Chàn Thái miền Mường Lò tzangz chiênz di sản

Ghez nayz 4 hiáng, Nghệ thuật Xoè Thái tuz UNESCO lénh bez Di sản vuồn uz phi vật thể, lái nải tồm tzuống chàn Thái miền ziêm Mường Lò cào líu hiêuz tzangz chiênz. Mayz khúng coz hoi vủi, bez sấy tzảng hòng hoi, múa tỏi zả lạ xoè. Hòng thzin nghẹ nhiền, ziêm nải mài coz làn miền hả quýa đảng 80 hiáng miền vuổn líu hiêuz tzùn záo xoè pun ziểm miền lún kếu tồm tzuống, coz tìu lồ hoi xoè hangz “Khắm khăn”, “Nhôm khăn”, “Ỏm lọm tốp mư”... tuz tzangz chiênz. Nghẹ nhiền ưu tú Điêu Thị Siêng ziêm Đêu 2 láng, phường Nghĩa Lộ congz:

“Tuz ông cú búa, zia hiuz lạ, cờ día xoè mayz mài miền tzangz chiênz, lái nải zia záo pun coz làn phun. Coz làn phìn xanh tồng tò họ xanh tháo hộ, kềnh guyền hâyz”.

Mayz khúng coz lan nghẹ nhiền xính mài  xỉ tào tzangz chiênz di sản. Chính quyền xía, phường ziêm Mường Lò càn congz kếu Lào Cai xanhz chuổng congz tzía hiáng quýa hả tzấu thzàm tìu xỉ tzangz chiênz Nghệ thuật Xoè Thái. Ziêm nải khoi coz hoi vủi, lầy tzình biểu diễn, zào liều vuồn uz, tzùn tháo khez miền cô phát duốn nghệ thuật xoè. Ông Lương Mạnh Hà, Bí thư Đảng ủy phường Nghĩa Lộ, Lào Cai xanhz pun hiuz:

“Zia bua anhz tzíp tzùn coz tìu xoè, anhz tzíp phát hiáng, liệp tziàng coz quàn xoè liều tzangz chiênz chàn Thái miền nhây ziềm lám”.

Tìu xỉ tzùn záo lạ xoè ziêm coz họ tòng tồng khziếm. Thzàm họ tòng ziêm Nghĩa Lộ hả muổn nghẹ nhiền tháo záo, mayz khúng hiuz di sản quýa sâu bez anhz tuz nanz púa lạ. Phìn xanh Phạm Thị Thanh Hiền, họ tòng Tiểu học kếu THCS Nghĩa Lộ pun hiuz:

“Mảng tài puột coz làn cù ngoá phái kềnh ói hộ lạ xoè kếu hộ xiếp. Zia bua tuz coz làn nghẹ nhiền thính, nìn bua liều tziàng hổ kếu công khzaz búa coz làn phun hộ lạ xoè”.

Ỳ tzản ziêm Mường Lò mài hòng pez quàn vuồn nghẹ ziêm coz láng tẩy kếu hòng thzin làn nghẹ nhiền xoè, mayz khúng diễn pịa coz hoi vủi, bez lềm coz hoi guyền hâyz tồng lạ xoè. Phun Lò Thị Xuân, ziêm Pá Kết láng, phường Trung tâm, Lào Cai xanhz congz:

“Liều lạ xoè duổi bez phun bua lẩu muống coz làn cú, làn tỏ búa, hiuz tuz coz tìu xoè nhây nghìn nhiếu”.

Nanz púa lạ xoè, múa tỏi chàn Thái miền ziêm Mường Lò cào thim lổng huyên, líu hiêuz tzangz chiênz di sản thóng tẩy pung, đào kuaz phát hiáng./.

                                                                          Đinh Tuấn VOVTB – Biên dịch

Khớ mấu Nua Lếch ziêm Ngân Sơn

          Khẩu Nua Lếch, phính pờ ây miền hểu tzấu blièo bluỵt nhiều, bez nhủng bièo còn ziều tuz múa tỏi phính pờ ây miền tzuống ziêm Ngân Sơn tzuống lào tỏi nayz. Nhủng blieo nayz họp kếu lùng tzẳng đào thâuz ziêm tẩy hang. Mhâyz chùn, pẹ; hít tò mình tzang phai bez tzấu khờ mấu laz xì đang khzú.

          Liều tzấu khờ mấu, múa tỏi miền màn  mayz tzuaz blièo tzụa vèng. Coz toz blièo tuz kênz duấn hít blièo vuổn  lún, cắt pịa lùng đom diêuz khzáo tò duấn tzấu ngay. Tzài ziệt án blièo muống tài mayz nhiều đang khzú hnăng hít khzố tò duấn . Cú Nông Thị Bình, ziêm Cốc Đán láng, Ngân Sơn xía hảkhzàm nhnáng tzấu khờ mấu pun hiuz, hít tzấu khờ mấu bez tzụ tzấu quýa khzàm nhủng công khzáo đang khzú tzụ tziểu pịa miền tzấu.

          “Hít tzấu khờ mấu bez tzụ tzấu quýa khzàm bỉa. Ziêm hít khzuất lình cắt blièo duấn bez tzụ mình diêuz, hnăng congz cắt duân an quýa muẩn bez khờ mấu tzấu khzất mayz khzú az. Khzú tò duấn tzụ dáo dểnh, an pịa  khzenh lỉu bez vuồn tzụa, gang nải tò mình khzaoz. Hít khzú gai bez an pịa máy boz. Tzíp nải bez lò dểnh biaz khzáo tò mình tzông. Tzông pả anhz lò thim ziệt dủn khzính pến khờ mấu nhản tuz”.

