T’ngay 22/5 tước nâu câi, đha nuôr prang k’tiếc vêy ting pấh bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XIV lâng đại biểu HĐND zấp cấp nhiệm kỳ 2016-2021. đoọng bhrợ têng ha bh’rợ bầu cử, Hội đồng bầu cử k’tiếc k’ruung âi xrắ bhrợ bha ar pa tơ t’moóh- t’ơơi ooy bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XIV lâng đại biểu HĐND zấp cấp nhiệm kỳ 2016-2021. c’nặt t’rúih pa choom chính sách lâng pháp luật t’ngay đâu xay trúih muy bơr cr’liêng xa nay chr’nắp cóh bha ar t’moóh-t’ơơi n’nâu. Đha nuôr lâng pr’zớc đh’rứah xơợng:

# G’lúh bầu cử đại biểu Quốc hội lâng bầu cử đại biểu HĐND zấp cấp nhiệm kỳ 2016-2021 vêy chr’nắp n’đắh chính trị ng’cơnh ooy?

# Chỉ thị số 51- CT/Tw t’ngay 04/01/2016 âng Bộ Chính trị n’đắh k’đhơợng xay g’lúh bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XIV lâng bầu cử đại biểu HĐND zấp cấp nhiệm kỳ 2016-2021 âi moon ghít:

- G’lúh bầu cử Quốc hội lâng bầu cử đại biểu HĐND zấp cấp nhiệm kỳ 2016-2021 ta bhrợ cóh cr’chăl Đại hội đại biểu prang k’tiếc g’lúh XII âng Đảng t’mêê xang; prang Đảng, pa zêng đha nuôr lâng pa zêng quân hêê nắc t’bhlâng xơợng bhrợ ]ơng lĩnh bhrợ pa dưr k’tiếc k’ruung cóh cr’chăl dưr chủ nghĩa xã hội ( p’xoọng, pa dưr c’moo 2011) lâng xay bhrợ xơợng bhrợ Nghị quyết Đại hội XII, Hiến pháp c’moo 2013 lâng zấp Luật ooy bhrợ  têng bộ máy nhà nước.

- G’lúh bầu cử g’lúh n’nâu nắc bêl đoọng t’bhlâng bhrợ têng, bhrợ pa dưr lâng pa liêm Nhà nước Pháp quyềm xã hội chủ nghĩa âng đha nuôr, tu đha nuôr. Tu cơnh đêếc, bh’rợ chơớih pay, đớc đợ ma nứih tr’haanh ooy bh’riêl g’lăng, crêê nắc pa cắh mặt đoọng ha loom luônh, cr’noọ cr’niêng lâng quyền bhrợ c’la âng đha nuôr cóh Quốc hội lâng HĐND zấp cấp nhiệm kỳ 2016-2021 nắc bh’rợ bha lâng, chr’nắp âng prang Đảng, pa zêng đha nuôr, pa zêng quân cóh c’moo 2016.

#Hâu tu moon, bầu cử n’jứah nắc quyền n’jứah nắc bh’rợ âng đha nuôr?

# Hiến pháp k’tiếc k’ruung Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam âi quy định:

- Quyền bầu cử nắc muy quyền chr’nắp âng đha nuôr, k’đhơợng nhâm đoọng ha zấp ngai đha nuôr vêy pr’đơợ xơợng bhrợ đhị bh’rợ chơớih pay ma nứih pa cắh mặt ha đay moọt ooy cơ quan quyền lực nhà nước.

- Bầu cử nắc muy thể chế dân chủ âi vêy tơợ đanh. Nhà nước hêê nắc nhà nước âng đha nuôr, tu đha nuôr. Đha nuôr bhrợ t’váih Nhà nước cơnh lâng bh’rợ bầu t’váih apêê cơ quan  quyền lực âng Nhà nước. tu cơnh đêếc bầu cử n’jứah nắc quyền, n’jứah nắc bh’rợ âng đha nuôr. Tu đhị bh’rợ bầu cử,, đha nuôr trực tiếp t’moọt phiếu tín nhiệm bầu ma nứih pa cắh mặt đoọng ha loom luônh, cr’noỌ cr’niêng lâng quyền bhrợ c’la âng đay, đoọng pa cắh mặt đay xơợng bhrợ quyền lực Nhà nước; đhị bh’rợ bầu cử nắc đha nuôr chroi đoọng ting pấh bh’rợ bhrợ t’váih muy bộ máy nhà nước đoọng xơợng bhrợ apêê bh’rợ k’đhơợng lêy xã hội.

