău tâm rkeh  le\tâm lah tâm nkh^t ta năm 2009. ăp nar ntơm geh tâm nkh^t, rnôk ntu\k kan têh dôl ua\nh gay ma phong nău, nău tâm rkeh đah mom ndăm tâm [on du\t hô. Klach bar ding tâm lơh tay, nar măng wa ndrel đah cán bộ thôn nchoăt dâng, nchoăt lơ gay ma joi trong rjaih nău an tât rnôk nău geh dêh rmên mơ.

O\ r’ah kơt ne\ yơn prăk nkhôm an wa ăp tơ\ rjaih nău lôch kanu\ng lah bar pe rhiăng mô lah du yăng ndrănh, du mblâm djăr, geh rnôk lah nău tap ti rhơn bâh [on lan an wa dơm! Yơn wa du\t u\ch, du\t rhơn yor: “ Le\ ns^t tay nău tâm rnglăp, nău ueh răm an [on lan”. Bu ranh [on Hnhơt ngơi:

“Tâm rjaih nău ta ăp [on lan gâp mô dăn prăk nkhôm, nău khlăy lah kơl an ăp nu^h tâm rnglăp, tâm pêt tâm kơl, mô tâm lah tâm janh . le\ rngôch ăp nău tâm lah tâm janh jê| ta [on Jarai, Bahnar mô lah Sêdang rnôk [on lan đă gâp, gâp tât rjaih nău da dê, gâp mô dăn ndơ nkhôm yor [on lan knơm, joi tât gâp r^ nsrôih dơm, mô klach [on dăch, [on ngai, ta Mang Yang mô lah Đức Cơ, duh mô lah n’hach mô klach đo\ng, gâp tât rjaih nău rnôk [on lan đă.

Nău nsrôih đah nău m^n tâm rnglăp le\ [on lan, jêng rnôk mpôl Fulro rêh ta dak bah dih ndra ma rlăm, lah mô ueh đảng n’hanh ngih dak, tâm jă ns^ch  nu^h [on lan [ư rlăng gay ma [ư roh nău tâm rnglăp mpôl rnoi, bu ranh Hnhơt du\t ji nuih ngăn. Ta [on Plei Piơm wa geh du đê| nu^h djăt t^ng nău bu rlăm, le\ [ư roh nău tâm rnglăp, hăn t^ng nău bu têk leo.

Đah ăp nău tă kan khlăy geh mâp tâm nău rêh wa le\ tât ta ăp jay mbơh rblang, nt^m đă ăp nău ueh, nău di an nu^h [on lan, đă [on lan mô djăt, mô t^ng, mô [ư djăt nău bu têk jă, nsuk nsôr; mô [ư ăp nău kan tih đah pháp luật, tih đah Đảng, đah ngih dak. Nkre lah, mbơh tơih kơl an [on lan g^t na nê| ăp nău ntru\nh, trong kan bâh Đảng, ngih dak, bu ranh [on Hnhơt an g^t.

 

“{on Piơm geh âk mpôl rnoi rêh nsum, nu^h Bahnar, nu^h Jarai, nu^h yuan… [on lan t^ng âk nău chroh êng êng kơt: chroh kon, chroh bap, geh nu^h mô t^ng đo\ng yor ne\ an geh mât ueh nău tâm rnglăp, mô tâm nglah, tâm mưch.Ntơm nơh nu^h mh^k joi têk leo [on lan t^ng Ksor Kơk rdâng đah ngih dak [ư roh nău tâm rnglăp, đăp mpăn, gâp đă [on lan mô djăt t^ng nău rlăm, an rêh tâm rnglăp, du nuih n’hâm t^ng Đảng, wa Hồ n’hanh geh [on lan djăt t^ng. a[aơ mô hôm geh nu^h t^ng bu rlăm tay đo\ng. nău rêh bâh [on lan le\ rgâl, le\ rnăk vâl geh ndeh máy, ndeh công nông, ngih xây têh ueh.

Bôl ma săk le\ ranh, soan le\ mô dăng, mô hôm dơi hăn  rjaih nău ta ăp nkuăl Đak Đoa, Mang Yang, đức Cơ…kơt ntơm nơh đo\ng, yơn wa hôm nha m^n lah “ranh r^ t^ng soan dăng ma kan, an geh nsrôih đah nău kan ta [on lan”, yor ne\ hôm nah ntoh măt wa rnôk ăp nu^h [on lan geh nău. Đah nu^h [on lan Đak Đoa, geh nu^h bu ranh [on nsrôih, geh nău dơn kan, blău nău lah du\t rhơn. Wa Chưm ta nkuăl têh Đăk Đoa nkuăl Đak Đoa, n’gor Gia Lai nkoch.

“Bu ranh [on Hnhơt du\t blău ngăn, g^t ngơi ăp nău rnoi êng đo\ng, rnôk rjaih nău an nu^h Jarai r^ ngơi nău Jarai, rjaih nău an nu^h Bahnar ngơi nău Bahnar…ntơm nơh ăp nău têh jê|t tâm [on, nđâp ta ăp [on êng geh nău tâm rkeh le\ đă wa rjaih da dê. Wa rjaih nău du\t blău, ăp nu^h djăt t^ng da dê.

Đah wa Hnhơt, bu ranh [on ntoh lư ta Plei Piơm, nkuăl têh Đắc Đoa, nkuăl Đak Đoa, n’gor Gia Lau nău saơ nu^h [on lan tâm rnglăp, hơm răm, đăp mpăn, mô [ư tih lah nău rhơn têh. Ăp nău tâm rgop bâh wa an nău tâm rnglăp mpôl rnoi tâm ban kơt nău kan rjaih nău ta ntu\k le\ kơl an ăp gâl n’gâng kan ta ntu\k kơp dơn n’hanh pă âk bằng khen, giấy khen… wa Hnhơt tâm di lah tơm si têh n’hâm, lah ntu\k knơm nâp dăng bâh [on lan Bahnar, Jarai ta ntu\k.

Nu^h rblang: Thị Đoắt

 


 

NTU\K RGUM BÔK NTUH NĂU NGƠI RNOI MPÔL ĐÊ| VOV4 NKUAL TÂY NGUYÊN
Mbrô: 19A trong Lê Duẩn, Nkual [on têh Buôn Ma Thuột, n'gor Dak Lak
Giám đốc : Vũ Hải Định
Groi Giám đốc: Hoàng Trung Dũng