Cr’noon Dốc Mây, chr’val Trường Sơn, chr’hoong Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình ắt la lay coh m’pâng crâng k’coong Trường Sơn, đăn ooy c’noong k’tiêc 2 k’tiêc k’ruung Việt Nam- Lào. Căh vêy c’lâng lướt chô, căh vêy điện pa ang, đhanuôr cr’noon Dốc Mây năc ngoọ cơnh ắt la lay muy đay, ma bhrợ ma cha.

Cán bộ, chiến sĩ Biền phòng năc lướt dzung ch’ngai lâh 20km c’lâng crâng lâng dưr lướt tơợ ra diu ra dương năc vêy tước ooy cr’noon Dốc Mây. C’lâng bh’rợ đơơng âng “Tr’ang đoọng ha zr’lụ c’noong k’tiêc” tước ooy cr’noon Dốc Mây năc pa bhlâng zr’năh k’đhap. Bộ đội năc đươi ba lô guy pr’đươi, glậc máy móc lâng m’bứi chr’na đha năh ng’cha coh pazêng t’ngay lướt pa bhrợ coh đâu. Đồn Biên phòng Làng Mô ơy ra lắp 20 bêệ t’nâl đèn đươi tr’clá âng mặt t’ngay pa ang bhươl cr’noon ch’ngai bha dăh n’nâu. Bêl tươc ooy ha dum, bhươl cr’noon bhưng ang tr’ang âng điện. Zập ngai lướt chô liêm buôn, p’niên k’tứi bơơn cha ơh coh tr’ang âng điện pa ang. Ađhi Hồ Văn Chơi, coh cr’noon Dốc Mây, chr’val Trường Sơn, chr’hoong Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình bhui har bêl lêy tr’ang âng điện pa ang prang bhươl cr’noon:“Cr’noon âng zi ơy vêy điện ang coh c’lâng, zập ngai công bhui har. Tơợ nâu cơy bh’rợ lướt chô năc liêm buôn lâh mơ, doọ dzợ ng’đươi đèn pin, acu công choom lướt chô.”

Lâng xa nay “buôn l’lăm zr’năh k’đhap năc t’tun, ping dzup đh’rưah bhrợ têng”, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình ơy t’bhlâng bhrợ bh’rợ “Tr’ang zr’lụ c’noong k’tiêc”. Đhị cr’noon Cồn Roàng, chr’val Thượng Trạch, chr’hoong Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình căh ơy vêy c’lâng ô tô tước ooy bhươl cr’noon. Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Cồn Roàng năc ma pay zên lương lâng ta đang moon apêê chroi đoọng, đoỌng bhrợ bh’rợ “Tr’ang coh zr’lụ c’noong k’tiêc”. Bộ đội Biên phòng lâng đhanuôr coh bhươl cr’noon năc guy lâh 2 tấn pr’đươi lướt dzung c’lâng ch’ngai lâh 5km da ding k’coong, đhr’đấc đhr’luônh đoọng bhrợ têng. Tơợ 36 bêệ t’nâl đèn đươi tr’clá âng mặt t’ngay, ch’ngai k’nặ 2km, công trình “Tr’ang zr’lụ c’noong k’tiêc” ơy pa ang prang cr’noon Cồn Roàng. T’cooh Lê Công Toán, Bí thư Huyện uỷ Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình xay moon, Bộ đội Biên phòng ting pa dưr pr’ắt tr’mông âng đhanuôr acoon coh bêl zên đoọng bhrợ têng pazêng công trình ha đhanuôr đươi dua âng vel đong dzợ m’bứi:“Apêê Bộ đội Biên phòng t’bhlâng xay bhrợ liêm choom bh’rợ p’too pa choom đhanuôr, bhrợ têng đợ bh’rợ p’too pa choom đhanuôr cơnh: zooi đhanuôr cha bêệt ha roo ruộng, bhrợ bh’rợ “Tr’ang zr’lụ c’noong k’tiêc”, bhrợ c’lâng bê tông… Nắc ng’choom moon, Bộ đội Biên phòng năc poong pa têệt bhlưa cấp uỷ, chính quyền lâng đhanuôr, ting bhrợ pa dưr xa nay bh’rợ quốc phòng prang đhanuôr mâng k’rơ.”