          Quýa coz dủn vuồn, khzaoz, tzông khzáo lò, blièo bluỵt lún pến khờ mấu đang nhiều, cam khzú . Đảng nayz, múa tỏi lẩu tzấu khờ mấu lổng ziêm chà tình phai bez tzấu quà pịa coz hnoi lẩy, dờ hấy. Coz nhnáng phát nayz, khé miền mái cào khzăm, tấy paz huaz hả pầu hang xiều xềnh khzáo mảng nayz bez nhùôn xiêu can thóng.

          Tỏ Nông Thị Tấm ziêm Hoàng Phài láng, Ngân Sơn xía, hả tzấu khờ mấu ziêm nhnáng 2014. Hít khzố tzấu mải pun miền quyến, màn mản tỏ mài thim khé miền ziêm khzàm sanhz mái. Ziệt thóng, chà tình tỏ mải khzuất hây tzẳng 200 chan khờ mấu.

          “Zia tzấu khờ mấu ziêm nhnáng 2014, tzeng đảng khúng tzấu tzộ hnăng, gang nayz mài khzàm làn miền hiuz tháo, zia tzấu cào khzăm. Ỳ hít, tzông pènh hòng nhnáng pịa thóng tzấu khờ mấu  zia mải khzuất hây tzẳng quýa đảng 200 chan khờ mấu. Zia mải khzất coz sanhz hnăng Cao Bằng, Thái Nguyên, Bắc Ninh, Đăk Lăk, Lâm Đồng, Quảng Ninh khzáo tấy paz sanhz cờ hên nhuồn xiêu tồng cào òn tỉnh tói kếu đảng nayz”.

          Hây tzẳng cào quangz  tỏ tồng hả coiz thiuz chaoz tzấu nhản. Thiuz vuổi ziệt huaz càn tzấu, càn mải,  Ngân Sơn xía tzùn búa múa tỏi miền màn lìn hít tzấu nhản can tổ hợp tác. Ỳ tzản tẩy pung mài 5 tổ hợp tác tzấu khờ mấu ziêm coz láng Cốc Đán Hợp Tiến, Hoàng Phài, kếuponzg 40 thành viên bez nhiểu miền. Tìu sỉ lìn kít thính coz huaz tzùn sành ấy, chuổng lổng chà sỉ khzáo chà đảng mải huá pun khé miền.

          Ziêm Hợp Tiến láng, chà sỉ máy móc thiuz ziệt puẩn công tzấu đảng nayz lổng pủa tzấu. Coz thành viên tồng tuz búa sành ấy mải huaz trực tuyến, lái nải khờ mấu tzấu khzuất mài thim kênh mải. Tỏ Nông Thị Hoa, Tổ trưởng Tổ hợp tác tzấu khờ mấu ziêm Hợp Tiến láng pun hiuz:

          “Tổ hợp zia bua tuz Dự án Bánh mì lùng điaz pong thính nhàn tzìn liều mái chà sỉ liều tzấu khờ mấu. Tói kếu đảng nayz miền màn  zia bua càn tzấu khờ mấu, lổng pủa tzấu khzáo ỳ hít hả mài máy liều tzấu nhản lái nải tấy khờ mấu zia bua tzấu khzuất  tuz mải cào khzăm. Zia bua tồng lẩu tuz  mình hộ ziêm coz lớp tập huấn nhniều tzòi mải húa online lái nải  tzấu khờ mấu tháo hái bez mải lỉu tháo nải”.

          Mài máy tzấu thính zỉa công tzấu pun miền tzấu công khzáo xiều xềnh, ưz quân khờ mấu an mayz tuz lào, lái nải chất lượng tồng tzụ tzấu lống. Coz tổ hợp tác đuông cấu tháo phiều tzênhz pêu,  khzáo thông phiến khờ mấu. Nayz bez tìu khziếm  hăng congz khờ Mấu Nua Lếch anhz tzíp tuz khzàm làn miền mái.

          Chuổng kếu tzấu nhản, tẩy pung tzấu khờ mấu pến tìu sỉ vuồn uz, ziều mảng liều miền mái hiuz tháo chaoz tzấu pến khờ mấu. Cú Đinh Thị Loan, Chủ tịch Hội liên hiệp nhiểu miền Ngân Sơn xía pun hiuz, tìu sỉ pong thính ziêm tzèng hổ tháo sẽ tháo tzunz pịa lìn kít kếu coz huaz, pầu hang xiều xềnh khzáo khoi thim kênh tzùn mải.

          “Liều khờ mấu  Nua Lếch tuz mải òn tỉnh khzáo tuz khzàm làn khzé ziêm nhủa kếu nhỉa sanhz mái, Hội nhiểu miền sẽ anhz tzíp chuổng kếu hội vên búa coz hauz tzấu khờ mấu tênhz pêz lìn kít, tzùn sành ấy khzáo pong thính tỏi ziêm hít tzấu nhản piều pầu hang chất lượng khzáo mải khzuất hây tzẳng. Chuổng kếu nải, Hội tồng sẽ cấu tháo mải húa liều mài thim khzáng tzùn mải ziêm coz dủn họp hây, hnoi vủi, coz tìu sỉ vuồn uz khzáo coz tìu sỉ tênhz pêz  tzùn mải húa ziêm tẩy pung”./.

                                                                                           Công Luận- Thu dịch