C’moo đâu hân đhơ dzợ bấc zr’nắh k’đhạp nắc lêy kim ngạch xuất khẩu âng prang k’tiếc k’ruung choom bơơn mơ cr’noọ moon pa’glúh nắc 165 tỉ đôla Mỹ. moót c’moo 2016, bấc ơl Hiệp định thương mại tự do bơơn ký gr’hoót lâng vêy tơợp đươi bhrợ nắc vêy âng đơơng c’lâng lướt đoọng ha bhiệc xuất khẩu âng VN. Hân đhơ cơnh đêếc, hadang cắh t’bhlâng paliêm nắc cr’noọ bh’rợ 185,1 tỷ đôla Mỹ xuất khẩu ooy c’moo 2016 nắc đoo bhiệc cắh vêy buôn bơơn bhrợ.

Ting cơnh bộ công thương, c’moo 2015 lâng râu bhrợ t’bhlâng âng zâp doanh nghiệp, ngành hàng, cr’noọ bh’rợ bơơn pazêng kim ngạch xuất khẩu 165 tỷ đôla Mỹ vêy choom bơơn bhrợ, ooy đâu padưr pa’xớc bơơn 10%, lêy cha’mêết nhập siêu dứp mơ 5% kim ngạch xuất khẩu âng prang k’tiếc k’ruung nắc taanh íh, lâng kim ngạch xuất khẩu choom bơơn 28 tỷ đôla Mỹ, dưr dzoọc 16% lâng c’moo n’nắc ahay. Ooy đâu, Hoa Kỳ nắc đhị thị trường xuất khẩu bấc bhlâng âng ngành ơ’íh lâng kim ngạch xuất khẩu xay moon đợc nắc bơơn k’dâng 11 tỷ đôla Mỹ.

Đh’rứah lâng đợ râu liêm chr’nắp ơy váih, ooy c’moo nua, ngành ơ’íh cung ặt zâng lâng bấc râu zr’nắh k’đhạp. nâu đoo nắc bhiệc bấc k’tiếc k’ruung bhrợ cắh liêm ma mơ đắh zên nội tệ, cơnh nhân dân tệ âng Trung Quốc, zên anag Ấn Độ lâng Indonesia… bhrợ mặt bằng zr’nưm đắh bhiệc ơ’íh cung xiêr. Xay moon đớc, moót c’moo 2016, zr’nắh k’đhạp lấh mơ cóh prang ngành, hân đhơ cơnh đêếc, ngành ơ’íh cung dzợ grơơ k’rơ moon pa’glúh cr’noọ bh’rợ xuất khẩu ooy c’moo n’nâu ha y nắc bơơn 31 tỷ đôla Mỹ. p’căn Đặng Phương Dung, tổng thư ký Hiệp hội ơ’íh VN moon, đhị pr’đơợ prang k’tiếc k’ruung hêê xoọc xay moon lâng lêy chô tước bhiệc ký gr’hoót bấc hiệp định thương mại tự do, lấh mơ g’lúh lướt moót âng zâơ hiệp định âng đơơng nắc râu xay moon đớc cung lưm bấc zr’nắh k’đhạp. đoọng bhrợ cr’noọ bh’rợ nâu váih liêm choom, ngành ơ’íh nắc dzợ bấc râu bhiệc lêy bhrợ. Đoọng cr’noọ bh’rợ nâu liêm chr’nắp nắc lêy bhrợ têng liêm crêê đợ râu moon k’đươi âng zâp thị trường pậ chr’nắp, k’đhạp lấh, lấh mơ nắc thị trường Hoa Kỳ:

K’noọ tước đâu nắc lêy t’bhlânglấh mơ tơợ bh’rợ bhrợ têng, âng đơơng pr’đươi pr’dua cóh cr’loọng k’tiếc k’ruung cắh cậ chấc lêy pa’xoọng âng đơơng liêm glặp đắh ngoai đoọng choom bhrợ padưr đợ bh’nơơn pr’đươi đắh ơ’íh liêm crêê cơnh cr’noọ k’đươi moon, lâng chr’nắp liêm lấh mơ. Ahêê cắh mưy bhrợ mơ đêếc a’năm, t’bhlâng lêy chô tước đợ bh’nơơn đắh thời trang lấh mơ, chr’nắp liêm lấh mơ.

Cr’chăl bhiệc têêm ngăn lâng zư pr’lướt padưr pa’xớc âng 2, 3 ngành hàng cơnh ơ’íh, bhrợ têng pr’đươi điện tử, c’moo 2015 nắc mưy c’moo cắh liêm buôn âng ngành nông lâm, thuỷ sản VN. Đợ râu zr’nắh k’đhạp đắh thị trường, zên bạc bhrợ têng cóh cr’loọng k’tiếc k’ruung bấc nắc bhrợ bh’nơơn pr’đươi đắh xuất khẩu thuỷ sản VN cắh mặ tr’zêệng lâng bhiệc pa’câl cung xiêr, lấh mơ nắc xuất khẩu a’xiu ngừ, a’chông, a’xiu tra… cr’noọ bh’rợ kim ngạch xuất khẩu 32 tỷ đôla Mỹ k’đhạp bơơn bhrợ.

