“Nâu đoo nắc g’lúh 3 acu lươt vêy bơơn lưm amoó, pr’loọng đông lêy đoọng k’coon lướt học đoọng năl chữ, pa dưr pr’ắt tr’mung ha y chroo. A’đay ơy zr’nắh nắc đoọng apêê ta clơ lấh, cắh lướt học, cắh váih chữ nắc ha y chroo bhrợ cha zr’nắh k’đhạp bhlâng.”

“Acu cung moon ađoo lướt học, chấc lướt t’bơơn zên bạc, cha nêếh đoọng ha pêê cha học. Ađoo moon zâp ra diu lướt dzung tươc ooy trường k’ay dzung, cắh ma xe. Thầy moon cơnh đêếc, nắc lêy chở đoọng Cap Vũ lướt học.”

Nắc ahêê xơợng g’lúh prá xay âng thầy giáo Lê Thế Sáng, Trường THCS Cao Văn Bé lâng k’căn học sinh. Xang bấc chu lướt chô ooy đông apêê học sinh, tước g’lúh 3 nắc thầy giáo Lê Thế Sáng vêy bơơn lưm k’căn âng ađhi Cao Vũ, học sinh lớp 6 âng trường. Cao Vũ nắc 1 ooy 2 học sinh cắh ơy chô ooy trường xang bêl g’lúh Tết nguyên đán. Xang Tết, cóh lớp vêy 2, 3 ađhi học sinh đhêy học ặt cóh đông ting k’căn k’conh lướt bhrợ ha rêê nắc ơy bơơn thầy k’đươi chô học cớ ooy trường.

Trường THCS Cao Văn Bé, cóh chr’val Khánh Phú, chr’hoong Khánh Vĩnh nắc mưy ooy đợ trường học cóh vel đông lưm zr’nắh k’đhạp bhlâng tỉnh Khánh Hoà. Trường nắc vêy 300 học sinh, zêng manứih acoon cóh cơnh Raglay, T’rin, Ê Đê... Bhiệc zư lêy sĩ số học sinh nắc đoo bh’rợ k’đhạp lâng nhà trường.

Xang Tết, zâp giáo viên bấc chi lướt zi lấh crâng k’coong tơợ 5 tước 10km lướt tước zâp pr’loọng đông lưm ta moóh, p’too moon k’căn k’conh học sinh lêy đoọng học sinh chô ooy lớp. Cô Nguyễn Thị Ngọc Linh, chủ nhiệm lớp 9/2, Trường THCS Cao Văn Bé đoỌng năl: “Giáo viên chủ nhiệm lêy lướt k’đươi moon đấh đoọng apêê ađhi doọ bơơn lướt bhrợ bhiệc lơơng, đoọng chô học liêm zâp. 6 giờ kém nắc lêy lướt, lướt bêl hi dưm cắh têêm ngăn, tu vêy bấc đhị c’nắt c’lâng mốp bênh, cắh váih đông xang k’pân bhlâng. Nắc lêy lướt moót ooy đông, apêê k’căn k’conh cung cắh vêy glúh lưm giáo viên. Ađay lêy t’bhlâng moon, học sinh đhêy học t’ngay thứ 2 nắc lêy lướt cậ ooy đông lêy moon apêê lướt ooy lớp.”

