Xang 40 c’moo bơơn pa chô, đha nuôr acoon cóh Ka Dong lâng H’rê cóh chr’val Ngọc Tem, muy chr’val pa bhlâng zr’nắh k’đháp âng chr’hoong đha rựt Kon Plông, tỉnh Kon Tum nắc cớ vêy p’xoọng râu bhui har bêl c’lâng Trường Sơn Đông lướt z’lấh chr’val âi bơơn bhrợ t’bhứah. C’nặt c’lâng Trường Sơn ha nua, đha nuôr âi ting chroi đoọng c’rơ g’lêếh đh’rứah lâng bộ đội z’lấng crâng guy đơơng ch’na đh’nắh, cha rắh p’nănh, đơơng đoọng ha chiến trường miền Nam, nâu câi âi bơơn bhrợ lâng bê tông, lâng nhựa liêm li gléch. A ngắh Y Xai- Phó Bí thư Đảng uỷ chr’val Ngọc Tem, chr’hoong Kon Plông đoọng năl: đh’rứah lâng acoon c’lâng lịch sử n’nâu, bấc c’moo đăn đâu, Đảng lâng Nhà nước âi t;đui k’rong bhrợ pa dưr c’lâng p’rang, điện k’tiếc k’ruung, trường học, trạm y tế lâng bấc chính sách n’lơơng đớc đoọng ha đha nuôr acoon cóh, bhrợ pa dưr pr’dưr pr’dzoọng vel bhươl cóh đâu ting t’ngay ting tr’xăl pr’hoọm:

C’lâng Trường Sơn a hay nắc c’lâng k’tiếc, k’tứi lướt ra vạch pa bhlâng zr’nắh k’đháp. Tơợ bêl bhrợ t’bhứah acoon c’lâng Trường Sơn nắc pr’ặt tr’mông âng đha nuôr tr’xin tr’xăl, thu nhập âng muy cha nắc đha nuôr công bơơn ha dưr dal, pr’đơợ cr’van công bơơn ha dưr dal. Pa bhlâng nắc cơnh lâng ma nứih Ka Dong, tơợ bêl vêy c’lâng nắc đha nuôr bhrợ têng a bhoo a rong công vêy đhị choom pa câl, vêy râu lúh râu m’moọt.

Đhị tơợp tước nắc thị trấn Thạnh Mỹ, chr’hoong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam, c’lâng Trường Sơn Đông lướt z’lấh tỉnh Quảng Ngãi, Kon Tum xang n’nắc tước tỉnh Gia Lai, Đắc Lắc lâng Lâm Đồng. đhị zr’lụ k’tiếc cách mạng Sơn Lang, chr’hoong K’bang- vel đong Anh hùng Núp, đha nuôr Bana cóh đâu bhui har tu c’nặt c’lâng lướt z’lấh crâng c’moo ahay nâu câi âi dưr liêm ga mắc, lướt ra vạch buôn bặ. công đhị acoon c’lâng k’tiếc n’nâu c’moo ha nua, đha nuôr Bana cóh đâu dzợ hâng hơnh âi bhrợ têng n’loong tơợ crâng Kbang đơơng âng tước thủ đô Hà Nội đoọng bhrợ Ping A va Hồ. lêy acoon c’lâng k’tiếc âng Ava Hồ lâng Bộ Chính trị bhrợ t’váih c’moo ahay, nâu câi bơơn Nhà nước k’rong bhrợ t’mâng liêm, bhứah bháih, đha nuôr acoon cóh Bana cóh đâu nắc cớ bh’nhăn hay tước Ava. T’coóh Đinh Văn Đoàn 70 c’moo ặt cóh vel Hà Nừng, chr’val Sơn Lang xay moon:

Đha nuôr hay chơớ Ava cắh cơnh. Nâu câi nắc vêy muy cr’noỌ cr’niêng a năm, nắc bơơn lướt lêy Ping Ava muy chu. Pr’ặt tr’mông dzợ zr’nắh k’đháp, đha nuôr cắh âi mặ vêy bơơn zên đoọng lướt lum Ping Ava. Tu cơnh đêếc, rơơm kiêng chr’val, chr’hoong, tỉnh bhrợ t’váih pr’đơợ đoọng đha nuôr bơơn lướt lum lêy Ping Ava muy chu, cơnh đêếc nắc đha nuôr yêm loom cắh dzợ cơnh.

