Đha lum Tết, coh vel bhrợ hương Thủy Xuân, thành phố Huế, bh’rợ âng ava Tôn Nữ Ánh Tuyết tr’vâng lâh mơ c’xu, n’jưah tech hương, n’jưah pa choom đoọng t’mooi lươt la lêy, câl bhlêy bh’nơơn. Ăt đhị ruuh c’moo tợơ a hay pr’hăt, n’đhang zâp t’ngay ava Tuyết công đơc đoọng bâc cr’chăl ha bh’rợ tr’nêng, pa câl hương, lip, trầm, pr’hêl loom, bâc đợ zên bơơn pa chô, ava zêng đơc đoọng zooi apêê ca ay ung thư. Lâh 10 c’moo ha nua, ava âi xră pa dưr “t’ruih bh’lô” coh lang xooc đâu.

N’niên lâng dưr pâ coh vel bhrợ hương Thủy Xuân, dzooc 9 c’moo, ava Tôn Nữ Ánh Tuyết ting bh’rợ da dich n’đăh ca căn, bhrợ hương trầm lâng ăt bhrợ lâng vel tơợ đêêc pa tươc nâu câi. T’ruih ooy bh’rợ bhrợ liêm loom âng ava Tôn Nữ Ánh Tuyết, năc tơơp tơợ đâu đanh 10 c’moo a hay coh muy g’luh moot ooy viện lum lêy pr’zơc k’pân crêê ung thư. T’ngay pr’zơc pay kết quả, ava Tuyết xiêr lum t’mooh. Moot ooy phòng cr’ay, ma nưih pr’zơc hâng hơnh tươc ha luông ca op nhâm a đoo lâng moon “ acu doó vêy ung thư”. Râu bhui har dưr vaih coh loom luônh đh’rưah lâng đac măt hooi bêl năl pr’zơc đay doó crêê cr’ay ngân. Đha hum gr’dooc hương pr’phong tơợ pa pan bha nuôih coh bệnh viện t’meh ađoo, ta viir lêy prang zâp ooy, đợ moh măt pr’ngâu li ngong. Ma nưih pân đil dâng lâh 20 c’moo xooc ha mệ muy p’nong ca coon k’tứi rêên g’rooh. Bêl ava t’mooh  năc ha dợ năl, acoon k’tứi crêê ung thư giác mạc, muy măt eh ga măc lâng muy măt âi rooch pay. Năc tơợ t’ngay n’năc, ava Tuyết tơơp k’noọ tươc apêê ca ay ung thư, kiêng bhrợ muy bh’rợ đoọng choom t’bhit loom, zooi apêê đoo lâng ma nưih đong p’xoọng loom mâng. Xang n’năc, ăt cơnh đêêc, đơc đoọng m’bứi zên, ava năc câl p’lêê p’coo, đọong zên moot lum ting a mọi. Prang 10 c’moo bhrợ bh’rợ liêm loom, ava Tôn Nữ Ánh Tuyết âi zooi đoọng k’ha r’bhâu p’niên a dhi k’tứi crêê ung thư đhị Bệnh viện Trung ương Huế: “G’luh tr’nơơp acu rêên da dô lêy apêê ngai crêê ca ay ung thư. Acu lêy năc acu choom ăt ma mông lâng apêê ca ay ung thư. A cu ga vơh plêêng k’tiêc, zooi đoọng acu vêy c’rơ bhreh k’rơ, vêy choom bâc bâc zên đoọng zooi ha pêê ngai da dô ca er. Tơợ đêêc, acu bh’dzang moot bhrợ bh’rợ liêm loom.”

Vel bh’rợ bhrợ hương Thủy Xuân ăt truih c’năt c’lâng lươt la lêy ping Tự Đức, bha đưn Vọng Cảnh, năc đhị chơơih pay âng t’mooi ch’ngai đăh bêl tươc Huế. Cơnh lâng ava Tuyết, bơơn bhrợ bhr’ợ băr dzang bh’rợ ty đanh âng vel tươc lâng t’mooi, vêy p’xoọng râu pa chô, zooi đoọng apêê ma nưih ca ay đha rưt năc râu hâng hơnh. Bâc t’mooi tươc vel bhrợ hương chơơc lêy ava Tuyết đoọng bơơn xơợng t’ruih prang 10 c’moo đơc đoọng bâc lợi nhuận, đoọng ha p’niên k’tứi crêê cr’ay ngân coh Bệnh viện Trung ương Huế lâng rơơm chroi đoọng m’bứi loom cr’er, đhị ava pa gơi tươc apêê acoon ma nưih căh pr’đoọng. Angăh Trần Thị Hoàng Vi, ma nưih xay moon đoọng ha ma nuih lươt la lêy Huế Student Tour đoọng năl: Lâh 4 c’moo đâu Huế Student Tour năc ta luôn đơơng âng t’mooi k’tiêc k’ruung n’lơơng tươc quán ava Tuyết, ting la lêy vel bhrợ hương, bơơn năl apêê bh’rợ bhrợ hương lâng têy lâng chroi đoọng m’bứi đoọng ha ngăh bhrợ bh’rợ liêm loom: “N’đăh cu đơơng âng t’mooi cơnh Úc, Singapore, Đức Mỹ…. Xay truih đợ râu liêm pr’hay âng bh’rợ bhrợ hương lâng t’mooi ting pâh bhrợ hương. Ha dang t’mooi apêê đoo lêy liêm pr’hay lâng bh’rợ liêm loom âng a va bhrợ lâng kiêng chroi đoọng m’bứi ooy đêêc năc apêê choom câl muy bơr râu đoọng bhrợ pr’hêl, đoọng a va choom bhrợ băr dzang bh’rợ liêm loom âng đay.”

