C’moo đâu, đhanuôr choh pô bơơn pa chô z’zăng

Pazêng t’ngay đăn Tết, đhị zr’lụ đăh Nam k’ruung Vệ, chr’val Long Phụng, tỉnh Quảng Ngãi bhui har r’rộ r’răm ma nưih lướt chô, câl bhlêy. Truih c’lâng moọt ooy zr’lụ choh pô Tết, pazêng chậu pô cúc rơơc ơy ra pặ pa liêm, xe ga măc moọt gluh ta luôn đơơng chở pô pa câl.

Cr’chăl hay, ma nưih choh pô coh đâu ơy đươi dua kỹ thuật zooi pô chơh liêm, đươi cơnh đêêc nắc bấc ngai tước câl tơợ đâh. Pô cúc căh muy pa câl coh tỉnh nắc dzợ đơơng pa câl ooy vel bhươl lơơng cơnh thành phố Đà Nẵng, apêê tỉnh Gia Lai lâng Đắk Lắk.

T’cooh Đinh Trình Được ặt chr’val Long Phụng, tỉnh Quảng Ngãi ơy bhrợ têng bh’rợ choh bhrợ pô Tết tơợ đanh c’moo, t’cooh pa ghit bhlầng zập c’nặt choh bhrợ tước zập chậu pô. Hân noo Tết c’moo đâu, pr’loọng t’cooh choh mơ 2.000 chậu pô cúc zập rau. Đươi vêy pleng k’tiếc liêm, pô chăt vaih liêm, chơh pô ga măc, pr’họom liêm lấh pazêng c’moo lalăm. T’cooh Đinh Trình Được đoọng năl, chr’năp pô Tết c’moo đâu dal lâh zập c’moo lalăm, chậu ga măc mơ 400.000 đồng, chậu k’tứi tơợ 200.000 đồng zập chậu, zooi đhanuôr choh pô vêy lãi.

“Acu ơy pa câl chậu pô ha dợ cung k’rang lêy cơnh c’xu, bêl xe tước pay chở đơơng năc a đay lưch trách nhiệm. Acu ơy choh đanh c’moo cung ơy ghit cơnh k’rang, pô lêy k’rang ting điện ang, bêl cup điện nắc đoo dưr chơh zêng. Cơnh lâng c’moo lalăm nắc chr’năp c’moo đâu dal lâh. Ađay bhrợ đhơ g’lêêh ha dợ pa câl vêy chr’năp z’zăng nắc cung yêm loom”.

C’moo đâu, đhăm pô Tết đhị tỉnh Quảng Ngãi dưr dzooc. Tơợ cr’chăl choh pô cúc coh nguôi bh’nơơn căh dal tu g’nưm tơợ pleng k’tiếc, pr’loọng đong t’cooh Nguyễn Văn Bình, ặt vel An Châu, chr’val Bình Sơn nắc ơy xăl choh pô coh đong lưới. Choh pô cúc coh đong lưới zooi tơơm pô liêm lâh, chơh liêm cra, bh’nơơn dal lâng chr’năp kinh tế cung dal bấc lâh mơ. Xoọc đâu, pr’loọng t’cooh Bình choh mơ 500m2 pô cúc pa câl Tết. T’cooh Nguyễn Văn Bình đoọng năl, ha dang choh rơ veh cơnh c’xu nắc zập c’moo bhrợ 3 hân noo, pa chô mơ lâh 10 ức đòng coh 1000m2. Coh đêêc, cơnh lâng pô cúc, nắc muy hân noo Tết, đhăm bhưah mơ 500m2 choom pa chô tơợ 40 ức tước 50 ức đồng.

“Coh đâu muy bhrợ đong lưới nắc vêy liêm choom bhlầng, xoọc đâu lêy bh’nơơn pa chô dal lâh mơ choh coh nguôi. Cung đươi vêy apêê cơ quan truyền thông, coh facebook lâng rau zooi âng chính quyền năc apêê k’rong câl ơy tước lêy pô. Tơợ t’ngay 20 c’xêê 12 âm nắc a tôh, pô Tết vêy bấc apêê câl, đhr’năng c’moo đâu nắc pa câl mặ lưch”.

T'cooh Định Hùng Cường, Phó Chủ tịch UBND chr’val Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi đoọng năl, chr’val ơy t’hước đoọng ha đhanuôr xăl muy đăh k’tiếc choh rơ veh đoọng xăl choh pô bêl Tết. Cơnh hân noo Tết c’moo đâu, đhanuôr xăl lâh 1 héc ta k’tiếc, pa dzoóc đhăm choh pô coh prang chr’val lâh 2 héc ta lâng đoọng choh pa xoọng bấc rau m’ma pô t’mêê, bh’nơơn dal:

“C’moo đâu, đhanuôr ơy xăl choh bhrợ, choh bấc m’ma câl tơợ apêê tỉnh lơơng chô choh, cơnh pô cúc Đà Lạt lâng apêê pô lơơng, năc bh’nơơn kinh tế dal lâh. Azi lêy đhanuôr pa zay bhrợ, pa choom ta mooh cơnh bhrợ têng, pa chô kinh nghiệm lâng chấc lêy zập cơnh đoọng choh pô Tết vêy bh’nơơn dal lâh”./.