K’noọ tước đâu, bêl VN bơơn pấh bhrợ zâp hiệp định thương mại tự do nắc doanh nghiệp thuỷ sản lêy lưm bấc zr’nắh k’đhạp đắh bhiệc t’đui đoọng thuế. T’coóh Vũ Huy Thủ, tổng GĐ công ty cổ phần đại dương Xanh đoọng năl:

Bêl lướt moót FTA, zâp k’tiếc k’ruung pa’xiêr thuế đoọng ha đay, hân đhơ cơnh đêếc, moon k’đươi đắh chất lượng bh’nơơn pr’đươi dal lấh. tu cơnh đâu, tơợp xoọc đâu ngành k’đhơợng zư thuỷ sản nắc lêy vêy đợ chính sách đợ quy chế liêm nhâm đắh bhiệc bhrợ têng, băn chóh, zư lêy bh’nơơn pr’đươi bhrợ ha cơnh đoọng liêm crêê cơnh cr’noọ bh’rợ âng zâp k’tiếc k’ruung cóh zr’lụ. hadang bhrợ choom bhiệc nâu nắc ngành thuỷ sản VN bơơn păr dzang ch’ngai lấh đoọng bơơn bhrợ pr’đươi liêm chr’nắp cóh k’tiếc k’ruung cung cơnh lướt moót đhộ ooy thị trường âng zâp k’tiếc k’ruung liêm choom lấh.

Lêy cha’mêết zr’nưm đắh bh’rợ xuất khẩu c’moo hanua, thứ trưởng Bộ công thương Trần Tuấn Anh moon, c’moo 2015 nắc mưy c’moo bấc zr’nắh k’đhạp, xuất khẩu zâp râu pr’đươi bha’lâng âng VN xiêr bấc. hân đhơ cơnh đêếc, ooy đợ c’xêê đăn lứch c’moo, đắh bh’rợ xuất khẩu padưr pa’xớc lấh lâng nắc ơy vêy bhr’dzang padưr pa’xớc zi’lấh. dáp lêy tước c’xêê 11, pr’lướt padưr pa’xớc xuất khẩu âng prang k’tiếc k’ruung bơơn lấh 9%. Pr’lướt padưr pa’xớc ooy cr’chăl nâu nắc ơy chrooi pa’xoọng bhrợ padưr ta’la tranh xuất nhập khẩu âng prang c’moo 2015.

Ooy cr’chăl nâu a’tốh, kinh tế cóh cr’loọng k’tiếc k’ruung lâng bha’lang k’tiếc dzợ ặt váih bấc râu zr’nắh k’đhạp, nắc lêy t’bhlâng cr’noọ bh’rợ kim ngạch xuất khẩu 181,5 tỷ đôla Mỹ ooy c’moo 2016 nắc vêy choom bơơn. Tu cơnh đâu, tơợp c’moo đâu nắc lêy t’bhlâng padưr k’rơ zâp bh’rợ padưr pa’xớc thị trường, padưr xuất khẩu. ooy đâu pazưm zâp c’lâng bh’rợ liêm chr’nắp thị trường đoọng pa’xiêr râu cắh liêm crêê tu lêy g’nưm ooy 2, 3 thị trường, t’bhlâng xay moon, bhrợ ta’lấh thị trường, padưr kinh tế… thứ trưởng Trần Tuấn Anh moon:

Đhị đhr’năng lalua lêy ooy c’moo 2015 lâng đhr’năng bh’rợ zr’nưm cóh bha’lang k’tiếc nắc g’lúh tr’zêệng đắh thị trường âng zâp bh’nơơn pr’đươi k’rơ chr’nắp, lêy moon pa’glúh đợ râu bhiệc liêm ta’níh đoọng ha bhiệc padưr zâp ngành bhrợ têng âng hêê.ooy đâu vêy zâp ngành đắh băn chóh thuỷ sản, zâp ngành kinh tế nông nghiệp lâng công nghiệp bhrợ têng crêê tước nông sản, thuỷ sản. hadang cắh bhrợ padưr cớ đoọng bơơn bhrợ lâng padưr c’rơ bh’rợ tr’zêệng nắc ahêê cắh mặ bơơn lâng padưr dal đhr’năng tr’zêệng ting t’ngay ting rơợng nhâm, liêm gít lấh mơ lâng dưr váih nắc dưr váih đợ thị trường ting t’ngay ting zr’nắh k’đhạp lấh mơ.

