Lướt học tơợ Nhật Bản chô ooy vel đong, amoó Trần Thị Ngọc Trang, coh chr’val Duy Thành, chr’hoong Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam năc bhrợ dự án du lịch bhươl cr’noon. Coh tr’nơơp, Trang k’dua manuyh pa liêm clung sen âng pr’loọng đong dưr vaih zr’lụ tước la lêy. Ta mooi tươc ooy đâu bơơn lêy clung sen, đuối bhuông coh a bọc đác… Lâh 2 c’moo crêê tước âng pr’luh cr’ăy Covid-19 pazêng zr’lụ tước la lêy n’nâu năc công dzợ vêy ta mooi tước la lêy. Vêy bêl, bh’rợ du lịch bhươl cr’noon âng amoó Trang năc dzợ đương hơnh deh 200 tước 300 chu ta mooi coh zập t’ngay. Coh zr’lụ clung sen, Trang dzợ choh p’xoọng bấc râu pô n’lơơng đoọng ta mooi vêy p’xoọng lêy pay đhị zr’lụ chek-in. Đhị đâu, Trang năc dzợ bhrợ pa câl đác, đhị đhêy ắt lâng pa câl cr’liêng sen vêy ta tôm. Amoó Trần Thị Ngọc Trang bhui har bêl clung sen n’nâu ting t’ngay vêy bấc ta mooi tước: “Ta mooi tươc ooy đâu vêy zr’lụ ắt cha ơh coh bhươn k’bhông lâng đuối bhuông ooy a bọc sen. Tr’nơơp, acu tơợp bhrợ cha cơnh đâu, bấc apêê ta đhâm c’mor tước lêy đoọng ting bhrợ têng cơnh bh’rợ âng cu lâng xoọc đâu apêê đoo ơy bhrợ t’bấc cơnh bh’rợ âng cu. Acu công bhrợ t’vaih bh’rợ tr’nêng lâng thu nhập ha zập ngai.”

Xa nay tơợp bhrợ cah âng amoó Nguyễn Thị Tố Nga, coh chr’val Tiên Cẩm, chr’hoong Tiên Phước, tỉnh Quảng Nam vêy bấc ngai n’năl năc manuyh z’lâh zr’năh k’đhap. Vêy bh’rợ tr’nêng nhâm mâng đhị thành phố Hồ Chí Minh năc amoó Nguyễn Thị Tố Nga dưr chô ooy vel đong tơợp bhrợ cha ting c’lâng bh’rợ nông nghiệp sạch. Amoó xay moon hau tu bh’rợ pa câl âng tâm phóc lâng l’nghê tăm âng vel đong ta luôn căh nhâm mâng? Tơợ cr’noọ n’năc, amoó Nga năc t’bhlâng chêêc n’năl lâng pa têệt lâng pazêng pr’loọng đong đhanuôr coh pazêng vel đong đoọng câl chr’noh chr’bêệt lâng đợ bấc năc bấc bhlâng lâng k’dua manuyh choh căh đươi phân hoá học, zơ nươu c’chêệt bh’ruy bêl choh bhrợ. Coh tr’nơơp, Tố Nga k’rong bhrợ k’dâng 7 tỷ đồng đoọng bhrợ têng cơ sở lâng pr’đơc năc “Sống sạch”. Đươi n’năl cơnh bh’rợ bhrợ têng lâng vêy zập pazêng râu pr’đươi coh vel đong, zr’lụ bhrợ têng “Sống sạch” đơơh pa dưr lâng vêy chr’năp coh thị trường.

Xoọc đâu, zr’lụ pa bhrợ âng amoó Nguyễn Thị Tố Nga t’bhlâng bhrợ pazêng pr’đươi bha lâng cơnh n’xiêng tâm phóc, n’xiêng l’nghê, n’xiêng gấc lâng cr’liêng nêm bhrợ tơợ k’lung r’veh r’đoong, đác mắm, bột cha đoọng ha p’niên k’tứi… Pr’đươi sạch n’nâu năc vêy ta đơơng pa câl ooy pazêng siêu thị coh prang k’tiêc k’ruung. Bhrợ cha liêm buôn, amoó bhrợ t’vaih Công ty TNHH bhrợ têng thương mại dịch vụ SOSAFCO vêy đong pa bhrợ đhị thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam, bhrợ t’vaih bh’rợ tr’nêng đoọng ha k’zệt cha năc manuyh pa bhrợ, bấc bhlâng năc apêê ta đhâm c’mor đharựt. Amoó Nguyễn Thị Tố Nga xay moon, amoó năc vêy apêê ngành chức năng tỉnh Quảng Nam zooi zên câl máy móc, bhrợ t’bhưah zr’lụ pa bhrợ: “Coh ha y azi bhrợ t’vaih muy bơr râu pr’đươi liêm choom lâh mơ. Ba bi cơnh pazêng râu n’xiêng, azi p’xoọng muy bơr râu vitamin chr’năp đoọng ha p’niên k’tứi, pazêng râu r’veh r’đoong, k’rong bhrợ ooy công nghệ liêm choom lâh mơ lâng nhâm mâng râu liêm choom âng pr’đươi lâh mơ.”

