Xang apêê t’ngay cha kêệt ra ngoóh, plêêng âi r’dợ ngăn lấh lâng pr’ặt tr’mông âi rạch chô cớ cơnh c’xu lâng đha nuôr tỉnh c’noong k’tiếc Lai Châu. Râu bhui har Tết âi chô tước zấp c’lâng phố, p’lêếh c’lâng đhị vel đong thành phố Lai Châu bêl đha nuôr apêê acoon cóh vel đong pr’zước đơơng âng pô đào crâng xiêr phố pa câl.
Trúih apêê c’nặt c’lâng phố Trần Hưng đạo, Điện Biên Phủ cắh cậ c’lâng bhlâng Lê Lợi đhị vel đong thành phố Lai Châu bấc ơl ha măng pô đào. P’loọn bêl p’răng ngăn, đha nuôr apêê acoon cóh vel đong âi đơơng pô đào xiêr phố pa câl, cơnh lâng rơơm kiêng vêy p’xoọng zên đoọng ra văng ha Tết pr’loọng đong. Bh’rợ câl bhlêy, ra văng ha tết công âi rạch lâng đha nuôr.
A noo Hảng A Phua tước tơợ vel da ding ca coong Phìn Ngan- Lao Chải, chr’val Tả Lèng, chr’hoong Tam Đường đoọng năl: G’lúh cha kêệt ha nua, pr’loọng đong âi lấh bil muy p’nong t’rí lâng pa zêng đhưm a tao lấh 1 ha ra văng g’lị pay đác đoọng pa câl Tết zêng lứch hư zớch. K’dâng đớc zên bhrợ đoọng ha Tết âng pr’loọng đong bil pật lứch tu boo tuyết. Zấp c’moo nang bhươn đào âng pr’loọng đong a noo nắc đhêêng đoọng cha ớh ha Tết lâng cha p’lêê, n’đhơ cơnh đêếc c’moo đâu tu bil hư tu plêêng cha kêệt zêng tu cơnh đêếc a noo nắc moọ ooy bhườn chơớih pay đoong liêm tếch đơơng pa câl:
Đào cóh zr’lụ da ding ca coong ha nua ặt zâng lâng cha kêệt nắc cắh lấh liêm. Ngai kiêng pa câl đào nắc za đêr pa liêm nắc vêy choom pa câl, cắh za đêr plum pa liêm nắc cắh vêy choom pa câl. Lêy pa zum c’moo đâu tu cha kêệt tu cơnh đêếc đào công cắh vêy lấh u liêm, nắc muy đhị đhăm vêy zư x’mir lêy liêm nắc vêy váih pô. Acu chóh đào đoọng cha, c’moo đâu tu plêêng cha kêệt cắh vêy râu rí đoọng câl đươi ha tết tu cơnh đêếc tếch apêê đoong pa câl lâng vêy bêl lướt câl đoọng pa câl cớ t’bơơn lời.
Tu crđơơng âng g’lúh cha kêệt ha nua, pa zêng đhăm chóh đào âng đha nuoro cóh vel đong công crêê ặt zâng ha lêêng tu cơnh đêếc cắh liêm cơnh zấp c’moo l’lăm. Nắc muy hắt đoong vêy pô lâng mơ dzợ ặt đhị zr’lụ đệ doó crêê băng tuyết cắh cậ đha nuôr za đêr za criing liêm ta níh doó crêê tuyết ga lóp. Bấc apêê đoong đào bơơn đha nuôr đơơng pa câl pô xêu tu cha kêệt. n’đhơ vêy bấc, n’đhang hắt vêy đoong n’đoo âng liêm, tu cơnh đêếc zên câl bấc lấh t’piing lâng bấc c’moo l’lăm. A noo Đỗ Đình Thắng, muy cha nắc câl đào đhị C’lâng bhlâng Lê Lợi đoọng năl:
Acu lêy đào c’moo đâu cắh liêm c’moo ahay. Apêê c’moo l’lăm apêê đoo tếch la lấh bấc, nâu câi dzợ đhr’doóc apêê đoong mốp, cắh vêy zên nắc đhứh đơơng pa câl ng’cơnh cậ năl bhrợ. Acu kiêng chơớih pay đoong liêm chô ch’ớh, n’đhơ cơnh đêếc lêy cắh vêy đoo đoong âng crêê mắt. cơnh bấc c’moo l’lăm, dâng mơ đâu âi vêy bấc đào, dâng 26 âm lịch nắc lứch ặ, n’dhang c’moo đâu nắc công dâng 22 nắc lứch ặ.
