Tơợ Trạm k’đhơợng zư crâng Làng Cam, âng Ban k’đhơợng zư crâng g’mrâng chr’hoong Vân Canh, ắt cóh chr’val Canh Liên, chr’hoong Vân Canh, tỉnh Bình Định lướt ting c’lâng k’tiếc mơ 1 tiếng lướt dzung nắc vêy chô tước đhị ta bhrợ pa hư crâng zr’lụ 316, chr’val Canh Liên nâu. Đhị ta col pa hư crâng nâu mơ 500m nắc vêy mưy pợ lâng bấc râu pr’đươi pr’dua cơnh gọ, xa nập xập, tọ zâp râu... Lướt moót ch’ngai lấh, bơơn lêy bấc n’loong ga mắc tơợ 25cm tước lấh 80cm t’mêê ta col pa hư, vêy đoo cung đenh. Đhị đâu, nắc lêy zâp apêê bhrợ pa hư crâng đươi máy cưa đoọng cắt pa đăm n’loong nâu.

Anoo Đinh Văn Tưởng, Trạm trưởng Trạm k’đhơợng zư lêy crâng Làng Cam, âng Ban k’đhơợng zư crâng g’mrâng chr’hoong Vân Canh đoọng năl, đợ n’loong ga mắc ặt ooy k’tiếc âng Trạm k’đhơợng zư, ta col pa hư tơợ c’xêê 3/2023. Bêl bơơn lêy tu bhiệc, Trạm k’đhơợng zư crâng Làng Cam ơy xay moon ooy Ban k’đhơợng zư crâng g’mrâng chr’hoong Vân Canh. Anoo Đinh Văn Tưởng đoọng năl cớ, cr’chăl đâu vêy 2, 3 số điện thoại ta luôn t’đang điện bhrợ c’pân anoo crêê tước bhiệc zư lêy crâng:“Azi bơơn lêy tu bhiệc k’dâng 2 tuần. Lêy toom bhrợ, lướt tước đhị col pa hư lêy ha cơnh. Bêl l’lăm vêy 4 bha lâng ta col pa hư, azi ơy xay moon ooy zâp pr’loọng đhanuôr vêy ngai col n’loong bhrợ ping. Đhanuôr cóh đâu ting j’niêng bh’rợ âng apêê cơnh đêếc, acu lêy apêê rêên, acu cung cắh đoọng apêê moót bhrợ pa hư crâng.”

Đhâng t’ngay 20/3, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Bình Định đh’rứah lâng Hạt kiểm lâm chr’hoong Vân Canh ơy bhrợ Tổ pa bhrợ lêy cha mêết đhị zr’lụ vêy bấc n’loong ta col pa hư đhị zr’lụ crâng g’mrâng chr’val Canh Liên, chr’hoong Vân Canh ta col pa hư. C’bhúh kiểm lâm lêy cha mêết zr’lụ ta col pa hư cắh liêm crêê khoảnh 6, zr’lụ 316, chr’val Canh Liên, chr’hoong Vân Canh. Zr’lụ nâu bơơn đoọng 2, 3 pr’loọng đhanuôr cóh chr’val Canh Tiến, chr’hoong Vân Canh lêy cha mêết, zư đợc. Hi bu t’ngay 20/3, c’bhúh Kiểm lâm tỉnh Bình Định lêy cha mêết vêy 15 bha lâng n’loong ta col pa hư cắh liêm crêê, pa zêng n’loong cơnh: ké (c’bhúh 3), sổ (c’bhúh 7). Hân đhơ cơnh đêếc, đợ n’loong ta đơơng pa glúh đắh crâng vêy 6 bhr’lâng, ga mắc tơợ 25cm tước 50cm, dzợ ha mơ nắc n’loong k’tứi cắh cậ n’loong boọng. Tổ pa bhrợ cắh ơy năl ghít đợ mơ n’loong ta bhrợ pa hư cắh liêm crêê luật lâng cung cắh năl ghít đợ apêê bhrợ pa hư nâu. T’coóh Lê Đức Sáu, Phó Chi cục trưởng k’đhơợng bhrợ Chi cục Kiểm lâm tỉnh Vinhd Định đoọng năl, Chi cục ơy k’đươi moon lêy cha mêết đợ mơ n’loong ta col pa hư đoọng vêy pr’đơợ lêy toom bhrợ cắh cậ xay moon đoọng cấp vêy thẩm quyền lêy bhrợ ting quy định:“Zr’lụ crâng g’mrâng nâu nắc g’lúh tr’nơợp bơơn lêy 2, 3 bha lâng n’loong t’mêê ta col. Đhr’năng plêệng k’tiếc c’moo đâu cung bấc boo nắc bêl váih boo apêê lướt moót col pa hư. Bhiệc năl ghít đợ n’loong n’nâu nắc lêy vêy cơ quan lêy cha mêết ha mơ ga mắc dal n’loong. Hi lêệng âng đợ n’loong nâu cung cắh ơy năl ghít, lêy cha mêết liêm ghít đoọng năl, đhị đâu mưy ríah hơơn ặ.”