Choom moon, 1 ooy đợ râu liêm choom bhlâng ooy c’moo 2015 nắc VN ơy pr’lứch liêm xang bhiệc xay moon hiệp định thương mại tự do chr’nắp cơnh Hiệp định đối tác kinh tế tước Thái Bình Dương, Hiệp định thương mại tự do lâng liên minh châu Âu, liên minh thuế quan lâng t’mêê đâu Hiệp định thương mại tự do VN-Hàn Quốc t’mêê tơợp đươi bhrợ… nâu đoo nắc g’lúh đoọng t’bhlâng padưr pa’xớc thương mại, padưr bhiệc xuất khẩu cung cơnh padưr pa’xớc kinh tế âng k’tiếc k’ruung.

Zâp chuyên gia kinh tế moon, cắh ơy yêm loom lâng đợ râu ơy bơơn ooy c’moo nua. Cr’chăl nâu a’tốh, zâp ngành, zâp doanh nghiệp cóh hội nhập lêy t’bhlâng xăl t’mêê bh’rợ đoọng chrooi pa’xoọng padưr pa’xớc xuất khẩu ting c’lâng moon pa’glúh mưy cơnh liêm nhâm.

Kinh tế Việt Nam 2015: Duy trì tăng trưởng trong khó khăn

Năm nay mặc dù còn nhiều khó khăn nhưng kim ngạch xuất khẩu của cả nước có thể đạt được mục tiêu đề ra là 165 tỷ đô la Mỹ. Sang năm 2016,  hàng loạt Hiệp định thương mại tự do được ký kết và có hiệu lực sẽ mang lại cơ hội cho xuất khẩu của Việt Nam.  Nhưng nếu không nỗ lực cải cách thì mục tiêu 185,1 tỷ đô la Mỹ xuất khẩu trong năm 2016 là con số không dễ gì đạt được.

              Theo Bộ Công Thương, năm 2015, với sự nỗ lực của các doanh nghiệp, ngành hàng, mục tiêu tổng kim ngạch xuất khẩu 165 tỷ đô la Mỹ có thể đạt được, (trong đó, tăng trưởng đạt 10%, kiểm soát nhập siêu ở mức dưới 5% kim ngạch xuất khẩu).. . .Một trong những ngành hàng đóng góp nhiều nhất vào kim ngạch xuất khẩu của cả nước là dệt may, với kim ngạch xuất khẩu có thể đạt 28 tỷ đô la Mỹ, tăng 16% so với năm ngoái. Trong đó, Hoa Kỳ tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất của ngành dệt may với kim ngạch xuất khẩu dự báo sẽ đạt khoảng 11 tỷ đô la Mỹ.

        Song song với những thuận lợi, trong năm qua ngành dệt may cũng phải đối mặt với không ít khó khăn.  Đó là việc nhiều nước phá giá đồng nội tệ, như nhân dân tệ (Trung Quốc), đồng tiền của Ấn Độ và Indonesia… khiến mặt bằng giá sản phẩm dệt may giảm xuống. Dự báo, bước sang năm 2016, khó khăn có thể vẫn tiếp tục ảnh hưởng đến toàn ngành, nhưng ngành dệt may vẫn “mạnh dạn” đề ra mục tiêu xuất khẩu trong năm tới là đạt 31 tỷ đô la Mỹ. Bà Đặng Phương Dung, Tổng Thư ký Hiệp hội Dệt may Việt Nam cho rằng, trong bối cảnh nước ta đang đàm phán và tiến tới ký kết nhiều Hiệp định thương mại tự do, ngoài cơ hội do các hiệp định mang lại thì thách thức đặt ra cũng rất lớn. Để biến mục tiêu thành hiện thực, ngành dệt may còn rất nhiều việc phải làm, trong đó quan trọng nhất là phải đáp ứng được những yêu cầu mà các thị trường lớn, khó tính đòi hỏi, đặc biệt là thị trường Hoa Kỳ:

(Tới đây sẽ phải tăng cường hơn từ khâu thiết kế, cung cấp nguyên phụ liệu trong nước hoặc  tìm kiếm thêm nguồn cung cấp phù hợp ở bên ngoài để có thể tạo ra những sản phẩm may mặc đáp ứng được nhu cầu, đồng thời có giá trị gia tăng cao hơn trong sản phẩm. Chúng ta cũng không chỉ dừng lại ở những sản phẩm yêu cầu chất lượng  thấp, trung bình mà  tích cực hướng tới những sản phẩm có tính thời trang cao hơn, có giá trị từ chất lượng cao hơn.)