Chr’hoong k’coong ch’ngai Khánh Vĩnh, tỉnh Khánh Hoà vêy 38 trường học, lâng 10 r’bhâu học sinh. Xoọc đâu, đợ mơ học sinh lướt ooy lớp âng bậc mầm non, tiểu học bơơn k’noọ 100%, ha dợ lâng khối trung học cơ sở k’đhạp lấh, học sinh tước ooy lớp bơơn 95% pa zêng đợ học sinh. Thầy Bùi Hữu Hoá, Trường phòng Giáo dục lâng Đào tạo chr’hoong Khánh Vĩnh, tỉnh Khánh Hoà đoọng năl, tước đâu k’dâng 60 học sinh cắh ơy lướt ooy lớp. Zâp giáo viên lêy ta luôn ta moóh ooy trưởng vel, t’coóh vel đoọng k’đươi moon apêê k’căn k’conh học sinh, đoọng k’coon tước ooy trường: “P’zay bhrợ liêm ta níh lâng zâp học sinh tu apêê cắh lấh năl ghít, lâng pr’ăt tr’mung zr’nắh k’đhạp nắc lêy zúp apêê pr’loọng đông. Giáo viên lấh mơ bh’rợ ặt pa choom cóh lớp năc lêy bhrợ liêm bhiệc lưm ta moóh, p’too pa choom. P’ghít lêy tước đợ apêê pr’loọng đông zr’nắh k’đhạp, cắh kiêng học, lêy vêy cơnh pra xay liêm choom, k’đươi học sinh chô học cớ.”

Học sinh manứih acoon cóh tỉnh Khánh Hoà ơy lâng xoọc bơơn đươi bấc chính sách zooi zúp âng Nhà nước. Động zư đợc sĩ số liêm zâp, ting bhr’dzang pa dưr dal bh’rợ giáo dục, zâp trường lêy xay moon đợ sĩ số zâp t’ngay, k’đươi giáo viên chấc lêy năl liêm ghít pr’ắt tr’mung âng zâp apêê học sinh đoọng vêy c’lâng bh’rợ zooi zúp đấh loon. P’căn Ka Tông Thị Mến, Phó Chủ tịch UBND chr’hoong Khánh Vĩnh, tỉnh Khánh Hoà đoọng năl, zâp trường cung lêy bhrợ bấc bh’rợ ngoại khoá, đhị buôn chi ớh pr’hay, zúp apêê ađhi bhui har, hâng hơnh bêl lướt ooy trường: “Cruung k’tiếc cóh vel đông chr’hoong ặt ch’ngai, zr’nắh k’đhạp, giáo viên k’đhạp lêy zúp đoọng apêê ađhi chô cớ ooy trường học. Zâp thầy cô giáo lứch loom lêy bhrợ, t’bhlâng k’đươi apêê ađhi học sinh lướt học liêm zâp cung cơnh học liêm choom. Pa zưm lâng chính quyền vel đông xay moon k’đươi, zúp apêê ađhi học hành liêm choom, nắc đoo mưy ooy đợ cr’noọ bh’rợ zúp đoọng dưr zi lấh đha rứt.”/.

Khánh Hoà: Vận động học sinh dân tộc miền núi ra lớp

PV Thái Bình/VOV Miền Trung

Sau Tết Nguyên đán, vì hoàn cảnh khó khăn, lo ngại dịch bệnh, nhiều học sinh người dân tộc thiểu số ở huyện miền núi Khánh Vĩnh, tỉnh Khánh Hoà nghỉ học ở nhà. Các thầy, cô giáo phải đến từng gia đình để vận động các em ra lớp. Phản ánh của PV Thái Bình, thường trú tại miền Trung:

        - “Lần này là lần thứ 3, bây giờ mới gặp chị, gia đình cố gắng cho em đi học để biết cái chữ, cải thiện cuộc sống sau này. Mình đã khổ rồi, cho đời em nó khấm khá hơn, không đi học, không có chữ sau này làm kinh tế khó khăn lắm.”

        - “Chị cũng nói con đi học chứ, mình đi làm mướn lo cơm gạo cho ăn đi học. Con nói đi sáng nào cũng xuống đó thì mỏi chân, không có xe đi. Thầy nói vậy, có gì thì chở Cao Vũ đi học.”

Đó là trao đổi của thầy giáo Lê Thế Sáng, Trường THCS Cao Văn Bé với phụ huynh học sinh. Sau nhiều lần ngược núi, lần thứ 3, thầy giáo Lê Thế Sáng, mới gặp được mẹ của em Cao Vũ, học sinh lớp 6 của trường. Cao Vũ là 1 trong 2 học sinh chưa trở lại trường sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Sau Tết, trong lớp có một số em nghỉ học ở nhà theo cha mẹ lên rẫy đã được thầy vận động trở lại trường học.

