Ooy g’lúh boo ngân đenh tơợp c’xêê 8 c’moo đâu, chr’val Pú Nhung, chr’hoong Tuần Giáo, tỉnh Điện Biên nắc vel đông lưm zr’nắh k’đhạp, bil bal bấc bhlâng. K’zệt pr’loọng đông đhanuôr nắc zêng nong lít đác tước p’bhung đông, lấh 1 c’xêê t’tưn nắc đác vêy xiêr rêệ, bhrợ pr’ắt tr’mung đhanuôr zr’nắh k’đhạp. tu vêy râu zooi zúp, tr’pác đh’rứah, pr’ắt tr’mung đhanuôr zr’lụ túh bhlong Pú Nhung nắc ơy lâng xoọc ting bhr’dzang liêm nhâm, têêm ngăn.

2 c’xêê lướt zi’lấh, hân đhơ cơnh đêếc, đhuôr cóh Pú Nhung cắh ha mơ ha’vil đợ t’ngay c’xêê boo ngân, đác túh chô bhrợ nong lít zêng vel bhươl, bấc đông cắh bơơn lêy râu rị dzợ. Tu nong lít đhộ cắh choom ắt, zâp pr’loọng nắc lêy bhrợ padưr acoon pợ cóh bha’đưn, pr’ắt tr’mung zr’nắh k’đhạp, ta’bhứch bấc râu.

Pr’loọng đông amoó Ly Thị Lia, cóh vel Đề Chia C nắc 1 ooy đợ pr’loọng crêê nong lít đác tước p’bhung. Zr’nắh k’đhạp lấh mơ bêl zêng lêy đông lâng pr’đươi cr’van zêng ma hư zớch tu nong lít đác. Bêl chính quyền vel đông xay moon lêy đhấc ắt đhị lơơng đoọng têêm ngăn ooy đợ hân noo boo t’tưn nắc diịc điêl amoó k’rang k’pân bhlâng, tu t’mêê tr’pay chô ắt đh’rứah, zên k’rong bhrợ cắh ha mơ, hâu năl pay cha mamung. Hân đhơ cơnh đêếc, bơơn râu zooi zúp âng zâp cấp, zâp ngành lâng zâp tổ chức đoàn thể, tước đâu, ađhi anoo doọ dzợ k’rang lâng xoọc bhrợ padưr đông đhị t’mêê. Amoó Lia đoọng năl:

Bêl tr’nơợp đông zi k’rang bhlâng. Hân đhơ cơnh đêếc, bơơn zâp ngai zooi zúp đoọng lâng zên k’noọ 30 ực đồng, diịc điêl zi cung k’rêệm loom đoọng ha bhiệc bhrợ padưr đông lơơng. Azi nắc lêy pay đông n’loong ty lâng pay zên nâu đoọng câl pa’xoọng 2, 3 râu, đợ liêm xang nắc chô ắt đhị t’mêê.

Cr’chăl đác dưr nong lít cóh vel bhươl, pr’loọng đông t’coóh Vừ Chờ Lềnh, đh’rứah lâng vel Đề Chia C nắc t’mêê khánh thành đông t’mêê 2, 3 c’xêê. Lấh 1 c’xêê nong lít cóh đác, đhr’nông đông n’loong liêm nhâm nắc zêng crêê túh bhrợ c’lâm pa’hư, ngói ma ha’voóh, t’noọl cung tr’đêếh hư, bấc pr’đươi pr’dua cóh đông ma hư zêng, cắh choom đươi dua dzợ.

