T’ngay 6/1/1946 t’ngay tuyển cử pazêng g’lúh tr’nợơp âng k’tiếc k’ruung nắc ơy moọt ooy lịch sử âng k’tiếc k’ruung cơnh muy c’năl lịch sử liêm ang, bhrợ t’váih muy lang t’mêê, lang độc lập k’tiếc k’ruung, đhanuôr bơơn quyền bhrợ c’la âng k’tiếc k’ruung. 70 c’moo ơy lấh, lâng 13 khoá Quốc hội, tin đươi đhị t’la phiếu đhanuôr, đhị pazêng đại biểu nắc dzợ ắt liêm cóh loom đhanuôr cóh prang k’tiếc k’ruung. Kim Dung, PV ắt đhị Thành phố HCM vêy bha ar xrắ “ Dzợ tin đươi lứch loom”. Đhanuôr lâng pr’zợc đh’rứah đương xợơng:

            Lâng Đại tá Nguyễn Văn Tòng, Bêl a hay nắc Chính uỷ Sư đoàn 9- Quân đoàn 4, râu pa hay cóh t’ngay Tuyển cử pazêng g’lúh tr’nợơp 6/1/1946 dzợ ắt đhậu cóh a cọ a bục âng t’coóh. Bêl đếêc, đơn vị âng t’coóh ắt đhị chr’hoong Cai Lậy, tỉnh Mỹ Tho, nâu kêi nắc tỉnh Tiền Giang. A rọp Pháp ơy pay thị xã Mỹ Tho, ha dợ thị trấn Cai Lậy nắc dzợ đắh cách mạng k’đhợơng lêy. Crêê t’ngay 6/1/1946, đhị thị trấn Cai Lậy, đhanuôr r’rộ r’răm lướt t’moọt phiếu lâng tin đươi đhị Đảng lâng a va Hồ, đhị pazêng ma nuýh k’đhợơng bhrợ cách mạng. Đại tá Nguyễn Văn Tòng ắt cóh Ban Thư ký, ting pấh pa choom đoọng ha đhanuôr bầu cử. T’coóh dzợ hay:

            Cung vêy bấc ngai năl ghít, bhui har, cung vêy ngai cắh ơy năl, nắc xay moon đoọng apêê năl. Ơy đoọng t’la phiếu bầu cử, nắc đhanuôr oó đọc, lêy t’moọt ooy thùng phiếu, zêng tin đươi ooy cách mạng, ooy chính quyền. Vêy bấc ngai cắh năl cung bơơn lướt t’moọt phiếu, nắc k’díc đoo lướt âng đơơng k’điêl lướt bầu cử.

            Tợơ lấh t’ngay bhiệc bhan âng k’tiếc  k’ruung, k’tiếc k’ruung hêê nắc crêê tr’pác 2 zr’lụ chr’hoong miền Nam-Bắc,. đhanuôr nắc zêng lâng râu k’đháp zr’nắh âng 2 đắh a rọp a bhuy nắc apêê cắh liêm ta níh cóh k’tiếc k’ruung hêê lâng apêê a rọp tợơ k’tiếc k’ruung lơơng. Cr’chăl đâu, nắc vêy đhanuôr miền Bắc vêy bơơn bầu cử. Quốc hội cung bơơn pa dưr c’rơ bh’rợ chr’năp liêm âng đay cóh bhiệc t’pấh c’rơ coon ma nuýh, c’rơ âng cr’van cr’bhố đoọng bhrợ pa dưr xã hội chủ nghĩa đhị miền Bắc lâng zệêng pa chô miền Nam., pa zưm k’tiếc k’ruung, liêm choom lâng pazêng râu đha nuôr chớih pay. Z’lấh k’nặ 30 c’moo t’tun, miền Nam nắc ơy giải phóng pazêng, crêê cơnh rơơm kiêng âng đhanuôr.

            Pa căn Nguyễn Thị Thuỳ Trinh, ắt đhị phường 13, quận Tân Bình, Thành phố HCM truíh: C’moo 1976, tợơ lấh bêl k’tiếc k’ruung hêê ơy thống nhất zêng, k’tiếc k’ruung ơy pazưm muy đắh, g’lúh tr’nợơp đhanuôr k’đhợơng t’la phiếu cóh têy, bhrợ têng quyền bhrợ c’la âng muy ch’nắc đhanuôr cóh bhiệc chớih pay apêê lalua ta níh bhriêl g’lăng đoọng bầu ooy cơ quan quyền lực Nhà nước dal bhlầng âng k’tiếc k’ruung Việt Nam. T’ngay đếêc, cơ sở vật chất dzợ ta bhúch zập râu, băng rôn, khẩu hiệu xay moon đắh bầu cử cắh lấh liêm, đhơ cơnh đếêc, đhơ đhơ ooy cung r’rộ r’răm, mó mắt n’léh râu bhui har âng bấc ơl đhanuôr lướt bầu cử cóh đhr’năng k’tiếc k’ruung tệêm ngăn…:

            Tợơ ma nuýh t’coóh ta ha tước p’niên k’tứi zêng đương rơơm tước giờ n’nặc,t’ngay n’nặc. Xang dzợ ta pr’zước lướt tợơ đấh. Ha dợ lâng ngai cắh bơơn tước nắc cơnh bha bhướp cu, a đoo crêê k’bang nắc tước đhị x’rịa t’ngay, ban bầu cử âng thùng phiếu tước đong bha bhướp cu. Zr’lụ bhrợ têng bầu cử cung cắh vêy chấc pa chăm pa liêm râu rị, ha dợ đhr’năng r’rộ r’răm bêl đếêc nắc n’léh tợơ loom luônh, cr’noọ pa chắp âng đhanuôr.