Apêê t’ngay Tết, ha dưr đơc đợ râu tr’vâng âng bh’rợ, ava Tuyết k’rang ra văng đợ hun pr’hêl đơơng chô tươc apêê Bệnh viện lum apêê ađhi cr’ay ngân. Ta luôn, k’noọ 10 c’moo đâu, zâp c’xêê ăt coh Khoa nhi Bệnh viện Trung ương Huế năc câ bơơn đơp đợ pr’hêl chr’năp âng ava Tuyết. Đăn đâu, ava dzợ bhrợ t’bhưah p’xoọng bh’rợ liêm loom prang Bệnh viện Đại học Y Dược: “Nau câi ha dang amay t’mooh acu vêy châc hay hoọng loom căh năc acu moon vêy. Năc đoo hâu tu acu căh bhrợ bh’rợ liêm loom đơơh lâh n’năc 20 c’moo? N’đhang acu vêy t’bhlâng  đợ mơ dzợ mă.”

Muy ăt zooi đoọng, pa đơp đoọng loom cr’er ha pêê ngai da dô ca er, bâc ngai cơnh ava Tuyết, năc đợ apêê ngai liêm tr’haanh tu đha nuôr zâp ngai… Bác sĩ Hoàng Thị Lan Hương, Phó Giám đốc Bệnh viện Trung ương Huế đoọng năl, ava Tuyết năc ma nưih pa bhlâng liêm loom, pa trơơi loom liêm ha lang pniên ting lêy bhrợ têng. Ma mông muy pr’ăt tr’mông liêm chr’năp: “Bh’rợ âng angăh Tuyết năc muy cha năc pa bhlâng choom hơnh deh ooy râu tr’pac công cơnh loom cr’er, zooi đoọng ha pêê p’niên ca ay đha rưt, zr’năh k’đhap. Cơnh lâng muy cha năc pân đil ga rứa ta ha đoọng t’bhlâng bhrợ têng âi ca đhap. N’đhang cơnh lâng angăh Tuyết zâp t’ngay angăg công dzợ p’zay lâng t’bhlâng đoọng vêy râu pa chô yêm têêm, tr’pac m’bứi cơnh lâng apêê a đhi đha rưt, p’niên ung thư đhị Bệnh viện Trung ương Huế./.”

Mệ Tuyết trải lòng vì trẻ ung thư

Dịp Tết, ở làng hương Thủy Xuân, thành phố Huế, công việc của bà Tôn Nữ Ánh Tuyết tất bật hơn thường lệ, vừa se hương, vừa hướng dẫn khách du lịch tham quan, mua sản phẩm. Ở cái tuổi “thập cổ lai hy” nhưng ngày nào mệ Tuyết cũng giành phần lớn thời gian cho việc làm, bán hương, nón, trầm, quà lưu niệm, phần lớn tiền lãi, mệ để dành giúp bệnh nhân ung thư. Hơn 10 năm qua, mệ đã viết lên "câu chuyện cổ tích" giữa đời thường.

