Đhanuôr lâng pr’zợc chắp da dêr!

Bình Thuận nắc muy cóh 2 tỉnh vêy ma nuýh Chăm ắt mamung. Cr’chăl hay, đh’rứah lâng bhiệc xay bhrợ apêê chính sách zúp đhanuôr pa dưr pr’ắt tr’mông, bh’rợ tr’nêng, zư nhâmmâng an ninh trật tự, tỉnh Bình Thuận cung pa gít tước bhiệc k’rang lêy c’rơ tr’mung đoọng ha đhanuôr Chăm. Bh’ar x’rắ nâu kêi âng Jasi- PV Đài TNVN đhị thành phố HCM xay moon:

        # Cóh cr’chăl c’moo hay,bhiệc zư lêy lâng pa dưr dal c’rơ tr’mung đoọng ha đhanuôr Chăm, pa bhlầng nắc bhiệc zư lâng bơơn năl râu ca ay đhị apêê trạm y tế vêy bấc râu liêm choom. Y sĩ Xích Thị Bích Nhi- Phó trưởng trạm y tế chr’val Phan Thanh, chr’hoong Bắc Bình, tỉnh Bình Thuận đoọng năl: tợơ bêl đoọng đươi dua 5/2011, trạm nắc ơy bhrợ liêm choom bhiệc k’rang lêy c’rơ tr’mung xọoc tr’nợơp đoọng ha đhanuôr:

        Tợơ bêl vêy trạm t’mêê nắc bhiệc k’rang lêy c’rơ tr’mung đoọng ha đhanuôr liêm choom lấh mơ. Trạm nâu kêi xoọc cắh vêy máy siêu âm lâng đăng lêy điện tim, ha dang vêy 2 máy naua dzợ nắc bhiệc zư pa dứah cr’ay đoọng ha đhanuôr ting liêm choom lấh mơ dzợ. Đhanuôr tước đâu za pa dứah xoọc tr’nợơp, ha dang lêy ngân nắc pr’hân đơơng ooy bệnh viện Bắc Bình Thuận đoọng za padứah liêm choom lấh.

        Lấh mơ bhiệc zư lêy c’rơ tr’mung xoọc tr’nợơp đoọng ha đhanuôr, apêê trạm nâu dzợ pa zưm lâng apêê cộng tác viên y tế vel bhươl bhrợ liêm bhiệc xay moon, pa dal c’năl âng đhanuôr cóh bhiệc k’rang lêy c’rpư tr’mung, pa bhlầng nắc bhiệc zêl cha groong pr’lúh cr’ay: k’hir, k’hir glúh a ham, cúm A/H5N1, A/H7N9, cr’ay sởi, dzung têy boóp… bác sĩ Lưu Minh Khiêm- Trưởng trạm y tế chr’val Phú Lạc, chr’hoong Tuy phong, tỉnh Bình Thuận đoọng năl:

        Lalăm hay đhanuôr t’luôn ca ay jéh,, ắt cóh đong pa dứah, bhuốih cáih. Nâu kêi nắc tợơ zập c’lâng xanay, đhanuôr Chăm cóh đâu cung ơy năl ha dang ca ay nắc tước trạm y tế zư pa dứah.

        Đươi vêy bhrợ liêm bhiệc xay moon nắc cóh 5 c’moo chô ooy đâu, đhị apêê zr’lụ đhanuôr Chăm doó dưr váih pr’lúh cr’ay ngân. Bấc cr’noọ bh’rợ đắh y tế âng k’tiếc k’ruung cơnh: Phong, k’hir, tiêm chủng,, zêl oom oóch zêng bhrợ têng liêm cợnh k’đươi bhrợ. xay moon ooy bh’rợ âng apêê trạm y tế zr’lụ đhanuôr Chăm, cóh vel đong chr’hoong Bắc Bình, Thạc sĩ-bác sĩ Đinh Thế Hùng- Giám đốc Trung tâm y tế dự phòng chr’hoong Bắc Bình Thuận, tỉnh Bình Thuận đoọng năl:

        Cóh vel đong chr’hoong vêy 3 chr’val nắc ma nuýh Chăm ắtmamung zêng Phan Thanh, Phan Hoà lâng Phan Hiệp. lâng 3 chr’val nâu nắc cán bộ y tế ma nuýh Chăm tu cơnh đếêc apêê bhrợ têng gít lilêm, năl cr’noọ cr’niêng rơơm kiêng âng đhanuôr, tu cơnh đếêc apêê bhrợ têng liêm choom bhlầng đh’rứah lângbhiệc y tế dự phòng, za pa dứah cr’ay đoọng ha đhanuôr.

