HÀ GIANG- HÂN NOO PÔ TAM GIÁC MẠCH

                                                                                X'ră: LAN ANH (VOV5)

G’lúh tr’nơợp, bhiệc bhan pô tam giác mạch tỉnh Hà Giang c’moo 2015 bơơn bhrợ tơợ t’ngay 12-15/11. apêê bh’rợ tr’nêng ta bhrợ đhị 4 chr’hoong zr’lụ Công viên địa chất bha lang k’tiếc Coong chăng Đồng Văn. Dâng c’xêê 10, bêl plêêng tơợp ga hi cha kêệt âng hân noo c’loọt, công nắc tơợp âng hân noo tam giác mạch chớh. prang apêê bha đưn da ding âng tỉnh Hà Giang, chớh bhum pr’hoọm pô bh’bhoóc bhrôông, p’tặ a đay đhị nhưr ra diu. Plêêng k’tiếc Hà Giang cơnh ngoọ xăl a doóh t’mêê lâng muy bêệ a doóh ga mắc ta bhrợ lâng pô tam giác mạch. Tước Hà Giang muy chu, t’mooi cắh choom cắh hay tước apêê bha lang crâng tam giác mạch bha lếp prang trúih toor c’lâng.  

Ma nứih Mông cóh Hà Giang trúih cơnh đâu, pô tma giác mạch nắc u vêy tơợ lang ahay a hươn lâng ặt ma mông đh’rứah lâng pr’ặt tr’mông âng ma nứih Mông bấc lang. Bêl ahay, bêl dzợ bấc râu ta bhúch xr’dô, cắh zấp cha, xang bêl âi chơớc lêy prang đhị, ma nứih Mông lêy cóh ta hung vêy muy râu pô chắt váih bấc ơl, cơnh lâng bapêê ha la vêy cơnh hình tam giác  p’lơớp a đay cóh n’dúp pô. Bêl vêy cr’liêng cha xơợng, apêê đoo xơợng yêm cơnh a bhoo, ch’nêếh. tơợ đêếc , đha nuôr đươi dua cơnh muy râu ch’na đh’rứah lâng a bhoo, ch’nêếh. Tam giác mạch mơ râu c’bhúh lâng ha roo, ch’mặt váih tơợ apêê m’bur ta chóh abhoo, a haroo tu cơnh đêếc nắc bơơn ta moon mạch, ha la vêy cơnh tam giác, pa zum muy ooy nắc bơơn moon nắc tam giác mạch. Bêl ahay, đha nuôr cóh đâu buôn pay pr’nung âng p’lêê tam giác mạch bhrợ bánh, cắh cậ lúc lâng a bhoo đoọng zêệ a lắc bhrợ t’váih bấc cơnh yêm đha hum la lay. Tơợ đêếc, tam giác mạch ặt ma mông tơợ lang n’nâu tước lang n’tốh lâng đha nuôr zr’lụ da ding ca coong Hà Giang.

Pô tam giác mạch chớh  bấc moọt c’xêê 10, 11. Tước Hà Giang, nắc muy lêy apêê coong chăng dal zôông bơơn pa chăm lâng li bhlêên bha lang crâng tam giác mạch, bhrợ ha cóh đâu bh’nhăn liêm pr’hay, c’đhung dzung tmooi. Cóh prang muy zr’lụ bha lếp prang 4 chr’hoong da ding ca coong tơợ Quản Bạ, Yên Minh, Mèo Vạc, Đồng Văn ting trúih dzung a ral da ding zấp ooy công lêy bhưưng ang pr’hoọm âng pô tam giác mạch. A moó Mai Hương, t’mooi tước tơợ Hà Nội đoọng năl, bêl ahay nắc năl tước Hà Giang muy vêy coong chăng, t’noọl cờ Lũng Cú, đhr’nong đong tô Vương, bôl da ding Mã Pí Lèng lâng acoon c’lâng hạnh phúc. Nâu câi tước Hà Giang zấp ngai công c’jệ lêy đhị râu liêm pr’hay âng pô tam giác mạch:

Bêl pr’zớc tước lâng Hà Giang pr’zớc vêy bơơn chắp hơnh acoon ma nứih cóh đâu. Prang zấp ooy nắc muy coong chăng  k’goóh lâng c’chăl cóh đêếc nắc apêê  nang a bhoo, đoọng bơơn năl đha nuôr cóh đâu z’lấh đha rựt ha ul zr’nắh k’đháp đợ mơ ooy đoọng mặ  ặt ma mông. Lâng c’chăl cóh m’pâng apêê coong chăng n’nắc, nắc vêy apêê đhăm k’tiếc  clung đha nuoro âi chóh pô tam giác mạch. Cóh m’pâng muy n’nắc nắc coong chăng, mưy n’đắh nắc bha lang nang pô, apêê pr’zớc lêy pa bhlâng liêm pr’hay.