Sinh ra ở làng hương Thủy Xuân, lên 9 tuổi, bà Tôn Nữ Ánh Tuyết theo nghề bà ngoại, làm hương trầm và gắn bó với làng từ đó đến nay. Câu chuyện làm từ thiện của bà Tôn Nữ Ánh Tuyết, khởi đầu cách đây 10 năm trong một lần vào viện thăm bạn thân nghi bị ung thư. Ngày bạn lấy kết quả, mệ Tuyết xuống thăm. Vừa vào phòng bệnh, người bạn mừng rỡ chạy ra, ôm chầm lấy mệ, reo lên, “mình không bị ung thư”. Niềm vui vỡ òa trong những giọt nước mắt khi giây phút biết bạn mình thoát khỏi lưỡi hái thần chết. Mùi khói hương nghi ngút từ một am thờ trong bệnh viện đánh thức mệ, nhìn xung quanh, những gương mặt buồn rười rượi. Người phụ nữ chừng hơn 20 tuổi đang bế một đứa bé khóc nức nở. Khi mệ hỏi mới hay, đứa bé bị ung thư giác mạc, một mắt sưng to và một mắt đã mổ lấy ra. Chính từ ngày đó, mệ Tuyết bắt đầu nghĩ về bệnh nhân ung thư, muốn làm một chút gì đó an ủi nỗi đau, giúp họ và người thân thêm nghị lực. Rồi cứ thế, để dành được chút tiền, mệ lại mua bánh trái, bỏ bì thư vào thăm những em bé. Suốt 10 năm làm từ thiện, bà Tôn Nữ Ánh Tuyết đã hỗ trợ hàng ngàn trẻ em mắc bệnh ung thư tại Bệnh viện Trung ương Huế: “Lần đầu tiên mệ khóc cho thân phận của những con người bị ung thư. Mệ cảm giác mệ phải gắn bó với cuộc đời con người bị ung thư. Mệ khấn với ơn trên rằng, xin ơn trên giúp con, để con có sức khỏe, có lộc, có tài, để con giúp cho những người có số phận kém may mắn. Từ đó, mệ bước chân vào làm từ thiện.”

Làng nghề làm hương Thủy Xuân nằm trên tuyến  tham quan du lịch lăng Tự Đức, đồi Vọng Cảnh, là điểm lựa chọn của du khách gần xa khi đến Huế. Với mệ Tuyết, được làm công việc lan tỏa nghề truyền thống của làng đến với du khách, có thêm thu nhập, giúp đỡ các bệnh nhân nghèo là niềm hạnh phúc. Nhiều du khách đến làng hương tìm mệ Tuyết để được nghe câu chuyện suốt 10 năm dành phần lớn lợi nhuận, tặng trẻ em mắc bệnh hiểm nghèo ở Bệnh viện Trung ương Huế và mong muốn góp chút tình yêu thương, qua mệ gửi đến những con người kém may mắn. Bà Trần Thị Hoàng Vi, hướng dẫn viên du lịch Huế Student Tour cho hay: Hơn 4 năm nay Huế Student Tour  đều đặn đưa khách nước ngoài đến quán mệ Tuyết, tham quan làng hương, khám phá các công đoạn làm hương bằng thủ công và góp một phần nhỏ để mệ làm từ thiện. “Bên em đưa khách như là Úc, Singapre, Đức, Mỹ… Giới thiệu những vẽ đẹp của làm hương và khách làm hương luôn. Nếu khách họ cảm thấy ấn tượng với công việc thiện nguyện của mệ làm và muốn góp một phần nhỏ nhỏ vào đó thì họ có thể mua một số món quà lưu niệm, để mệ lan tỏa công việc thiện nguyện của mệ.”

Những ngày Tết, gác lại bộn bề công việc, mệ Tuyết lo chuẩn bị những phần quà mang đến các Bệnh viện thăm các em bị bệnh hiểm nghèo. Đều đặn, gần 10 năm nay, mỗi tháng ở Khoa nhi Bệnh viện Trung Ương Huế lại nhận được những món quà có ý nghĩa của mệ Tuyết. Gần đây, mệ còn mở rộng thêm phạm vi từ thiện sang cả Bệnh viện Đại học Y Dược. “Giờ đây nếu con hỏi rằng mệ có hối tiếc điều chi không thì mệ có hối tiếc, tại sao mệ không làm từ thiện trước đó 20 năm nữa? Nhưng mà mệ sẽ cố thêm những quãng đời còn lại.”

Thầm lặng giúp đỡ, thầm lặng trao gửi yêu thương cho những hoàn cảnh bệnh tật, yếu thế trong xã hội, những người như mệ Tuyết, là những tấm gương tiêu biểu vì cộng đồng… Bác sĩ Hoàng Thị Lan Hương, Phó Giám đốc Bệnh viện Trung ương Huế cho biết: Mệ Tuyết là người đầy tình nhân ái, truyền cảm hứng, động lực cho thế hệ trẻ học tập và noi theo. Sống một cuộc đời hữu ích. “Trường hợp cô Tuyết là một trường hợp rất đáng ghi nhận về sự sẽ chia cũng như tấm lòng nhân ái, hỗ trợ cho những bệnh nhi nghèo, khó khăn. Với một người phụ nữ lớn tuổi để bươn chải trong cuộc sống lo toan mưu sinh đã khó. Nhưng với cô Tuyết hàng ngày cô vẫn cần mẫn và chịu khó để có thu nhập ổn định, chia sẽ phần nào đối với những trẻ em nghèo, trẻ em ung thư tại Bệnh viện Trung ương Huế/.”