Tu bhiệc bhrợ pa hư n’loong cắh liêm crêê đhị khoảnh 6, zr’lụ 361, chr’hoong Vân Canh, tỉnh Bình Định bơơn Trạm k’đhơợng zư lêy crâng Làng Cam bơơn lêy tơợp c’xêê 3/2023 lâng xay moon ooy Ban k’đhơợng zư crâng g’mrâng bêl hi bu t’ngay 20/3, Hạt Kiểm lâm chr’hoong Vân Canh t’mêê bhrợ pa dưr c’lâng bh’rợ lêy cha mêết đhị đâu. T’coóh Trần Văn Phúc, Gíam đốc Sở Nông nghiệp lâng pa dưr pa xớc vel bhươl tỉnh Bình Định k’đươi Chi cục Kiểm lâm tỉnh lêy pazưm lâng zâp c’bhúh chức năng âng chr’hoong Vân Canh đấh lêy cha mêết, bhrợ pa liêm tu bhiệc crêê tước bhrợ pa hư n’loong cắh liêm crêê đhị zr’lụ 316:“Đhị pr’đơợ lêy cha mêết nắc đợ bil hư cung bấc. Azi k’đươi Chi cục Kiểm lâm lêy cha mêết pa zêng đợ n’loong col pa hư cắh liêm crêê nâu xay moon ooy Sở Nông nghiệp lâng pa dưr pa xớc vel bhươl lâng đhị pr’đơợ nâu nắc k’đươi lêy bhrợ pa liêm. lâng đợ mơ bhrợ pa hư nâu nắc azi lêy bhrợ ting quy định âng pháp luật, choom truy tố trách nhiệm hình sự lâng apêê nâu. Azi nắc t’bhlâng k’đươi moon đoọng Chi cục Kiểm lâm pazưm lâng Ban k’đhơợng zư crâng g’mrâng Vân Canh t’bhlâng lêy cha mêết oó đoọng dưr váih cơnh đâu dzợ./.”

Ai đốn hạ nhiều cây gỗ lớn trong rừng phòng hộ ở Bình Định?

Thời gian gần đây, nhiều cây gỗ lớn ở rừng phòng hộ trên địa bàn xã Canh Liên, huyện Vân Canh, tỉnh Bình Định bị chặt phá trái phép. Mặc dù cây rừng liên tiếp bị đốn hạ trái pháp luật nhưng Ban Quản lý rừng phòng hộ Vân Canh, huyện Vân Canh, tỉnh Bình Định chậm báo cáo để xử lý. Hiện ngành Nông nghiệp tỉnh Bình Định đang khẩn trương làm rõ việc nhiều cây gỗ bị cưa hạ trái phép trong rừng phòng hộ huyện Vân Canh, đồng thời tăng cường công tác quản lý bảo vệ rừng.

Từ Trạm Quản lý bảo vệ rừng Làng Cam, thuộc Ban Quản lý rừng phòng hộ huyện Vân Canh, đóng tại xã Canh Liên, huyện Vân Canh, tỉnh Bình Định men theo con đường mòn khoảng 1 tiếng đồng hồ đi bộ mới đến được điểm phá rừng tại tiểu khu 316, xã Canh Liên. Cách hiện trường rừng bị tàn phá khoảng 500m, một lán trại ngổn ngang nhiều đồ vật, như: nồi, quần áo, can nhựa... Tiến sâu vào rừng, phát hiện nhiều cây rừng cổ thụ đường kính từ 25cm đến trên 80cm bị đốn hạ với các dấu vết mới, cũ. Tại hiện trường, dấu vết để lại cho thấy, các đối tượng phá rừng đã sử dụng máy cưa xăng để cắt hạ cây.