            Cung cơnh Đại tá Nguyễn Văn Tòng lâng pa căn Nguyễn Thị Thuỳ Trinh, zập chu bầu cử, đhanuôr nắc đớc lứch loom tin đươi âng đay đhị chế độ âng đhanuôr, tu đhanuor. Đhanuôr zập đhị r’rộ r’răm prá xay, đoong chớih pay pazêng ma nuýh lalua bhriêl g’lăng pa cắh mặt đoọng ha đay. Lâng t’coóh Hồ Ngọc Anh ắt đhị Câu lạc bộ truyền thống kháng chiến thành phố HCM nắc cóh pazêng g’lúh bầu cử đại biểu Quốc hội, t’coóh hay bhlầng nắc bầu cử Quốc hội khoá 8, c’moo 1987. Đhanuôr bêl đếêc, lêy cơnh đớp pay muy hân luung đhí t’mêê, đhơ đhơ ngai zêng bhui har lướt bầu cử. Tu tợơ lấh 10 c’moo za zưm, k’tiếc k’ruung dzợ bấc râu k’đháp k’ra, cóh đếêc k’bhúh cán bộ kinh nghiệm bhrợ têng kinh tế nắc cắh ơpy bấc. C’moo 1987, đhanuôr lướt bầu cử đoọng chớih pay pazêng đại biểu lalua ta níh bhiêr choom, g’lăng tr’béch, tợơp bhrợ pa dưr cơnh lỉêm t’mêê, zập prang k’tiếc k’ruung âng Đại hội 6 âng Đảng ơy pa glúh. Ơy vêy 6 chu lướt bầu cử, tước nâu kêi, t’la phiếu đhanuôr, tin đươi ooy loom luônh, râu bhriêl choom âng đại biểu cóh loom t’coóh Hồ Ngọc Anh dzợ cơnh đếêc:

            Quốc hội hêê cung xăl cơnh c’lâng bh’rợ. Chính phủ hêê cung xăl t’mêê.  Moon za zưm nắc bhlưa hành pháp, tư pháp lâng lập pháp âng hêê zêng xăl t’mêê. Ha dợ lang t’mêê bấc ngai bhriêl choom bhlầng. Acu tin đươi nắc Đảng hêê, k’tiếc k’ruung hêê zập c’rơ pa dưr k’tiếc k’ruung hêê ha dưr k’rơ liêm.

            70 c’moo ơy lấh tợơ t’ngay đhanuôr prang  k’tiếc k’ruung lướt bầu cử g’lúh tr’nợơp, tước nâu kêi, tinh thần đhanuôr bhrợ c’la, tin đươi dzợ bơơn zư đớc, t’váih pr’đợơ c’rơ đoọng k’tiếc k’ruung ha dưr cóh cr’chăl moọt bhrợ têng đh’rứah. Lâng pazêng t’la phiếu t’ngay đâu, đhanuôr tin: đại biểu âng đay chớih pay nắc pa cắh cr’noọ cr’niêng rơơm kiêng lâng quyền bhrợ c’la âng đhanuôr cóh Quốc hội, HĐND zập cấp nhiệm kỳ t’mêê./.

Vẫn trọn niềm tin

Ngày 6/1/1946 – ngày tổng tuyển cử đầu tiên của đất nước đã đi vào lịch sử dân tộc như một mốc son chói lọi, mở ra một kỷ nguyên mới, kỷ nguyên độc lập dân tộc, nhân dân được quyền làm chủ vận mệnh quốc gia. 70 mùa xuân trôi qua, với 13 khóa Quốc hội, niềm tin vào lá phiếu cử tri, vào những đại biểu vẫn còn vẹn nguyên trong lòng nhân dân cả nước. Kim Dung, phóng viên thường trú tại Thành phố Hồ Chí Minh có bài viết "Vẫn trọn niềm tin". Mời quý vị và các bạn cùng nghe:

