Cóh pazêng t’ngay c’xêê đăn đâu, UBND TP Đà Nẵng ta đang moon apêê Sở, ngành crêê tước bhrợ têng bh’rợ ch’mêết lêy, pay pa chô pazêng bha ar ơy đoọng k’rong bhrợ lâng pazêng dự án bhrợ k’zíh , pa bhlâng nắc đợ dự án du lịch cóh toor biển. Chính quyền thành phố t’bhlâng bhrợ têng bh’rợ n’nâu, hân đhơ cơnh đêếc zr’nắh k’đháp pa bhlâng. bha ar xrặ âng c’bhúh PV ắt đhị miền Trung.

Đợ g’roong vêy ta xây bhrợ nhâm mâng, ting n’nắc choọng a ngon nam a xông cóh pazêng zr’lụ k’tiếc cắh rau ta bhrợ têng. cóh m’pâng nắc đợ đhăm k’tiếc âng dự án lâng pazêng g’roong bê tông lứch ma a téch… rau đêếc nắc đhr’năng âng dự án zr’lụ resort lâng khách sạn du lịch Hoàng Anh Gia Lai nắc Công ty cổ phần Hoàng Anh Gia Lai bhrợ c’la bhrợ têng. bh’rợ n’nâu ắt đăn đhị zr’lụ c’cir cruung đác Ngũ Hành Sơn. C’xêê 7/ 2005, UBND TP Đà Nẵng pazao đoọng lấh 45 hecta đoọng ha c’la bhrợ têng lâng đợ zên vặ k’tiếc nắc mơ 22 r’bhâu đồng cóh muy m2, mơ 50 c’moo, nắc vêy ta t’đui đoọng choót pa chô cóh x’rịa âng zập c’moo. Hân đhơ cơnh đêếc, tước nâu cơy, Công ty n’nâu công cắh ơy bhrợ têng bha ar xay moon k’rong bhrợ ting n’nắc đhr’năng bhrợ têng k’zíh pa bhlâng. Vêy cơnh cậ c’la k’rong bhrợ công cắh lấh kiêng bhrợ têng. lâng dự án n’nâu, UBND TP Đà Nẵng ta đang moon apêê ngành crêê tước xay moon xa nay bh’rợ bhr’lậ, hân đhơ cơnh đêếc nắc cắh ơy crêê cơnh. Đhăm k’tiếc ta lơi, nắc dưr váih zr’lụ n’tóh n’đóh n’nóh bấc pa bhlâng, bhrợ nha nhự nha nhiết ooy môi trường lâng rau la liêm pr’hay âng đô thị… t’coóh Lê Văn Bảy, Tổ 109, phường Hoà Hải, quận Ngũ Hành Sơn, TP Đà Nẵng mốp loom moon:

Thành phố cắh dzợ bhrợ têng nắc ng’pa chô ooy đhanuôr, k’đhơợng lêy cắh liêm crêê, đớc đoọng n’tóh n’đóh n’nóh, rau nha nhự nha nhiết ooy đêếc nắc cắh choom. Thành phố pay pa chô đoọng ooy lơơng công cơnh đêếc a năm. Pazao đoọng ooy Tài nguyên môi trường đoọng tước pa liêm pa sạch zr’lụ n’nắc.

Muy dự án n’lơơng đớc lơi cóh bấc c’moo n’nâu, bhrợ đhanuôr pa bhlâng mốp loom nắc dự án zr’lụ du lịch toor biển Hòn Ngọc Á Châu âng Công ty Cổ phần Hòn Ngọc Á Châu, ắt đhị phường Khuê Mỹ, quận Ngũ Hành Sơn. Tr’nơớp c’moo 2008, UBND TP Đà Nẵng pazao đoọng 170 hecta k’tiếc cóh toor biển lâng đoỌng bha ar xay moon quyền đươi dua đoọng c’la k’rong bhrợ. Xăl tu đơớh ng’bhrợ têng dự án, doanh nghiệp n’nâu nắc bấc chu nhăn bhr’lậ quy hoạch, pa đanh t’ngay c’xêê bhrợ têng, xăl muy bơr rau bh’rợ du lịch… Dự án n’nâu ta đớc tơợ c’moo n’nâu tước ooy c’moo n’tốh, chính quyền thành phố bấc chu xay moon, k’dua họp xay bhrợ nắc doanh nghiệp đhiệp đoọng manuýh p’cắh mặt tước lâng nắc gr’hoót moon đoọng oó cắh vêy. K’nặ 10 c’moo n’nâu, dự án ắt đhị zr’lụ phường nắc t’coóh Lê Tấn Nghĩa, Chủ tịch UBND phường Khuê Mỹ công cắh n’năl c’la k’rong bhrợ têng nắc âng ngai tu bấc chu ađoo bơơn xơợng apêê moon dự án ơy ta đoọng ooy c’la k’rong bhrợ n’lơơng:

Dự án Hòn Ngọc Á Châu nắc cắh bhrợ têng rau rị, dự án ga mắc pa bhlâng. azi vêy k’dua đoọng pay zên thuế đươi k’tiếc phi nông nghiệp, nắc ađoo c’la k’rong bhrợ đoọng muy cha nắc manuýh hân đoo, muy cán bộ văn phòng a năm tước, azi công cắh n’năl gít móh mắt âng c’la k’rong bhrợ.