Anh Đinh Văn Tưởng, Trạm trưởng Trạm Quản lý bảo vệ rừng Làng Cam, thuộc Ban Quản lý phòng hộ huyện Vân Canh cho biết, những cây gỗ lớn trong lâm phận do Trạm quản lý bị chặt phá từ đầu tháng 3/2023. Khi phát hiện sự việc, Trạm Quản lý bảo vệ rừng Làng Cam đã báo lên Ban Quản lý rừng phòng hộ huyện Vân Canh. Anh Đinh Văn Tưởng cho biết thêm, thời gian gần đây có vài số điện thoại thường xuyên gọi điện đe dọa anh liên quan đến việc giữ rừng:“Chúng tôi phát hiện vụ việc khoảng 2 tuần. Tiến hành xử lý, lên hiện trường như thế nào, coi thử thiệt hại số lượng cây ra sao. Bữa trước có 4 cây bị cưa hạ rồi báo cáo có các hộ dân cưa cây làm nhà nghĩa địa. Dân ở đây theo phong tục miền núi nó vậy, mình thấy dân họ khóc dữ quá nhưng cũng không cho họ vào phá rừng.”

Trưa ngày 20/3, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Bình Định cùng Hạt kiểm lâm huyện Vân Canh đã lập Tổ công tác kiểm tra hiện trường khu vực nhiều cây gỗ lớn trong rừng phòng hộ ở xã Canh Liên, huyện Vân Canh bị chặt phá. Lực lượng kiểm tra xác định khu vực cây gỗ lớn bị cưa hạ trái phép thuộc khoảnh 6, Tiểu khu 316, xã Canh Liên, huyện Vân Canh. Khu vực này được giao cho một số hộ dân ở xã Canh Tiến, huyện Vân Canh tuần tra, bảo vệ. Chiều ngày 20/3, lực lượng Kiểm lâm tỉnh Bình Định kiểm đếm được 15 cây rừng bị khai thác trái pháp luật thuộc các loại như: ké (nhóm 3); sổ (nhóm 7). Tuy nhiên, số cây gỗ lấy được ra khỏi hiện trường 6 cây, đường kính từ 25cm đến 50cm, số còn lại là cây nhỏ hoặc rỗng ruột. Tổ Công tác chưa xác định được cụ thể khối lượng lâm sản bị khai thác trái pháp luật và cũng chưa xác định được đối tượng đã khai thác số gỗ này. Ông Lê Đức Sáu, Phó Chi cục trưởng phụ trách Chi cục Kiểm lâm tỉnh Bình Định cho biết, Chi cục đã đề nghị trưng cầu giám định lâm sản bị thiệt hại để có cơ sở xử lý hoặc tham mưu cho cấp có thẩm quyền xử lý theo quy định: “Khu vực rừng phòng hộ đây lần đầu tiên phát hiện một số gốc mới chặt đây thôi, nó đang còn hiện trạng ban đầu. Tình hình thời tiết năm nay cũng mưa nhiều nên lợi dụng lúc trời mưa anh em sơ suất cũng đã xảy ra việc lén lút thực hiện cưa trộm. Việc xác định gỗ đây phải có cơ quan điều tra, xác định chiều cao của thân cây, tương quan đường kính gốc chặt, với chiều cao. Tính khối lượng đây thì cũng chưa xác định được, phải bằng phương pháp tính toán cụ thể đã, tại hiện trường chỉ còn gốc chặt thôi.”

Vụ việc khai thác gỗ trái phép tại khoảnh 6, Tiểu khu 316, huyện Vân Canh, tỉnh Bình Định được Trạm Quản lý bảo vệ rừng Làng Cam phát hiện đầu tháng 3/2023 và báo cáo lên Ban Quản lý rừng phòng hộ huyện Vân Canh để xử lý. Thế nhưng, tại thời điểm kiểm tra hiện trường vào chiều 20/3, Hạt Kiểm lâm huyện Vân Canh mới xây dựng kế hoạch đi kiểm tra hiện trường. Ông Trần Văn Phúc, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Bình Định yêu cầu Chi cục Kiểm lâm tỉnh phải phối hợp với các lực lượng chức năng của huyện Vân Canh sớm điều tra, xử lý nghiêm các đối tượng liên quan vụ khai thác gỗ trái pháp luật tại tiểu khu 316:“Trên cơ sở đánh giá thì thiệt hại cũng tương đối lớn. Tôi giao cho Chi cục Kiểm lâm đánh giá, kiểm tra toàn bộ các cây bị khai thác trái phép này báo cáo cụ thể cho Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và trên cơ sở đó đề xuất hướng xử lý. Với mức độ vi phạm tới đâu thì chúng sẽ xử lý theo quy định của pháp luật, có thể là truy tố trách nhiệm hình sự đối với đối tượng này. Qua đây, rất đáng tiếc để xảy ra vụ việc này. Chúng tôi sẽ tiếp tục chỉ đạo cho Chi cục Kiểm lâm phối hợp với Ban Quản lý rừng phòng hộ Vân Canh tăng cường tuần tra kiểm soát không để xảy ra trường hợp tương tự./.”