Cóh muy cr’chăl đanh, pô tam giác mạch công dzợ chớh  cóh a dêr ta hung, n’dúp dzung da ding lâng công cắh âi bơơn bhrợ t’váih râu ch’mêệt lêy ghít âng t’mooi. N’đhơ cơnh đêếc, bấc c’moo đăn đâu apêê chụp cha nụp, phóng viên âi xay trúih ooy rau pô n’nâu đhị apêê bh’rợ truyền thông. Bh’rợ đươi dua facebook công băr dzang công năc smuy đhị xay trúih râu pô n’nâu tu cơnh đêếc apêê pr’zớc tước Hà Giang chụp cha nụp pô tam giác mạch ting t’ngay ting bấc.

Bơơn lêy pr’đơợ âng tam giác mạch cóh pa zêng đhăm liêm pr’hay âng Hà Giang, tỉnh  âi k’rong bhrợ lâng p’too moon đha nuôr chóh p’xoọng t’bấc bha lang clung tam giác mạch đoọng t’đang t’pấh t’mooi. Tam giác mạch nâu câi bơơn chóh bhrợ t’váih cơnh x’mănh, da dul, tam giác, ting cơnh ar amớt ( p’tặ n’dzăl) bhrợ ha nang tam giác mạch ting t’ngay ting bơơn bhrợ bấc lấh, liêm pr’hay lấh.

Bhiệc bhan pô tam giác mạch bơơn tỉnh Hà Giang bhrợ têng apêê t’ngay n’nâu vêy đơơng âng đoọng ha t’mooi đợ râu cắh choom ha vil bêl tước lâng coong chăng. T’coóh Nguyễn Văn Tài, Giám đốc công ty du lịch Vietsense Travel đoọng năl, bh’rợ n’nâu âi t’đang t’pấh râu p’ghít lêy âng t’mooi tước lâng Hà Giang moọt hân noo c’loọt đoọng lêy tam giác mạch chớh:

Công ty du lịch azi lướt l’lăm đhị bh’rợ bhrợ t’váih tour lướt Hà Giang, VietSense  k’đhơợng quỹ phòng ga mắc lâng bấc dịch vụ đương hơnh déh t’mooi cóh c’xêê 11. xoọc đâu, azi xoọc k’đhơợng pa zêng 40% pa zêng chr’nắp dịch vụ âng apêê cơ sở ặt đhêy âng Hà Giang cóh c’xêê 11, 12. Râu k’rang tước âng t’mooi câl apêê tour du lịch lướt Hà Giang xoọc dưr bấc lâng azi pa câl tour n’nâu pa bhlâng u buôn. Bh’rợ pô tam giác mạch bhrợ t’váih bh’rợ bhrơợng đoọng ha ngành du lịch Hà Giang, tơợ c’moo n’tốh ha y, thương hiệu âng du lịch Hà Giang vêy pa dưr k’rơ tu t’mooi năl tước Hà Giang vêy bấc bha lang pô tam giác mạch bhứah ga 

 Hà Giang moọt c’loọt, coong chăng dal zông, pô tam giác mạch tr’thi pa cắh pr’hoọm, apêê đha nuôr acoon cóh lâng râu liêm pr’hay chr’nắp pr’hắt vêy đơơng âng đoọng ha t’mooi đợ râu liêm pr’hay cắh choom ha vil. Pô tam giác mạch xoọc tơợp chớh bhum cơnh kiêng xay moon, Hà Giang muy chu tước, toọt lang chắp kiêng./.

HÀ GIANG- MÙA HOA TAM GIÁC MẠCH

MỘT LẦN ĐẾN, VẠN LẦN YÊU

Lần đầu tiên, Lễ hội hoa Tam giác mạch tỉnh Hà Giang năm 2015  được tổ chức từ ngày 12 đến 15/11. Các hoạt động diễn ra tại 4 huyện vùng Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn.

Tầm tháng 10, tiết trời giữa thu, cũng là bắt đầu mùa tam giác mạch nở. Khắp các ngọn đồi của tỉnh Hà Giang, nở bung màu hoa phơn phớt hồng phơi mình trong sương sớm. Đất trời Hà Giang như thay áo mới bằng một chiếc áo choàng bằng hoa tam giác mạch. Đến Hà Giang một lần, du khách không thể không nhớ tới những cánh rừng tam giác mạch trải dài trên suốt chặng đường.....

 Người Mông ở Hà Giang kể rằng, hoa tam giác mạch có nguồn gốc lâu đời và gắn bó với đời sống của người Mông nhiều thế hệ. Trước đây, khi còn thiếu cái ăn, sau khi đã tìm khắp nơi, người Mông thấy ở khe núi có một loài hoa mọc nhiều vô kể, với những cái lá có hình tam giác ẩn nấp dưới hoa. Khi kết hạt ăn thử, người ta thấy ngon như ngô, gạo. Từ đó, người dân sử dụng như một loại lương thực cùng với ngô, gạo. Tam giác mạch cùng họ với lúa, nảy lên từ mày lúa, mày ngô nên được gọi là mạch, lá có hình tam giác, kết hợp lại gọi là tam giác mạch. Trước kia, người dân ở đây thường lấy bột của quả tam giác mạch làm bánh hoặc trộn với ngô để nấu rượu tạo nên nhiều hương vị đặc biệt. Từ đó, tam giác mạch gắn bó truyền kiếp với thế hệ người dân vùng cao  Hà Giang .