# Cr’đhơợng xa nay bầu cử, đợ ngai choom lướt bầu cử lâng đợ ngai choom ứng cử đại biểu Quốc hội lâng Đại biểu HĐND bơơn Luật bầu cử đại biểu Quốc hội lâng Đại biểu HĐND quy định ng’cơnh?

# Đhị điều 1, điều 2 luật bầu cử đại biểu Quốc hội lâng đại biểu HĐND c’moo 2015 âi quy định:

- Cr’đhơợng xa nay bầu cử: bh’rợ bầu cử đại biểu Quốc hội lâng hội đồng nhân dân bơơn ta bhrợ ting cr’đhơợng xa nay phổ thông, ma mơ mr’cơnh, trực tiếp lâng t’moọt phiếu lơớp.

- Đợ ngai choom bầu cử lâng đợ ngai choom ứng cử: Dáp tước t’ngay bầu cử bơơn xay moon, đha nuôr k’tiếc k’ruung Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam zấp 18 c’moo nắc a tếh vêy quyền bầu cử lâng zấp 21 c’moo nắc a tếh vêy quyền ứng cử ooy Quốc hội, Hội đồng nhân dân zấp cấp ting quy định âng Luật n’nâu.

# Luật bầu cử đại biểu Quốc hội lâng đại biểu HĐND quy định n’đắh cr’đhơợng xa nay bầu cử ng’cơnh ooy?

# Điều 69 luật bầu cử Đại biểu Quốc hội lâng Đại biểu HĐND c’moo 2015 âi quy định n’đắh cr’đhơợng xa nay bầu cử cơnh đâu:

1. Zấp ngai đha nuôr vêy quyền t’moọt phiếu bầu đại biểu QH lâng t’moọt phiếu bầu đại biểu HĐND ma mơ lâng zấp cáp HĐND.

2. Đha nuôr nắc c’la đay lướt bầu cử, cắh choom k’đươi apêê lơơng bầu cử đoọng, nắc muy ngai crêê quy định đhị khoản 3 alang khoản 4 điều n’nâu; bêl bầu cử nắc choom pa cắh thẻ moon đha nuôr lướt bầu.

3. Đha nuôr cắh choom c’la đay xrắ phiếu bầu nắc k’ươi apêê n’lơơng xrắ đoọng, n’đhơ cơnh đêếc nắc c’la đay t’moọt phiếu; ma nứih xrắ đoọng choom k’đhơợng zư râu la lơớp phiếu bầu âng đha nuôr. Đhị đhr’năng đha nuôr ngai crêê k’bang khúch cắh choom c’la đay t’moọt phiếu nắc k’ươi apêê n’lơơng t’moọt đoọng ooy hòm phiếu.

4. Cóh đhr’năng đha nuôr ca ay jéh, t’coóh đhur, khúch goo cắh choom tước phòng t’moọt phiếu nắc Tổ bầu cử đơơng hòm phiếu phụ lâng phiếu bầu tước đhị đong, đhị zư pa dứah âng đha nuôr n’nắc đoọng đha nuôr bơơn đớp phiếu bầ lâng xơợng bhrợ bh’rợ bầu cử. Cơnh lâng đha nuôr nắc ma nứih xoọc crêê ta tạm giam, ma nứih xoọc xơợng bhrợ c’lang xa nay đơơng ooy ooy đong k’đươi p’too pa đhép, đong kdddươicai nghiện cắh bhrợ zr’lụ t’moọt phiếu la lay cắh cậ đha nuôr nắc ma nứih xoọc crêê ta tạm giam đhị đong tạm giam nắc Tổ bầu cử đơơng âng hòm phiếu phụ lâng phiếu bầu tước đêếc đoọng đha nuôr đớp phiếu bầu lâng xơợng bhrợ bh’rợ bầu cử.

