Tơợ bấc c’moo ta luôn chr’năp pa nang h’tộ chr’năp, hân noo t’mêê đâu, chr’năp pa nang t’mêê đhị chr’hoong Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế dưr dzoóc dal, đơơng chô bh’nơơn z’zăng đoọng ha đhanuôr choh pa nang coh đâu. Đhơ cơnh đêêc, bhrợ têng cơnh ooy đoọng tệêm ngăn đăh pa câl, zooi đhanuôr tệêm loom bhrợ pa dưr toơm chr’noh nâu, nắc đoo rau k’đhap căh muy đhị chr’hoong da ding ca coong Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế.

        Đhr’nong đong âng t’cooh Hồ Sĩ Mẹt ặt đhị chr’val Hương Hòa, chr’hoong da ding ca coong Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế zêng vêy bấc tơơm cha p’lêê bọong tráu t’viêng. Ch’ol ooy 100 t’nơơm pa nang xoọc boọng p’lêê đhị m’pâng bhươn pih, prí bhưah lâh 2 sào, t’cooh Mẹt đoọng năl, c’moo hay pa nang vêy bơơn chr’năp dal nắc c’moo đâu t’cooh choh pa xoọng cớ bơr pêê zệt t’nơơm coh bhươn pih, prí đoọng pa xoọng thu nhập. T’cooh Mẹt truih, 2 c’moo hay, chr’năp pa nang tơợ 30.000 đồng/kg xiêr dzợ dưps 10.000 đồng/kg ha dợ căh ngai tước câl. Đhơ cơnh đêêc, hân noo t’mêê đâu, pa nang bơơn bh’nơơn chr’năp dal dzoóc lâh 60.000/kg, pr’loong đong t’cooh Mẹt vêy đơơng chô k’zệt ức đồng. "C’moo đâu pa nang vêy đơơng chô bh’nơơn dal, apêê tước đong k’rong câl, đọong zên lalăm. Đong n’đoo choh bấc pa nang nắc vêy zên bấc. T’mêê đâu a cu cung vêy choh pa xoọng coh ha rêê mơ 30 t’nơơm, coh bhươn đong choh pa xoọng 30 t’nơơm choh lúc lâng pih, prí. Choh pa nang 7 c’moo nắc vêy poong p’lêê, choh pa nang liêm choom lâh choh tơơm chr’noh lơơng. Đhơ 1 c’moo căh vêy bơơn chr’năp dal, c’moo thứ 2 vêy bơơn chr’năp dzoóc cớ nắc cung vêy pa chô bh’nơơn dal lâh."

        Ting cơnh t’cooh Trần Quốc Phụng, Chủ tịch UBND chr’hoong da ding ca coong Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế, c’moo 2021, tu cr’đơơng âng pr’luh Covid-19 ha dợ chr’năp bhrợ têng ha rêê đhuôch âng chr’hoong vêy dzoóc dal; thị trường k’rong câl tệêm ngăn; chr’năp  bấc bh’nơơn chr’noh coh đêêc vêy pa nang Nam Đông dzoóc dal. Đươi tơợ đêêc, pr’ặt tr’mông âng đhanuôr bơơn ha dưr dal, bh’nơơn đơơng chô ting cha nắc ma nuyh coh chr’hoong bơơn 45 ức đồng zập cha nắc, dzoóc dal lâng c’moo 2020: "C’moo 2021, bấc bh’nơơn chr’noh đơơng chô bh’nơơn zăng dal, ghit nắc cơnh tơơm cao su, tơơm keo. Pa bhlầng nắc tơơm pa nang vêy đơơng chô  bh’nơơn dal bhlầng. Pa nang Nam Đông coh c’moo 2020 bơơn xay moon bh’nơơn ếp, vêy cr’chăl xiêr dzợ 5 r’bhầu đồng muy ký. Đhơ cơnh đêêc, c’moo 2021 pa nang t’mêê vêy chr’năp dzoóc tơợ 60-65 r’bhầu đồng muy ký, tu cơnh đêêc nắc vêy đơơng chô bh’nơơn dal đoọng ha đhanuôr. Bh’nơơn bh’rợ ting cha nắc ma nuyh âng chr’hoong Nam Đông a zi pa căh nắc 4,4 ức đồng muy cha nắc coh zập c’xêê, ha dợ đhr’năng lalua ting cha nắc ma nuyh c’moo đâu âng Nam Đông dzoóc 45 ức đồng/c’moo. Nâu đoo nắc c’rơ pa zay âng zập cấp chính quyền lâng pa bhlầng nắc c’rơ pa zay âng đhanuôr coh bh’rợ zêl, cha groong pr’luh cug cơnh coh bhrợ têng cha."

