Năc ma nuýh zay pa bhrợ ta têng, cắh mặ ắt zầng lâng đhr’năng ha ul cha đh’bha bhoóh t’tpun hớ, a moó Ra pát Thị Gấm ăt đhị vel Bà Rùa, chr’val J’Ngây, chr’hoong Đông Giang, tỉnh Quảng
Cóh c’lâng DT604, moÓt ooy vel Bà Rùa, chr’val J’ngây, chr’hoong Đông Giang, tỉnh Quảng
Tợơ kinh nghiệm đh’rứah lâng râu pa zay z’lấh đha rựt,a moó Gấm nắc vắ zên k’rong bhrợ cha. A moó Gấm ơy k’rong pếch a bóc băn a xiu lâng bấc râu m’ma a xiu cơnh: a xiu cha ruốh, a xiu mè… zập râu a xiu a moó pác băn đhị mụy a bóc k’tứi, cóh t’tun nắc a moó băn lấh 20 p’nong a đhắh, lấh 1000 p’nong a tứch, băn a đúh lâng chóh lấh 5ha keo. Cóh đếêc, a moó Gấm pa zay băn a đhắh lâng chóh keo đơ bấc, nắc râu âng chô bh’nơơn liêm dal bhlầng đoọng ha pr’loọng đong, vêy bơơn bấc ngai đươi dua. Muy p’nong a tứch clợơng 1kg nắc pa câl chr’nắo 150 r’bhầu đồng, a tứch m’ma nắc 50 r’bhầu đồng. lâng pa câl r’dợ 20 p’ning a đhắh lâng chr’nắp 100 r’bhầu đồng/kg, k’ra bhầu p’nong a đúch lâng a xiu, crâng keo nắc cơnh đếêc pa tếêt chóh băn rúh lalay. Tệêm ngăn đoọng ha bhiệc chóh băn liêm lấh, a moó nắc pa ghít đắh chớih pay m’ma, đương zêl cha groong pr’lúh cr’ay, tu cơnh đếêc nắc đắh b’băn âng a moó doó lưm râu k’đháp. XoỌc đâu, tợơ cr’noọ bh’rợ VACR cắh dáp lâng zên k’rong bhrợ têng nắc zập c’moo pr’loọng đong a moó dzợ âng chô lấh 200 ức đồng zập c’moo. Tợơ bh’nơơn âng chô tệêm ngăn, pr’loọng đong a moó Gấm nắc ơy chrót zên vặ tợơ quỹ hội pân đil, ngân hàng lâng câl săm pr’đươi cóh đong liêm t’mêê lơơng, đh’rứah nắc t’váih pr’đợơ đoọng ha đhanuôr bơơn ting pa choom, zooi a coon m’ma lâng tệêm ngăn tr’mung tr’méh.
Đh’rứah lâng đếêc, a moó dzợ zúp zooi lứch loom apêê a đhi a moó cóh vel đh’rứah pa zay bhrợ cha âng chô bh’nơơn, nắc cơnh r’pặ bhiệc bhrợ đoọng ha pêê pân đil cóh vel lâng chroót t’ngay công bhrợ têng. Zập t’ngay nắc chroót zên tợơ 80-100 r’bhầu đồng lêy ting bh’rợ apêê bhrợ têng. Năl ghít râu zr’nắh k’đháp âng apêê a đhi a moó, a moó Gấm nắc ta luôn k’đươi moon, prá xay pazêng cr’noọ bh’rợ liêm choom cung cơnh zooi apêê a đhi a moó lơơng lâng mơ c’rơ âng đay mặ zooi. A moó Ra pat Thị Gấm moon:
Pa căn Nguyễn Thị Hải- Chủ tịch HLHPN chr’val J’ngây đoọng năl:
Lâng cơnh bhrợ cha âng c’la đay, bơr pêê c’moo đâu a moó R a pat ThịGấm ta luôn bơơn ta déh hơnh nắc đhanuôr bhrợ cha choom. A moó cung nắc tấm gương đoọng bấc ngai cóh vel đong ting lêy pa choom bhrợ têng. Tợơ đếêc, chroi k’rong bhịêc t’bhlầng cung cơnh tinh thần pa bhrợ đoọng z’lấh ha ul pa xiêr đha rựt đoọng ha pêê a đhi a moó cóh vel đong./.
MÔ HÌNH VACR CỦA CHỊ RA PAT THỊ GẤM
(Vơ nich Oang)
Là người hay lam hay làm, không muốn cái đói cái nghèo đeo bám mãi, chị Ra Pát Thị Gấm ở thôn Bà Rùa, xã Jơ Ngây, huyện Đông Giang, tỉnh Quảng Nam đã rất linh hoạt trong việc xây dựng mô hình kinh tế VACR tại khu đất rẫy của gia đình. Chính nhờ cách làm hay cùng sự nỗ lực, nay gia đình chị Gấm đã thu được hiệu quả kinh tế đáng mơ ước từ mô hình VACR. Chuyên mục dành cho “Phụ nữ” hôm nay, giới thiệu đến bà con và các bạn mô hình kinh tế của chị Ra Pát Thị Gấm.
