Zâp ra diu, a đhi a moó coh Chi hội pân đil vel Đông Tuần, chrval Tam Hải, chr’hoong Núi Thành, tỉnh Quảng Nam tươc ting pr’loọng đong đoọng k’rong k’tom n’noh, tọ zâp râu đoọng pa câl bhrợ t’vại quỹ zên âng hội. Tơợ đhị bhrợ t’vaih pr’đhang “ K’rong n’noh tọ nhựa bhrợ t’vaih quỹ hội zooi pân đil đha rưt”, ma loom pac lêy  n’noh x’xriing đhị đêêc âng đha nuôr chr’val Tam Hải bơơn ha dưr dal, zâp cha ngai doó dzợ vât lơi zâp đhị. A moó Nguyễn Thị Thiếp, tổ trưởng Tổ 8, vel Đông Tuần đoọng, cr’chăl tr’nơơp  đợ a đhi a moó ting pâh dzợ hăt, n’đhơ a moó âi p’too moon a đhi a moo đhị mạng xã hội Facebook, Zalo pa choom đoọng ng’cơnh bhrợ, tươc đâu vêy 30 a đhi a moó ting pâh. Lâh n’năc, zâp t’ngay, xang bêl chô n’đăh chợ, a đhi a moó zêng pac lơi ch’đhung nilong, ch’đhung k’độ a xiu, lêệ năc rao pa liêm lơi đh’rưah lâng ch’đhung k’độ pr’đươi pr’gooh coh c’thao nhôm. A moó Nguyễn Thị Thiếp đoọng năl:“N’noh coh đâu ting t’ngay ting bâc n’đhang căh vêy xe đoọn k’rong n’noh x’xriing đoọng đơơng vât tu cơnh đêêc p’too moon a đhi a moó coh vel, chr’val, năc choom pac n’noh x’xriing đhị đong đoọng k’rong đơc. C’moo tươc đâu năc t’bhlâng bhrợ t’bâc đoọng môi trường liêm ch’ngaach. Tơợ đêêc pa xiêr n’noh x’xriing nhựa ooy môi trường”.

Chr’val đảo Tam Hải, chr’hoong Núi Thành, tỉnh Quảng Nam tơợ đanh a hay căh âi vêy pr’đơợ đơơng âng n’noh x’xriing chang k’ruung đoọng đha nuôr năc muy năl pac n’noh lâng xay bhrợ đhị đong. Tu cơnh đêêc, đhr’năng vât lơi n’noh x’xriing ooy k\ruung lâng môi trường zr’lụ ma mông công dzợ bâc. Đhị đhr’năng n’nâu, Hội Pân đil chr’val đảo Tam Hải âi p’too moon a đhi a moó dhd’rưah xơợng bhrợ pac n’noh x’xriing đhị đong l’lăm bêl pêch boọng tâp căh câ och. Xang n’năc a đhi  a moó xơợng đươi bh’rợ xa nay “ đơơng âng n’dzay liêm buôn lâng môi trường lươt chợ”, “ Đươi dua  tọ choom clooch đoọng k’độ ch’na pa xiêr bh’rợ đươi dua ch’đhung nilông”; t’đui đoọng đươi dua bh’nơơn liêm lâng môi trường… a moó Nguyễn Thị Duyên, Chủ tịch Hội pân đil chr’val Tam Hải, chr’hoong Núi Thành, tỉnh Quảng Nam đoọng năl: l’lăm a hay chr’val đảo Tam Hải cơnh  bha nụ k’độ n’noh x’xriing tu bh’rợ looih vât lơi n’noh x’xriing zâp đhị lâng tơợ bh’rợ t’bơơn a xiu a chông âng đha nuôr:“l’lăm a hay a đhi a moó buôn pac n’noh x’xriing pêch boọng ca tâp, căh câ och, nâu câi k’tiêc xiên ma nưih bâc pa bhlâng k’dhap bhrợ tu cơnh đêêc chơơc lêy đoọng pa xiêr n’noh nhựa năc choom xay truih p’too moon ha đha nuôr năl zư lêy môi trường ng’cơnh đoọng liêm glăp. Cr’chăl tươc, a zi công t’bhlâng xay truih, p’too moon pân đil moon căh lâng n’noh nhựa coh chr’val đảo, pa chăp tươc bh’rợ pa dưr du lịch, dịch vụ.”

Tươc nâu câi bh’rợ “ Moon căh lâng n’noh nhựa” âi băr dzang prang apêê chi hội pân đil. Bâc pr’đhang pr’hay, bh’rợ t’mêê dưr vaih, bơơn k’rong apêê pr’đhang liêm choom pa xiêr đươi dua ch’đhung nilông. P’căn Phạm Thị Thanh Thủy, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp pân đil tỉnh Quảng Nam đoọng năl: Đợ pr’đhang pr’hay âng ađhi a móo âi chroi đoọng ooy bh’rợ pa xiêr nnoh nhựa ooy môi trường.“Zâp câp hội công âi bhrợ t’vaih t’mêê k’đhơợng bhrợ bâc pr’đhang bh\rợ pr’hay băr dzang đhị vel đong, vel đong tơợ bâc c’moo đâu, cơnh pr’đhang moon căh lâng n’noh nhựa âng pân đil chr’val Tam Hải lâng bâc pr’đhang n’lơơng. Tu cơnh đêêc âi chroi đoọng bhrợ pa xiêr n’noh x’xriing la lâh bâc cơnh xooc đâu, pa xiêr r’dợ ch’đhung nilông nhựa đươi muy chu. Chroi đoọng zư dơc môi trường liêm ch’ngaach, aih, t’viêng./.