        Chr’hoong Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế xọoc vêy lâh 150 héc ta choh pa nang, k’rong đhị apêê chr’val Hương Lộc, Hương Hòa, Hương Phú, thị trấn Khe Tre… C’moo đâu, tơơm pa nang bơơn hân noo, bh’nơơn pa chô lâh 1000 tấn/1ha, chr’năp zên pa câl dzoóc 5 tước 7 chu lâng hân noo tr’nơợp đươi cơnh đêêc nắc đhanuôr pa chô bh’nơơn tơợ pa nang dzoóc k’ha riêng ức đồng, vêy ngai bơơn tước bạc tỷ tơợ pa nang. Bấc ngai col lơi tơơm chr’noh bh’nơơn ếp, choh pa nang đhị toor đong, đhị g’roong bhươn. Phòng Nông nghiệp lâng Pa dưr vel bhươl chr’hoong Nam Đông ơy k’đươi cán bộ xiêr tước apêê chr’val bhrợ apêê lớp pa choom đhanuôr cơnh bhrợ têng, k’rang zư, cha groong pr’luh cr’ay… K’đươi moon đhanuôr nắc col lơi đợ bha lầng crêê g’ruy pa hư. Đh’rưah nắc t’bhlầng xay moon, chêếc lêy đhị pa câl, pa dzoóc chr’năp p’lêê pa nang Nam Đông. Đhơ cơnh đêêc, ting cơnh t’cooh Phan Trần Duy Phương, Phó trưởng Phòng Nông nghiệp lâng pa dưr pa xơc vel bhươl Nam Đông moon, bhiệc choh t’bấc lâng ta bhưah đhăm choh pa nang coh đhr’năng chr’năp căh ơy tệêm ngăn, cơnh xoọc nâu bhiệc pa câl nắc dzợ g’nưm tơợ thị trường k’tiếc k’ruung lơơng nắc buôn bhrợ vaih rau căh liêm. T’cooh Phương moon pa rơớt: "C’moo đâu chr’năp dal, ngai vêy choh pa nang nắc vêy bơơn bh’nơơn dal. C’moo đâu vêy bơơn 17 tấn/1ha, pazêng c’moo lalăm nắc bơơn mơ 9 tước 10 tấn. Bơơn chr’năp, bơơn hân noo nắc đhanuôr đh’rưah choh t’bấc, tước bêl căh ngai câl nắc col lơi. Tu cơnh đêêc, a zi moon pa rơớt đhanuôr zư liêm zr’lụ choh, lêy choh pa xoọng đhị bhlưa k’tiêc, đhị g’roong… Nâu kêi nắc g’nưm tơợ Trung Quốc. Apêê nắc câl chr’năp dal, ha dang apêê căh câl nắc căh vêy chính sách lalay đoọng ha bh’rợ nâu, k’rong đơc cung căh choom."

        Lâng thị trường p’lêê pa nang moon lalay, chr’noh chr’bệêt moon za zưm nắc dzợ lêy tơợ k’tiếc k’ruung lơơng, cơnh xoọc đâu nắc Trung Quốc đơ bhlầng, tu cơnh đêêc đhanuôr hêê lêy pa ghit lalăm choh ta bhưah đhăm pa nang đoọng g’đech rau bil bal lâng doọ zâng lâng đhr’năng bơơn hân noo ha tộ chr’năp cơnh đhr’năng ơy dưr vaih lâng bấc bh’nơơn chr’noh âng Việt Nam./.