Tỉnh Quảng Nam xoọc vêy k’nặ 500 bh’rợ kinh tế, tổ hợp tác lâng HTX âng apêê ta đhâm c’mor bhrợ c’la. Tỉnh n’nâu công bhrợ Quỹ tơợp bhrợ cha lâng đợ zên năc 50 tỷ đồng lâng bhrợ t’vaih Câu lạc bộ ta đhâm c’mor tơợp bhrợ cha, pa dưr cr’noọ bh’rợ tơợp bhrợ cha âng apêê ta đhâm c’mor. T’cooh Hồ Quang Bửu, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam xay moon ghít, bấc bh’rợ ta đhâm c’mor tơợp bhrợ cha ơy chô đơơng râu liêm choom bấc bhlâng, bhrợ t’vaih bh’rợ tr’nêng đoọng ha k’r’bhâu cha năc ta đhâm c’mor coh bhươl cr’noon, da ding k’coong ơy choom t’bil lơi đharựt. Ting cơnh t’cooh Hồ Quang Bửu, lướt đh’rưah lâng bh’rợ ta đhâm c’mor tơợp bhrợ cha năc tr’xăl t’mêê ta béch g’lăng, tỉnh Quảng Nam ơy vêy bấc chính sách zooi ooy bh’rợ xay moon thương hiệu, xay p’căh lâng k’đhơợng lêy ooy tr’béch g’lăng lâng pazêng pr’đươi tơợp bhrợ cha âng ta đhâm c’mor, zooi apêê pr’zớc bhrợ t’bhưah bh’rợ pa bhrợ, tr’câl tr’bhlêy. “Tỉnh Quảng Nam ta luôn k’rang ooy xa nay tơợp bhrợ cha lâng tr’xăl t’mêê ta béch. 3 c’moo chô ooy đâu bh’nơơn âng apêê pr’zơc tơợp bhrợ cha dưr vaih k’rơ bhlâng, vêy c’moo vaih tước lâh 200%. Pazêng apêê pr’zơc tơợp bhrợ cha ơy bhrợ t’vaih râu t’mêê đoọng ha prang muy zr’lụ, pr’đươi ta bhrợ têng năc chô đơơng râu chr’năp la lua ooy kinh tế lâng tr’xăl pr’ắt tr’mông âng apêê pr’zơc lâng zr’lụ apêê pr’zơc xoọc ăt mamông. Tỉnh Quảng Nam ơy vêy chính sách ng’zooi ghít bhlâng. Azi vêy c’lâng bh’rợ xay moon pazêng bh’nơơn bh’rợ âng apêê pr’zơc xăl t’mêê ta béch g’lăng ooy thị trường k’tiêc k’ruung n’lơơng./.”

Lan tỏa các mô hình thanh niên khởi nghiệp ở Quảng Nam

Phong trào khởi nghiệp sáng tạo ở tỉnh Quảng Nam phát đã và đang triển mạnh mẽ. Sự thành công từ các mô hình khởi nghiệp của thanh niên đã truyền cảm hứng cho lớp trẻ vươn lên làm giàu chính đáng trên quê hương mình. Tỉnh Quảng Nam cũng xây dựng Quỹ khởi nghiệp với nguồn vốn ban đầu khoảng 50 tỷ đồng và thành lập Câu lạc bộ Thanh niên đầu tư khởi nghiệp, nâng đỡ những ý tưởng khởi nghiệp trở thành hiện thực.

Đi du học từ Nhật Bản trở về, chị Trần Thị Ngọc Trang, ở xã Duy Thành, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam bắt tay triển khai dự án du lịch cộng đồng. Ban đầu, Trang thuê người cải tạo cánh đồng sen của gia đình trở thành điểm tham quan du lịch. Khách tới đây được trải nghiệm cánh đồng sen, chèo ghe trong hồ…. Hơn 2 năm ảnh hưởng dịch bệnh Covid-19 nhưng điểm du lịch này vẫn thu hút du khách tìm về tham quan. Có lúc, mô hình du lịch cộng đồng của chị Trang đón khoảng 200 đến 300 lượt khách mỗi ngày. Trong khu vực đầm sen, Trang còn trồng nhiều loài hoa rực rỡ khác để du khách có thêm lựa chọn điểm check-in. Tại đây, Trang còn mở dịch vụ giải khát, trạm dừng nghỉ ngơi và bán hạt sen đóng gói. Chị Trần Thị Ngọc Trang rất vui khi cánh đồng sen này ngày càng đông du khách tìm đến: “Khách tới đây trải nghiệm có khu vui chơi dưới vườn dừa và bơi thuyền ra ngoài ao sen. Đầu tiên, tôi khởi nghiệp như thế này, nhiều thanh niên trẻ tới để học hỏi mô hình của tôi và bây giờ họ đã mở rộng giống mô hình của tôi. Tôi cũng tạo công ăn việc làm và thu nhập cho mọi người.”