5. Bêl bầu cử xrắ phiếu bầu, cắh ngai choom bơơn lêy, n’đhơ nắc apêê ngai cóh Tổ bầu cử.

6. Ha dang xrắ lệt, đha nuôr vêy quyền xăl phiếu bầu la lay.

7. Bêl đha nuôr t’moọt phiếu xang, Tổ bầu cử vêy trách nhiệm  đóng dầu “ Âi t’moọt phiếu” ooy thẻ đoọng đha nuôr bầu cử.

8. Zấp ngai nắc choom xơợng đươi ting nội quy phòng t’moọt phiếu.

# Luật bầu cử đại biểu Quốc hội lâng bầu cử đại biểu HĐND c’moo 2015 quy định ng’cơnh nắc phiếu bầu cắh liêm choom?

# Điều 74 Luật bầu cử đại biểu Quốc hội lâng bầu cử đại biểu HĐND c’moo 2015 quy định phiếu bầu cắh liêm choom pa zêng:

Khoản 1 quy định:

- Phiếu cắh ting pr’đhang quy định âng Tổ bầu cử pay đoọng

- Phiếu cắh vêy dấu âng tổ bầu cử;

- Phiếu đớc đợ ma nứih crêê ta bầu bấc lấh đợ đại biểu bơơn ta bầu âi ta xay moon ha đơn vị bầu cử;

- Phiếu xrắ, dzút lứch đh’nớh apêê ngai ứng cử;

- Phiếu xrắ p’xoọng  a chắc n’lơơng cắh vêy đhị t’nooi đợ apêê ứng cử cắh cậ phiếu vêy xrắ p’xoọng cr’liêng xa nay râu lơơng.

Khoản 2 quy định: Đhị đhr’năng vêy phiếu bầu bơơn moon nắc cắh liêm choom nắc Tổ trưởng Tổ bầu cử xay moon đoọng pa zêng tổ ha lỵ lêy, quyết định. Tổ bầu cử cắh choom xrắ dzút lơi cắh cậ bhr’lậ apêê a chắc ta xrắ cóh phiếu bầu./.

Một số câu hỏi tìm hiểu về Luật bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2016-2021

            Ngày 22/5 tới đây, đồng bào cả nước sẽ tham gia bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2016-2021. Nhằm phục vụ cho công tác bầu cử, Hội đồng bầu cử Quốc gia đã biên soạn tài liệu hỏi- đáp về bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2016-2021. TM Tìm hiểu Pháp luật hôm nay giới thiệu một số nội dung cơ bản trong tài liệu hỏi đáp này.

      Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2016 -2021 có ý nghĩa chính trị như thế nào?

          Chỉ thị số 51- CT/TW ngày 04/01/2016 của Bộ Chính trị về lãnh đạo cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV và bầu cử Đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2016 – 2021 đã nêu rõ:

- Cuộc bầu cử Quốc hội và bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2016 -2021diễn ra trong thời điểm Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng vừa kết thúc; toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta tiếp tục thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ( bổ sung, phát triển năm 2011)và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XII, Hiến pháp năm 2013 và các luật về tổ chức bộ máy nhà nước.

- Cuộc bầu cử lần này là dịp để tiếp tục xây dựng, củng cố và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Vì vậy, việc lựa chọn, bầu ra những người tiêu biểu về đức, tài, xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân trong Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2016 - 2021 là nhiệm vụ trọng tâm, quan trọng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân trong năm 2016.

        # Tại sao nói bầu cử vừa là quyền vừa là nghĩa vụ của công dân?

       Trả lời: Hiến pháp nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã quy định:

-  Quyền bầu cử là một quyền cơ bản của công dân, bảo đảm cho mọi công dân có đủ điều kiện thực hiện việc lựa chọn người đại biểu của mình vào cơ quan quyền lực nhà nước.

- Bầu cử là một thể chế dân chủ đã có từ lâu. Nhà nước ta là nhà nước của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân. Nhân dân tổ chức ra Nhà nước bằng cách bầu ra các cơ quan quyền lực của Nhà nước. Do đó bầu cử vừa là quyền, vừa là nghĩa vụ của công dân. Vì, thông qua bầu cử, nhân dân trực tiếp bỏ phiếu tín nhiệm bầu người đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của mình, để thay mặt mình thực hiện quyền lực nhà nước; thông qua bầu cử mà nhân dân góp phần tham gia việc thiết lập ra bộ máy nhà nước để tiến hành các hoạt động quản lý xã hội.