HOA TẾT NỞ RỘ, NÔNG DÂN QUẢNG NGÃI ĐƯỢC MÙA, ĐƯỢC GIÁ

Những ngày giáp Tết Bính Ngọ, sắc vàng hoa cúc phủ kín các làng trồng hoa Tết ở tỉnh Quảng Ngãi. Năm nay, người trồng hoa được mùa, được giá

Những ngày giáp Tết, tại khu dân cư bờ kè Nam sông Vệ, xã Long Phụng, tỉnh Quảng Ngãi rộn ràng người mua, kẻ bán. Dọc lối vào khu vực trồng hoa Tết, những chậu hoa cúc vàng được xếp ngay ngắn, xe tải ra vào liên tục chở hoa đi bán. 

Thời gian qua, người trồng hoa tại đây đã áp dụng kỹ thuật giúp hoa nở đều, được thương lái đến mua sớm. Hoa cúc không chỉ tiêu thụ trong tỉnh mà còn xuất bán ra các địa phương lân cận như thành phố Đà Nẵng, các tỉnh Gia Lai và Đắk Lắk.

Ông Đinh Trình Được trú xã Long Phụng, tỉnh Quảng Ngãi gắn bó nhiều năm với nghề trồng hoa Tết cẩn thận chăm chút từng chậu hoa. Vụ Tết năm nay, gia đình ông trồng khoảng 2.000 chậu hoa cúc các loại. Nhờ thời tiết thuận lợi, hoa phát triển tốt, nở đều, bông to, màu sắc đẹp hơn so với những năm trước. Ông Đinh Trình Được cho biết, giá hoa Tết năm nay tăng hơn so với mọi năm, chậu lớn khoảng 400.000 đồng, các chậu nhỏ từ hơn 100.000 đến trên 200.000 đồng mỗi chậu, giúp người trồng hoa có lãi.  

“Tôi đã bán các chậu hoa rồi nhưng vẫn chăm sóc bình thường, đến khi lên xe là mình hết trách nhiệm. Mình trồng nhiều năm rồi nên cũng biết cách làm, với lại hoa này chăm theo điện, khi cúp điện thì nó ra bông đồng loạt. So với năm trước, giá cả năm nay được hơn. Mình làm tuy cực khổ nhưng bán được giá thì thấy rất phấn khởi”.

Năm nay, diện tích trồng hoa Tết tại tỉnh Quảng Ngãi tăng lên. Sau thời gian trồng hoa cúc ngoài trời kém hiệu quả do phụ thuộc thời tiết, gia đình ông Nguyễn Văn Bình, ở thôn An Châu, xã Bình Sơn chuyển sang trồng hoa trong nhà lưới. Trồng hoa cúc trong nhà lưới giúp cây hoa đẹp hơn, nở đồng đều, chất lượng cao và giá trị kinh tế cũng cao hơn rất nhiều. Hiện gia đình ông Bình canh tác khoảng 500 m2 hoa cúc bán Tết. Ông Nguyễn Văn Bình cho biết, nếu trồng rau màu truyền thống, mỗi năm làm ba vụ chỉ thu khoảng hơn 10 triệu đồng trên 1.000 mét vuông. Trong khi đó, với hoa cúc, chỉ cần một vụ Tết, diện tích khoảng 500 mét vuông có thể mang lại doanh thu từ 40 triệu đến 50 triệu đồng.

“Ở mình chỉ có một cách là làm nhà lưới là phù hợp nhất, hiện nay thấy hiệu quả hơn so với trồng ngoài trời. Cũng nhờ có các cơ quan truyền thông, trên Facebook và sự tác động của chính quyền nên thương lái đã đến xem hoa. Từ ngày 20 tháng Chạp trở đi, hoa Tết được thu mua rất mạnh, năm nay chắc chắn sẽ tiêu thụ hết sản lượng”.

Ông Đinh Hùng Cường, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi cho biết, xã đã định hướng người dân chuyển một phần đất trồng màu sang trồng hoa bán dịp Tết. Riêng vụ Tết năm nay, bà con chuyển đổi hơn 1 héc ta đất, nâng tổng diện tích trồng hoa toàn xã lên hơn 2 héc ta và đưa vào trồng thêm nhiều giống hoa mới, chất lượng cao:

“Năm nay, bà con mạnh dạn chuyển đổi, đưa một số giống cây nhập từ các tỉnh bạn về trồng, như hoa cúc Đà Lạt và các dòng hoa khác, nên năng suất và hiệu quả kinh tế cao hơn. Chúng tôi ghi nhận bà con rất chịu khó học hỏi kinh nghiệm, nghiên cứu và tìm tòi để trồng hoa Tết”./.