Xoọc đâu, đhăm k’tiếc âng TP Đà Nẵng ting t’ngay m’bứi lấh mơ. Bấc dự án pazao đoọng k’tiếc, bha ar đoọng bhrợ têng cóh bấc c’moo n’nâu nắc cắh vêy ta bhrợ têng, tu c’la k’rong bhrợ cắh vêy zên cắh cậ câl xang nắc pa câl cớ ooy lơơng, đương đoo bêl liêm crêê nắc pa câl đoọng ta bơơn pay zên. Bấc dự án pazao đoọng k’tiếc tước 12 c’moo công cắh bhrợ têng rau rị ơy. K’ha riêng hecta k’tiếc âng dự án cóh toor biển ta lơi. T’coóh Nguyễn Điểu, Giám đốc Sở TN lâng MT TP Đà Nẵng xay moon, ting cơnh xa nay âng Luật k’tiếc t’mêê, ha dang doanh nghiệp pazao đoọng k’tiếc mơ 12 c’xêê, cắh cậ dự án bhrợ têng k’zíh mơ 24 c’xêê nắc bhrợ têng bh’rợ pay pa chô:

Nâu cơy nắc xay bhrợ ma tơợ. Tr’nơớp ooy dự án Công nghệ Thông tin, xang n’nắc dự án t’tun. 3 Sở, Sở Tư pháp, Sở TN lâng MT, Sở Kế hoạch lâng đầu tư, crêê tước ooy bh’rợ đoọng bha ar xay moon k’rong bhrợ, crêê tước ooy xa nay pháp lý pay pa chô. Cóh ha y 3 sở nắc họp đh’rứah, mr’cơnh xa nay bh’rợ.

15 c’moo ahay, TP Đà Nẵng ơy đoọng 52 dự án k’rong bhrợ cóh toor biển lâng đợ zên nhăn bhrợ têng 58 r’bhâu tỷ đồng. Cóh đêếc, 14 dự án k’đơơng rau k’rong bhrợ trực tiếp tơợ k’tiếc k’ruung n’lơơng lâng đợ zên nhăn bhrợ têng nắc 22 r’bhâu tỷ đồng. Hân đhơ cơnh đêếc, xoọc đâu vêy 20 dự án ơy mót pa bhrợ, ha mơ dzợ nắc bhrợ têng k’zíh. Bấc dự án nắc vêy UBND TP Đà Nẵng ta đoong moon, ch’mêết lêy, bhrợ bha ar pay pa chô, cơnh: trường pa choom bh’rợ lướt ván âng Công ty TNHH dịch vụ pa dưr Việt; zr’lụ phố đông bhươn – đông ga mắc Thanh Bình; zr’lụ du lịch Đệ Nhất; dự án zr’lụ thể thao cha ớh Huy Khánh; zr’lụ du lịch Biển Đông bhrợ t’bhứah; zr’lụ ắt đhêy bãi Trẹm.

UBND TP Đà Nẵng t’bhlâng p’too moon pazêng sở ngành crêê tước rơợng griing pay pa chô đợ dự án cắh tộ bhrợ têng, pazao đoọng ooy doanh nghiệp la lua vêy cr’noọ kiêng bhrợ cha đhị Đà Nẵng. t’coóh Trần Văn Sơn, Giám đốc Sở Kế hoạch – Đầu tư TP Đà Nẵng prá:

Xơợng bhrợ cơnh xa nay bh’rợ zazum âng Thủ tướng Chính phủ ooy pazêng dự án cóh toor biển nắc thành phố ơy xay bhrợ. Thành phố pazao ooy Sở TN lâng MT k’đhơợng xay ch’mêết lêy 32 dự án. T’mêê bêl đêếc ahay xay moon ooy HĐND vêy 2 dự án ta pay pa chô bha ar pazao đoọng k’tiếc nắc c’la k’rong bhrợ cắh tộ bhrợ têng. dzợ 3 dự án bhrợ têng k’zíh, bhrợ têng nắc mơ a tốh nắc công t’bhlâng pay pa chô. Pazêng dự án n’lơơng, thành phố ta đang moon nắc gr’hoót, ký gr’hoót, ta đang moon c’la k’rong bhrợ nắc k’rong bhrợ ting cơnh xa nay âng luật, pa bhlâng nắc Luật k’tiếc k’bunh.