Bh’rợ “Tr’ang zr’lụ c’noong k’tiêc” căh muy coh pazêng bhươl cr’noon ch’ngai bha dăh coh zr’lụ c’noong k’tiêc ting n’năc năc dzợ tước ooy pazêng zr’lụ đhanuôr acoon coh ting đạo, lâng đợ đhanuôr ta bơơn achông axiu coh zr’lụ c’noong biển. Công tơợ bh’rợ n’nâu, Bộ đội Biên phòng Quảng Bình ơy bhrợ đợ công trình cher đoọng ha đhanuôr cr’noon Na Chắt, zr’lụ bhươl cr’noon Lằng Khằng, tỉnh Khăm Muộn, k’tiêc k’ruung pr’zơc Lào. Đoọng bhrợ têng liêm xang pazêng t’nâl đèn nhâm mâng râu la liêm lâng nhâm mâng, Bộ đội Biên phòng ơy bhrợ “đong cơ khí” đhị đong bhrợ bhiệc âng Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng lâng đợ apêê thợ “căh vêy ta pa choom” đươi xa nấp lính. Thiếu tá Nguyễn Ngọc Nhân, Tổ kỹ thuật, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình xay moon, k’r’bhâu bêệ t’nâl đèn vêy ta chở đơơng tước ooy bhươl cr’noon ch’ngai bha dăh xang n’năc năc vêy đợ apêê thợ “căh vêy ta pa choom” n’nâu chêêc đăng lêy, ch’mêệt lêy, ra lắp:“Tổ kỹ thuật ơy lêy n’năl râu đơ chr’năp âng xa nay bh’rợ. Zập ngai bhr’lậ zr’năh k’đhap, xay bhrợ liêm xang pazêng xa nay bh’rợ âng cấp m’piing pazao đoọng, nhâm mâng crêê cơnh t’ngay c’xêê công cơnh râu liêm choom âng công trình.”

Lâh 3 c’moo xay bhrợ bh’rợ n’nâu, Bộ đội Biên phòng Quảng Bình bhrợ têng lâng đoọng đươi dua 96 công trình “Tr’ang zr’lụ c’noong k’tiêc”, ch’ngai lâh 90km pa ang pazêng bhươl cr’noon zr’lụ c’noong k’tiêc. Đơn vị ơy ta đang moon lâh 4,5 tỷ đồng lâng lâh 3.500 t’ngay công âng bộ đội lâng lâh 1 r’bhâu t’ngay công âng đhanuôr đoọng bhrợ têng bh’rợ “Tr’ang zr’lụ c’noong k’tiếc”. Đại tá Trịnh Thanh Bình, Chỉ huy Trưởng Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình xay moon, “Tr’ang zr’lụ c’noong k’tiếc” năc râu xay p’căh đoọng ha xa nay bh’rợ đoàn kết quân- đhanuôr, xay p’căh cr’noọ cr’niêng liêm pr’hay, trách nhiệm âng cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng Quảng Bình lâng đhanuôr coh zr’lụ c’noong k’tiêc, zr’lụ toor biển:“Bh’rợ “Tr’ang zr’lụ c’noong k’tiếc” vêy chr’năp pa bhlâng đoọng pa dưr dal pr’ắt tr’mông, nhâm mâng râu têêm ngăn coh pazêng bhươl cr’noon đhị zr’lụ c’noong k’tiếc. Coh cr’chăl ha y, đoọng t’bhlâng xay bhrợ xa nay bh’rợ n’nâu, Bộ đội Biên phòng t’bhlâng p’too moon bấc xa nay bh’rợ, coh đêêc vêy xa nay bh’rợ “Tr’ang zr’lụ c’noong k’tiêc” lâng bấc công trình chr’năp coh zr’lụ c’noong k’tiêc./.”

Thắp sáng những nẻo đường biên cương

Trong 3 năm qua, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình đã xây dựng gần 100 mô hình “Ánh sáng vùng biên”, thắp sáng những nẻo đường nơi biên giới, đưa ánh điện đến với những bản làng xa xôi. “Ánh sáng vùng biên” đã góp phần quan trọng bảo đảm an ninh trật tự, nâng cao đời sống tinh thần Nhân dân trên tuyến biên giới, tăng cường sự gắn bó giữa bộ đội và đồng bào, chung tay bảo vệ vững chắc chủ quyền an ninh biên giới quốc gia.

Bản Dốc Mây, xã Trường Sơn, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình nằm biệt lập giữa đại ngàn Trường Sơn, giáp biên giới 2 nước Việt Nam - Lào. Không có đường đi lại, không có điện thắp sáng, bà con bản Dốc Mây dường như sống tách biệt với bên ngoài, tự cung tự cấp.