Bên cạnh sự ổn định và giữ vững nhịp độ tăng trưởng của một số ngành hàng như dệt may, chế biến, chế tạo, linh kiện điện tử..,  năm 2015 lại là một năm không thuận lợi cho ngành nông, lâm, thủy sản Việt Nam. Những khó khăn về thị trường, chi phí sản xuất trong nước cao khiến sản phẩm xuất khẩu thủy sản Việt Nam kém cạnh tranh và sức tiêu thụ giảm, nhất là doanh nghiệp xuất khẩu cá tra, tôm, cá ngừ... Mục tiêu kim ngạch xuất khẩu 32 tỷ đô la Mỹ khó có thể đạt được.

Sắp tới khi Việt Nam chính thức tham gia các Hiệp định thương mại tự do thì doanh nghiệp thủy sản sẽ phải đứng trước những thách thức, rào cản lớn bên cạnh hưởng lợi về việc ưu đãi thuế. Ông Vũ Huy Thủ, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Đại Dương Xanh cho rằng:

(Khi gia nhập các FTA, các nước giảm thuế cho mình nhưng yêu cầu về chất lượng, sản phẩm rất cao. Vì vậy ngay bây giờ ngành quản lý thủy sản phải có những chính sách những quy chế rất chặt chẽ trong việc khai thác, nuôi trồng, bảo quản sản phẩm làm sao để đáp ứng được yêu cầu của các nước trong khu vực. Nếu làm được điều này thì ngành thủy sản Việt Nam sẽ được cất cánh vươn khơi để khai thác nguồn tài nguyên của đất nước cũng như đi sâu chiếm lĩnh thị trường của các nước tiềm năng.)

Nhìn nhận bức tranh tổng quát về lĩnh vực xuất khẩu trong năm qua, Thứ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh cho rằng, năm 2015 là một năm đầy khó khăn, xuất khẩu các mặt hàng chủ lực của Việt Nam giảm mạnh so với cùng kỳ.Tuy nhiên, vào những tháng cuối năm, lĩnh vực xuất khẩu khởi sắc hơn và đã có những bước phát triển vượt bậc. Tính đến hết tháng 11, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu của cả nước đạt trên 9%. Tốc độ nhập siêu được kiểm soát ở mức dưới 3 tỷ đô la Mỹ. Với nhịp độ  tăng trưởng xuất khẩu trong thời gian này đã góp phần tô sáng cho bức tranh xuất nhập khẩu của cả năm 2015.       

Trong thời gian tới, kinh tế trong nước và thế giới vẫn tiềm ẩn nhiều khó khăn, phải thật cố gắng mục tiêu kim ngạch xuất khẩu 181,5 tỷ đô la Mỹ trong năm 2016 mới có thể đạt được. Do vậy, ngay từ đầu năm cần tiếp tục đẩy mạnh các biện pháp phát triển thị trường, thúc đẩy xuất khẩu. Trong đó, tập trung các giải pháp đa dạng hóa thị trường để giảm thiểu rủi ro do sự phụ thuộc vào một số thị trường nhất định; tiếp tục tăng cường đàm phán, mở cửa thị trường, tái cơ cấu nền kinh tế... Thứ trưởng Trần Tuấn Anh nói:

(Qua thực tế của 2015 và của tình hình chung thế giới thì cuộc cạnh tranh về thị trường của các sản phẩm kể cả các sản phẩm có thế mạnh hay có lợi thế so sánh hay không, chắc chắn đều đặt ra những vấn đề rất nghiêm túc cho việc tái cơ cấu lại các ngành sản xuất của chúng ta. Trong đó có các ngành về nuôi trồng thủy sản, các ngành kinh tế nông nghiệp và công nghiệp chế biến liên quan đến nông sản, thủy sản. Nếu không tái cơ cấu lại để khai thác và phát huy được thế mạnh và nâng cao được năng lực cạnh tranh thì chúng ta sẽ thất bại, khi các điều kiện cạnh tranh ngày càng trở nên nghiêm ngặt, chặt chẽ và trở thành những thị trường ngày càng khó tính hơn.)

Có thể nói, một trong những điểm thành công nhất trong năm 2015 là Việt Nam đã kết thúc đàm phán nhiều hiệp định thương mại tự do quan trọng như: Hiệp định đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương (TPP), Hiệp định thương mại tự do với Liên minh châu Âu (EU), Liên minh thuế quan  và mới đây Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - Hàn Quốc vừa chính thức có hiệu lực… Đây là những cơ hội để tiếp tục tăng cường và thúc đẩy phát triển thương mại, là cú hích đối với tăng trưởng xuất khẩu cũng như tăng trưởng kinh tế của đất nước.

Các chuyên gia kinh tế cho rằng, chưa thể hài lòng với những gì đạt được trong năm qua. Thời gian tới, các ngành, các doanh nghiệp- chủ thể trong hội nhập cần tiếp tục đổi mới hoạt động để góp phần tăng trưởng xuất khẩu theo kế hoạch đề ra một cách bền vững./.