Trên tuyến đường ĐT 604, rẽ vào thôn Bà Rùa, xã Jơ Ngây, huyện Đông Giang, tỉnh Quảng Nam, khi hỏi về chị Ra Pat Thị Gấm, thì dân làng nơi đây ai cũng biết. Bởi trong thôn Bà Rùa, chỉ có gia đình chị Gấm làm mô hình VACR rất hiệu quả nhất. Trước đây, kinh tế gia đình chị Gấm chỉ trông vào mấy tấm lúa rẫy, vài sào đất trồng sắn. Sự nghèo nàn, khó khăn đeo bám đã vợ chồng chị Gấm mạnh dạn đầu tư phát triển kinh tế. Chị Gấm chia sẻ, chị mồ côi cha mẹ sớm, bản thân phải tự bươn chải, cho đến khi lập gia đình. Thế nhưng, cái nghèo vẫn còn đeo đẳng bám lấy chị. Rất muốn thoát cảnh nghèo nàn này, nhưng không biết phải làm sao, chữ nghĩa thì không biết. Nhờ thói quen hay xem tivi mỗi tối, chị đã học được nhiều kiến thức làm kinh tế cũng như cách làm của nhiều người qua màn hình tivi. Chị Gấm cho biết:
Trước đây gia đình rất khó khăn, đất rẫy có, làm mãi mà vẫn không đủ ăn, sau đó khi xem trên tivi thấy mô hình phát triển kinh tế của người Kinh dưới xuôi rất hay và hiệu quả và trong những lần cán bộ xuống tập huấn cho cách trồng trọt, chăn nuôi thì tôi tham gia đầy đủ và thấy được cái hay trong việc phát triển kinh tế như thế, vậy là gia đình tôi học cách làm theo.
Từ kinh nghiệm cùng sự nghị lực thoát nghèo, chị Gấm vay vốn hỗ trợ đầu tư làm kinh tế. Chị Gấm mạnh dạn đầu tư thả cá với nhiều loại cá như: cá trắm, cá mè, cá rô… mỗi loại cá chị nuôi trong một ao, rồi chị nuôi 20 con heo rừng, hơn 1000 gà, nuôi ếch và trồng 5ha keo lai. Trong đó, chị Gấm chú trọng nuôi heo rừng và trồng keo lai là những loại có giá trị kinh tế cao, được người tiêu dùng nơi đây rất ưa chuộng. Một con gà nặng 1kg chị bán ra 150 nghìn đồng, gà con giống thì bán 50 nghìn đồng 1 con. Và cho xuất chuồng lần lượt 20 con heo rừng, với giá thị trường 100 nghìn đồng/kg hơi, hàng ngàn con ếch, cá và rừng keo và cứ thế gối vụ nuôi, trồng lứa khác. Để đảm bảo cho việc nuôi trồng tốt hơn, chị rất chú trọng công tác chọn giống, phòng bệnh tốt nên trong chăn nuôi chị Gấm chưa gặp phải biến cố nào. Hiện nay, từ mô hình VACR trừ chi phí ra mỗi năm gia đình chị thu hơn 200 triệu đồng/năm. Từ nguồn thu nhập ổn định, gia đình chị Gấm đã trả đủ vốn vay từ quỹ hội, ngân hàng và mua sắm đầy đủ các vật dụng hiện đại phục vụ cho nhu cầu sinh hoạt hàng ngày, đồng thời tạo điều kiện cho ba người con được học tập đầy đủ, có công việc phù hợp và ổn định.
Bên cạnh đó, chị Gấm rất nhiệt tình giúp đỡ các chị em trong thôn cùng nỗ lực làm kinh tế hiệu quả như sắp xếp công việc cho các chị em trong hội phụ nữ thôn đi làm theo ngày công. Mỗi ngày công lao động chị em được từ 80-100 nghìn đồng. Tùy theo công việc mà ngày công của chị em có lúc lên lúc xuống. Hiểu được cái nghèo cái khổ của chị em, chị Gấm thường xuyên vận động, tuyên truyền các mô hình phù hợp cũng như giúp đỡ chị em bằng khả năng của mình. Chị Ra Pát Thị Gấm nói:
Chị em nào khó khăn tôi cho giống về nuôi, về trồng, chỉ cách làm, cách trồng theo kinh nghiệm của tôi, thậm chí chị em nào không có nhiều đất làm thì tôi bảo làm cho tôi rồi trả tiền ngày công.
Bà Nguyễn Thị Hải- Chủ tịch Hội LHPN xã Jơ Ngây cho biết:
Chị Ra pat Thị Gấm là một hội viên làm kinh tế giỏi mà làm công tác hội cũng nhiệt tình. Hội viên nào gặp khó khăn chị sẵn sàng giúp đỡ. Mô hình phát triển kinh tế của chị Ra Pat Thị Gấm rất đáng nhân rộng cho chị em khác làm theo, để cùng phát triển kinh tế gia đình, chăm lo con cái học hành...".
Với cách làm của mình, vài năm nay, chị Ra Pát Thị Gấm thường xuyên được biểu dương điển hình nông dân sản xuất giỏi. Chị cũng chính là tấm gương cho nhiều chị em phụ nữ tại địa phương học tập noi theo. Qua đó, góp phần thúc đẩy cũng như tinh thần lao động, sáng tạo trong cách làm kinh tế để vươn lên xoa đói giảm nghèo cho chị em địa phương./.
Viết bình luận