Cán bộ, chiến sĩ Biên phòng phải lội bộ hơn 20km đường rừng và đi từ tờ mờ sáng mới đến được với bản Dốc Mây. Hành trình mang “Ánh sáng vùng biên” đến với bản Dốc Mây đầy khó khăn, vất vả. Bộ đội phải dùng ba lô gùi thiết bị, khiêng máy móc và một ít lương thực dùng trong những ngày công tác nơi đây. Đồn Biên phòng Làng Mô đã lắp đặt 20 cột đèn sử dụng năng lượng mặt trời thắp sáng bản xa xôi này. Khi đêm xuống, bản làng sáng bừng ánh điện. Mọi người đi lại thuận tiện, an toàn, trẻ em được vui chơi dưới ánh điện chiếu sáng. Em Hồ Văn Chơi, bản Dốc Mây, xã Trường Sơn, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình vui mừng khi thấy ánh điện tỏa sáng bản làng:“Bản em có điện đường rồi, ai cũng vui, em cảm thấy rất hạnh phúc. Từ nay việc đi lại thuận tiện hơn, không cần đèn pin, em vẫn đi đường được."

Với quan điểm “dễ trước khó sau, trên dưới cùng làm”, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình đã quyết tâm xây dựng mô hình “Ánh sáng vùng biên”. Tại bản Cồn Roàng, xã Thượng Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình chưa có đường ô tô vào bản. Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Cồn Roàng tự nguyện trích lương và kêu gọi tài trợ để xây dựng mô hình “Ánh sáng vùng biên”. Bộ đội Biên phòng và bà con dân bản phải gùi cõng gần 2 tấn vật liệu, thiết bị đi quãng đường hơn 5km đồi núi, đèo dốc để thi công công trình. Từ 36 bộ cột đèn sử dụng năng lượng mặt trời, trải dài gần 2 cây số, công trình “Ánh sáng vùng biên” đã thắp sáng cả bản Cồn Roàng. Ông Lê Công Toán, Bí thư Huyện ủy Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình cho biết, Bộ đội Biên phòng góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào trong điều kiện nguồn xây dựng cơ sở hạ tầng, công trình dân sinh của địa phương còn hạn chế:“Lực lượng Bộ đội Biên phòng quan tâm thực hiện tốt công tác dân vận, xây dựng các mô hình dân vận như giúp đồng bào trồng lúa nước, xây dựng “Ánh sáng vùng biên”, xây đường bê tông... Có thể khẳng định rằng, Bộ đội Biên phòng là cầu nối giữa cấp ủy, chính quyền và nhân dân, góp phần xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh.”

Mô hình “Ánh sáng vùng biên” không chỉ có ở những bản làng xa xôi nơi biên giới mà còn đến với những vùng đồng bào có đạo, với những bà con ngư dân vùng biên giới biển. Cũng từ mô hình này, Bộ đội Biên phòng Quảng Bình đã xây dựng công trình tặng bà con bản Na Chắt, cụm bản Lằng Khằng, tỉnh Khăm Muộn, nước bạn Lào. Để hoàn thành hệ thống cột đèn bảo đảm tính thẩm mỹ và bền vững, Bộ đội Biên phòng đã lập “xưởng cơ khí” ngay tại trụ sở cũ của Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng với những người thợ “tay ngang” mang áo lính. Thiếu tá Nguyễn Ngọc Nhân, Tổ kỹ thuật, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình cho biết, hàng nghìn cây cột đèn được chở về các bản làng rồi được những người thợ “tay ngang” đo đếm, khảo sát, lắp đặt:“Tổ kỹ thuật thấy được ý nghĩa của chương trình. Mọi người khắc phục  những khó khăn, cố gắng hoàn thành tốt nhiệm vụ cấp trên giao, đảm bảo tiến độ thời gian cũng như chất lượng của công trình.”

Qua 3 năm thực hiện mô hình này, Bộ đội Biên phòng Quảng Bình xây dựng và đưa vào sử dụng 96 công trình “Ánh sáng vùng biên”, trải dài hơn 90km thắp sáng các bản làng vùng biên giới. Đơn vị đã vận động hơn 4,5 tỷ đồng với hơn 3.500 ngày công của bộ đội và hơn 1.000 ngày công của người dân để hiện thực hóa “Ánh sáng vùng biên”. Đại tá Trịnh Thanh Bình, Chỉ huy Trưởng Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình cho biết, “Ánh sáng vùng biên” minh chứng cho tình đoàn kết quân - dân, thể hiện tình cảm, trách nhiệm của cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng Quảng Bình đối với đồng bào nơi biên giới, vùng biển:“Công trình “Ánh sáng vùng biên” có ý nghĩa thiết thực để nâng cao cuộc sống, đảm bảo an ninh trật tự ở các bản biên giới. Trong thời gian sắp tới, để tiếp tục thực hiện nội dung chương trình này, Bộ đội Biên phòng tập trung chỉ đạo nhiều nội dung, trong đó có các công trình “Ánh sáng vùng biên” và nhiều công trình thiết thực ở trên tuyến biên giới./.”