Hoa tam giác mạch nở rộ vào tháng 10, tháng 11. Đến Hà Giang chỉ thấy những cao nguyên đá sừng sững được trang trí bằng bạt ngàn những cánh rừng tam giác mạch, khiến không gian nơi đây thêm thơ mộng, trữ tình, níu chân du khách. Trong cả một vùng không gian trải dài 4 huyện vùng cao từ Quản Bạ, Yên Minh, Mèo Vạc, Đồng văn, quanh co dưới chân núi cao đâu đâu cũng thấy rực rỡ màu phớt hồng của hoa tam giác mạch. Chị Mai Hương, du khách từ Hà Nội lên cho biết trước đây chỉ biết đến Hà Giang với cao nguyên đá, cột cờ Lũng Cú, dinh nhà họ Vương, đỉnh Mã Pí Lèng huyền thoại và con đường hạnh phúc. Nay đến Hà Giang ai cũng phải ngỡ ngàng trước vẻ đẹp của hoa tam giác mạch.

 Khi bạn đến với Hà Giang bạn sẽ có cảm nhận vô cùng ấn tượng và vô cùng khâm phục con người nơi đây. Xung quanh chỉ có những dãy núi đá tai mèo và xen vào đó là những bạt ngô, để thấy được người dân nơi đây vượt qua cái nghèo cái khó khăn để tồn tại. Và xen lẫn giữa những núi đá tai mèo có những vạt đất bằng phẳng người dân đã trồng hoa tam giác mạch. Giữa một bên là núi đá tai mèo, một bên là cánh đồng hoa, các bạn sẽ thấy ấn tượng và thú vị trước cảnh quan đó. Một không gian vô cùng lãng mạn trên sự khắc nghiệt đó để thấy thiên nhiên và sự sống vẫn tồn tại ở nơi đây.

Trong một thời gian dài, hoa tam giác mạch vẫn nở một cách tự nhiên dưới thung lũng, dưới chân núi và cũng chưa tạo được hiệu ứng mạnh với du khách nội địa. Tuy nhiên, mấy năm gần đây nhiều nhà nhiếp ảnh, phóng viên đã quảng bá về loài hoa này bằng  những hình ảnh sinh động trên các phương tiện truyền thông. Trào lưu sử dụng facebook cũng lan rộng cũng là một kênh quảng bá loài hoa này nên các bạn trẻ đến Hà Giang chụp ảnh  hoa tam giác mạch ngày một nhiều.

Nhìn thấy tiềm năng của hoa tam giác mạch trong tổng thể thắng cảnh và cảnh quan của Hà Giang, tỉnh đã đầu tư và vận động người dân trồng thêm nhiều cánh đồng tam giác mạch để lôi cuốn và giữ chân du khách. Tam giác mạch giờ đây được trồng tạo thành hình ngôi sao, trái tim, hình tam giác, hình lượn sóng khiến cho diện tích tam giác mạch ngày càng được phủ nhiều hơn, rực rỡ và thơ mộng hơn.

Lễ hội hoa tam giác mạch được tỉnh Hà Giang tổ chức những ngày này sẽ đem lại cho du khách những trải nghiệm khó quên khi đến với cao nguyên đá. Ông Nguyễn Văn Tài, Giám đốc công ty du lịch VietSense Travel, cho biết sự kiện này đã thu hút sự chú ý của du khách đến Hà Giang vào mùa thu để xem tam giác mạch nở.

Công ty du lịch chúng tôi tiên phong trong việc tổ chức tour đi Hà Giang, Vietsense giữ quỹ phòng lớn và những dịch vụ sẵn sàng để đón du khách trong tháng 11. Hiện nay chúng tôi đang giữ tổng 40% tổng giá trị dịch vụ các cơ sở lưu trú của Hà Giang trong tháng 11, 12. Sự quan tâm của khách hàng mua những tour du lịch đi Hà Giang đang tăng cao và chúng tôi bán tour này rất dễ dàng. Sự kiện hoa tam giác mạch tạo ra điểm nhấn cho ngành du lịch của Hà Giang, từ năm sau thương hiệu của du lịch Hà Giang sẽ phát triển mạnh mẽ vì du khách biết đến Hà Giang có nhiều cánh đồng hoa tam giác mạch bạt ngàn rất đẹp.

Hà Giang vào thu, cao nguyên đá điệp trùng, hoa tam giác mạch đua sắc, cộng đồng các dân tộc với bản sắc văn hóa phong phú độc đáo sẽ đem đến cho du khách những trải nghiệm và cảm nhận vô cùng ấn tượng. Hoa tam giác mạch đang e ấp nở như gửi thông điệp rằng Hà Giang một lần đến, vạn lần yêu.