Acoon c’lâng Trường Sơn Đông bh’lô bh’la c’moo ha nua, nâu câi nắc cớ bơơn k’rong bhrợ t’bhứah, lướt z’lấh bấc zr’lụ k’tiếc cách mạng cóh 4 tỉnh Tây Nguyên, p’têệt pa zum bấc zr’lụ k’tiếc Anh hùng cơnh: chr’val Đăk Ring, Đăk Nên ( tỉnh Kon Tum); chr’val Sơn Lang, Tơ Tung, Đất Bằng ( tỉnh Gia Lai). Nắc đoo công nắc vel đong âng apêê Anh hùng cơnh: Đinh Núp, A Gió, K’pă K’lơng, Wừu…. Nắc đhị apêê đhăm k’tiếc anh hùng n’nắc, đợ acoon ma nứih anh hùng n’nắc, đh’rứah lâng c’lâng k’tiếc Trường Sơn Đông c’moo ahay âi chroi đoọng râu chr’nắp bhrợ t’váih đại thắng hân noo ha pruốt c’moo 1975. chr’nắp lịch sử, chr’nắp la lua công cơnh chr’cnăp âng c’nặt c’lâng Trường Sơn Đông âi bơơn moon ghít. T’coóh Hà Sơn Nhin- Uỷ viên Tw Đảng, Bí thư Tỉnh uỷ Gia Lai moon:

C’lâng Trường Sơn Đông bơơn k’rong bhrợ nắc choom moon, Đảng, Nhà nước vêy bh’rợ mâng chr’nắp  lâng vêy chr’nắp pa bhlâng ga mắc ga mai. Đhêêng đhị tỉnh Gia Lai nắc acoon c’lâng n’nâu lướt z’lấh tỉnh nắc 247km, z’lấh 6 chr’hoong lâng 26 chr’val nắc zêng đợ chr’val pa bhlâng zr’nắh k’đháp, đợ chr’val âng k’tiếc cách mạng. vêy c’lâng Trường Sơn Đông vêy chroi đoọng pa dưr pr’ặt tr’mông, t’bil ha ul pa xiêr đha rựt.

Ha dợ Đại tá Hà Huy Hùng, Ban k’đhơợng lêy dự án c’lâng Trường Sơn Đông, Bộ Tổng tham mưu, Bộ Quốc phòng nắc moon:

Đha nuôr cóh  zr’lụ ch’ngai bha dắh nắc zêng đha nuôr acoon cóh ặt cóh zr’lụ n’nâu xang 40 c’moo bơơn pa chô, nắc pr’ặt tr’mông công dzợ pa bhlâng zr’nắh k’đháp. Tơợ bêl vêy c’lâng tước nắc c’năl pr’ặt tr’mông ha dưr dal, tr’mông tr’meeesh bơơn dưr. Nâu đoo nắc acoon c’lâng âng Đảng lâng Nhà nước pa chô dưm c’rơ g’lêếh đợ ngai âi ting pấh bhrợ cách mạnh bấc c’moo. Xang bêl bơơn pa chô cắh âi vêy pr’đơợ đoọng pa dưr tr’mông tr’mêếh pr’ặt tr’nợt nắc nâu câi vêy acoon c’lâng n’nâu vêy chroi đoọng tr’xăl pabhlâng liêm crêê ha đha nuôr.