Xoọc bêl zr’nắh k’đhạp, pr’loọng đông t’coóh bơơn chính quyền lâng đhanuôr cóh vel, cóh chr’val bhrợ acoon pợ ắt tạm, tr’pác cha’nêếh lâng pr’dzăm, tu cơnh đâu doọ vêy ngai ha ul cha. Lấh mơ, t’coóh bơơn độp k’noọ 60 ực đồng zên chrooi đoọng tơợ quỹ têêm ngăn công đoàn tỉnh Điện Biên lâng zâp tổ chức chính trị, xã hội, zâp apêê laliêm loom luônh cóh cr’loọng tỉnh lâng tỉnh lơơng. Tu cơnh đâu, pr’loọng đông t’coóh doọ dzợ ặt k’rang đắh bhiệc bhrợ padưr đông t’mêê đhị dal lấh mơ. Xang 2 c’xêê bhrợ têng, xoọc đâu, đhr’nông đông t’mêê âng t’coóh nắc ơy bhrợ têng liêm xang. T’coóh lâng pr’loọng đông hơnh déh, bhui har bhlâng đhị tinh thần zooi zúp đh’rứah âng đhanuôr. T’coóh Vừ Chờ Lềnh moon:

ắt mamung cóh đâu bấc c’moo ơy, hân đhơ cơnh đêếc pr’loọng đông zi cắh ha bêl vêy lưm zr’nắh k’đhạp mơ đâu. đác nong lít bhrợ pa’hư zêng đông xang, đồ đạc lâng t’nơơm n’loong, k’noọ cắh dzợ mặ bhrợ padưr cớ. pr’đoọng vêy zâp cấp, zâp ngành lâng zâp ngai zooi zúp đoọng, đông zi nắc vêy choom bhrợ padưr cớ đông, pr’ắt tr’mung cung xoọc têêm ngăn. Azi năl ơn zâp đhanuôr bấc bhlâng.

Ooy g’lúh boo ngân đenh đươnh tơợp c’xêê 8, chr’val Pú Nhung vêy tước 100 pr’loọng đông nong lít đác. Ooy đâu, hi’lêệng lấh mơ nắc zâp vel bhươl Đề Chia C, Đề chia A lâng B.

T’coóh Sùng Dũng Phía, chủ tịch UBND chr’val Pú Nhung đoọng năl, bấc c’moo l’lăm ahay cung vêy bấc g’lúh boo ngân, hân đhơ cơnh đêếc đác đấh xiêr rêệ, cắh vêy nong lít đenh cơnh đâu. 2, 3 đông khoa học nắc ơy lướt ooy đâu lêy cha’mêết, apêê moon đợ boọng gợp đhêl crêê lụ ga’lập bịng. cắh choom đoọng đác lướt hooi, bhrợ đác rách cớ ta’toọn. nâu đoo nắc bhiệc cắh bool lêy cóh đâu. đoọng têêm ngăn ha đhanuôr, c’lâng bh’rợ liêm choom bhlâng nắc lêy pa’tơơi đhanuôr lướt ắt đhị têêm ngăn. Tu cơnh đâu, đoọng têêm ngăn ha đhanuôr, chr’val nắc k’đươi moon lướt ooy chr’hoong k’đươi moon pa’tơơi 2, 3 đhr’nông đhanuôr chô ắt đhị lơơng. Hadợ zâp pr’loọng cóh vel Đề Chia C nắc tơơi ắt đhị dal lấh mơ. Pú Nhung nắc chr’val zr’lụ 3 pabhlâng zr’nắh k’đhạp âng chr’hoong, lấh mơ nắc đhanuôr acoon cóh Mông ắt mamung. Bấc t’ngay nua, nắc tu vêy râu zooi zúp, tr’pác đoọng pr’đươi pr’dua, tinh thần âng bấc ơl tổ chức, cha’nặc manứih cóh cr’loọng tỉnh lâng lâng tỉnh lơơng nắc ơy zúp đhanuôr cóh đâu k’rêệm loom, têêm ngăn dưr zi’lấh zr’nắh k’đhạp:

Bơơn râu k’rang lêy đoọng âng chr’hoong, âng tỉnh lâng TW nắc ơy zooi zúp zên, cha’nêếh, mì tôm, xa’nập xập… zâp pr’loọng crêê nong lít xoọc đâu tước đâu nắc ơy têêm ngăn pr’ắt tr’mung. Đhanuôr bhui har tu bơơn độp râu k’rang lêy âng đảng lâng nhà nước, cung cơnh 2, 3 tổ chức cha’nặc manứih, lấh mơ nắc bơơn zâp cấp zâp ngành tơợ chr’hoong tước TW k’rang lêy đoọng a’vị cha, xa’nập xập ha đhanuôr chr’val Pú Nhung zi.

