Đhanuôr lâng pr’zợc chắp nhêr!

N’niên lâng dưr pậ đhị crâng dading Trường Sơn, tất lang t’coóh Hồ Văn Thơ, manứih acoon cóh Bh’noong cóh chr’val Phước Trà, chr’hoong k’coong ch’ngai Hiệp Đức-tỉnh Quảng Nam taluôn ặt pazưm lâng crâng dading, bhơi n’loong. Bôl dading Cà Xoay dal bhlâng âng đhanuôr Ca Dong, Bh’noong cóh đâu ơy dưr váih đhr’nông đông thứ 2 âng t’coóh, nắc đhị đoọng pr’ắt tr’mung k’bhộ ngăn tu k’zệt hécta keo, xà cừ, cao su xoọc moót hân noo bhrợ têng. Pân k’noọ pân bhrợ, zay ta’níh bhrợ têng, t’coóh vel Hồ Văn Thơ nắc ơy bhrợ k’van lâng tr’pang têy, a’cọ a’bục âng đay. T’ruíh Jưn jứah xay moon cơnh choom bhrợ cha tuần nâu, đhanuôr lâng pr’zợc tr’lưm lâng t’coóh vel Hồ Văn Thơ đoọng năl lấh mơ ooy bhiệc bhrợ cha âng t’coóh:

C’moo 1984 tơợ dading k’coong, manứih Ca Dong, Bh’noong lướt bhrợ têng cha đhị chr’val Phước Trà, chr’hoong Phước Sơn, nâu cơy nắc chr’val Sông Trà, chr’hoong Hiệp Đức ting c’lâng xa’nay tước ắt bhrợ cha âng tỉnh Quảng Nam. T’coóh vel Hồ Văn Thơ moon, t’ngay nắc ahay pr’ắt tr’mung âng đhanuôr zr’nắh k’đhạp bhlâng, k’tiếc crâng bấc hân đhơ cơnh đêếc cắh ngai năl cơnh bhrợ têng, chóh padưr t’nơơm n’hâu, băn bh’năn n’hâu cung zêng ma chêết bil. Zâp t’ngay lướt ooy crâng dading Cà Xoay t’bơơn óih xăl pay cha’nêếh, t’coóh k’noọ hâu tu cắh chóh crâng đoọng bhrợ t’viêng liêm đhị k’tiếc li’lứih, pa’xoọng t’bơơn zên. K’noọ xang nắc bhrợ, t’coóh lướt tước Thăng Bình, Tiên Phước câl kr’bhâu t’nơơm xà cừ, keo đơơng chô chóh. N’tóh bhrợ năl mơ cr’hộ cr’hăl, ga’lêếh ga’lêêng, a’vị âng đơơng cha lâng bhoóh cóh crâng, t’coóh Hồ Văn Thơ nắc ơy bơơn chóh bhrợ k’zệt hécta keo, xà cừ t’viêng liêm:

Bêl đêếc ahay crâng nắc mưy bấc a’ngoọn, k’tiếc ta’lơi bấc. acu nắc gui đơơng m’ma chr’nóh, âng đơơng a’chị, n’jứah lướt n’jứah tal bhrợ. Xang nặc pay cuốc pếch bhrợ k’tiếc, chóh keo, âng đơơng đác tưới n’loong. Tr’nơợp, t’nơơm chóh bhrợ chêết răng bấc bhlâng, hân đhơ cơnh đêếc acu t’bhlâng chóh bhrợ cắh ha mơ lơi.

