Ăt ma mông đanh coh đhăm k’tiêc Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa, đha nuôr acoon coh Dao quần chẹt âi zư đơc lâng k’đhơợng bhrợ muy coh bâc chr’năp văn hóa liêm pr’hay âng acoon coh đay năc đoo tranh bhuôih. Cơnh lâng ma nưih Dao, tranh bhuôih vêy muy râu chr’năp coh pr’ăt tr’mông, pa bhlâng năc cr’chăl tơơp ha pa ruôt c’moo t’mêê.

Ting đha nuôr Dao coh prang k’tiêc moon pa zum, đha nuôr Dao Thanh Hóa moon la lay, coh bâc t’ngay bhiêc bhan chr’năp âng lang ma nưih cơnh bhiêc bhan cấp sắc, bhiêc bhan Hoàn nguyện, Tết nhảy, bhiêc bhan Tạ mả ( pâh a bhuy),… zêng căh choom căh vêy tranh bhuôih. Ma nưih Dao căh dôông tranh zâp t’ngay coh đong, năc muy bêl bhrợ đhr’niêng, apêê đoo vêy dôông tranh bhuôih, bhrợ đhr’niêng xang năc puôl đơc cớ.

Tranh bhuôih âng ma nưih Dao pa căh pr’chăp âng acoon ma nưih bêl lang a hay ooy plêêng k’tiêc, lịch sử acoon ma nưih, công cơnh apêê bh’rợ  ma nưih bhlưa acoon ma nưih lâng đợ cr’noọ cr’niêng coh pr’ăt tr’mông. Ting t’cooh Triệu Hùng Cường,ăt coh chr’val Cẩm Liên, chr’hoong Cẩm Thủy, muy coh hăt ma nưih xooc dzợ zư đơc bh’rợ xră tranh bhuôih âng acoon coh Dao coh Thanh Hóa, ma nưih Dao buôn bhuôih apêê bộ tranh cơnh Sò phảng, Hành sư, Tam Thanh đại đường… Zâp bộ tranh đơơng âng đợ chr’năp, coh đêêc tr’haanh bhlâng lâng bâc bhlâng năc bộ Tam Thanh đại đương pa zêng 12 ta la tranh ga măc xră zâp 120 binh lính lâng 4 ta la tranh k’tứi xră Tứ phủ công tào./.

Độc đáo tranh thờ của người Dao quần chẹt Thanh Hóa

Sinh sống lâu đời trên vùng đất Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa, đồng bào dân tộc Dao quần chẹt đã gìn giữ và duy trì một trong những giá trị văn hóa đặc sắc của dân tộc mình đó là tranh thờ. Đối với người Dao, tranh thờ chiếm một vị trí quan trọng trong đời sống tinh thần và tâm linh nhất là thời điểm đầu Xuân năm mới.

Đồng bào Dao trong cả nước nói chung, đồng bào Dao Thanh Hóa nói riêng quan niệm, trong những ngày lễ quan trọng của cuộc đời như lễ Cấp sắc, lễ Hoàn nguyện, Tết nhảy, lễ Tạ mả (lễ tang), Đám ma tươi... đều không thể thiếu tranh thờ. Người Dao không treo tranh hàng ngày trong nhà, mà chỉ khi tiến hành nghi lễ, họ mới treo tranh thờ lên, thực hiện lễ xong lại cuộn tranh cất đi.

Tranh thờ của người Dao thể hiện quan niệm của con người thuở sơ khai về vũ trụ, lịch sử cội nguồn, cũng như các mối quan hệ giữa con người với vũ trụ, thần linh và những ước vọng trong cuộc sống. Theo ông Triệu Hùng Cường, ở xã Cẩm Liên, huyện Cẩm Thủy, một trong số ít người đang theo đuổi nghề vẽ tranh thờ của dân tộc Dao ở Thanh Hóa, người Dao thường thờ các bộ tranh như Sò phảng, Hành sư, Tam Thanh đại đường... Mỗi bộ tranh mang những ý nghĩa, sắc thái khác nhau trong đó nổi bật và phổ biến nhất chính là bộ Tam Thanh đại đường gồm 12 bức tranh to vẽ đủ 120 binh lính và 4 bức tranh nhỏ vẽ Tứ phủ công tào./.(TTXVN)