Đối với Đại tá Nguyễn Văn Tòng, Nguyên Chính ủy Sư đoàn 9 – Quân đoàn 4, ký ức về không khí ngày Tổng tuyển cử đầu tiên 6/1/1946 vẫn đậm nét. Lúc bấy giờ, đơn vị của ông đóng quân tại huyện Cai Lậy, tỉnh Mỹ Tho (nay là tỉnh Tiền Giang). Giặc Pháp đã chiếm thị xã Mỹ Tho, nhưng thị trấn Cai Lậy vẫn còn thuộc phía cách mạng kiểm soát. Đúng ngày 6/1/1946, tại thị trấn Cai Lậy, người dân nô nức đi bỏ phiếu với niềm tin tưởng vào Đảng và Bác Hồ, vào những người lãnh đạo cách mạng. Đại tá Nguyễn Văn Tòng nằm trong Ban Thư ký, tham gia hướng dẫn cho bà con bầu cử. Ông nhớ lại:  

Cũng có nhiều người hiểu biết, vui mừng phấn khởi, còn có người thì bỡ ngỡ, cần phải được giải thích. Đưa được cái phiếu bầu cử rồi, thì người dân không cần đọc, bỏ ngay vào thùng phiếu, hoàn toàn tin tưởng vào cách mạng, vào chính quyền. Có người không biết chữ cũng được đi bỏ phiếu, thế là ông chồng lấy xuồng bơi về chở bà vợ ra bầu cử.

Sau ngày hội non sông, đất nước lại bị chia cắt 2 miền Nam – Bắc, nhân dân phải chịu cảnh gông cùm của thù trong giặc ngoài. Thời kỳ này, chỉ có nhân dân miền Bắc được đi bầu cử. Quốc hội cũng đã phát huy vai trò quan trọng của mình trong việc động viên sức người, sức của để xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc và đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất nước nhà, xứng đáng với những gì nhân dân lựa chọn. Trải qua gần 30 năm sau, miền Nam mới hoàn toàn giải phóng đúng như kỳ vọng của cử tri.

Bà Nguyễn Thị Thùy Trinh,  ở Phường 13, quận Tân Bình, Thành phố Hồ Chí Minh kể: Năm 1976, sau khi đất nước hoàn toàn thống nhất, non sông thu về một mối, lần đầu tiên bà cầm lá phiếu trên tay, thực hiện quyền làm chủ của một công dân trong việc lựa chọn những đại biểu xứng đáng để bầu vào cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất của nước Việt Nam thống nhất. Ngày đó, cơ sở vật chất còn nghèo nàn, băng rôn, khẩu hiệu tuyên truyền về bầu cử còn đơn sơ, nhưng đâu đâu cũng tràn ngập không khí tưng bừng, nét mặt vui tươi của bao cử tri được đi bầu cử trong không khí đất nước hòa bình…: 

Từ người già đến người trẻ đều trông chờ đến giờ đó, ngày đó. Rồi còn rủ nhau đi sớm. Còn những ai không đến được ví dụ ông nội tôi, ông bị mù thì đến cuối ngày, ban bầu cử mang thùng phiếu đến tận nhà. Ngoại cảnh lúc đó thì thực sự rất đơn giản, nhưng không khí đó có lẽ từ trong lòng người.

Cũng như Đại tá Nguyễn Văn Tòng và bà Nguyễn Thị Thùy Trinh, mỗi lẫn bầu cử, cử tri đặt niềm tin vào chế độ của dân, do dân và vì dân. Quần chúng khắp nơi sôi nổi trao đổi, để lựa chọn được những người xứng đáng nhất làm đại diện của mình. Với ông Hồ Ngọc Anh ở Câu lạc bộ truyền thống kháng chiến Thành phố Hồ Chí Minh thì trong những lần bầu cử đại biểu Quốc hội, ông ấn tượng nhất là bầu cử Quốc hội khóa 8, năm 1987. Nhân dân lúc này như đón một luồng gió mới, ai nấy đều hồ hởi đi bầu cử. Bởi sau 10 năm thống nhất, đất nước còn quá nhiều khó khăn, bị bao vây cấm vận, trong khi đội ngũ cán bộ kinh nghiệm xây dựng kinh tế còn chưa nhiều. Năm 1987, người dân đi bầu cử để lựa chọn những đại biểu tài, đức,  khởi đầu sự nghiệp đổi mới toàn diện đất nước do Đại hội 6 của Đảng đề ra. Đã có 6 lần đi bầu cử, đến nay, lá phiếu cử tri, niềm tin vào cái tâm, cái tài của đại biểu trong ông Hồ Ngọc Anh vẫn trọn vẹn: 

Quốc hội mình cũng đổi mới phong cách làm việc. Chính phủ mình cũng đổi mới. Nói chung là giữa hành pháp, tư pháp và lập pháp của mình đều đổi mới. Mà thế hệ mới đa số có học thức có tri thức hết, khá toàn diện. Tôi tin rằng, Đảng mình, nhà nước mình đủ bản lĩnh đưa đất nước mình đi lên.

70 năm qua kể từ ngày đầu tiên nhân dân cả nước đi bầu cử, đến nay, tinh thần dân chủ, niềm tin vẫn được duy trì, tạo nên nguồn lực cho sự phát triển của đất nước trong thời kỳ hội nhập. Với những lá phiếu hôm nay, cử tri tin: đại biểu mình chọn xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân trong Quốc hội, Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ mới