Đhanuôr zr’lụ túh Pú Nhung, chr’hoong Tuần Giáo nắc ơy lâng xoọc têêm ngăn đắh bhiệc đoàn kết, tr’pác đh’rứah, zooi zúp đh’rứah âng zâp tổ chức, cha’nặc manứih liêm loom luônh. Đợ bhiệc bhrợ liêm chr’nắp nâu ting p’cắh gít lấh mơ pr’ắt bh’rợ đoàn kết acoon cóh, zúp apêê pa’xoọng râu tin đươi t’bhlâng dưr zi’lấh đha’rứt pr’ắt tr’mung t’mêê./.

PÚ NHUNG ỔN ĐỊNH LẠI TỪ SỰ ĐOÀN KẾT CỦA CỘNG ĐỒNG

Trong đợt mưa lớn kéo dài đầu tháng 8 năm nay, xã Pú Nhung, huyện Tuần Giáo, tỉnh Điện Biên là địa phương bị ảnh hưởng nặng nề. Hàng chục hộ dân nước ngập sâu tới nóc, hơn 1 tháng sau nước mới rút, khiến cuộc sống khó khăn. Nhờ sự đùm bọc, sẻ chia của cộng đồng, cuộc sống người dân vùng lũ Pú Nhung đã và đang dần từng bước ổn định. 

   Hơn 2 tháng đã trôi qua, nhưng người dân ở Pú Nhung chưa thể quên những ngày mưa lớn, nước lũ kéo về ngập trắng bản, nhiều nhà không thấy nóc. Do bị ngập sâu không thể ở, các hộ phải dựng lều tạm trên đồi, cuộc sống khó khăn, thiếu thốn.

Gia đình chị Ly Thị Lia, bản Đề Chia C là một trong những hộ bị nước ngập tới nóc. Khó khăn chồng chất khó khăn khi toàn bộ nhà và tài sản đều hư hỏng bởi nước ngập. Khi chính quyền địa phương thông báo phải chuyển hẳn nhà đi nơi khác để đảm bảo an toàn trong những mùa mưa sau, vợ chồng chị đã rất lo lắng, bởi mới lấy nhau vài năm, tiền tích lũy chưa có là bao, lấy gì để làm nhà mới. Tuy nhiên, được sự hỗ trợ, giúp đỡ của các cấp, các ngành và các tổ chức đoàn thể, đến thời điểm này, anh chị đã không còn lo lắng và đang sẵn sàng cho việc dựng căn nhà khác tại nơi ở mới. Chị Lia cho biết:

Lúc đầu nhà tôi rất lo lắng. Nhưng được mọi người ở nhiều nơi về ủng hộ với tổng số tiền gần 30 triệu đồng, vợ chồng tôi cũng tạm yên tâm cho việc dựng lại nhà khác. Chúng tôi sẽ tận dụng lại gỗ của nhà cũ và dùng số tiền này để mua thêm một số thứ, khi chọn được đất ưng ý là sẽ chuyển nhà thôi).

Thời điểm nước dâng ngập bản, gia đình ông Vừ Chờ Lềnh, cùng ở bản Đề Chia C mới khánh thành nhà mới được vài tháng. Hơn 1 tháng ngập chìm trong nước, ngôi nhà gỗ kiên cố đã bị lũ kéo sập, ngói vỡ hết, kèo cột cũng gãy nhiều; các vật dụng trong nhà thì hỏng hóc hoàn toàn, không thể sử dụng lại.