Rơơm kiêng bơơn m’bứi zên câl đươi bêl Tết xang cha kêệt, bấc ngai đha nuôr zr’lụ da ding ca coong Lai Châu xoọc t’bhlâng đơơng âng đào xiêr phố pa câl, cóh đêếc bấc ngai lướt ch’ngai k’ha riêng cây số câl đào âng đha nuôr đoọng chô pa câl cớ. n’đhơ cơnh đêếc, cơnh lâng bh’rợ boo tuyết, băng giá cóh apêê t’ngay ha nua âi bhrợ bấc dhăm đào cắh liêm t’piing lâng zấp c’moo l’lăm./.
Lai Châu: Nhộn nhịp đào rừng xuống phố
Sau những ngày rét hại, thời tiết đã ấm dần lên và cuộc sống sinh hoạt đã trở lại bình thường với người dân tỉnh biên giới Lai Châu. Không khí tết đã tràn ngập khắp các tuyến phố, ngả đường trên địa bàn thành phố Lai Châu khi đồng bào các dân tộc địa phương rủ nhau mang đào rừng xuống phố bán.
Dọc các tuyến phố Trần Hưng Đạo, Điện Biên Phủ hay Đại lộ Lê Lợi trên địa bàn thành phố Lai Châu tràn ngập đào phai. Tranh thủ nắng ấm, đồng bào các dân tộc địa phương đã mang đào xuống phố bán, với mong muốn kiếm thêm tiền về chuẩn bị tết cho gia đình. Không khí mua bán, chuẩn bị cho tết cũng đã trở lại với người dân.
Anh Hảng A Phua ở bản vùng cao Phìn Ngan – Lao Chải, xã Tả Lèng, huyện Tam Đường cho biết: Đợt rét vừa qua, gia đình đã chết mất 1 con trâu và toàn bộ diện tích mía hơn 1ha chuẩn bị ép mật bán tết bị hư hỏng hoàn toàn. Dự định tiền phục vụ tết của gia đình tiêu tan vì mưa tuyết. Mọi năm vườn đào của gia đình anh chỉ để chơi tết và ăn quả, nhưng năm nay do thiệt hại vì rét mướt hết nên anh phải ra vườn chọn mấy cành đẹp chặt mang bán. Anh Hảng A Phua lo lắng:
(Đào ở vùng cao vừa qua ảnh hưởng rét thì không đẹp lắm. Ai thích bán đào thì vừa qua phải che chắn tốt mới bán được, không che chắn bảo vệ thì không bán được. Nhìn chung năm nay do lạnh nên đào cũng không đẹp mấy, chỉ diện tích chăm sóc tốt mới có hoa. Mình trồng đào để ăn, năm nay do rét không có gì để sắm tết nên mình chặt mấy cành mang bán và thỉnh thoáng đi mua để bán kiếm lời thôi).
Đợt rét đậm, rét hại vừa qua, toàn bộ diện tích đào của người dân trên địa bàn bị ảnh hưởng nặng nề nên không đẹp như mọi năm. Chỉ số ít cành có nụ chớm nở và hoa là còn sót lại do nằm ở vùng thấp, không ảnh hưởng bởi băng tuyết hoặc người dân cẩn thận che chắn không cho tuyết phủ. Đa phần các cành đào được người dân mang bán nụ hoa không tươi vì rét. Số lượng nhiều, nhưng ít cành đẹp, nên giá cả đắt hơn so với mọi năm. Anh Đỗ Đình Thắng, một người mua đào tại Đại lộ Lê Lợi cho biết:
(Tôi thấy đào năm nay không đẹp bằng năm ngoái. Các năm họ chặt quá nhiều, bây giờ còn sót lại toàn cành xấu, không có tiền thì phải mang đi bán chứ biết làm thế nào. Tôi muốn đi chọn cành đẹp về chơi, nhưng mà thấy chưa có cành nào ưng ý lắm. Như mọi năm tầm này có rất nhiều đào, khoảng tầm 26 âm lịch là hết, nhưng năm nay chắc tầm ngày 22 là đã không còn).
Mong muốn kiếm được chút tiền về sắm tết sau rét, nhiều người dân vùng cao Lai Châu đang tiếp tục mang đào xuống phố bán, trong đó nhiều người đi xa hàng trăm cây số mua lại đào của dân về bán. Tuy nhiên, với hiện tượng mưa tuyết, băng giá trong những ngày vừa qua đã làm nhiều diện tích đào kém chất lượng so với mọi năm./.
Viết bình luận