          #Nguyên tắc bầu cử, tuổi bầu cử và tuổi ứng cử Đại biểu Quốc hội và Đại biểu HĐND được Luật bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND quy định như thế nào?

        Trả lời: Tại điều 1, điều 2 luật bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND năm 2015 đã quy định:

-Nguyên tắc bầu cử:Việc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân được tiến hành theo nguyên tắc phổ thông, bình đẳng, trực tiếp và bỏ phiếu kín.

- Tuổi bầu cử và tuổi ứng cử: Tính đến ngày bầu cử được công bố, công dân nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đủ mười tám tuổi trở lên có quyền bầu cử và đủ hai mươi mốt tuổi trở lên có quyền ứng cử vào Quốc hội, Hội đồng nhân dân các cấp theo quy định của Luật này.

        #Luật bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân quy định về nguyên tắc bầu cử như thế nào?

          Trả lời: Điều 69 luật Bầu cử Đại biểu Quốc hội và Đại biểu HĐND năm 2015 đã quy định về nguyên tắc bầu cử như sau:

1. Mỗi cử tri có quyền bỏ một phiếu bầu đại biểu Quốc hội và bỏ một phiếu bầu đại biểu Hội đồng nhân dân tương ứng với mỗi cấp Hội đồng nhân dân.
2. Cử tri phải tự mình, đi bầu cử, không được nhờ người khác bầu cử thay, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 và khoản 4 Điều này; khi bầu cử phải xuất trình thẻ cử tri.

3. Cử tri không thể tự viết được phiếu bầu thì nhờ người khác viết hộ, nhưng phải tự mình bỏ phiếu; người viết hộ phải bảo đảm bí mật phiếu bầu của cử tri. Trường hợp cử tri vì khuyết tật không tự bỏ phiếu được thì nhờ người khác bỏ phiếu vào hòm phiếu.

4. Trong trường hợp cử tri ốm đau, già yếu, khuyết tật không thể đến phòng bỏ phiếu được thì Tổ bầu cử mang hòm phiếu phụ và phiếu bầu đến chỗ ở, chỗ điều trị của cử tri để cử tri nhận phiếu bầu và thực hiện việc bầu cử. Đối với cử tri là người đang bị tạm giam, người đang chấp hành biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc mà trại tạm giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc không tổ chức khu vực bỏ phiếu riêng hoặc cử tri là người đang bị tạm giữ tại nhà tạm giữ thì Tổ bầu cử mang hòm phiếu phụ và phiếu bầu đến trại tạm giam, nhà tạm giữ, cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc để cử tri nhận phiếu bầu và thực hiện việc bầu cử.

5. Khi cử tri viết phiếu bầu, không ai được xem, kể cả thành viên Tổ bầu cử.

6. Nếu viết hỏng, cử tri có quyền đổi phiếu bầu khác.

7. Khi cử tri bỏ phiếu xong, Tổ bầu cử có trách nhiệm đóng dấu “Đã bỏ phiếu” vào thẻ cử tri.

8. Mọi người phải tuân theo nội quy phòng bỏ phiếu.

          #Luật bầu cử đại biểu Quốc hội và bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân năm 2015 quy định thế nào là phiếu bầu không hợp lệ?

         Trả lời: Điều 74 Luật bầu cử đại biểu Quốc hội và bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân năm 2015 quy định  phiếu bầu không hợp lệ bao gồm:

Khoản 1 quy định:

- Phiếu không theo mẫu quy định do Tổ bầu cử phát ra;

- Phiếu không có dấu của Tổ bầu cử;

- Phiếu để số người được bầu nhiều hơn số lượng đại biểu được bầu đã ấn định cho đơn vị bầu cử;

- Phiếu gạch xóa hết tên những người ứng cử;

- Phiếu ghi thêm tên người ngoài danh sách những người ứng cử hoặc phiếu có ghi thêm nội dung khác.

Khoản 2 quy định: Trường hợp có phiếu bầu được cho là không hợp lệ thì Tổ trường Tổ bầu cử đưa ra để toàn Tổ xem xét, quyết định. Tổ bầu cử không được gạch xóa hoặc sửa các tên ghi trên phiếu bầu./.