T’mêê bêl đêếc ahay, Thủ tướng Chính phủ p’too moon pazêng apêê bộ ngành lâng 7 tỉnh, thành, cóh đêếc vêy Đà Nẵng- đợ zr’lụ đớc lơi dưr váih dự án cắh vêy ta bhrợ têng cóh toor biển bấc pa bhlâng, bhrợ t’váih rau mốp loom tu cắh vêy ta đoọng bh’rợ t’mêê âng dự án toor biển, vel đông hân đoo ơy đoọng nắc pay pa chô. Lâng đợ dự án cắh bhrợ têng cắh cậ bhrợ têng k’zíh, pazao đoọng ooy vel đông ch’mêết lêy, pay pa chô bha ar xay moon đoọng k’rong bhrợ, pay pa chô k’tiếc crêê cơnh xa nay. Rơơm kiêng lâng rau p’too moon rơợng griing tơợ Chính phủ, rau t’bhlâng xay bhrợ âng chính quyền vel đông, bh’rợ quy hoạch, bhrợ têng apêê dự án du lịch toor biển nắc liêm choom lấh mơ, ting chrooi đoọng pa dưr ngành kinh tế du lịch dưr váih nhâm mâng./.

THU HỒI DỰ ÁN DU LỊCH TREO VEN BIỂN Ở ĐÀ NẴNG:GIƠ CAO DÁNH...KHẼ

       Thời gian gần đây, UBND thành phố Đà Nẵng yêu cầu các Sở, ngành liên quan tiến hành thanh tra, rà soát thu hồi Giấy chứng nhận Đầu tư đối với các dự án chậm triển khai, nhất là các dự án du lịch ven biển. Chính quyền thành phố quyết tâm thực hiện việc này nhưng xem ra không hề đơn giản.

        Những bức tường xây kiên cố giăng kín dây thép gai lạnh lùng bao quanh khu đất trống. Phía trong là mặt bằng dự án với những khung bê tông nhuốm màu rong rêu cùng những lõi sắt hoen gỉ… Đó là hiện trạng của Dự án khu resort và khách sạn du lịch Hoàng Anh Gia Lai do Công ty Cổ phần Hoàng Anh Gia Lai làm chủ đầu tư. Công trình này tọa lạc bên cạnh danh thắng Ngũ Hành Sơn. Tháng 7 năm 2005, UBND thành phố Đà Nẵng giao hơn 45 héc ta cho chủ đầu tư với giá thuê đất chỉ gần 22 ngàn đồng một mét vuông trong vòng 50 năm, được ưu tiên thanh toán theo từng năm. Tuy nhiên, đến nay, Công ty này vẫn chưa làm thủ tục cấp giấy chứng nhận đầu tư trong khi tiến độ triển khai khá ì ạch. Dường như chủ đầu tư cũng không mặn mà triển khai xây dựng. Với dự án này, UBND thành phố Đà Nẵng yêu cầu các ngành liên quan tham mưu hướng xử lý, nhưng vẫn còn bế tắc. Mặt bằng dự án bỏ hoang đã biến thành bãi rác khổng lồ với đủ loại xà bần, chất thải rắn, phế phẩm cao su, gây ô nhiễm môi trường và mỹ quan đô thị… Ông Lê Văn Bảy, Tổ 109, phường Hòa Hải, quận Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng bức xúc: “Thành phố không làm thì trả lại cho nhân dân, buông lỏng mà để đổ những thứ dơ bẩn trên bãi rác đó là không được. Thành phố thu hồi chuyển qua ông khác cũng thế thôi! Giao cho ngành Tài nguyên - Môi trường để tới dọn dẹp cái khu đó.”

Một dự án khác kéo dài nhiều năm nay gây nhiều bức xúc trong nhân dân là Dự án Khu du lịch ven biển Hòn Ngọc Á Châu của Công ty Cổ phần Hòn Ngọc Á Châu, nằm ở phường Khuê Mỹ, quận Ngũ Hành Sơn. Đầu năm 2008, UBND thành phố Đà Nẵng giao 170 héc ta đất ven biển và cấp giấy chứng nhận cho nhà đầu tư. Thay vì gấp rút triển khai dự án, doanh nghiệp này lại nhiều lần xin điều chỉnh quy hoạch, giãn tiến độ thực hiện dự án, thay đổi một số loại hình kinh doanh dịch vụ du lịch… Dự án kéo dài năm này sang năm khác, chính quyền thành phố nhiều lần nhắc nhở, mời họp giải quyết nhưng doanh doanh nghiệp chỉ cử người đại diện đến và lại hứa hẹn suông. Gần 10 năm nay, dù dự án nằm trên địa bàn phường nhưng ông Lê Tấn Nghĩa, Chủ tịch UBND phường Khuê Mỹ cũng không biết chủ đầu tư là ai vì có nhiều lần ông nghe nói dự án đã được chuyển cho chủ đầu tư khác: “Dự án Hòn Ngọc Á Châu gần như không triển khai gì cả, dự án gần như lớn nhất. Chúng tôi có mời để mình thu thuế sử dụng đất phi nông nghiệp. Nhưng mà chủ đầu tư thì người ta chỉ cử một người nào đó, một cán bộ văn phòng tới thôi, mình cũng chưa biết mặt mũi của chủ đầu tư.”