Phụ nữ Quảng Nam nói không với rác thải nhựa

                                                                      PV Tuyết Lê

       Hưởng ứng phong trào “Chống rác thải nhựa” do Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam phát động, các cấp Hội phụ nữ ở tỉnh Quảng Nam đã có nhiều cách làm mới sáng tạo, nhiều mô hình hay trong thực hiện, nâng cao ý thức cộng đồng, góp phần chung tay bảo vệ môi trường.

       Mỗi sáng sớm, chị em trong Chi Hội phụ nữ thôn Đông Tuần, xã đảo Tam Hải, huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam đến từng hộ gia đình để thu gom phế liệu, các loại rác có thể tái sử dụng bán gây quỹ hội.  Từ chỗ thành lập mô hình “Thu gom phế liệu gây quỹ hội giúp đỡ phụ nữ nghèo”, ý thức phân loại rác thải tại nguồn của người dân xã đảo Tam Hải được nâng lên, mọi người không còn vứt rác bừa bãi. Chị Nguyễn Thị Thiếp, tổ trưởng Tổ 8, thôn Đông Tuần cho biết, thời gian đầu số lượng chị em tham gia còn ít, nhưng chị đã vận động chị em thông qua mạng xã hội Facebook, Zalo chuyển tải cách làm, hình ảnh thực tế, đến nay có 30 chị đăng ký tham gia. Ngoài ra, hàng ngày, sau khi đi chợ về, chị em đều phân loại túi nilông, túi đựng cá, thịt phải rửa sạch bỏ cùng với túi đựng đồ khô trong một chậu thau nhôm. Chị Nguyễn Thị Thiếp cho biết:“Rác ở đây ngày càng nhiều nhưng không có xe để thu gom được rác thải để đưa đi cho nên mình đi vận động chị em trong thôn xã, phải biết cách phân rác tại nguồn để thu gom phế liệu đó. Năm tới đây quyết tâm làm nhiều ra để môi trường sạch đẹp. Từ đó hạn chế rác thải nhựa ra môi trường.”

       Xã đảo Tam Hải, huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam lâu nay người dân chỉ biết phân loại và xử lý rác tại nhà. Vì vậy, tình trạng vứt rác ra sông và môi trường công cộng vẫn còn phổ biến. Trước thực trạng này, Hội Phụ nữ xã đảo Tam Hải đã vận động chị em cùng nhau thực hiện phân loại rác thải tại nguồn trước khi đào hố chôn hoặc đốt. Chị em hưởng ứng  phong trào “mang giỏ thân thiện với môi trường đi chợ”, “sử dụng hộp phân hủy để đựng thức ăn giảm thiểu việc sử dụng túi nilông”; ưu tiên sử dụng sản phẩm thân thiện với môi trường… Chị Nguyễn Thị Duyên, Chủ tịch Hội Phụ nữ xã Tam Hải, huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam cho biết: trước đây xã đảo Tam Hải như bãi hứng rác thải do thói quen vứt rác sinh hoạt bừa bãi và từ hoạt động đánh bắt hải sản của ngư dân."Trước đây chị em thường phân loại xử lý đào hố chôn rác, hoặc đốt nhưng hiện nay đất chật người đông rất là khó nên tìm cách để hạn chế được rác thải nhựa thì cần phải tuyên truyền cho người dân để biết bảo vệ môi trường thế nào cho phù hợp. Thời gian tới, chúng tôi cũng tăng cường tuyên truyền, vận động hội viên phụ nữ nói không với rác thải nhựa ở xã đảo, hướng đến công tác phát triển du lịch, dịch vụ.”
       Đến nay phong trào “nói không với rác thải” nhựa đã lan rộng khắp các chi Hội phụ nữ. Nhiều mô hình, nhiều cách làm mới đã xuất hiện, tập hợp được các mô hình hiệu quả nhằm hạn chế sử dụng túi ni lông. Bà Phạm Thị Thanh Thủy, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp phụ nữ tỉnh Quảng Nam cho biết: những mô hình hay của các chị đã góp phần vào việc giảm thải rác thải nhựa ra môi trường. “Các cấp hội cũng đã sáng tạo duy trì và xây dựng nhiều mô hình hay lan tỏa tại địa phương, cơ sở từ nhiều năm nay, như mô hình nói không với rác thải nhựa của phụ nữ xã Tam Hải và nhiều mô hình khác. Chình vì vậy đã góp phần giảm bớt lượng rác thải  quá tải như hiện nay, giảm dần sử dụng bao gói từ túi nilông nhựa dùng một lần. Góp phần giữ gìn cảnh quan môi trường xạnh- sạch- đẹp./.