T’cooh Trần Văn Phúc năc ma nưih vêy bâc ngai chăp âng vel Khe Cát, chr’val Trường Sơn, chr’hoong Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình, c’moo đâu lâh 80, ăt đhị ruuh c’moo pr’hăt, t’cooh Phúc công dzợ zư đơc pr’ăt bh’rợ khoa học đoọng ha lang p’niên lêy. Cơnh lâng năc ma nưih bâc ngai chăp coh vel bhươl, t’cooh âi bơơn năl ghit ooy râu chr’năp âng quyền bhrợ c’la đhăm k’tiêc, yêm têêm k’noong k’tiêc âng k’tiêc k’ruung lâng apêê chủ trương, chính sách âng Đảng, Nhà nước. Tu cơnh đêêc, t’cooh âi ta luôn ăt lum đha nuôr, bơơn năl đhr’năng, cr’noọ cr’niêng âng đha nuôr coh vel đoọng xay moon lâng câp piing lôn đơơh xay bhrợ muy cơnh liêm ghit. T’cooh Trần Văn Phúc đoọng năl:“Moon ooy vel cu, vel Khe Cát n’nâu apêê k’đhơợng xay zêng liêm, doó a ộm cha cha, cờ bạc. Apêê đoo p’zay pa bbhrợ ta têng tơợ ahay tươc nâu câi. Acu năc choom gương mẫu. râu muy năc đong xang liêm aih, ộm chêện, cha puih đoọng ha đha nuôr ma ting bhrợ têng. Râu 2, pa bhrợ ta têng năc công đoọng đhi noo ma ting lêy. N’đhơ 84 c’moo âi n’đhang acu công dzợ p’zay pa bhrợ.”

Vel Ón, muy coh 2 vel coh chr’val da ding ca coong Trọng Hóa, chr’hoong Minh Hóa, tỉnh Quảng Bình, bâc năc đha nuôr Rục ăt ma mông. Đhị đâu đanh lâh 60 c’moo, đha nuôr Rục coh Quảng Bình ma mông muy a đay coh m’pâng crâng Bhươn k’tiêc k’rung Phong Nha Kẻ Bàng. Apêê pay boọng gơp bhrợ đhị ăt lâng ma mông bâc năc bơơn a đhăh a chịm pêêh p’lêê p’coo. Đhị đhr’năng n’năc, c’moo 2008, bộ đội  biên phòng tỉnh Quảng Bình âi k’rong pr’đơợ, p’too moon dha nuôr Rục đhâc đhị boọng gơp chô ăt đhị đhăm t’mêê, pay đoọng k’tiêc ăt lâng bhrợ 10 ha ruộng.  xang bâc c’moo chô ăt đhị đhăm t’mêê, c’năl, pr’ăt tr’mông âng đha nuôr Rục công dzợ bâc râu căh âi liêm choom, cr’noọ pr’chăp đương g’nưm ooy râu zooi đoọng âng Nhà nước âi ăt đhộ coh loom luônh acọ abôc âng đha nuôr. Prang bâc cr’chăl, apêê ma nưih lính quân hàm t’viêng năc âi p’zay “ poong đợ bêệ poong” lâng đha nuôr. Đồn Biên phòng Cà Xèng âi t’bhlâng pa zum lâng apêê ngành, chính quyền vel đong xay truih, p’too moon, đơơng âng bh’rợ xa nay pa dưr tr’mông tr’meh p’têêt lâng pr’ăt tr’mông – an ninh coh vel đong cơnh: Tr’xăl tơơm chr’noh, acoon bh’năn; zooi đha nuôr pa dưr crâng, a boc băn a xiu, đong c’roọl.  Đươi cơnh đêêc, bơr pêê c’moo đăn đâu, đhị vel đha rưt bhlâng tỉnh Quảng Bình n’nâu, vêy bâc pr’loọng đong âi dưr z’lâh bhrợ cha ca van, xră bha ar  zươc luh tơợ pr’loọng đha rưt. T’cooh Trần Xuân Vinh, ăt coh vel Ón năc muy coh apêê ma nưih cơnh đêêc xay moon:“Ahêê choom k’noọ pa chăp la lay cơnh oó đương kía ooy nhà nước. Bêl a hay dzợ zr’năh k’đhap, nhà nước công đoọng đong, đoọng c’rooc âi. Ahêê mă z’lâh đha rưt năc vêy t’bhlâng bhrợ cha, căh choom muy ăt đương rơơm ooy apêê n’lơơng năc căh vêy choom dưr ta clơ mă.”