Câu chuyện khởi nghiệp của chị Nguyễn Thị Tố Nga, ở xã Tiên Cẩm, huyện Tiên Phước, tỉnh Quảng Nam được nhiều người biết đến là tấm gương vượt khó. Đang có công ăn việc làm ổn định tại thành phố Hồ Chí Minh nhưng chị Nguyễn Thị Tố Nga quyết định trở về quê khởi nghiệp theo hướng nông nghiệp sạch. Chị trăn trở vì sao đầu ra của cây lạc và vừng đen của quê mình luôn bấp bênh?. Từ suy nghĩ này, chị Nga dày công tìm hiểu và kết nối với từng hộ nông dân ở các địa phương để mua nông sản với số lượng lớn và đề nghị người trồng không sử dụng phân hoá học, thuốc trừ sâu trong quá trình canh tác. Ban đầu, Tố Nga đầu tư khoảng 7 tỷ đồng để xây dựng cơ sở với thương hiệu là “Sống sạch”. Nhờ nắm vững quy trình sản xuất và chủ động nguồn nguyên liệu ở địa phương, cơ sở sản xuất “Sống sạch” nhanh chóng phát triển và có chỗ đứng trên thị trường.

Hiện, cơ sở sản xuất của chị Nguyễn Thị Tố Nga tập trung sản xuất các sản phẩm chính gồm dầu lạc, dầu vừng, dầu gấc và hạt nêm làm từ rau củ quả, nước mắm, bột ăn dặm cho trẻ… Sản phẩm sạch này cung cấp cho các hệ thống siêu thị trong cả nước. Làm ăn thuận lợi, chị đã thành lập Công ty TNHH sản xuất thương mại dịch vụ SOSAFCO trụ sở tại thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam, tạo việc làm cho hàng chục lao động, chủ yếu là thanh niên nghèo. Chị Nguyễn Thị Tố Nga cho biết, chị đã được các ngành chức năng tỉnh Quảng Nam hỗ trợ kinh phí mua sắm thiết bị máy móc, mở rộng quy mô sản xuất: “Sắp tới chúng tôi cho ra một số sản phẩm cải tiến hơn. Ví dụ các loại dầu, chúng tôi kèm theo một số vitamin cần thiết dành cho bé, các rau, củ quả đầu tư công nghệ cao cấp hơn và đảm bảo chất lượng sản phẩm hơn.”

Tỉnh Quảng Nam hiện có gần 500 mô hình kinh tế, tổ hợp tác và HTX do thanh niên làm chủ. Tỉnh này cũng xây dựng Quỹ khởi nghiệp đầu tư với số vốn 50 tỷ đồng và thành lập Câu lạc bộ Thanh niên đầu tư khởi nghiệp, nâng đỡ cho những ý tưởng khởi nghiệp của thanh niên. Ông Hồ Quang Bửu, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam khẳng định, nhiều mô hình thanh niên khởi nghiệp đã mang lại hiệu quả cao, tạo việc làm cho hàng ngàn lao động trẻ ở vùng nông thôn, miền núi vươn lên thoát nghèo. Theo ông Hồ Quang Bửu, đồng hành với phong trào thanh niên khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, tỉnh Quảng Nam đã có nhiều chính sách hỗ trợ về đăng ký thương hiệu, quảng bá và sở hữu trí tuệ đối với các sản phẩm khởi nghiệp của thanh niên, giúp các bạn trẻ mở rộng quy mô sản xuất kinh doanh. “Tỉnh Quảng Nam luôn quan tâm về vấn đề khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo. 3 năm trở lại đây kết quả mà những bạn khởi nghiệp tăng lên rõ rệt, có năm tăng lên hơn 200%. Các bạn khởi nghiệp đem lại sự tươi mới cho cả một vùng, sản phẩm làm ra đem lại giá trị thực về kinh tế rõ ràng và thay đổi đời sống của các bạn và vùng các bạn đang ở. Tỉnh Quảng Nam đã có chính sách hỗ trợ rất cụ thể. Chúng tôi chủ trương về xúc tiến những sản phẩm của các bạn đổi mới sáng tạo ra thị trường nước ngoài.”/.