Trong lúc khó khăn, gia đình ông được chính quyền và người dân trong bản, trong xã giúp làm lều bạt ở tạm, chia sẻ gạo và thực phẩm, nên không ai bị đói. Đặc biệt, ông nhận được gần 60 triệu đồng tiền quyên góp, ủng hộ từ quỹ mái ấm Công đoàn tỉnh Điện Biên và các tổ chức chính trị, xã hội, các nhà hảo tâm trong và ngoài tỉnh. Do vậy, gia đình ông không còn phải lo lắng về việc dựng lại căn nhà mới ở nơi cao hơn. Sau 2 tháng thi công, hiện nay, ngôi nhà mới của ông đã dần hoàn thiện. Ông và gia đình rất xúc động trước tinh thần tương thân, tương ái của cộng đồng. Ông Vừ Chờ Lềnh chia sẻ:

Sống ở đây nhiều năm nay rồi, nhưng gia đình tôi chưa bao giờ gặp khó khăn đến thế. Nước ngập hỏng hết nhà cửa, đồ đạc và cây cối hoa màu xung quanh, tưởng không thể vực lại được. May được các cấp, các ngành và mọi người giúp đỡ, nhà tôi mới có thể làm lại được nhà, cuộc sống cũng đang dần ổn định. Chúng tôi biết ơn mọi người nhiều lắm).

Trong trận mưa lớn kéo dài hồi đầu tháng 8, xã Pú Nhung có tới trên 100 hộ bị ngập nước. Trong đó, nặng nề nhất là các bản Đề Chia C, Đề Chia A và B.

Ông Sùng Dũng Phía, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Pú Nhung cho biết, những năm trước đây cũng có nhiều trận mưa to xảy ra, nhưng nước rút ngay, chứ không ngập như lần này. Một số nhà khoa học đã lên đây nghiên cứu và họ cho rằng, những hang đá đã bị đất bùn lấp đầy. Nó không thoát nước mà còn đẩy nước chảy ngược. Đây là hiện tượng lạ ở đất này. Để đảm bảo an toàn cho người dân, giải pháp tốt nhất là phải chuyển những hộ dân ra khỏi vùng nguy hiểm. Do vậy, để đảm bảo an toàn cho người dân, xã đã kiến nghị lên huyện đề xuất chuyển một số hộ dân đi nơi khác. Riêng các hộ ở bản Đề Chia C thì di chuyển họ lên chỗ cao hơn. Pú Nhung là xã vùng 3 đặc biệt khó khăn của huyện, chủ yếu dân tộc Mông sinh sống. Những ngày qua, chính sự đùm bọc, sẻ chia bằng cả vật chất và tinh thần của đông đảo tổ chức, cá nhân trong và ngoài tỉnh đã giúp bà con nơi đây ấm lòng và sớm khắc phục khó khăn, ổn định đời sống.

Được sự quan tâm của huyện, của tỉnh và Trung ương đã hỗ trợ tiền, gạo, mì tôm, quần áo…các hộ bị ngập đến giờ phút này đến giờ phút này đã ổn định lại cuộc sống. Bà con rất phấn khởi vì nhận được sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, cũng như một số tổ chức cá nhân; đặc biệt là được các cấp các ngành từ huyện đến Trung ương quan tâm nhường cơm, sẻ áo cho bà con nhân dân xã Pú Nhung chúng tôi).

Đồng bào vùng lũ Pú Nhung, huyện Tuần Giáo đã, đang ổn định lại trong sự đoàn kết, sẻ chia, tương thân tương ái của các tổ chức, cá nhân hảo tâm. Những việc làm ý nghĩa này càng khẳng định mối đại đoàn kết dân tộc, giúp họ có thêm niềm tin nỗ lực vươn lên xây dựng đời sống mới./.