Bộ đội biên phòng công pa zum lâng chính quyền vel đong xơợng bhrợ bâc bh’rợ xa nay liêm la lua cơnh  c’lâng vel, choh n’loong t’vaih crâng, ga lop t’viêng bha đưn li lôc, bhrợ apêê c’lâng vel bhươl  lâng bê tông, pa choom đoọng đha nuôr băn rơơi, choh bhơi r’veh lâng apêê tơơm cha p’lêê đoọng bhrợ bhr’lâ pr’ăt tr’mông lâng pa dưr râu pa chô ha đha nuôr. Đươi cơnh đêêc, bâc apêê chr’val k’noong k’tiêc âng tỉnh Quảng Bình ting t’ngay ting tr’xăl. Vêy râu zooi đoọng âng apêê ma nưih lính quân hàm t’viêng, apêê pr’loọng đha nuôr âi yêm têêm bhrợ cha, pa dưr tr’mông tr’meh pr’loọng đong lâng t’bhlâng bhrợ pa dưr apêê pr’đhang z’lâh đha rưt nhâm mâng. Trung tá Phạm Văn Phương, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cà Xèng, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Nam đoọng năl, muy coh apêê bh’rợ tr’nơơp âng c’bhuh công an căh câ biên phòng năc choom bhrợ t’vaih bh’rợ ăt bhrợ liêm lâng đha nuôr pa bhlâng năc apêê t’cooh vel, trưởng vel, ma nưih bâc ngai chăp. Bộ đội, chính quyền vel đong năc công t’bhlâng zooi đoọng đha nuôr cơnh bhrợ cha lâng đha nuôr năc choom vêy p’xoọng đợ pr’đơợ zooi đoọng bhrợ cha dưr z’lâh đha rưt:“Chr’năp lâh công năc cr’noọ z’lâh đha rưt. Muy bơr pr’loọng đong dưr z’lâh đha rưt âi bhrợ cr’đơơng liêm tươc apêê pr’loọng n’lơơng, tu năc đoo năc đợ bh’rợ bhrợ la lua liêm crêê đoọng ha pêê n’lơơng ting lêy bhrợ têng lâng vêy bâc ngai âi năl tr’xăl.”

Râu yêm têêm lâng tr’xăl t’mêê liêm âng apêê vel k’noong k’tiêc Quảng Bình nâu câi vêy râu pa zum têy, chroi c’rơ âng cán bộ, chiến sĩ bộ đội biên phòng đhị k’noong k’tiêc K’tiêc k’ruung./.

Đoàn kết để bảo vệ sự bình yên bản làng

Với phương châm “ Đồn là nhà, biên giới là quê hương, đồng bào các dân tộc anh em là ruột thịt”, những năm qua, các chiến sĩ quân hàm xanh nơi vùng cao biên giới tỉnh Quảng Bình đã đoàn kết, gắn bó, sát cánh cùng đồng bào các dân tộc thiểu số nơi đây xây dựng các bản làng nơi vùng biên cương của Tổ Quốc ngày càng bình yên, tươi đẹp

Ông Trần Văn Phúc, người có uy tín của bản Khe Cát, xã Trường Sơn, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình năm nay đã ngoài 80 nhưng ông vẫn giữ lối sống, nếp sinh hoạt khoa học để làm gương cho lớp trẻ. Với vai trò là người có uy tín trong cộng đồng, ông luôn nhận thức sâu sắc về tầm quan trọng của chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia và các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước. Do đó, ông thường xuyên gần gũi nắm bắt tình hình, tư tưởng, tâm tư nguyện vọng của bà con trong bản để đề xuất với cấp trên kịp thời giải quyết một cách thấu đáo. Ông Trần Văn Phúc cho biết:“Nói về bản của tôi, bản Khe Cát này về lãnh đạo họ đều tốt, không rượu chè, cờ bạc. Họ chăm chỉ lao động từ ngày xưa đến nay. Tôi thì phải gương mẫu. Thứ nhất nhà cửa phải vệ sinh sạch sẽ, ăn chí uống sôi để cho bà con dân bản phải học theo. Thứ 2, lao động sản xuất cũng vẫn làm cho an hem học tập. Dù 84 tuổi rồi nhưng tôi vẫn phải lao động.”