Cơnh lâng chr’nắp n’nắc, c’moo 2007, Chính phủ âi pay đoọng ha Bộ Tổng tham mưu- Bộ Quốc phòng bhrợ c’la k’rong bhrợ Dự án c’lâng Trường Sơn Đông, cơnh lâng pa zêng zên lấh 10.000 tỷ đồng. dự án vêy pa zêng n’juối ch’ngai dâng 700 km. nắc c’nặt c’lâng  lướt z’lấh 7 tỉnh miền Trung lâng Tây Nguyên, tơợ Quảng Nam, Quảng Ngãi, Kon Tum, Gia Lai, Phú Yên, Đắc Lắc tước Lâm Đồng. công cơnh râu chr’nắp n’nắc âng Dự án, t’meê đâu, Phó Chủ tịch Quốc hội Huỳnh Ngọc Sơn đh’rứah lâng c’bhúh pa bhrợ âng Quốc hội âi lướt ch’mêệt đhr’năng la lua cóh prang c’nặt c’lâng. Đhị đêếc đoọng lêy, c’nặt c’lâng Đông Trường Sơn âi bơơn bhrợ têng lâng âi bơơn thr’thuông ¾ c’nặt c’lâng. Bhrợ liêm xang bơơn 410 km mặt c’lâng, 100 bêệ poong zấp râu lâng 1 bêệ hầm. pr’lứch g’lúh lướt ch’mêệt lêy đhr’năng la lua, Phó Chủ tịch quốc hội Huỳnh Ngọc Sơn âi k’đhơợng pr’họp xay moon dal bh’nơơn xa nay xay bhrợ pa zêng dự án. Phó CHủ tịch Quốc hội moon ghít, Dự án n’nâu vêy cơnh pa bhlâng chr’nắp n’đắh  phòng thủ quốc gia, bhrợ bhr’lậ an ninh- quốc phòng lâng pa dưr kinh tế- xã hội; k’đươi apêê đong k’rong bhrợ lâng apêê đơn vị bhrợ têng choom k’rong záp pr’đơợ, bhrợ pa đơớh lấh mơ dzợ cóh cr’chăl ha y. cóh đêếc, đhêêng đhị c’nặt c’lâng tơợ Thạnh Mỹ- Quảng Nam tước M’Đrắc- Đắc lắc nắc choom bhrợ pa xang cóh c’moo đâu, k’zíh bhlâng nắc cóh c’xêê 1/2016. Phó Chủ tịch Quốc hội Huỳnh Ngọc Sơn moon:

Ban k’đhơợng bhrợ dự án nắc k’rong k’đhơợng xay bhrợ bhr’lậ đoọng bhrợ pa xang đợ c’nặt dzợ xoọc la lơ, k’đhơợng nhâm chất lượng. đơớh xay bhrợ, k’đhơợng nhâm bh’rợ thi công apêê c’nặt c’lâng n’lơơng âi bơơn t’ơơi đoọng. p’ghít ch’mêệt lêy zấp râu bh’rợ cha hooi đác, hr’lang hr’câh, bil t’noọl cóh apêê poong… pa chắp ch’mêệt lêy apêê đong k’rong bhrợ âi bhrợ liêm choom p’xoọng cớ đoọng ha pêê đong n’nắc bhrợ têng. Nức k’đươi t’bhlâng bhrợ pa xang c’nặt tơợ Thạnh Mỹ- Quảng Nam tước M’Đrắc- đắc lắc moọt x’ría c’moo 2015, k’zih bhlâng nắc c’xêê 1 /2016.

C’lâng ktiếc Đông Trường Sơn bh’lô bh’la c’moo ahay đh’rứah lâng đha nuôr acoon cóh ặt ma mông đhị trúih da ding Trường Sơn âi muy loom ting cách mạng, đoàn kết lâng apêê lực lượng bhrợ t’váih đợ chiến thắng chr’va chr’đhộ, pa chô miền Nam, pa zum k’tiếc k’ruung. Xang 40 c’moo bơơn pa chô, acoon c’lâng bh’lô bh’la n’nắc nắc cớ bơơn Nhà nước k’rong bhrợ t’bhứah, p’têệt pa zum đợ zr’lụ k’tiếc anh hùng, zư nhâm mâng bh’nơơn cách mạng, xơợng bhrợ bh’rợ tr’nêng phòng thủ quốc gia, bhrợ k’rơ an ninh- quốc phòng lâng pa dưr pr’ặt tr’mông zr’lụ miền Trung- Tây Nguyên./.