        ĐoỌng pa dưr dal bhiệc zư pa dứah cr’ay đoọng ha đhanuôr Chăm, lấh mơ bhiệc bhrợ têng t’mêê pr’đươi pr’dua, pa choom chuyên môn đoọng ha pêê cán bộ y tế cấp cơ sở, nắc bhiệc k’rang lêy pr’đươi pr’dua cung bơơn ngành y tế Bình Thuận k’rang tước. ting cơnh bác sĩ LêVăn Hồng-trưởng phòng Ngiệp vụ Y- Sở y tế tỉnh Bình Thuận, đắh pr’đươi bh’rợ nắc xoọc đâu apêê trạm y tế bơơn lấh 70% c’nắt bh’rợ ting cơnh quy định âng Bộ y tế:

        Đắh cơ sở vật chất đhị apêê trạm y tế chr’val, pa bhlầng nắc apêê zr’lụ ch’ngai bh’dắh, zr’lụ đhanuôr acoon cóh m’bứi ma nuýh ắt mamung, cóh đếêc vêy zr’lụ Chăm, tước nâu kêi ơy bhrợ têng liêm bhiệck’rang lêy c’rơ tr’mung đoọng ha đhanuôr. Đắh pr’đươi pr’dua nắc liêm  glặp lâng đhr’năng c’rơ xoọc đâu âng đhanuôr cung cơnh c’rơ pa bhrợ âng cán bộ y tế dhdị trạm. bấc trạm ơy vêy bác sĩ nắc ngành xoọc k’rong câl máy siêu âm lâng máy đăng lêy điện tim đoọng chroi k’rong pa dal bh’nơơn zư pa dứah cr’ay đoọng ha đhanuôr, cóh đếêc vêy đhanuôr a coon cóh.

        T’mêê đâu,bệnh viện Đa khoa zr’lụ Bắc Bình Thuận- đhị k’rang lêy c’rơ tr’mung đoọng ha đhanuôr 2 chr’hoong Tuy Phong lâng Bắc Bình đoọng dua toà đong 5 tầng âng ADB zooi zúp lâng pr’đươi liêm t’mêê, liêm choom đoọng ha bhiệc zư pa dứah cr’ay ha đhanuôr cóh zr’lụ, chroi k’rong pa xiêr đhr’năng tía xiên đoọng bệnh viện cóh ping lâng k’bớch zên zư padứah cr’ay đoọng ha đhanuôr. Tiến sĩ- bác sĩ Miêu Tiểu Chông- Phó giám đốc Bênhhj viện Đa khoa zr’lụ Bắc Bình Thuận moon:

        Zập t’ngay azi zư pa dứah dâng 500 – 600 ch’nắc, cóh đếêc vêy 30-40% nắc đhanuôr acoon cóh. Bêl lưm apêê nâu, a zi nắc đoọng khám lalăm lâng xay moon lứch loom đoọng ha pêê năl đhr’năngcr’ay âng đay. cóh 10 c’moo chô ooy đâu, doo râu váih k’đháp đhị zư pa dứah, cung cơnh apêê zư pa dứah cóh cơ sở  doó râu váih k’đháp k’ra. Azi bhrợ têng liêm choom bhlầng đoọng đhanuôr acoon cóh zr’lụ ch’ngai bh’dắh đhị bhiệc zư pa dứah.

        Đhơ cơnh đếêc, đoọng bhrợ liêm bhiệc k’rang lêy c’rơ tr’mung đoọng ha đhanuôr moon za zưm lâng ma nuýh Chăm moon lalay, lấh mơ bhiệc k’rong bhrợ t’mêê pr’đươi pr’dua t‘mêê,  lâng k’bhúh y bác sĩ bhrợ têng liêm choom nắc bhiệc xã hội hoá k’rang lêy c’rơ tr’mung đhanuôr cung bơơn pa gít. Tợơ bh’nơơn dáp lêy cắh ơy zapạ zêng, xoọc đâu, đợ ma nuýh ting por câl bảo hiểm y tế prang tỉnh lấh 53%, đợ đhanuôr ting pấh bảo hiểm tự nguyện nắc ếp. bấc ngai đhanuôr cắh ơy năl gít bhiệc liêm choom bêl ting pấh câl bảo hiểm y tế, đhị bêl ơy lấh ca ay nắc vêycâl. Nâu đoo nắc muy g’roong zêl cha groong bhiệc zư lêy c’rơ tr’mung đoọng ha đhanuôr, pa bhlầng nắc đhanuôr đha rựt, ma nuýh acoon cóh m’bứi ma nuýh./.