Bản Ón, một trong 2 bản ở xã vùng cao Trọng Hóa, huyện Minh Hóa, tỉnh Quảng Bình là nơi sinh sống của phần đông đồng bào Rục. Cách đây hơn 60 năm, người Rục ở tỉnh Quảng Bình sống biệt lập trong rừng sâu Vườn quốc gia Phong Nha Kẻ Bàng. Họ lấy hang đá làm nơi ở và cuộc sống chủ yếu săn bắt hát lượm. Trước thực tế đó, năm 2008, bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình đã huy động nguồn lực, vận động đồng bào Rục rời bỏ hang đá cấp đất cho bà con làm nhà ở và khai hoang 10 héc ta ruộng lúa nước. Sau nhiều năm về nơi ở mới, nhận thức, cuộc sống của đồng bào Rục vẫn còn nhiều hạn chế, tư tưởng trông chờ ỷ lại sự hỗ trợ của Nhà nước vẫn ăn sâu trong tiềm thức của người dân. Suốt nhiều ngày tháng, những người lính quân hàm xanh đồn Biên phòng Cà Xèng phối hợp với các ngành, chính quyền địa phương tuyên truyền, vận động, đưa chương trình, dự án phát triển kinh tế gắn với quốc phòng - an ninh về giúp bà con thay đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi; phát triển rừng, ao, chuồng. Nhờ đó, những năm gần đây, tại bản nghèo nhất tỉnh Quảng Bình này, nhiều gia đình đã vươn lên làm giàu, tự nguyện viết đơn xin ra khỏi hộ nghèo. Ông Trần Xuân Vinh ở bản Ón, một trong số này  cho biết:“Mình phải suy nghĩ khác đi chứ đừng trông chờ ỷ lại vào nhà nước. Hồi trước còn khó khăn, nhà nước cũng cho nhà, cho bò rồi. Mình thoát nghèo được mới phấn đấu làm ăn được, chứ mình cứ ỷ lại thì không thể khá lên được.”

Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình cũng phối hợp với chính quyền địa phương thực hiện nhiều công trình thiết thực như “đường dân sinh”, “trồng cây gây rừng, phủ xanh đồi trọc”, “bê tông hóa các tuyến đường nông thôn", hướng dẫn bà con chăn nuôi, trồng rau và các loại cây ăn quả nhằm cải thiện cuộc sống và tăng thu nhập cho bà con. Nhờ đó, những xã biên giới của tỉnh Quảng Bình ngày càng đổi thay. Có sự hỗ trợ của những người lính quân hàm xanh, các hộ dân đã yên tâm làm ăn, phát triển kinh tế gia đình và nỗ lực xây dựng những mô hình thoát nghèo bền vững. Trung tá Phạm Văn Phương, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cà Xèng, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình cho biết, một trong những nhiệm vụ đầu tiên của lực lượng Công an hay Biên phòng là phải tạo được mối quan hệ mật thiết với quần chúng nhân dân nhất là các già làng, trưởng bản, người có uy tín. Bộ đội, chính quyền địa phương vẫn tiếp tục hỗ trợ bà con cách thức làm kinh tế và đồng bào cần thêm những nguồn lực hỗ trợ tạo sinh kế vươn lên thoát nghèo:“Quan trọng hơn cả vẫn là tư duy nhận thức thoát nghèo. Một số hộ gia đình vươn lên thoát nghèo đã tác động rất tích cực đến những hộ khác, bởi vì đó là những việc làm thiết thực tác động trực quan cho những người xung quanh đó học hỏi theo cách làm và có những người biết thay đổi.”

Sự bình yên và khởi sắc của các bản làng vùng cao biên giới tỉnh Quảng Bình hôm nay có sự chung tay, góp sức của những người lính Biên phòng nơi vùng biên cương Tổ quốc./.