Hiện nay, quỹ đất của thành phố Đà Nẵng ngày càng thu hẹp. Nhiều dự án được giao đất, cấp giấy chứng nhận đầu tư nhiều năm nay không hề triển khai do nhà đầu tư năng lực tài chính yếu hoặc mua đi bán lại, chờ cơ hội sang nhượng kiếm lời. Nhiều dự án giao đất 12 năm nay vẫn “án binh bất động”. Hàng trăm héc ta đất thuộc các dự án ven biển bị bỏ hoang. Ông Nguyễn Điểu, Giám đốc Sở Tài nguyên - Môi trường thành phố Đà Nẵng cho rằng, theo qui định Luật Đất đai mới, nếu doanh nghiệp giao đất trong vòng 12 tháng hoặc dự án chậm tiến độ 24 tháng thì thực hiện các biện pháp thu hồi: “Chúng tôi xử lý từng dự án một. Đầu tiên dự án Công nghệ Thông tin, sau đó mấy dự án tiếp theo. 3 Sở, Sở Tư pháp, Sở Tài nguyên - Môi trường, Sở Kế hoạch - Đầu tư, liên quan đến cấp giấy chứng nhận đầu tư, liên quan đến cơ sở pháp lý thu hồi. Sắp tới 3 sở sẽ họp với nhau, thống nhất quan điểm.”

 15 năm qua, thành phố Đà Nẵng đã cấp phép cho 52 dự án đầu tư ven biển với tổng vốn đăng ký 58 nghìn tỉ đồng. Trong đó, 14 dự án thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) với tổng vốn đầu tư đăng ký 22 nghìn tỉ đồng. Tuy nhiên, hiện chỉ có 20 dự án đi vào hoạt động, số còn lại chậm triển khai. Nhiều dự án được UBND thành phố Đà Nẵng “thổi còi”, chỉ đạo rà soát, làm các thủ tục thu hồi, như: Trường Dạy nghề lướt ván của Công ty TNHH dịch vụ phát triển Việt; Khu phố nhà vườn - biệt thự Thanh Bình; Khu du lịch Đệ Nhất; Dự án khu thể thao giải trí Huy Khánh; Khu du lịch Biển Đông mở rộng; khu nghỉ mát Bãi Trẹm.
        UBND thành phố Đà Nẵng tiếp tục chỉ đạo các sở ngành liên quan kiên quyết thu hồi các dự án không triển khai, bàn giao đất cho các doanh nghiệp thật sự có nhu cầu đầu tư làm ăn tại Đà Nẵng. Ông Trần Văn Sơn, Giám đốc Sở Kế hoạch – Đầu tư thành phố Đà Nẵng, cho biết: “Thực hiện chủ trương chung của Thủ tướng Chính phủ về các dự án ven biển thì thành phố cũng đã tổ chức triển khai. Thành phố giao cho Sở Tài nguyên - Môi trường chủ trì rà soát 32 dự án. Vừa rồi báo cáo Hội đồng Nhân dân có 2 dự án thu hồi giao đất nhà đầu tư không triển khai. Còn 3 dự án chậm tiến độ, triển khai mang tính chất cầm chừng thì cũng tiếp tục làm các thủ tục thu hồi. Các dự án khác, thành phố yêu cầu ký cam kết, yêu cầu chủ đầu tư phải triển khai theo luật, đặc biệt là Luật Đất đai.”

Vừa qua, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các bộ ngành và 7 tỉnh, thành, trong đó có Đà Nẵng - những nơi để xảy ra tình trạng dự án ven biển nổi cộm, gây bức xúc không được cấp mới dự án ven biển, địa phương nào đã cấp phải thu hồi giấy phép. Đối với các dự án không triển khai hoặc chậm triển khai, giao cho các địa phương kiểm tra, rà soát, thu hồi  giấy chứng nhận đầu tư, thu hồi đất theo đúng quy định. Hy vọng với sự chỉ đạo quyết liệt từ Chính phủ, sự quyết tâm vào cuộc của chính quyền địa phương, việc quy hoạch, phát triển các dự án du lịch ven biển sẽ hiệu quả hơn, góp phần thúc đẩy ngành kinh tế du lịch phát triển bền vững./.