Trường THCS Cao Văn Bé, ở xã Khánh Phú, huyện Khánh Vĩnh là một trong những trường học ở địa bàn khó khăn nhất tỉnh Khánh Hoà. Trường chỉ có 300 học sinh, hầu hết là người dân tộc thiểu số như: Raglay, T’rin, Ê đê… Việc duy trì sĩ số học sinh là nhiệm vụ rất khó đối với nhà trường.

Sau Tết, các giáo viên nhiều lần vượt núi từ 5 - 10km đến từng gia đình thăm hỏi, động viên phụ huynh, học sinh thuyết phục các em ra lớp. Cô Nguyễn Thị Ngọc Linh, chủ nhiệm lớp 9/2, Trường THCS Cao Văn Bé cho biết:“ Giáo viên chủ nhiệm phải đi vận động thật sớm để các em không đi làm việc khác, để các em ra đầy đủ. 6 giờ kém mình phải đi rồi, đi buổi tối không tiện. Vận động có những đoạn đường hẻo lánh, rất là sợ. Mình đi vào nhà mà phụ huynh nằm ở trong nhà nhưng mà không ra tiếp giáo viên. Mình phải kiên trì, học sinh nghỉ học ngày thứ hai bắt đầu phải vào nhà liền để các em ra lớp.”

Huyện miền núi Khánh Vĩnh, tỉnh Khánh Hoà có 38 trường học, với 10 ngàn học sinh. Hiện nay, tỷ lệ học sinh ra lớp của bậc mầm non, tiểu học đạt gần 100%, riêng khối trung học cơ sở khó khăn hơn, học sinh đến lớp đạt 95% tổng số học sinh. Thầy Bùi Hữu Hoá, Trưởng Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Khánh Vĩnh, tỉnh Khánh Hòa cho biết, đến nay khoảng 60 học sinh vẫn chưa ra lớp. Các giáo viên phải thường xuyên liên hệ với Trưởng thôn, già làng để vận động phụ huynh, học sinh cho con em tới trường:“Tận tuỵ đến với từng học sinh bởi vì tâm lý các em chểnh mảng, một phần các em cũng vì điều kiện kinh tế phải phụ giúp gia đình. Giáo viên ngoài trách nhiệm đứng lớp cần phải làm tốt việc thường xuyên thăm hỏi, động viên. Chú trọng đến những trường hợp gia đình quá khó khăn, chưa ham học, ta phải có nghệ thuật khéo léo, huy động tối đa học sinh ra lớp.”

Học sinh người dân tộc thiểu số ở tỉnh Khánh Hoà đã và đang thụ hưởng nhiều chính sách hỗ trợ của Nhà nước. Để duy trì sĩ số, từng bước nâng cao chất lượng giáo dục, các trường phải báo cáo sĩ số hàng ngày, phân công giáo viên tìm hiểu hoàn cảnh cụ thể từng em để có giải pháp hỗ trợ kịp thời. Bà Ka Tông Thị Mến, Phó Chủ tịch UBND huyện Khánh Vĩnh, tỉnh Khánh Hoà cho biết: Các trường cũng tổ chức nhiều hoạt động ngoại khóa, vui chơi, giúp các em có niềm vui khi đến trường học:“Địa hình trên địa bàn huyện xa xôi, cách trở, giáo viên rất vất vả để giúp các em trở lại trường học. Các thầy, cô giáo đã hết sức cố gắng, nỗ lực vận động các em học sinh đảm bảo sĩ số lên lớp cũng như chất lượng học tập. Còn phối hợp với chính quyền địa phương tuyên truyền vận động, giúp các em học hành đến nơi đến chốn, đó là một trong những mục tiêu để giúp thoát nghèo./.”