Vêy bơơn bhrợ tơợ bhiệc chóh crâng, t’coóh vel Hồ Văn Thơ đợc k’rong câl k’tiếc bhrợ c’roọl bh’năn băn k’roóc. T’nooi k’roóc 2, 3 zệt p’nong ting t’ngay ting bấc, pa’câl pay zên, t’coóh câl pa’xoọng cớ k’tiếc đoọng t’bhứah lấh mơ k’tiếc crâng.  Ting ặt p’zay chóh bhrợ cơnh đêếc lấh k’zệt c’moo đâu, t’coóh nắc ơy váih 50 hécta crâng, bấc ơl cao su tước hân noo bơơn bhrợ đh’rứah lâng bấc pr’đươi cr’van chr’nắp lơơng. Vêy râu cha râu đợc, pr’ắt tr’mung z’zăng lấh mơ, t’coóh vel Hồ Văn Thơ taluôn zooi zúp đhanuôr cóh vel bhươl bêl k’ay k’naanh. Ngai cắh zâp zên bhrợ cha nắc t’coóh đoọng vặ, ngai cắh năl cơnh bhrợ têng cha nắc t’coóh moon chi’ol đoọng liêm ta’níh. T’coóh dzợ moon k’đươi đhanuôr ting por chóh crâng, cao su đoọng t’bil ha ul, pa’xiêr đha’rứt, lơi jợ j’niêng cr’bưn cahứ liêm crêê, zư lêy văn hoá âng đhanuôr zâp acoon cóh cóh đâu. Pr’loọng đông anoo Hồ Văn Sĩ, manứih acoon cóh Ca Dong ắt cóh vel 1, chr’val Sông Trà bêl ahay nắc crêê diện đha’rứt, cắh zâp cha, tu vêl t’coóh Hồ Văn Thơ đoọng vặ zên lâng moon đoọng ha cơnh bhrợ têng cha nắc xoọc đâu pr’ắt tr’mung âng pr’loọng đông anoo zâp cha, zâp xập.

Đhanuôr Ca Dong cóh đâu chắp hơnh bhlâng t’coóh Hồ Văn Thơ. T’coóh liêm ta’níh bhlâng, zooi zúp đhanuôr ta’níh đha’nâng. Ngai lưm zr’nắh k’đhạp nắc t’coóh zêng zooi zúp. Bêl ahay tu vêy t’coóh k’đươi lướt bhrợ công, pachoom đoọng chóh crâng nắc xoọc đâu acu vêy năl cơnh bhrợ cha.

ắt cóh chr’val Sông Trà, chr’hoong Hiệp Đức, tỉnh Quảng Nam, t’ngay nâu nắc ơy vêy bấc pr’loọng đông đhanuôr bhrợ têng cha choom, pr’ắt tr’mung âng đhanuôr Ca Dong, Bh’noong ting padưr pa’xớc lấh mơ. Hadợ t’coóh Hồ Văn Thơ nắc bơơn bhrợ tơợ k’tiếc chóh keo lâng xà cừ đhị dading Cà Xoay, zâp c’moo bơơn lấh 200 ực đồng. bấc dhdị chóh cao su liêm t’viêng, cắh vêy 1 c’moo hơơn nắc t’moót đươi bhrợ, xay moon đớc nắc vêy bơơn pachô liêm choom. T’coóh Nguyễn Văn Hai, chủ tịch Hội nông dân chr’hoong Hiệp Đức đoọng năl: ooy đợ c’moo hanua, hội nắc ơy dưr dzoọng tín chấp đoọng ha đhanuôr vặ zên padưr pa’xớc bh’rợ pa’câl. T’coóh vel Hồ Văn Thơ nắc 1 ooy đợ manứih đươi dua zên liêm choom, nắc tấm gương đắh bh’rợ padưr pa’xớc kinh tế, t’bil ha ul pa’xiêr đha’rứt đhị vel đông:

t’coÓh Thơ nắc manưih acoon cóh vêy bh’rợ tr’nêng pậ chr’nắp cóh vel đông,. T’coóh nắc manứih k’đơơng a’cọ đắh bh’rợ padưr pa’xớc k’rơ liêm. Đhanuôr acoon cóh m’bứi manứih cóh chr’val Sông Trà lêy t’coóh Thơ bhrợ têng cha choom cung ơy lêy ta’moóh, pachoom bhrợ têng lâng pr’ắt tr’mung ting padưr pa’xớc lấh mơ.

Pr’ắt tr’mung ơy lướt zi’lấh 70 hân noo bhrợ ha’rêê, hân đhơ cơnh đêếc, zâp t’ngay t’coóh Hồ Văn Thơ cung dzợ p’zay bhrợ têng, cơnh đợ acoon a’mát cóh crâng Trường Sơn. Xang lướt ooy crâng zư lêy nang keo, băn k’roóc, nắc t’coóh k’rang lêy xa’nay âng bhươl cr’noon, đh’rứah lâng đhanuôr Ca Dong, Bh’noong bhrợ padưr vel bhươl Sông Trà ting t’ngay ting k’bhộ ngăn lấh./.